
{"id":1825,"date":"2010-06-29T08:00:41","date_gmt":"2010-06-29T06:00:41","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=1825"},"modified":"2010-06-29T07:10:01","modified_gmt":"2010-06-29T05:10:01","slug":"wkrotce-beda-nasze-i-wasze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2010\/06\/29\/wkrotce-beda-nasze-i-wasze\/","title":{"rendered":"Wkr\u00f3tce b\u0119d\u0105 nasze i wasze"},"content":{"rendered":"<p>Tymczasem wi\u0119c jadam obce. Ale ostatnio trafi\u0142em na tak wspania\u0142e pomidory, \u017ce nie mog\u0119 tego przemilcze\u0107. By\u0142y kupione na rynku w Pu\u0142tusku i kupiec przysi\u0119ga\u0142, ze to z jego szklarni. Nie mog\u0142em w to uwierzy\u0107, by\u0142 wielki, mi\u0119sisty, pachn\u0105cy i tak pyszny jak pomidor potrafi ale dopiero w \u015brodku lata. Wybieram si\u0119 wi\u0119c do tego gospodarstwa. Relacja b\u0119dzie\u00a0 w stosownym momencie.<br \/>\nTymczasem wi\u0119c kr\u00f3tka notka pomidorowa i\u00a0&#8230; czym popija\u0142em pomidory z pu\u0142tuskiego rynku.<br \/>\nUczeni twierdz\u0105, \u017ce\u00a0 &#8222;pomidory s\u0105 bogate w likopen &#8211; przeciwutleniacz przeciwdzia\u0142aj\u0105cy zachorowaniom na nowotwory. Likopen jest szczeg\u00f3lnie przyswajalny dla cz\u0142owieka w po\u0142\u0105czeniu z t\u0142uszczem. Dlatego te\u017c wi\u0119cej tego zwi\u0105zku b\u0119dzie przyswojone w sosie pomidorowym czy sa\u0142atce z oliw\u0105 ni\u017c w surowych pomidorach.<br \/>\nOwoce pomidora zawieraj\u0105 m.in.: s\u00f3d, potas, magnez, wap\u0144, mangan, \u017celazo, kobalt, mied\u017a, cynk, fosfor, fluor, chlor, jod, karoten, witaminy: K, B1, B2, B6, C, PP; kwasy: pantotenowy, foliowy, szczawiowy; biotyn\u0119.<br \/>\nPomidory uprawiane by\u0142y w Meksyku od zamierzch\u0142ych czas\u00f3w. Dzika forma pomidora tak bardzo r\u00f3\u017cni si\u0119 od hodowlanej, \u017ce udomowienie musia\u0142o nast\u0105pi\u0107 przynajmniej tysi\u0105c lat p.n.e.! Dzikie formy tej ro\u015bliny mo\u017cna spotka\u0107 jeszcze dzi\u015b w Peru, na wyspach Kanaryjskich i na Filipinach. Do Europy przyby\u0142y w XVI wieku.<br \/>\nDzi\u015b robi si\u0119 perfumy z nut\u0105 zapachow\u0105 li\u015bci pomidora! Dopiero XIX wiek przyni\u00f3s\u0142 prze\u0142om w karierze pomidora. W Stanach Zjednoczonych rozpocz\u0119to przemys\u0142ow\u0105 produkcj\u0119 przetwor\u00f3w pomidorowych i prze\u0142amano nies\u0142uszn\u0105 niech\u0119\u0107 do tego jak\u017ce zdrowego warzywa.<br \/>\nW Polsce pierwsze pomidory wyhodowali warszawscy ogrodnicy w 1880 roku, ale sta\u0142y si\u0119 u nas znane i popularne dopiero po I Wojnie \u015awiatowej. Polska nazwa tego warzywa pochodzi od francuskiego &#8222;pomme d&#8217;or&#8221;, co oznacza &#8222;z\u0142ote jab\u0142ko&#8221;. Dzi\u015b rosn\u0105 nieomal wsz\u0119dzie, gdzie tylko jest to mo\u017cliwe.<br \/>\nIstniej\u0105 tysi\u0105ce odmian, dostosowanych do najrozmaitszych warunk\u00f3w i wymaga\u0144. S\u0105 odmiany bardzo soczyste albo zawieraj\u0105ce du\u017co mi\u0105\u017cszu. Niekt\u00f3re s\u0105 \u017c\u00f3\u0142te, inne pomara\u0144czowe, r\u00f3\u017cowe lub czerwone, o r\u00f3\u017cnych rozmiarach i kszta\u0142tach. Ocenia si\u0119, \u017ce w dzisiejszych czasach uprawia si\u0119 ponad 2000 odmian pomidora.&#8221;<\/p>\n<p>I tyle not encyklopedycznych. Teraz kr\u00f3tki dodatek dla amator\u00f3w wina. Oto kr\u00f3tka notka o tym co mi najbardziej smakowa\u0142o podczas pomidorowej uczty:\u00a0 Arbos Primitivo di Puglia z winnicy Castellani. Ten szczep w r\u00f3\u017cnych krajach nosi r\u00f3\u017cne nazwy. Raz to jest zinfandel, raz mali plavac a raz primitivo. Pod t\u0105 ostatni\u0105 nazw\u0105 jest uprawiany g\u0142\u00f3wnie na po\u0142udniu W\u0142och, w Puglii. W winnicy Castellani pod nazw\u0105 Arbos kryje si\u0119 wino le\u017cakuj\u0105ce minimum p\u00f3\u0142 roku w beczkach. Staje si\u0119 dzi\u0119ki temu bardzo delikatne, wr\u0119cz aksamitne, pachn\u0105ce przyprawami a zw\u0142aszcza wanili\u0105. Ma bardzo ciemny, wr\u0119cz rubinowy kolor i smak czerwonych owoc\u00f3w. Jednym kojarzy si\u0119 z porzeczkami, a innym z wi\u015bniami. Doskona\u0142e do ciemnych mi\u0119s i ostrych ser\u00f3w. No i pi\u0119knych pomidor\u00f3w!<\/p>\n<p>PS.<\/p>\n<p>Sprostowanie informacj Pyry sprzed dw\u00f3ch dni i Alicji z dzisiejszej nocy. Nie jestem solenizantem. Moje imieniny wypadaj\u0105w maju wraz urodzinami. Obchodzili\u015bmy je na blogu we w\u0142a\u015bciwym czasie. Dzi\u015b sk\u0142adamy \u017cyczenia prawdziwym solenizantom: paOLOre, pepegorowi, Owczarkowi i innym czerwcowym Piotrom. Sto lat!<br \/>\n\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tymczasem wi\u0119c jadam obce. Ale ostatnio trafi\u0142em na tak wspania\u0142e pomidory, \u017ce nie mog\u0119 tego przemilcze\u0107. By\u0142y kupione na rynku w Pu\u0142tusku i kupiec przysi\u0119ga\u0142, ze to z jego szklarni. Nie mog\u0142em w to uwierzy\u0107, by\u0142 wielki, mi\u0119sisty, pachn\u0105cy i tak pyszny jak pomidor potrafi ale dopiero w \u015brodku lata. Wybieram si\u0119 wi\u0119c do tego [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1825"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1825"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1825\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1825"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1825"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1825"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}