{"id":6208,"date":"2013-02-13T08:00:42","date_gmt":"2013-02-13T07:00:42","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=6208"},"modified":"2013-02-08T13:08:05","modified_gmt":"2013-02-08T12:08:05","slug":"kto-posci-ten-bywa-nagradzany","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2013\/02\/13\/kto-posci-ten-bywa-nagradzany\/","title":{"rendered":"Kto po\u015bci ten (bywa) nagradzany"},"content":{"rendered":"<p>\u015aroda Popielcowa (dawniej zwana Wst\u0119pn\u0105 \u015arod\u0105)\u00a0 to w kalendarzu chrze\u015bcija\u0144skim pierwszy dzie\u0144 Wielkiego Postu. Czas wyrzecze\u0144 przy stole b\u0119dzie trwa\u0142 przez 46 dni (nie wliczaj\u0105c niedziel) a\u017c do Wielkanocy. To wiekowa tradycja, do kt\u00f3rej w Polsce przywi\u0105zywano wielk\u0105 wag\u0119. Bywa\u0142o, \u017ce nieprzestrzeganie regu\u0142 postu poci\u0105ga\u0142o za sob\u0105 bardzo nieprzyjemne konsekwencje. Wszyscy zapewne pami\u0119taj\u0105, \u017ce za czas\u00f3w Boles\u0142awa Chrobrego za ten wyst\u0119pek wybijano delikwentowi dwa przednie z\u0119by. Z up\u0142ywem czasu restrykcje z\u0142agodnia\u0142y. Ale nie do ko\u0144ca. <!--more--><br \/>\nW ksi\u0105\u017cce &#8222;Posty polskie&#8221;, obfituj\u0105cej w liczne przepisy, jest te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 historyczna obja\u015bniaj\u0105ca te tradycje. Na\u00a0 pocz\u0105tku posty dotyczy\u0142y tylko pi\u0105tk\u00f3w, kiedy to wspominano m\u0119k\u0119 pa\u0144sk\u0105, a tak\u017ce og\u0142aszanych szczeg\u00f3lnych okazji i intencji, powoli jednak obj\u0119\u0142y one nowe dni. Nad wprowadzaniem i roztropnym motywowaniem post\u00f3w g\u0142owili si\u0119 m\u0119\u017cowie uczeni w pi\u015bmie, ko\u015bcielne autorytety i teologowie, trzeba bowiem by\u0142o przekonuj\u0105co obja\u015bnia\u0107 sens owego wyrzeczenia. Posty powoli stawa\u0142y si\u0119 bardzo istotnym elementem bogobojnego stylu \u017cycia, opr\u00f3cz innych praktyk religijnych widomym znakiem oddania religii. Poszczono w \u015brody, soboty i w wigilie licznych dni po\u015bwi\u0119conych ogromnej rzeszy \u015bwi\u0119tych. Z biegiem czasu post sta\u0142 si\u0119 argumentem przemawiaj\u0105cym silniej ni\u017c modlitwa. Na wiernych nak\u0142adano coraz wi\u0119ksze ograniczenia, zaprzestawano zabaw oraz wszelkiej weso\u0142o\u015bci, a w czasie niekt\u00f3rych post\u00f3w tak\u017ce ma\u0142\u017ce\u0144skiego po\u017cycia.<br \/>\nKiedy kr\u00f3lewska para, W\u0142adys\u0142aw Herman i jego \u017cona, ksi\u0119\u017cna Judyta, zbyt d\u0142ugo nie mogli si\u0119 doczeka\u0107 upragnionego potomka, uradzono, i\u017c opr\u00f3cz wys\u0142ania poselstwa mnich\u00f3w do Cluny z wotywnym z\u0142otym pos\u0105\u017ckiem dzieci\u0105tka, a by\u0142 to nie mniej wa\u017cny element supliki, mnisi b\u0119d\u0105 po\u015bci\u0107 &#8222;na Bo\u017c\u0105 chwa\u0142\u0119&#8221;. Szczere mod\u0142y i bogaty dar wsparty postem sprawi\u0142y, \u017ce urodzi\u0142 si\u0119 upragniony przysz\u0142y w\u0142adca. A by\u0142 nim nie kto inny jak Boles\u0142aw Krzywousty. Czy trzeba by\u0142o wi\u0119c szuka\u0107 jeszcze wyra\u017aniejszego dowodu przemawiaj\u0105cego za postami?<br \/>\nJak wynika z gospodarskich spis\u00f3w dworu Jagie\u0142\u0142y, zar\u00f3wno on, jak i jego m\u0142oda a pobo\u017cna \u017cona (w du\u017cym stopniu prowadzone by\u0142y osobne dwory dla ka\u017cdego z kr\u00f3lewskich ma\u0142\u017conk\u00f3w) w pi\u0105tki jadali wy\u0142\u0105cznie chleb i popijali wod\u0105. Czyli przestrzegali tak zwanego suchego postu.<br \/>\nW biografii innej \u015bwi\u0119tej Jadwigi mo\u017cna znale\u017a\u0107 informacje o tym, i\u017c chleb i woda by\u0142y jej pokarmem w pi\u0105tki i \u015brody, w soboty i poniedzia\u0142ki \u017cywi\u0142a si\u0119 jedynie niekraszonymi jarzynami, we wtorki i czwartki natomiast jada\u0142a ryby i nabia\u0142.<br \/>\nPost mia\u0142 niejednakow\u0105 form\u0119, ale ka\u017cde zobowi\u0105zanie si\u0119 do niego traktowano niezwykle powa\u017cnie. Zgodnie z pochodz\u0105c\u0105 z XV wieku informacj\u0105 s\u0105dow\u0105, pewnego plebana skazano po procesie na kar\u0119 grzywny za to, \u017ce nie tylko sam zjada\u0142 mi\u0119so w \u015brod\u0119, ale tak\u017ce zezwala\u0142 na ten wyst\u0119pek swoim parafianom. Nie by\u0142a to kara dolegliwa, ale dowodzi\u0142a, \u017ce przewinienie owo traktowano nie tylko jako grzech przeciw Ko\u015bcio\u0142owi, ale te\u017c jako nieobyczajne dzia\u0142anie, kt\u00f3re pot\u0119pia\u0142a i kara\u0142a w\u0142adza \u015bwiecka.<br \/>\nStulecie XVII mimo ca\u0142ej nabo\u017cno\u015bci nie sprzyja\u0142o przestrzeganiu post\u00f3w, bo gdzie\u017c my\u015ble\u0107 o zado\u015b\u0107uczynieniu nakazom religijnym w\u015br\u00f3d nieustaj\u0105cych wojennych pochod\u00f3w, w\u015br\u00f3d wojennych niebezpiecze\u0144stw! Natomiast wiek XVIII coraz bardziej stawa\u0142 si\u0119 epok\u0105 sybarytyzmu, dogadzania sobie i smakowania \u017cycia we wszystkich jego przejawach. Przywi\u0105zanie dla religii nie pozwala\u0142o zapomina\u0107 o jej nakazach i zakazach, jednak przestrzegane przy pi\u0119knie i suto zastawionym stole posty coraz cz\u0119\u015bciej przypomina\u0142y ubrane w koronki i hafty postaci elegant\u00f3w. To w\u00f3wczas zacz\u0119to w pobo\u017cnej Polszcz\u0119 my\u015ble\u0107 o coraz bardziej wykwintnej kuchni, francuskich kucharzach i zamorskich smako\u0142ykach. Niejeden sprowadzony z zagranicy frykas trafia\u0142 wi\u0119c i na postny st\u00f3\u0142. Zmniejsza\u0142a si\u0119 te\u017c liczba dni postnych. W XIX wieku by\u0142o ich jednak jeszcze ponad 100.<br \/>\nDzi\u015b ludzie wyrzekaj\u0105 si\u0119 diety mi\u0119snej nie tylko ze wzgl\u0119d\u00f3w religijnych. Kuchnia jarska czyli wegetaria\u0144ska i jej liczne odmiany zyskuje coraz wi\u0119cej zwolennik\u00f3w. I w naszym blogu tak\u017ce. Wszystkim poszcz\u0105cym wi\u0119c proponuj\u0119 ten przepis:<br \/>\n<strong>Kapusta faszerowana jajecznic\u0105<br \/>\n<\/strong><em>G\u0142\u00f3wka kapusty w\u0142oskiej, 5 jajek, 3 \u0142y\u017cki posiekanego koperku, 2 \u0142y\u017cki mas\u0142a, \u015brednia cebula, 3 \u0142y\u017cki przecieru pomidorowego, s\u00f3l, pieprz<br \/>\n<\/em>1.\u00a0Zagotowa\u0107 w du\u017cym garnku wod\u0119 i w\u0142o\u017cy\u0107 kapust\u0119. Parzy\u0107 j\u0105 oko\u0142o 10 minut, aby listki sta\u0142y si\u0119 elastyczne i da\u0142y si\u0119 roz\u0142o\u017cy\u0107, nie od\u0142amuj\u0105c si\u0119 od pozosta\u0142ych.<br \/>\n2.\u00a0Na \u0142y\u017cce mas\u0142a podsma\u017cy\u0107 na jasnoz\u0142oto posiekan\u0105 drobno cebul\u0119, na cebuli usma\u017cy\u0107 jajecznic\u0119, na koniec do jajecznicy doda\u0107 przecier pomidorowy do smaku oraz siekany koperek. Doprawi\u0107 sol\u0105 i pieprzem.<br \/>\n3.\u00a0Kapust\u0119 wyj\u0105\u0107 z wrz\u0105tku i lekko ostudzi\u0107. Rozchyla\u0107 listki i nak\u0142ada\u0107 pomi\u0119dzy nie jajecznic\u0119. Uformowa\u0107 kulist\u0105 g\u0142\u00f3wk\u0119 i obwi\u0105za\u0107 nici\u0105 bawe\u0142nian\u0105.<br \/>\n4.\u00a0Kapust\u0119 u\u0142o\u017cy\u0107 w garnku na lekko podgrzanym pozosta\u0142ym ma\u015ble, podla\u0107 odrobin\u0105 osolonej wody (mo\u017cna tak\u017ce doda\u0107 do wody kostk\u0119 warzywnego roso\u0142u). Dusi\u0107, a\u017c kapusta b\u0119dzie mi\u0119kka, czyli co najmniej 30 &#8211; 40 minut.<br \/>\n5.Przed podaniem podzieli\u0107 kapust\u0119 na 8 cz\u0119\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015aroda Popielcowa (dawniej zwana Wst\u0119pn\u0105 \u015arod\u0105)\u00a0 to w kalendarzu chrze\u015bcija\u0144skim pierwszy dzie\u0144 Wielkiego Postu. Czas wyrzecze\u0144 przy stole b\u0119dzie trwa\u0142 przez 46 dni (nie wliczaj\u0105c niedziel) a\u017c do Wielkanocy. To wiekowa tradycja, do kt\u00f3rej w Polsce przywi\u0105zywano wielk\u0105 wag\u0119. Bywa\u0142o, \u017ce nieprzestrzeganie regu\u0142 postu poci\u0105ga\u0142o za sob\u0105 bardzo nieprzyjemne konsekwencje. Wszyscy zapewne pami\u0119taj\u0105, \u017ce za [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6208"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6208"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6208\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6210,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6208\/revisions\/6210"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}