Zach\u0119cony przez felieton Daniela Passenta odda\u0142em si\u0119 lekturze niezwyk\u0142ej ksi\u0105\u017cki. To „Sowiety od kuchni. Mikojan i radziecka gastronomia” Iriny G\u0142uszczenko. Zawsze wydawa\u0142o mi si\u0119, \u017ce szczytem paradoksu jest sformu\u0142owanie: „radziecki parlamentaryzm” a drugie miejsce w tym rankingu zajmuje w\u0142a\u015bnie „\u017cycie restauracyjne w ZSRR”. Ksi\u0105\u017cka G\u0142uszczenko utwierdza mnie w tym pogl\u0105dzie. Jednocze\u015bnie obna\u017ca mechanizmy funkcjonowania\u00a0 systemu totalitarnego, kt\u00f3ry zaw\u0142adn\u0105\u0142 tak\u017ce tym, co w innych krajach nazywa si\u0119 w\u0142a\u015bnie rynkiem gastronomicznym czy kultura kulinarn\u0105.<\/p>\n
\nKsi\u0105\u017cka udowadnia tak\u017ce, \u017ce jedzenie jest\u00a0 tematem politycznym. \u0141atwiej po tej lekturze zrozumie\u0107 dlaczego podwy\u017cka cen kie\u0142basy zachwia\u0142a mocno systemem PRL.
\nW ksi\u0105\u017cce jest te\u017c sporo scenek niezwykle zabawnych. Trzeba jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce s\u0105 one \u015bmieszne tylko dla nas i dzisiaj. W\u00f3wczas dla ich uczestnik\u00f3w nie by\u0142o to wcale zabawne i na og\u00f3\u0142 bardzo \u017ale si\u0119 ko\u0144czy\u0142o.
\n„Jedn\u0105 z odmian \u017cywienia zbiorowego by\u0142y bankiety. Jest to uroczyste przedsi\u0119wzi\u0119cie, rz\u0105dz\u0105ce si\u0119 swoimi prawami. Dla ka\u017cdej du\u017cej instytucji bankiet by\u0142 wa\u017cn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 \u017cycia, regularnie powtarzaj\u0105cym si\u0119 rytua\u0142em i obowi\u0105zkow\u0105 uroczysto\u015bci\u0105. W odr\u00f3\u017cnieniu od pozosta\u0142ych element\u00f3w systemu radzieckiego, bankiety pomy\u015blnie prze\u017cy\u0142y przej\u015bcie na kapitalizm, chocia\u017c w sektorze prywatnym stopniowo s\u0105 zast\u0119powane przez nowy rodzaj imprezy korporacyjnej. Jednak nowa Rosja, dziedzicz\u0105c po pa\u0144stwie radzieckim tradycje biurokratyczne, zachowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c kultur\u0119 bankietu „resortowego”.
\nTa nieod\u0142\u0105czna sa\u0142atka oliwje w kwadratowych miseczkach, obowi\u0105zkowa w\u00f3dka w s\u0142usznych ilo\u015bciach i kilka butelek wina – „dla pa\u0144”. Tak zwane „plasterki” – nieodzowna cz\u0119\u015b\u0107 bankietowego menu. Mog\u0142a to by\u0107 szynka, kie\u0142basa, mi\u0119so. Ser r\u00f3wnie\u017c le\u017ca\u0142 pokrojony na talerzach. Pod koniec bankietu zawsze wysycha\u0142, pozostaj\u0105c – w odr\u00f3\u017cnieniu od mi\u0119sa – nieskonsumowanym. K\u0142adziono go jednak na bankietowy st\u00f3\u0142, bo tak wypada\u0142o. Wszyst?ko to koniecznie musia\u0142o by\u0107 udekorowane: zielenin\u0105, warzywami, mas\u0142em. I obowi\u0105zkowo ryba – bia\u0142a i czerwona, a je\u015bli si\u0119 poszcz\u0119\u015bci – kawior. (…)
\nW pewnym prowincjonalnym mie\u015bcie uroczysty wiecz\u00f3r po\u015bwi\u0119cony kolejnej rocznicy jakiego\u015b rewolucyjnego wydarzenia odbywa\u0142 si\u0119 w teatrze. Kto\u015b z cz\u0142onk\u00f3w prezydium, kt\u00f3rego o\u015blepia\u0142o skierowane na scen\u0119 \u015bwiat\u0142o reflektor\u00f3w, poprosi\u0142, by zmniejszono o\u015bwietlenie. Niedo\u015bwiadczony maszynista poci\u0105gn\u0105\u0142 jednak nie t\u0119 d\u017awigni\u0119. W\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 scena obrotowa, prezydium odjecha\u0142o i po chwili skry\u0142o si\u0119 za kulisami. Publiczno\u015b\u0107 zacz\u0119\u0142a chichota\u0107, a m\u00f3wca nie rozumiej\u0105c, dlaczego widownia nie szanuje podnios\u0142o\u015bci chwili, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 o pomoc do prezydium. Niestety, w jego miejscu orator ujrza\u0142 wystawnie nakryty st\u00f3\u0142 bankietowy, a tam, gdzie jeszcze przed momentem zasiada\u0142 przewodnicz\u0105cy, le\u017ca\u0142o pieczone prosi\u0119 z jab\u0142kiem w pysku.”<\/p>\n
Mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107 jak to si\u0119 sko\u0144czy\u0142o dla nieszcz\u0119snego technika z obs\u0142ugi sceny obrotowej.<\/p>\n
PS.<\/p>\n
Krystynom i Bo\u017cenom wiele rado\u015bci i smaczno\u015bci!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zach\u0119cony przez felieton Daniela Passenta odda\u0142em si\u0119 lekturze niezwyk\u0142ej ksi\u0105\u017cki. To „Sowiety od kuchni. Mikojan i radziecka gastronomia” Iriny G\u0142uszczenko. Zawsze wydawa\u0142o mi si\u0119, \u017ce szczytem paradoksu jest sformu\u0142owanie: „radziecki parlamentaryzm” a drugie miejsce w tym rankingu zajmuje w\u0142a\u015bnie „\u017cycie restauracyjne w ZSRR”. Ksi\u0105\u017cka G\u0142uszczenko utwierdza mnie w tym pogl\u0105dzie. Jednocze\u015bnie obna\u017ca mechanizmy funkcjonowania\u00a0 systemu […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6373"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6373"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6373\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6459,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6373\/revisions\/6459"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6373"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6373"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6373"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}