{"id":6717,"date":"2013-04-23T08:00:51","date_gmt":"2013-04-23T06:00:51","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=6717"},"modified":"2013-04-21T16:00:44","modified_gmt":"2013-04-21T14:00:44","slug":"co-na-wierzch-wyplywa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2013\/04\/23\/co-na-wierzch-wyplywa\/","title":{"rendered":"Co na wierzch wyp\u0142ywa?"},"content":{"rendered":"

<\/a>Oczywi\u015bcie oliwa. Dlatego o niej pisz\u0119, \u017ce kupi\u0142em i delektuj\u0119 si\u0119 wspania\u0142\u0105 oliw\u0105 z Krety. Co jaki\u015b czas bowiem zmieniam gatunek tego t\u0142uszczu, bo ka\u017cda oliwa ma inny smak oraz aromat. No i potrawy, do kt\u00f3rych oliwy u\u017cywam, smakuj\u0105 inaczej w zale\u017cno\u015bci od miejsca plantacji i metod stosowanych w t\u0142oczni.<\/p>\n

<\/p>\n

\"\"<\/a>O zaletach i smakowych, i zdrowotnych oliwy jak i oliwek wszyscy wiedz\u0105. Warto jednak co jaki\u015b czas o nich przypomina\u0107, bo ich spo\u017cycie w Polsce nadal jest niewielkie. Cho\u0107 przyzna\u0107 trzeba, \u017ce stale ro\u015bnie.
\nOliwa jako t\u0142uszcz u\u017cywany w kuchni przewy\u017csza inne m.in. tym, \u017ce mo\u017cna j\u0105 stosowa\u0107 i przy wysokich temperaturach. Temperatura wrzenia oliwy z oliwek jest bowiem du\u017co wy\u017csza ni\u017c pozosta\u0142ych t\u0142uszcz\u00f3w. Mo\u017ce by\u0107 ona podgrzana do temperatury 230\u00b0C, podczas gdy temperatura oleju arachidowego nie mo\u017ce przekracza\u0107 200\u00b0C, a s\u0142onecznikowego 170\u00b0C i mas\u0142a 110\u00b0C.
\nOliwa z oliwek jest dobrym \u017ar\u00f3d\u0142em witaminy E, powszechnie uznawanej za „witamin\u0119 p\u0142odno\u015bci”. Fakt ten nie umkn\u0105\u0142 uwadze staro\u017cytnych Grek\u00f3w, kt\u00f3rzy jedli oliwki jako afrodyzjak. Oliwa z oliwek mo\u017ce nawet mie\u0107 wp\u0142yw na witalno\u015b\u0107 i kondycj\u0119 \u017cycia mi\u0142osnego, poniewa\u017c wspomaga kr\u0105\u017cenie krwi i jej docieranie we wszystkie „strategiczne miejsca”. Nowo\u017ce\u0144cy\u00a0– zgodnie z tradycj\u0105\u00a0– jedz\u0105 chleb umoczony w oliwie z oliwek z pierwszych zbior\u00f3w. Jak mawiaj\u0105 w Grecji: „Jedz mas\u0142o i miej mocny sen; pij oliw\u0119 z oliwek i b\u0105d\u017a aktywny w nocy”.
\nNic dziwnego, \u017ce od staro\u017cytnych czas\u00f3w a\u017c do dnia dzisiejszego drzewo oliwne i jego b\u0142ogos\u0142awiony owoc jest symbolem m\u0105dro\u015bci, pokoju, zdrowia i si\u0142y.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nWarto\u015b\u0107 od\u017cywcza oliwek jest prawdopodobnie wy\u017csza ni\u017c oliwy, poniewa\u017c nie s\u0105 one poddawane \u017cadnemu procesowi przetw\u00f3rczemu, dzi\u0119ki czemu w pe\u0142ni zachowuj\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015bci.
\nOliwki dzielimy na te, kt\u00f3re nadaj\u0105 si\u0119 do bezpo\u015bredniej konsumpcji i te, kt\u00f3re u\u017cywane s\u0105 do pozyskiwania oliwy. Mamy te\u017c mieszane rodzaje, kt\u00f3re nadaj\u0105 si\u0119 zar\u00f3wno do konsumpcji jak i do pozyskiwania oliwy.<\/p>\n

\"\"<\/a>
\nFot. P. Adamczewski<\/em><\/p>\n

Oliwek nie mo\u017cna\u00a0je\u015b\u0107 od razu po zerwaniu z drzewa poniewa\u017c maj\u0105 gorzki smak. Nale\u017cy najpierw podda\u0107 je procesowi, kt\u00f3ry mo\u017cna nazwa\u0107 marynowaniem. Wyj\u0105tek stanowi\u0105 tzw. trubes, lub stafidolies, czy rupades, kt\u00f3re spadaj\u0105 z drzewa, gdy s\u0105 ju\u017c bardzo dojrza\u0142e i pomarszczone. Oliwki te s\u0105 s\u0142odkie i powinny by\u0107 szjedzone w ci\u0105gu kilku dni poniewa\u017c nie dodaje si\u0119 do nich soli ani innych \u015brodk\u00f3w konserwuj\u0105cych. Aby przechowa\u0107 je przez d\u0142u\u017cszy okres czasu mo\u017cna umie\u015bci\u0107 je w zamra\u017calniku. Po rozmro\u017ceniu nie s\u0105 ju\u017c jednak tak smaczne jak przed.
\nGatunki oliwek najcz\u0119\u015bciej spotykane na rynku to pod\u0142u\u017cne oliwki kalamon, du\u017ce, okr\u0105g\u0142e oliwki amfisis, pomarszczone oliwki thasu, bardzo ma\u0142e oliwki z Krety i z Mani tzw. psilolies, oliwki megahtikies i inne.
\nZielony, fioletowy, ciemno fioletowy, ciemno br\u0105zowy lub czarny kolor oliwek nie wskazuje na ich gatunek, ale na to czy i na ile s\u0105 dojrza\u0142e.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Oczywi\u015bcie oliwa. Dlatego o niej pisz\u0119, \u017ce kupi\u0142em i delektuj\u0119 si\u0119 wspania\u0142\u0105 oliw\u0105 z Krety. Co jaki\u015b czas bowiem zmieniam gatunek tego t\u0142uszczu, bo ka\u017cda oliwa ma inny smak oraz aromat. No i potrawy, do kt\u00f3rych oliwy u\u017cywam, smakuj\u0105 inaczej w zale\u017cno\u015bci od miejsca plantacji i metod stosowanych w t\u0142oczni.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6717"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6717"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6717\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6720,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6717\/revisions\/6720"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6717"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6717"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6717"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}