
{"id":1380,"date":"2009-12-08T08:00:56","date_gmt":"2009-12-08T07:00:56","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=1380"},"modified":"2009-12-08T08:43:38","modified_gmt":"2009-12-08T07:43:38","slug":"miska-pelna-soczewicy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2009\/12\/08\/miska-pelna-soczewicy\/","title":{"rendered":"Miska pe\u0142na soczewicy"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2009\/12\/tertuny-brzozowickie.jpg\"><\/a><\/p>\n<p>Wcale nie trzeba by\u0107 Ezawem ani Jakubem (kto nie wie o kim mowa niech zajrzy do Biblii), by mie\u0107 emocjonalny stosunek do soczewicy. Ja t\u0105 ro\u015blin\u0105 str\u0105czkow\u0105 wprost si\u0119 entuzjazmuje. A m\u00f3wi\u0105c po ludzku lubi\u0119 j\u0105 niepomiernie. Jadam soczewic\u0119 w r\u00f3\u017cnych formach. Robi\u0119 z niej zup\u0119, gotuj\u0119 z zio\u0142ami i kie\u0142bas\u0105, faszeruj\u0119 pierogi a nawet kulebiaki. Parokrotnie pisa\u0142em o soczewiakach i innych daniach popularnych we wschodniej Polsce. Z tych w\u0142a\u015bnie region\u00f3w jest i dzisiejszy przysmak: tertuny brzozo wickie z soczewic\u0105. Popatrzcie jak wygladaj\u0105 i poczytajcie co o nich pisz\u0105 autorzy zeszytu zatytu\u0142owanego &#8222;W krainie lubelskich produkt\u00f3w tradycyjnych&#8221; wydanego pod egid\u0105 lubelskiego Urz\u0119du Marsza\u0142kowskiego.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1382\" title=\"tertuny-brzozowickie\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2009\/12\/tertuny-brzozowickie.jpg\" alt=\"\" width=\"405\" height=\"162\" \/><\/p>\n<p>&#8222;Nazwa potrawy tertuny nawi\u0105zuje do sposobu rozdrabniania ziemniak\u00f3w poprzez tarcie na tarce. Przymiotnik brzozowickie pochodzi od nazwy wsi Brzozowic\u0105 Ma\u0142a i Brzozowic\u0105 Du\u017ca, kt\u00f3re le\u017c\u0105 w gminie K\u0105kolewnica Wschodnia, w p\u00f3\u0142nocnej\u00a0 cz\u0119\u015bci powiatu radzy\u0144skiego, na po\u0142udniowym Podlasiu.<br \/>\nTertuny przypominaj\u0105 kszta\u0142tem sp\u0142aszczony walec, na ko\u0144cach owalny. Ich kolor jest szary, w przekroju brunatny z jasnoszar\u0105 otoczk\u0105. W potrawie dominuje smak soczewicy i ziemniak\u00f3w. Mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce potrawa jest lokaln\u0105 odmian\u0105 pyz.<\/p>\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej w Brzozowicy i okolicach g\u0142\u00f3wn\u0105 upraw\u0105 ty\u0142o \u017cyto, ziemniaki i soczewica &#8211; poniewa\u017c na s\u0142abych glebach pszenica z\u0142e pionowa\u0142a. W codziennym jad\u0142ospisie mieszka\u0144c\u00f3w wsi przewa\u017ca\u0142y kluski ziemniaczane i placki ziemniaczane. Tertuny z soczewic\u0105 stanowi\u0142y danie \u015bwi\u0105teczne, poniewa\u017c jego przygotowanie wymaga\u0142o wi\u0119cej czasu. W zimie przygotowywano je na spotkania obrz\u0119dowe, m.in. &#8222;Prz\u0105dki&#8221;, &#8222;K\u0105dziel&#8221;, &#8222;Darcie pierza&#8221;, &#8222;W kumy&#8221;. Przeci\u0119tne gospodarstwo brzozowickie by\u0142o bardzo ma\u0142e, natomiast musia\u0142o upora\u0107 si\u0119 z wy\u017cywieniem licznej rodziny. Si\u0119gano wi\u0119c po miejscowe surowce spo\u017cywcze, aby przygotowa\u0107 z nieb w miar\u0119 smaczne i po\u017cywne jedzenie. Tertuny brzozowickie z soczewic\u0105 spe\u0142nia\u0142y te oczekiwania.<\/p>\n<p>Do wyrobu ciasta na tertuny u\u017cywa si\u0119, tak jak dawniej, ziemniak\u00f3w z w\u0142asnych p\u00f3l, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 jest gotowana, a cz\u0119\u015b\u0107 tarta, natomiast farsz sk\u0142ada si\u0119 z gotowanej i zmielonej soczewicy z cebul\u0105, z dodat-kiem pieprzu i soli.<\/p>\n<p>Wype\u0142nione farszem tertuny, ugotowane w osolonej wodzie podaje si\u0119 polane smalcem ze skwarkami. Dobra jako\u015b\u0107 i \u015bwie\u017co\u015b\u0107 surowc\u00f3w, z kt\u00f3rych tertuny s\u0105 wykonywane, przestrzeganie tradycyjnej receptury oraz kunszt kulinarny tutejszych gospody\u0144 gwarantuje, \u017ce ta polska potrawa d\u0142ugo jeszcze b\u0119dzie przysmakiem smakoszy.&#8221;<\/p>\n<p>Za par\u0119 dni przedstawi\u0119 kolejny lubelski przysmak. Najpierw jednak musze go spr\u00f3bowa\u0107, bo nie b\u0119d\u0119 robi\u0142 reklamy daniu, kt\u00f3rego nie mia\u0142em na w g\u0119bie. A tertuny ( r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one od swych kuzyn\u00f3w cepelin\u00f3w farszem; cepeliny s\u0105 mi\u0119sne)\u00a0ju\u017c robi\u0142em. Pycha!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wcale nie trzeba by\u0107 Ezawem ani Jakubem (kto nie wie o kim mowa niech zajrzy do Biblii), by mie\u0107 emocjonalny stosunek do soczewicy. Ja t\u0105 ro\u015blin\u0105 str\u0105czkow\u0105 wprost si\u0119 entuzjazmuje. A m\u00f3wi\u0105c po ludzku lubi\u0119 j\u0105 niepomiernie. Jadam soczewic\u0119 w r\u00f3\u017cnych formach. Robi\u0119 z niej zup\u0119, gotuj\u0119 z zio\u0142ami i kie\u0142bas\u0105, faszeruj\u0119 pierogi a nawet [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1380"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1380"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1380\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1380"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1380"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1380"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}