{"id":7210,"date":"2013-07-31T08:00:41","date_gmt":"2013-07-31T06:00:41","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=7210"},"modified":"2013-07-29T17:23:33","modified_gmt":"2013-07-29T15:23:33","slug":"pies-na-polmisku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2013\/07\/31\/pies-na-polmisku\/","title":{"rendered":"Pies na p\u00f3\u0142misku"},"content":{"rendered":"

\u00a0<\/strong>Ta ksi\u0105\u017cka – „Zjadanie zwierz\u0105t” Jonathana Safrana Foera –\u00a0zrobi\u0142a podobno osza\u0142amiaj\u0105c\u0105 karier\u0119 na \u015bwiecie. Nie dziwi\u0119 si\u0119 temu, bo napisana jest z niezwyk\u0142\u0105 znajomo\u015bcia tematu, kt\u00f3r\u0105 autor zdobywa\u0142 przez par\u0119 lat. A my\u015bla\u0142 o problemie zwierz\u0105t w diecie cz\u0142owieka niemal od dzieci\u0144stwa. Si\u0119gaj\u0105c po ni\u0105 i czytaj\u0105c wyrywkowo kilka rozdzia\u0142\u00f3w odnios\u0142em wra\u017cenie, \u017ce jego krytyka dotyczy tylko mnie czyli przedstawiciela ludzi mi\u0119so\u017cernych. Do momentu gdy trafi\u0142em na rozdzia\u0142 o psach. Po jego lekturze wpad\u0142em w rozterk\u0119: jest autor przeciwnikiem hodowli i zjadania zwierz\u0105t czy wprost przeciwnie.<\/p>\n

<\/p>\n

„Jedzenie ps\u00f3w ma swoj\u0105 histori\u0119. W grobowcach z czwartego wieku odnaleziono malowid\u0142a przedstawia\u00adj\u0105ce sceny uboju zwierz\u0105t. W\u015br\u00f3d nich by\u0142y te\u017c psy. Hipokrates uwa\u017ca\u0142, \u017ce ich mi\u0119so jest \u017ar\u00f3d\u0142em si\u0142y. Upodoba\u00adnie do psiego mi\u0119sa znalaz\u0142o swoje miejsce w j\u0119zyku: na przyk\u0142ad w jednej z odmian chi\u0144skiego symbol okre\u015bla\u00adj\u0105cy co\u015b jako odpowiednie i sprawiedliwe (yeori) <\/em>dos\u0142ow\u00adnie t\u0142umaczy si\u0119: „Odpowiednio przyrz\u0105dzone psie mi\u0119so jest doskona\u0142e”. Rzymianie jedli „pieski oseski”, Indianie Dakota psie w\u0105tr\u00f3bki, a Hawajczycy jeszcze ca\u0142kiem nie\u00addawno podawali na obiad psie m\u00f3\u017cd\u017cki i krew. Nagi pies meksyka\u0144ski by\u0142 g\u0142\u00f3wnym sk\u0142adnikiem diety Aztek\u00f3w. Kapitan James Cook te\u017c jad\u0142 psy. Roald Amundsen r\u00f3w\u00adnie\u017c. (Ale tylko kiedy by\u0142 naprawd\u0119 g\u0142odny). Psy wci\u0105\u017c je si\u0119 na Filipinach, bo to przynosi szcz\u0119\u015bcie, w Chinach i Korei – bo zapobiega chorobom, w Nigerii – bo zwi\u0119ksza libido. Zreszt\u0105 w wielu innych miejscach na ca\u0142ym \u015bwie\u00adcie te\u017c, bo mi\u0119so psie jest po prostu smaczne. Chi\u0144czycy od wiek\u00f3w hoduj\u0105 specjalne rasy ps\u00f3w przeznaczone do konsumpcji, takie jak chow-chow. W wielu europejskich krajach prawo wci\u0105\u017c reguluje kwesti\u0119 sekcji zw\u0142ok ps\u00f3w hodowanych na mi\u0119so.<\/p>\n

\u00a0Oczywi\u015bcie fakt, \u017ce co\u015b robiono od zawsze i prawie wsz\u0119dzie, nie usprawiedliwia kontynuowania tego teraz. Ale w przeciwie\u0144stwie do zwierz\u0105t hodowanych na mi\u0119\u00adso, kt\u00f3re trzeba specjalnie w tym celu utrzymywa\u0107, psy praktycznie same prosz\u0105 si\u0119 o zjedzenie. Rocznie usypia si\u0119 oko\u0142o czterech milion\u00f3w tych czworonog\u00f3w. To prze\u00adk\u0142ada si\u0119 na miliony kilogram\u00f3w zmarnowanego mi\u0119sa. Samo pozbycie si\u0119 cia\u0142 u\u015bpionych ps\u00f3w jest du\u017cym pro\u00adblemem ekonomicznym i ekologicznym. Zjadanie tych bezdomnych, wa\u0142\u0119saj\u0105cych si\u0119 po ulicach, tych, kt\u00f3re nie s\u0105 wystarczaj\u0105co urocze, \u017ceby je przygarn\u0105\u0107, i tych, kt\u00f3re nie s\u0105 wystarczaj\u0105co grzeczne, \u017ceby trzyma\u0107 je w domu, by\u0142oby korzystnym rozwi\u0105zaniem.<\/p>\n

W\u0142a\u015bciwie w pewien spos\u00f3b realizujemy ten model. Przetw\u00f3rstwo surowc\u00f3w zwierz\u0119cych, czyli ponowne u\u017cycie sk\u0142adnik\u00f3w pochodzenia zwierz\u0119cego, kt\u00f3re nie nadaj\u0105 si\u0119 do spo\u017cycia przez ludzi, do produkcji pasz dla byd\u0142a i domowych czworonog\u00f3w, to proces pozwala\u00adj\u0105cy przekszta\u0142ci\u0107 martwe psy w produktywne ogniwa \u0142a\u0144cucha pokarmowego. W Ameryce co roku usypia si\u0119 miliony ps\u00f3w i kot\u00f3w. Karmi si\u0119 nimi zwierz\u0119ta, kt\u00f3re s\u0105 naszym po\u017cywieniem. (Liczba usypianych ps\u00f3w i kot\u00f3w jest dwukrotnie wi\u0119ksza od liczby czworonog\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 dom). A gdyby pomin\u0105\u0107 \u015brodkowe ogniwo tego \u0142a\u0144cucha?<\/p>\n

Nie musieliby\u015bmy w tym celu rezygnowa\u0107 z dobrych obyczaj\u00f3w. Nie zadawaliby\u015bmy im wi\u0119cej b\u00f3lu ni\u017c to ko\u00adnieczne. Poniewa\u017c w wielu miejscach na \u015bwiecie panuje przekonanie o tym, \u017ce adrenalina poprawia smak psiego mi\u0119sa, stosuje si\u0119 takie metody uboju jak wieszanie, bi\u00adcie pa\u0142k\u0105, gotowanie \u017cywcem. Gdyby\u015bmy jednak mieli je\u015b\u0107 psy, zabijaliby\u015bmy je szybko i bezbole\u015bnie, prawda? Na przyk\u0142ad stosowana tradycyjnie na Hawajach metoda zatykania psom nos\u00f3w, by zachowa\u0107 krew, kt\u00f3ra si\u0119 nimi zwykle wylewa, powinna by\u0107 (je\u015bli nie prawnie, to przy\u00adnajmniej spo\u0142ecznie) niedopuszczalna. Mo\u017ce powinni\u015bmy uwzgl\u0119dni\u0107 psy w przepisach dotycz\u0105cych humanitarnego uboju zwierz\u0105t? Wprawdzie nie m\u00f3wi\u0105 one nic na temat humanitarnego traktowania zwierz\u0105t w trakcie ich \u017cycia ani nikt ich nie egzekwuje, ale mogliby\u015bmy mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce przemys\u0142 mi\u0119sny sam b\u0119dzie si\u0119 regulowa\u0142.<\/p>\n

Ma\u0142o kto rozumie, jak trudno jest codziennie zapewni\u0107 miliardom wszystko\u017cernych stworze\u0144 kotlet z ziemnia\u00adkami. Fakt, \u017ce ps\u00f3w nie wykorzystuje si\u0119 do rozwi\u0105zania problemu wy\u017cywienia mas, powinien by\u0107 dla ekolog\u00f3w powodem do wstydu. Mo\u017cna by stwierdzi\u0107, \u017ce organiza\u00adcje broni\u0105ce praw zwierz\u0105t to hipokryci, kt\u00f3rzy marnuj\u0105 pieni\u0105dze i energi\u0119 na daremne pr\u00f3by zmniejszenia licz\u00adby niechcianych ps\u00f3w, a jednocze\u015bnie sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 przerabianiu ich na mi\u0119so. Wykorzystuj\u0105c te psy, mo\u017cna by stworzy\u0107 ekonomiczny system produkcji \u017cywno\u015bci niepor\u00f3wnywalny z \u017cadnym innym opartym na mi\u0119sie. Psie mi\u0119so to najlepszy wyb\u00f3r dla rozs\u0105dnych ekolog\u00f3w.<\/p>\n

A co z naszymi uczuciami? C\u00f3\u017c, ps\u00f3w jest du\u017co, ich mi\u0119\u00adso jest zdrowe, smaczne, \u0142atwo je przyrz\u0105dzi\u0107, a jedzenie go jest znacznie bardziej racjonalne ni\u017c przerabianie go na pasz\u0119 dla zwierz\u0105t, kt\u00f3re i tak p\u00f3\u017aniej zjadamy.”<\/p>\n

Prowokacja to czy wskazanie kierunku rozwi\u0105zania (cho\u0107by cz\u0119\u015bciowego) g\u0142odu gn\u0119bi\u0105cego \u015bwiat? Jednak prowokacja, bo przecie\u017c autor sam \u00a0sta\u0142 si\u0119 wegetarianinem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u00a0Ta ksi\u0105\u017cka – „Zjadanie zwierz\u0105t” Jonathana Safrana Foera –\u00a0zrobi\u0142a podobno osza\u0142amiaj\u0105c\u0105 karier\u0119 na \u015bwiecie. Nie dziwi\u0119 si\u0119 temu, bo napisana jest z niezwyk\u0142\u0105 znajomo\u015bcia tematu, kt\u00f3r\u0105 autor zdobywa\u0142 przez par\u0119 lat. A my\u015bla\u0142 o problemie zwierz\u0105t w diecie cz\u0142owieka niemal od dzieci\u0144stwa. Si\u0119gaj\u0105c po ni\u0105 i czytaj\u0105c wyrywkowo kilka rozdzia\u0142\u00f3w odnios\u0142em wra\u017cenie, \u017ce jego krytyka […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7210"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7210"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7210\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7231,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7210\/revisions\/7231"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7210"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7210"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7210"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}