Buszuj\u0105c po ksi\u0119garni znalaz\u0142em opas\u0142e tomisko zatytu\u0142owane „Knajpy Lwowa”. Autor by\u0142 mi nieznany\u00a0– Jurij Wynnyczuk ale za to autor wst\u0119pu by\u0142 znany i to doskonale. Wam zapewne te\u017c\u00a0– to zmar\u0142y przed\u00a0 ponad rokiem Jerzy Janicki, autor dziesi\u0105tek scenariuszy filmowych i seriali. Najs\u0142ynniejsze z nich to „Polskie drogi” i „Dom”. Radios\u0142uchacze za\u015b winni pami\u0119ta\u0107, \u017ce Jerzy Janicki by\u0142 pomys\u0142odawc\u0105 i wsp\u00f3\u0142autorem „Matysiak\u00f3w”. Widz\u0105c wi\u0119c Jego nazwisko kupilem ksi\u0119g\u0119 bez namys\u0142u. I nie \u017ca\u0142uj\u0119. Ta ksi\u0105\u017cka to encyklopedia obyczaj\u00f3w i portret miasta, kt\u00f3re odesz\u0142o w przesz\u0142o\u015b\u0107. To tak\u017ce lista obecno\u015bci tam gdzie nas ju\u017c nie ma polskiej inteligencji\u00a0i tuz\u00f3w \u00a0nauki.<\/p>\n
Postanowi\u0142em wi\u0119c nie by\u0107 sk\u0105pcem i tom ten b\u0119dzie w kolejn\u0105 \u015brod\u0119 nagrod\u0105 w blogowym quizie. Zanim to jednak nast\u0105pi przedstawi\u0119 Wam fragment ostatniego tekstu napisanego do tej ksi\u0105\u017cki przez Jerzego Janickiego:
\n„Kowale, szewcy, stolarze i blacharze chadzali (…) w \u015bwi\u0119ta w gronostajach, przy karabeli i w kontuszach, witali i \u017cegnali koronowane g\u0142owy. A je\u015bli podczas uroczystych mszy i nabo\u017ce\u0144stw przychodzi\u0142o im zasiada\u0107 w kolatorskich \u0142awach katedralnych, tym bardziej naturalna stawa\u0142a si\u0119 ich obecno\u015b\u0107 w knajpach, na og\u00f3\u0142 rezerwowanych dla innych profesji. M\u00f3j uwielbiany preceptor, niezr\u00f3wnany szperacz anna\u0142\u00f3w lwowskich, Stanis\u0142aw Wasylewski, tak opisuje kawiarni\u0119 Sznajdra u zbiegu Chor\u0105\u017cczyzny i Akademickiej:
\nCzem dla Krakowa Michalik i Paon, tym by\u0142a we Lwowie kawiarnia Sznajdra. Punkt zborny hetman\u00f3w kultury artystycznej w epoce Ibseno-\u017beromskiej, ognisko wysokiej atmosfery duchowej miasta. Poeci, malarze, aktorzy, krytycy. (…)Kasprowicz, zanim zosta\u0142 profesorem, wyk\u0142ada tu u Sznajdra. Graj\u0105 w bilard, wypijaj\u0105 morze czarnej kawy i modl\u0105 si\u0119 do szatana s\u0142owami Carducciego: Cze\u015b\u0107 ci, szatanie, buncie z przedwieczy. Kasprowicz i Staff, Kisielewski i Jerzy \u017bu\u0142awski, Solski, Tadeusz Pawlikowski. Tu przy jednych stolikach „dominika\u0144skich” (bo uczestnicy graj\u0105 pod komend\u0105 Kaspra w domino) tworzy si\u0119 ideologia nowej partii politycznej, przy drugich urasta i pot\u0119\u017cnieje tw\u00f3rczo\u015b\u0107 M\u0142odej Polski W kawiarnianym dymie, wedle obyczaju epoki. Kawiarnia Sznajdra to ob\u00f3z walcz\u0105cych z marazmem i mieszcza\u0144sko-urz\u0119dnicz\u0105 c.k. polsk\u0105 ko\u0142tuneri\u0105, kt\u00f3rej pomnik satyryczny wystawi Gabriela Zapolska.<\/p>\n
Kawiarnia Sznajdra nie by\u0142a w mie\u015bcie wyj\u0105tkiem tak pojmowanej konfraterni, skupiaj\u0105cej przy swych stolikach luminarzy tej samej profesji. W legendarnej „Szkockiej” spierali si\u0119 nad marmurowymi blatami stolik\u00f3w zabazgranych trygonometrycznymi znakami matematycy. Przy tym jeden w jednego ka\u017cdy z najwy\u017cszej \u015bwiatowej p\u00f3\u0142ki: Banach, kt\u00f3rego portret wkr\u00f3tce zawi\u015bnie obok Einsteina w ONZ-cie, Stanis\u0142aw Ulam, p\u00f3\u017aniejszy wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rca bomby wodorowej, Hugo Steinhaus, niekoronowany kr\u00f3l powojennej szko\u0142y matematycznej. Przez jaki\u015b czas po wojnie prosperowa\u0142 tam bez specjalnego powodzenia „Bar desertnyj”. A\u017c tu nagle od paru lat fasad\u0119 kamienicy zdobi napis, \u017ce mie\u015bci si\u0119 tu bank. Bank! To jakby o\u017cy\u0142y nagle po latach letargu u\u015bpione w tych murach miliony cyfr i cyferek, liczb, u\u0142amk\u00f3w i r\u00f3\u017cniczek, kre\u015blonych mozolnie przez lata chemicznymi o\u0142\u00f3wkami najwi\u0119kszych matematycznych luminarzy tego \u015bwiata.<\/p>\n
W kawiarni u Zalewskiego przy Akademickiej spieraj\u0105 si\u0119 filozofowie i poloni\u015bci i tam dla wygody podpisuj\u0105 przy okazji indeksy uszcz\u0119\u015bliwionym studentom.<\/p>\n
Przy placu Mariackim 7 ju\u017c od po\u0142udnia czekaj\u0105 na sta\u0142ych swych bywalc\u00f3w stoliki g\u0142o\u015bnej kawiarni „Cafe de la Paix”. Ona bywa\u0142a g\u0142o\u015bna z kilku naraz powod\u00f3w, bo tu zwyk\u0142a sobie wyznacza\u0107 spotkania lwowska palestra i lekarze. Dawa\u0142o to okazj\u0119 miejscowym prze\u015bmiewcom do nazywania kawiarni „Cafe de la… pejs”.
\nArty\u015bci za\u015b wszelkiej ma\u015bci: malarze, poeci, kompozytorzy, aktorzy i dziennikarze mieli sw\u00f3j Olimp w legendarnej wr\u0119cz knajpie nad knajpami „U Atlasa” na Rynku, r\u00f3g Grodzickich. Knajpa „U Atlasa” (w\u0142a\u015bciwe nazwisko w\u0142a\u015bciciela: Edward Tarlerski) gromadzi\u0142a przy swych stolikach (a w specjalnych salach i przy beczkach zast\u0119puj\u0105cych krzes\u0142a) tak\u0105 plejad\u0119 luminarzy \u00f3wczesnego Lwowa, tak\u0105 obros\u0142a legend\u0105, ca\u0142ymi tomami memuar\u00f3w i wspomnie\u0144, \u017ce zebrane dzi\u015b w jedn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 osi\u0105gn\u0119\u0142yby kilkutomow\u0105 edycj\u0119.
\nDzi\u015b, wspominaj\u0105c knajpy lwowskie, pomin\u0105\u0107 w tej wyliczance „Atlasa” by\u0142oby nie nietaktem, b\u0142\u0119dem, omy\u0142k\u0105, zaniedbaniem. Nie. By\u0142oby normalnym skandalem, dowodem nieuctwa i ignorancji memuarysty. To jakby w litanii triumf\u00f3w polskiego or\u0119\u017ca pomin\u0105\u0107 Grunwald albo w literaturze zapomnie\u0107 o Mickiewiczu. Wszyscy, ale to dos\u0142ownie wszyscy rzuceni losami wojny na zach\u00f3d lub za ocean, je\u015bli ju\u017c zabrali si\u0119 tam za wydawanie pami\u0119tnik\u00f3w, to nigdy, ale to absolutnie nigdy \u017caden z nich nie o\u015bmieli\u0142 si\u0119 pomin\u0105\u0107 „Atlasa”. Kazimierz Schleyen, J\u00f3zef Mayen, Marian Hemar, Andrzej Chciuk, J\u00f3zef Wittlin…<\/p>\n
Dorzu\u0107my jeszcze do tej wyliczanki konfraterni lwowskich \u0142yczakowskie ogr\u00f3dki, gdzie konferowali po utrudzonym dniu rze\u017anicy, zwani tam rezu\u0142ami, krupiarze i piaskarze, dorzu\u0107my i zielone ogr\u00f3dki na Pohulance, gdzie w zamierzch\u0142ych ju\u017c dziejach u brzeg\u00f3w tamtejszego stawu stan\u0119\u0142a restauracja Jana Diestla, obok za\u015b by bez zbytniej fatygi mie\u0107 zawsze pod r\u0119k\u0105 \u015bwie\u017ce piwo, funkcjonowa\u0142 s\u0142ynny browar, kt\u00f3ry pod mark\u0105 „Lwowskiego Towarzystwa Akcyjnego Browar\u00f3w” zaopatrywa\u0142 miasto w takie piwa, jak Marcowe, Salwator, Czarny Bock i Eksportowe. A ju\u017c zw\u0142aszcza Marcowe sz\u0142o z powodzeniem w zawody z Okocimiem i \u017bywcem. W\u0142a\u015bcicielowi tego Towarzystwa Akcyjnego Browar\u00f3w lwowskich, kt\u00f3re jeszcze w 1896 roku za\u0142o\u017cy\u0142 wiede\u0144czyk Klein, piwo to pozwoli\u0142o uzbiera\u0107 tyle forsy, \u017ce m\u00f3g\u0142 sobie wkr\u00f3tce u cesarza naby\u0107 tytu\u0142 barona.”<\/p>\n
Jutro kolejny cytat.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Buszuj\u0105c po ksi\u0119garni znalaz\u0142em opas\u0142e tomisko zatytu\u0142owane „Knajpy Lwowa”. Autor by\u0142 mi nieznany\u00a0– Jurij Wynnyczuk ale za to autor wst\u0119pu by\u0142 znany i to doskonale. Wam zapewne te\u017c\u00a0– to zmar\u0142y przed\u00a0 ponad rokiem Jerzy Janicki, autor dziesi\u0105tek scenariuszy filmowych i seriali. Najs\u0142ynniejsze z nich to „Polskie drogi” i „Dom”. Radios\u0142uchacze za\u015b winni pami\u0119ta\u0107, \u017ce Jerzy […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/721"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=721"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/721\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=721"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=721"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=721"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}