![\"szpinak.jpg\"](\"\/wp-content\/uploads\/2006\/04\/szpinak.jpg\" "\\"szpinak.jpg\\"")
<\/p>\nPolacy dziel\u0105 si\u0119 na stronnictwo zielonych – amator\u00f3w jedz\u0105cych szpinak pod wieloma postaciami i na anty-zielonych – jego wrog\u00f3w, wstrz\u0105saj\u0105cych si\u0119 gdy widz\u0105 pod\u0142u\u017cne charakterystyczne listki. Podzia\u0142 jest silny, coraz jednak wi\u0119cej os\u00f3b pod r\u00f3\u017cnymi wp\u0142ywami przechodzi ze stronnictwa anty-zielonych do zielonych.<\/p>\n
Naszym sto\u0142em i jad\u0142ospisem moda rz\u0105dzi w stopniu o wiele wi\u0119kszym ni\u017c strojami. W tej dziedzinie jest to zazwyczaj wypadkowa popytu i poda\u017cy, ceny i snobizmu. W ostatniej kolejno\u015bci za\u015b smaku i warto\u015bci zdrowotnych. S\u0105 te\u017c produkty czy dania, kt\u00f3re zyskuj\u0105 popularno\u015b\u0107 dzi\u0119ki szcz\u0119\u015bliwemu po\u0142\u0105czeniu tych wszystkich czynnik\u00f3w. Taki w\u0142a\u015bnie jest szpinak (\u0142ac. nazwa spinacia oleracea<\/em>) – hit ostatnich lat, modny i ceniony w kilkunastu ro\u017cnych rolach.<\/p>\n Regionem w kt\u00f3rym najwcze\u015bniej doceniono smak oraz warto\u015bci tego warzywa (tam zacz\u0119to upraw\u0119 szpinaku) by\u0142 teren dzisiejszego Iranu, czyli staro\u017cytna Persja. Wraz z Arabami osiedlaj\u0105cymi si\u0119 w Hiszpanii trafi\u0142 w XI wieku do Europy i szybko rozprzestrzeni\u0142 si\u0119. Krajami, w kt\u00f3rych szczeg\u00f3lnie ceni si\u0119 dania ze szpinaku s\u0105 W\u0142ochy, Francja i Niemcy. Taka nie doprawiona, md\u0142a masa by\u0142a tak\u017ce przez d\u0142ugie dziesi\u0119ciolecia obiadowym postrachem dzieci. Na szcz\u0119\u015bcie ostatnio nasta\u0142y dla szpinaku dobre czasy. Spopularyzowano wiele smakowitych i pochodz\u0105cych z r\u00f3\u017cnych kuchni przepis\u00f3w. Szpinak przyprawia si\u0119 sosem winegret o ile zjada si\u0119 go na zimno lub czosnkiem, jogurtem czy \u015bmietan\u0105 a tak\u017ce mas\u0142em, oliw\u0105, ga\u0142k\u0105 muszkato\u0142ow\u0105 i \u017c\u00f3\u0142tymi serami. Dzi\u0119ki temu nie bywa to potrawa md\u0142a. Poka\u017ana jest te\u017c lista przypad\u0142o\u015bci, kt\u00f3rym zapobiegaj\u0105 zawarte w szpinaku – i to w sporych ilo\u015bciach – substancje. I tak witamina C jako przeciwutleniacz zapobiega zawa\u0142owi oraz zapaleniu staw\u00f3w i ko\u015bci. Przed starczym zwyrodnieniem \u017c\u00f3\u0142tej plamki (w oku) chroni luteina i zeaksantyna broni\u0105ce jednocze\u015bnie przed rakiem jelita grubego. Dla przysz\u0142ych matek nieocenione jest dzia\u0142anie kwasu foliowego zawartego w szpinaku: pomaga zapobiega\u0107 defektom p\u0142odu. Beta-karoten tak\u017ce stanowi ochron\u0119 przed rakiem. Zawarta w szpinaku sekretyna jest hormonem pobudzaj\u0105cym czynno\u015bci trzustki. Substancje gorzkie wp\u0142ywaj\u0105 stymuluj\u0105co na trawienie. Wiedza ta pozwoli\u0142a utrwali\u0107 opini\u0119 o szpinaku: jest zdrowy i warto by jada\u0142y go dzieci. Nauka zatem podpowiedzia\u0142a argumenty nie do odparcia.<\/p>\n Nie nale\u017cy gotowa\u0107 szpinaku zbyt d\u0142ugo (wystarczy 3-4 minuty i doprawi\u0107 do smaku). Najlepiej zjada\u0107 od razu po przyrz\u0105dzeniu, bez odgrzewania, aby dopu\u015bci\u0107 do przekszta\u0142cenia si\u0119 azotan\u00f3w w azotyny, kt\u00f3re nie s\u0105 oboj\u0119tne dla zdrowia. Warto te\u017c zadba\u0107 o to, aby w potrawie ze szpinaku znalaz\u0142o si\u0119 nieco mleka, \u015bmietany lub sera, co pozwoli lepiej wykorzysta\u0107 znajduj\u0105ce si\u0119 w nim \u017celazo.<\/p>\n Najbardziej typowym, polskim sposobem podawania tego warzywa jest szpinak w beszamelu, z czosnkiem zaostrzaj\u0105cym smak. Doskona\u0142e s\u0105 te\u017c dania (pierogi lub nale\u015bniki a tak\u017ce omlety), do kt\u00f3rych przygotowuje si\u0119 z niego smakowity farsz. Polacy dziel\u0105 si\u0119 na stronnictwo zielonych – amator\u00f3w jedz\u0105cych szpinak pod wieloma postaciami i na anty-zielonych – jego wrog\u00f3w, wstrz\u0105saj\u0105cych si\u0119 gdy widz\u0105 pod\u0142u\u017cne charakterystyczne listki. Podzia\u0142 jest silny, coraz jednak wi\u0119cej os\u00f3b pod r\u00f3\u017cnymi wp\u0142ywami przechodzi ze stronnictwa anty-zielonych do zielonych. Naszym sto\u0142em i jad\u0142ospisem moda rz\u0105dzi w stopniu o wiele wi\u0119kszym ni\u017c strojami. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/270"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=270"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/270\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=270"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=270"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=270"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nSzpinak od stuleci znany jest tak\u017ce i w Polsce. W XVII-wiecznej ksi\u0105\u017cce kucharskiej Stanis\u0142awa Czernieckiego – Compendium Ferculorum znajdujemy przepisy na jego przyrz\u0105dzanie. Mog\u0105 one zdziwi\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnego czytelnika. By\u0142 szpinak w\u00f3wczas podawany na s\u0142odko. Traktowano go jako dodatek do mi\u0119s, ale sowicie s\u0142odzono i „przefasowywano” przez g\u0119ste sito robi\u0105c zielone puree. Szpinak na s\u0142odko by\u0142 podawany jeszcze w XIX wieku. Mo\u017ce wi\u0119c w\u0142a\u015bnie dlatego nie smakowa\u0142 wielu osobom.<\/p>\n
\n![\"szpinak2.jpg\"](\"\/wp-content\/uploads\/2006\/04\/szpinak2.jpg\" "\\"szpinak2.jpg\\"")
\nWarto je\u015b\u0107 szpinak przede wszystkim dlatego, \u017ce – odpowiednio przygotowany – jest pyszny a to dla smakosza kwalifikacja najwa\u017cniejsza. Ale trudno te\u017c o inne warzywo r\u00f3wnie bogate w sole mineralne, enzymy, witaminy i niezb\u0119dne dla zdrowia pierwiastki. Lista bogactw szpinaku to pot\u0119\u017cny wykaz zawieraj\u0105cy zar\u00f3wno witaminy z grupy B jak i witamin\u0119 C, nienasycone kwasy t\u0142uszczowe i bia\u0142ko a tak\u017ce cenne pierwiastki takie jak potas, magnez czy \u017celazo. Ten ostatni sk\u0142adnik oceniano przed laty zbyt wysoko, co by\u0142o wynikiem b\u0142\u0119du w obliczeniach. Wysnuto w\u00f3wczas nie ca\u0142kiem prawdziwe twierdzenie, \u017ce szpinak jest remedium na niedokrwisto\u015b\u0107.<\/p>\n
\nNiejedn\u0105 osob\u0119 ucieszy kolejna dobra informacja: zjadaj\u0105c 2 szklanki li\u015bci szpinaku poch\u0142ania si\u0119 zaledwie 13 kcal.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"