
{"id":504,"date":"2008-05-29T09:00:47","date_gmt":"2008-05-29T07:00:47","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=504"},"modified":"2008-05-29T15:03:18","modified_gmt":"2008-05-29T13:03:18","slug":"sto-lat-a-moze-i-wiecej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2008\/05\/29\/sto-lat-a-moze-i-wiecej\/","title":{"rendered":"Sto lat a mo\u017ce i wi\u0119cej"},"content":{"rendered":"<p>Do lata ju\u017c bardzo blisko. Z poradnika wakacyjnego wynika, \u017ce &#8211; z r\u00f3\u017cnych przyczyn &#8211; od\u017cywaj\u0105 stare sentymenty i cz\u0119\u015bciej ni\u017c w ostatnich latach b\u0119dziemy wypoczywa\u0107 w Bu\u0142garii, Serbii, Chorwacji. Po d\u0142u\u017cszej przerwie i ja zagl\u0105dam tam od kuchni.<\/p>\n<p>Bu\u0142garia wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 spo\u015br\u00f3d innych pa\u0144stw Europy, tym \u017ce mieszka tu bardzo wielu wiekowych ludzi. Na ka\u017cde 10 tys. mieszka\u0144c\u00f3w przypada 250 ponad 80-latk\u00f3w. Wielu z nich do\u017cywa setki. A wszystko &#8211; podobno &#8211; za spraw\u0105 diety.<\/p>\n<p>Bu\u0142garzy pij\u0105 du\u017co mleka i jogurtu. Zw\u0142aszcza jogurt jest wysoko cenionym przysmakiem i podstaw\u0105 wielu da\u0144. Ot cho\u0107by najs\u0142ynniejszej tutejszej zupy\u00a0&#8211; taratora, czyli ch\u0142odnika. Bu\u0142garski jogurt sw\u00f3j smak i w\u0142a\u015bciwo\u015bci regeneruj\u0105ce czy wr\u0119cz odm\u0142adzaj\u0105ce zawdzi\u0119cza bakteriom. Lacto bacillus bulgariensis \u017cyj\u0105 tu i tylko tu dzi\u0119ki w\u0142a\u015bciwo\u015bciom klimatycznym.<br \/>\nGwoli prawdy nale\u017cy doda\u0107, \u017ce w Bu\u0142garii zjada si\u0119 znacznie wi\u0119cej owoc\u00f3w i warzyw ni\u017c w Polsce. W\u015br\u00f3d nich za\u015b kr\u00f3luj\u0105 wspania\u0142e pomidory, cudowne bak\u0142a\u017cany, kabaczki, papryka i fasolka szparagowa. Mi\u0119sa Bu\u0142garzy jedz\u0105 znacznie mniej ni\u017c mieszka\u0144cy teren\u00f3w nadwi\u015bla\u0144skich. A je\u015bli ju\u017c, to przede wszystkim smakowit\u0105 jagni\u0119cin\u0119.<\/p>\n<p>Burzliwa historia tej cz\u0119\u015bci Ba\u0142kan\u00f3w mia\u0142a wp\u0142yw na to, co mo\u017cna znale\u017a\u0107 na bu\u0142garskim stole. Wp\u0142ywy bizantyjskie, tureckie, greckie czy wreszcie niemieckie zaowocowa\u0142y obcymi potrawami przystosowanymi do miejscowego smaku. I tak narodzi\u0142y si\u0119 kebabczeta, czyli kotleciki z rusztu, liczne rodzaje czorby, czyli zawiesistej zupy, piperki pilmieni &#8211; papryka faszerowana, czy giuvecz &#8211; wspania\u0142a zapiekanka z warzyw i baraniny.<\/p>\n<p>Giuvecz jadano od \u015bwi\u0119ta. Musia\u0142a by\u0107 specjalna przyczyna, by potraw\u0119 wymagaj\u0105c\u0105 sporo przygotowa\u0144 i do\u015b\u0107 kosztown\u0105 przyrz\u0105dzi\u0107 dla ca\u0142ej, zwykle do\u015b\u0107 licznej, rodziny oraz go\u015bci. Bu\u0142garzy bowiem s\u0105 co najmniej tak go\u015bcinni jak Polacy.<br \/>\nDobrze dobrany, czyli mi\u0119sisty, mostek jagni\u0119cy pozbawiony \u0142oju i b\u0142on nale\u017cy po umyciu oddzieli\u0107 od ko\u015bci i pokroi\u0107 w niedu\u017ce kawa\u0142ki. Rozgrza\u0107 na patelni mas\u0142o i wrzuci\u0107 pokrojone mi\u0119so. Obsma\u017cy\u0107 ze wszystkich stron. W tym momencie nale\u017cy trzyma\u0107 na wodzy \u0142akomstwo. Zapach podsma\u017canej jagni\u0119ciny jest bowiem bardzo kusz\u0105cy. Po zdj\u0119ciu mi\u0119sa z patelni na tym samym t\u0142uszczu trzeba poddusi\u0107 drobno pokrojon\u0105 cebul\u0119, marchew, seler, fasolk\u0119 szparagow\u0105, groszek, bak\u0142a\u017cana, papryk\u0119 i bami\u0119. Bamia, klasyczny bu\u0142garski owoc, jest ju\u017c do kupienia w naszym kraju. Przypomina on str\u0105ki papryki. Nie jest jednak ostry, lecz \u0142agodny i kleisty. Ca\u0142o\u015b\u0107 nale\u017cy posypa\u0107 sproszkowan\u0105 papryk\u0105, posoli\u0107 i zala\u0107 koncentratem pomidorowym. W osobnym naczyniu podsma\u017con\u0105 jagni\u0119cin\u0119 zala\u0107 wcze\u015bniej przygotowanym bulionem, posoli\u0107 i dusi\u0107 do mi\u0119kko\u015bci. Teraz doda\u0107 pokrojone w plasterki ziemniaki i zn\u00f3w podgotowa\u0107.<\/p>\n<p>Ostatnia faza to zmieszanie mi\u0119sa z kartoflami z jarzynami, zalanie wszystkiego reszt\u0105 bulionu i wstawienie do piekarnika. Po zapieczeniu giuvecz posypa\u0107 natk\u0105 zielonej pietruszki i czubric\u0105. Popija\u0107 oczywi\u015bcie jogurtem. Lub &#8211; jak kto woli, a niekoniecznie chce osi\u0105gn\u0105\u0107 sto lat\u00a0&#8211; winem. Najlepiej czerwonym.<\/p>\n<p>A po takiej diecie b\u0119dziemy sprawdza\u0107 kto do\u017cy\u0142 setki na blogu!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Do lata ju\u017c bardzo blisko. Z poradnika wakacyjnego wynika, \u017ce &#8211; z r\u00f3\u017cnych przyczyn &#8211; od\u017cywaj\u0105 stare sentymenty i cz\u0119\u015bciej ni\u017c w ostatnich latach b\u0119dziemy wypoczywa\u0107 w Bu\u0142garii, Serbii, Chorwacji. Po d\u0142u\u017cszej przerwie i ja zagl\u0105dam tam od kuchni. Bu\u0142garia wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 spo\u015br\u00f3d innych pa\u0144stw Europy, tym \u017ce mieszka tu bardzo wielu wiekowych ludzi. Na [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/504"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=504"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/504\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}