
{"id":728,"date":"2009-01-20T08:00:45","date_gmt":"2009-01-20T07:00:45","guid":{"rendered":"http:\/\/adamczewski.blog.polityka.pl\/?p=728"},"modified":"2009-01-20T09:23:27","modified_gmt":"2009-01-20T08:23:27","slug":"por-pyszny-o-kazdej-porze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/2009\/01\/20\/por-pyszny-o-kazdej-porze\/","title":{"rendered":"Por pyszny o ka\u017cdej porze"},"content":{"rendered":"<p>\u00a0<\/p>\n<p>Od czasu do czasu cytuj\u0119 (bo czytuj\u0119) magazyn &#8222;Moda na zdrowie&#8221;. To miesi\u0119cznik bezp\u0142atnie rozdawany w aptekach. Warto za\u015b po niego si\u0119gn\u0105\u0107, bo zawiera bardzo interesuj\u0105ce artyku\u0142y i rozmowy dotycz\u0105ce problem\u00f3w medycznych i&#8230;kulinarnych. Tym razem znalaz\u0142em w &#8222;Modzie na zdrowie&#8221; bardzo ciekawy tekst pi\u00f3ra Aleksandry Czarnewicz-Kami\u0144skiej o warzywie, kt\u00f3re bardzo lubi\u0119 czyli o porze. Tekst\u00a0&#8211; jak i ca\u0142y miesi\u0119cznik\u00a0&#8211; pi\u0119knie zilustrowany, informuje jakie warto\u015bci\u00a0zawiera\u00a0 to warzywo, kto winien po pora si\u0119ga\u0107, a komu mo\u017ce on zaszkodzi\u0107. S\u0105 te\u017c ciekawe przepisy. Oto kilka istotnych fragment\u00f3w tekstu: &#8222;Por to kuzyn cebuli. Podobnie jak ona ma intensywny smak i aromat. Ju\u017c dawno zadomowi\u0142 si\u0119 w Europie. Do Polski trafi\u0142 w \u015bredniowieczu. Pochodzi ze wschodnich wybrze\u017cy Morza \u015ar\u00f3dziemnego. Na tych terenach znano go ju\u017c ponad 4,5 tysi\u0105ca lat temu. Staro\u017cytni Egipcjanie, a potem Rzymianie bardzo cenili to warzywo i uprawiali je na szerok\u0105 skal\u0119. Dzi\u015b jest lubiane tak\u017ce w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie. Z ciekawostek &#8211; por to jeden z symboli narodowych Walii.<\/p>\n<p>Ma do\u015b\u0107 poka\u017ane rozmiary. Wyrasta do wysoko\u015bci 40 &#8211; 90 cm, w postaci li\u015bci, kt\u00f3rych nasada okre\u015blana jest mianem cebuli. P\u0142askie i wyd\u0142u\u017cone li\u015bcie u nasady s\u0105 ja\u015bniejsze. S\u0105 bardzo g\u0119sto u\u0142o\u017cone i maj\u0105 ma\u0142y dost\u0119p do \u015bwiat\u0142a. Wiecha wystawiona na dzia\u0142anie promieni UV jest ciemnozielona i ma lu\u017an\u0105 konstrukcj\u0119. Do spo\u017cycia przeznacza si\u0119 praktycznie ca\u0142e warzywa z wy\u0142\u0105czeniem jedynie pi\u0119tki (zako\u0144czenia z korzonkami) i g\u00f3rnych odcink\u00f3w twardych i w\u0142\u00f3knistych fragment\u00f3w li\u015bci. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce najdelikatniejsze s\u0105 jasne cz\u0119\u015bci pora. Im ciemniejszy kolor skr\u00f3conej \u0142odygi li\u015bciowej, tym wi\u0119cej substancji aromatycznych i olejk\u00f3w eterycznych, a co za tym idzie ostrzejszy i bardziej piek\u0105cy smak. Nie jest zbytnio wymagaj\u0105c\u0105 ro\u015blin\u0105 uprawn\u0105 i dzi\u0119ki odmianom odpornym na ch\u0142\u00f3d (wytrzymuje nawet do 15\u00b0C) mamy na rynku \u015bwie\u017ce warzywa przez ca\u0142y rok &#8211; tak\u017ce zim\u0105.<\/p>\n<p>Medycyna ludowa zaleca\u0142a go jako \u015brodek wzmagaj\u0105cy laktacj\u0119. Dzi\u015b wiadomo, \u017ce mamy karmi\u0105ce powinny trzyma\u0107 si\u0119 od tego warzywa z daleka. Intensywny smak spowoduje, \u017ce dziecko odwr\u00f3ci si\u0119 i nie b\u0119dzie chcia\u0142o ssa\u0107 piersi. A je\u015bli ju\u017c wypije mleko ze zwi\u0105zkami siarki przyswojonymi z pora, na pewno przyp\u0142aci to kolk\u0105 jelitow\u0105. A jednak s\u0105 tacy, kt\u00f3rzy zdecydowanie powinni je\u015b\u0107 to warzywo. Jest zasobne w wap\u0144 i potas. To g\u0142\u00f3wnie za spraw\u0105 sk\u0142adnik\u00f3w o charakterze zasado-tw\u00f3rczym. Potas jest bardzo po\u017c\u0105dany w diecie z uwagi<br \/>\nna profilaktyk\u0119 chor\u00f3b uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Kombinacja zawartych w porze element\u00f3w wykazuje dzia\u0142anie moczop\u0119dne. Dlatego znajduje on zastosowanie jako \u015brodek pomocniczy w leczeniu chor\u00f3b nerek i p\u0119cherza moczowego. Obecne w warzywie olejki sulfidowe i zwi\u0105zki siarkowe dzia\u0142aj\u0105 bakteriob\u00f3jczo (w uk\u0142adzie oddechowym i moczowym). Syrop z pora &#8211; podobnie jak z cebuli &#8211; \u0142agodzi b\u00f3l gard\u0142a i zmiany zapalne. Z uwagi na w\u0142a\u015bciwo\u015bci alkalizuj\u0105ce poleca si\u0119 go osobom z dolegliwo\u015bciami reumatycznymi i go\u015b\u0107cem stawowym. Ponadto por pobudza \u0142aknienie, aktywuje ca\u0142y uk\u0142ad trawienny. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce to warzywo niskokaloryczne, dlatego sprawdza si\u0119 w jad\u0142ospisie odchudzaj\u0105cych si\u0119 oraz dbaj\u0105cych o lini\u0119 i zdrowe \u017cywienie.<\/p>\n<p>Pora powinny wykluczy\u0107 z menu osoby b\u0119d\u0105ce na diecie lekkostrawnej oraz cierpi\u0105ce na choroby w\u0105troby. Tak\u017ce ci, kt\u00f3rzy miewaj\u0105 b\u00f3le jelitowe i lecz\u0105 wzd\u0119cia, powinni go unika\u0107 &#8211; wywo\u0142uje gazy w dolnym odcinku przewodu pokarmowego. R\u00f3wnie\u017c dzieciom poni\u017cej lat 3 lepiej nie podawa\u0107 tego aromatycznego warzywa jako dania g\u0142\u00f3wnego. Domieszka tej jarzyny w sur\u00f3wce z kwaszon\u0105 kapust\u0105 na pewno nie zaszkodzi przedszkolakowi.&#8221;<br \/>\nNa koniec jeden z moich ulubionych przepis\u00f3w.<\/p>\n<p><strong>Pory duszone w ma\u015ble<\/strong><br \/>\n<em>4 grube pory, \u0142y\u017cka mas\u0142a, \u0107wier\u0107 szklanki bulionu drobiowego z kostki , s\u00f3l, pieprz, odrobina cukru<\/em>.<br \/>\nPory oczy\u015bci\u0107 z wierzchnich li\u015bci, odci\u0105\u0107 korzonki i zielone cz\u0119\u015bci, pokroi\u0107 na kr\u0105\u017cki, starannie umy\u0107 i ods\u0105czy\u0107 z\u00a0 wody, najlepiej w suszarce do sa\u0142aty.<br \/>\nW g\u0142\u0119bokiej patelni rozpu\u015bci\u0107 mas\u0142o wrzuci\u0107 pokrojone pory, sma\u017cy\u0107\u00a0\u00a0 5 minut, po czym doda\u0107 bulion i dusi\u0107\u00a0 20 minut doprawiaj\u0105c sol\u0105 i pieprzem a tak\u017ce cukrem. Kiedy sos w\u00a0 wi\u0119kszo\u015bci odparuje &#8211; potrawa jest gotowa.<\/p>\n<p>\u00a0<br \/>\n\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 Od czasu do czasu cytuj\u0119 (bo czytuj\u0119) magazyn &#8222;Moda na zdrowie&#8221;. To miesi\u0119cznik bezp\u0142atnie rozdawany w aptekach. Warto za\u015b po niego si\u0119gn\u0105\u0107, bo zawiera bardzo interesuj\u0105ce artyku\u0142y i rozmowy dotycz\u0105ce problem\u00f3w medycznych i&#8230;kulinarnych. Tym razem znalaz\u0142em w &#8222;Modzie na zdrowie&#8221; bardzo ciekawy tekst pi\u00f3ra Aleksandry Czarnewicz-Kami\u0144skiej o warzywie, kt\u00f3re bardzo lubi\u0119 czyli o porze. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/728"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=728"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/728\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=728"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=728"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=728"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}