{"id":3825,"date":"2012-01-28T08:00:27","date_gmt":"2012-01-28T07:00:27","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=3825"},"modified":"2012-01-28T09:23:54","modified_gmt":"2012-01-28T08:23:54","slug":"tak-rodzila-sie-kuchnia-meksykanska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2012\/01\/28\/tak-rodzila-sie-kuchnia-meksykanska\/","title":{"rendered":"Tak rodzi\u0142a si\u0119 kuchnia meksyka\u0144ska"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Pieczona papryka z pestkami to danie bezpieczne, niekontrowersyjne<\/em><\/p>\n

Lubi\u0119 kuchni\u0119 meksyka\u0144sk\u0105. Sam czasem przyrz\u0105dzam i podaj\u0119 go\u015bciom indyka w sosie czekoladowym na ostro. To klasyczne danie tamtej kuchni. A wykluwa\u0142a si\u0119 ona w czasach gdy to konkwistadorzy z Hiszpanii i Portugalii wycinali ogniem i mieczem india\u0144skie plemiona staraj\u0105c si\u0119 nagrabi\u0107 jak najwi\u0119cej z\u0142ota i innych cenno\u015bci. A gotowa\u0142y im na og\u00f3\u0142 kobiety india\u0144skie. Z tej mieszanki india\u0144sko-hiszpa\u0144skiej powsta\u0142a kuchnia dzisiejszego Meksyku. Pi\u0119knie o tym pisze Susana Osorio-Mro\u017cek w swej „Ksi\u0105\u017cce niekucharskiej”: W 1535 roku przyby\u0142 do Nowej Hiszpanii pierwszy wice\u00adkr\u00f3l, Don Antonio de Mendoza. Wraz z dworem przyby\u0142y z Hiszpanii tak\u017ce kobiety, zawodowi kucharze oraz mody. Jednak nadal gotowaniem zajmowa\u0142y si\u0119 przede wszystkim Indianki, Metyski i Mulatki, dodaj\u0105c meksyka\u0144skie sk\u0142ad\u00adniki do hiszpa\u0144skich przepis\u00f3w – kukurydz\u0119 i chayotes <\/em>do potraw z mi\u0119sa i jarzyn, chili do kie\u0142bas, pomidory do ry\u017cu, meksyka\u0144skie owoce i wanili\u0119 do deser\u00f3w – a dania india\u0144\u00adskie urozmaica\u0142y po hiszpa\u0144sku. Kucharki przyrz\u0105dzaj\u0105ce potrawy na targowiskach, kt\u00f3re musia\u0142y zadowoli\u0107 bardzo zr\u00f3\u017cnicowan\u0105 klientel\u0119 – Indian, Metys\u00f3w, Mulat\u00f3w oraz podr\u00f3\u017cuj\u0105cych Hiszpan\u00f3w, spopularyzowa\u0142y dania metyskie, jak na przyk\u0142ad tacos <\/em>z mi\u0119sem lub \u0105uesadillas <\/em>z so\u00adsem z chili, dania uznane p\u00f3\u017aniej za typowo meksyka\u0144skie. W pierwszych gospodach powsta\u0142ych w mie\u015bcie Meksyku w 1525 roku serwowano kuchni\u0119 hiszpa\u0144sk\u0105: chleb, wino i mi\u0119sa oraz metysk\u0105: indyki, kukurydz\u0119 i tortille.<\/p>\n

W 1538 roku, siedemna\u015bcie lat po zdobyciu stolicy aztec\u00adkiej Tenochtitlan, wicekr\u00f3l Hernan Cortes – utytu\u0142owany ju\u017c tak\u017ce markizem doliny Oaxaca – a tak\u017ce Trybuna\u0142 Kr\u00f3\u00adlewski i konkwistadorzy, hucznie uczcili podpisanie trakta\u00adt\u00f3w mi\u0119dzy Hiszpani\u0105 a Francj\u0105. Uroczysto\u015bci trwa\u0142y wiele dni, odbywa\u0142y si\u0119 turnieje, zawody, corridy, <\/em>defilady i przedstawienia. Na Pla\u017ca Mayor wzniesiono dwie olbrzy\u00admie dekoracje: meksyka\u0144ski las z \u017cywymi zwierz\u0119tami i drzewami oraz miasto Rodos z murami warownymi, wie\u00ad\u017cami i blankami. Przedstawiono wiele spektakli o tematyce wojennej (spotkanie dzikich z Murzynami przy okazji polo\u00adwania na prawdziwe lwy i tygrysy, bitwa morska na jezio\u00adrze, walka chrze\u015bcijan z Turkami), a widzom rozdawano s\u0142odycze i przek\u0105ski. Hernan Cortes oraz najznamienitsza szlachta urz\u0105dzali wystawne przyj\u0119cia. Jedno z nich wydane by\u0142o dla ponad trzystu kawaler\u00f3w i ponad dwustu dam – prawdziwa \u015bredniowieczna biesiada z elementami meksy\u00adka\u0144skimi. Bernal Diaz, tak opowiada o uczcie: „Na pocz\u0105t\u00adku by\u0142y dwojakiego albo trojakiego rodzaju sa\u0142aty, potem ko\u017al\u0105tka i szynki z t\u0142usto\u015bci\u0105, pieczone na mod\u0142\u0119 genue\u0144\u00adsk\u0105, potem pasztety z przepi\u00f3rek i go\u0142\u0119bi oraz kap\u0142ony i pulardy, potem galaretki i paszteciki, potem ko\u0142acz kr\u00f3lewski, potem kurcz\u0119ta i kuropatwy oraz przepi\u00f3rki w marynacie. Dwakro\u0107 zmieniano obrusy, pozostawiaj\u0105c spodnie obrusy z odpowiednimi serwetami. Potem przyniesiono rozmaite ptaki i zwierzyn\u0119 w cie\u015bcie, tego nie jedzono ani te\u017c wielu poprzednich potraw; nast\u0119pnie inne zawija\u0144ce z ryb i r\u00f3w\u00adnie\u017c ma\u0142o z tego jedzono; po tym wniesiono pieczyste, wo\u0142o\u00adwin\u0119 i wieprzowin\u0119 z kapust\u0105, rzep\u0105 i grochem; r\u00f3wnie\u017c nic si\u0119 z tego nie jad\u0142o. Mi\u0119dzy tymi daniami na sto\u0142ach poja\u00adwia\u0142y si\u0119 najrozmaitsze owoce, aby wznieci\u0107 apetyt, a zaraz potem wniesiono kury pieczone w ca\u0142o\u015bci, z dziobami i no\u00adgami srebrzonymi; po czym kaczki i g\u0119si ca\u0142e, z dziobami z\u0142oconymi, a zaraz po tym g\u0142owy wieprzowe i zwierz\u0105t \u0142ow\u00adnych i ca\u0142e ciel\u0119ta.<\/p>\n

Towarzyszy\u0142y temu przy ka\u017cdym honorowym kra\u0144cu sto\u0142u \u015bpiewy i tr\u0105by, i przer\u00f3\u017cne instrumenty, harfy, wiole, flety, oboje, fagoty, zw\u0142aszcza rozbrzmiewa\u0142a muzyka, kie\u00addy s\u0142u\u017cebni podawali paniom, kt\u00f3re bra\u0142y udzia\u0142 w wiecze\u00adrzy – a niewiele ich by\u0142o – czarki i liczne z\u0142ocone puchary, jeden z miodem korzennym, inne z winem, inne z wod\u0105, in\u00adne z kakao, inne z winem r\u00f3\u017cowym. Pr\u00f3cz tego podawano najdostojniejszym paniom olbrzymie pasztety, z jednego wybieg\u0142y dwa \u017cywe kr\u00f3liki, z innego kr\u00f3liczka, inne by\u0142y pe\u0142ne przepi\u00f3rek, go\u0142\u0119bi oraz r\u00f3\u017cnego \u017cywego ptactwa; po\u00adstawiono je r\u00f3wnocze\u015bnie za sto\u0142em i podniesiono przykry\u00adwy, kr\u00f3liki rozbieg\u0142y si\u0119 po stole, przepi\u00f3rki i ptactwo ule\u00adcia\u0142y. Nie m\u00f3wi\u0142em o oliwkach, rzodkwiach, serach i kar\u00addach oraz o innych p\u0142odach ziemi; wystarczy rzec, \u017ce ca\u0142e sto\u0142y by\u0142y ich pe\u0142ne. A wszystko podawano na wielkich p\u00f3\u0142miskach ze z\u0142ota i srebra.”<\/p>\n

Meksyka\u0144skie przyj\u0119cia do dzi\u015b\u00a0s\u0142yn\u0105 z przepychu i wielkiej obfito\u015bci. A niektore dania wywodz\u0105 si\u0119 w\u0142a\u015bnie z tamtej epoki.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pieczona papryka z pestkami to danie bezpieczne, niekontrowersyjne Lubi\u0119 kuchni\u0119 meksyka\u0144sk\u0105. Sam czasem przyrz\u0105dzam i podaj\u0119 go\u015bciom indyka w sosie czekoladowym na ostro. To klasyczne danie tamtej kuchni. A wykluwa\u0142a si\u0119 ona w czasach gdy to konkwistadorzy z Hiszpanii i Portugalii wycinali ogniem i mieczem india\u0144skie plemiona staraj\u0105c si\u0119 nagrabi\u0107 jak najwi\u0119cej z\u0142ota i innych […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3825"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3825"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3825\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3827,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3825\/revisions\/3827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3825"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3825"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3825"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}