Nadal korzystam z ksi\u0105\u017cki doktora medycyny J\u00f3zefa Peszke, kt\u00f3ry wielce pasjonowa\u0142 si\u0119 kuchni\u0105 polsk\u0105 w dawnych wiekach. Dotar\u0142 on wielu niezwykle ciekawych dokument\u00f3w i obficie je cytowa\u0142. Poniewa\u017c i mnie pasjonuj\u0105 te kwestie, to przytaczam fragmenty jego dzie\u0142a.<\/p>\n
<\/p>\n
O stanie kuchni polskiej w wiekach XII i XIII danych pewnych i dok\u0142adnych nie posiadamy prawie zgo\u0142a. Opr\u00f3cz przywiedzionej ju\u017c kroniki Galla, pergaminy po\u017c\u00f3\u0142k\u0142e, z czas\u00f3w owych zamierzch\u0142ych zachowane dot\u0105d, b\u0105d\u017a w orygina\u0142ach, b\u0105d\u017a w odpisach wiarogodnych, m\u00f3wi\u0105ce o daninach, lub nadaj\u0105ce prawa pewne osobom r\u00f3\u017cnym, wspominaj\u0105 wprawdzie nieraz o i rozmaitych rzeczach spo\u017cywczych, oczywi\u015bcie atoli nie powiadaj\u0105 nic o sposobie przyrz\u0105dzania ich.
\nPrzegl\u0105daj\u0105c kilkaset dokument\u00f3w, wydanych mi\u0119dzy r. 1000 a 1300, og\u0142oszonych w „Kodeksie dyplomatycznym polskim” Rzyszczewskiego i Muczkowskiego, znajdujemy w nich wiadomo\u015bci r\u00f3\u017cne, rzucaj\u0105ce \u015bwiat\u0142o niejakie na \u00f3wczesny spos\u00f3b \u017cywienia si\u0119. Przypatrzmy si\u0119 im cho\u0107 pobie\u017cnie tylko. Wi\u0119c naprz\u00f3d spotykamy tam wymienione zbo\u017ce rozmaite, jak: \u017cyto, pszenic\u0119, owies i j\u0119czmie\u0144, z kt\u00f3rych mo\u017cna by\u0142o mie\u0107 krupy i m\u0105k\u0119; o nich wprawdzie pergaminy nasze wyra\u017anie nie odzywaj\u0105 si\u0119, ale robi\u0107 umiano je z pewno\u015bci\u0105, gdy\u017c o m\u0142ynach mowa jest cz\u0119sta, r\u00f3wnie\u017c i chleb nierzadko wymieniany bywa, jako i piekarze, o kt\u00f3rych wspomina ju\u017c dokument spisany oko\u0142o r. 1086. Z ziemiop\u0142od\u00f3w innych spotykamy tam tylko jeszcze groch i jag\u0142y; przypuszcza\u0107 wszak\u017ce, wolno, \u017ce musiano zna\u0107 ju\u017c wtedy niekt\u00f3re jarzyny inne jeszcze, poniewa\u017c nieraz mowa jest o ogrodach.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0
\nWiadomo, \u017ce w wiekach \u015brednich najch\u0119tniej jadano mi\u0119so, daj\u0105c mu pierwsze\u0144stwo przed ka\u017cd\u0105 straw\u0105 inn\u0105. Mi\u0119sa dostarcza\u0142y: wo\u0142y, krowy, ciel\u0119ta, dalej owce i ko\u017al\u0119ta, mi\u0119sa i okrasy wieprze, w lasach wypasane na \u017co\u0142\u0119dziach. Bywa te\u017c mowa o szynkach wieprzowych i po\u0142ciach s\u0142oniny. Do mi\u0119siw tych, kt\u00f3re w miastach i miasteczkach, posiadaj\u0105cych ju\u017c wtenczas rze\u017anice, sprzedawano w jatkach osobnych, doda\u0107 jeszcze nale\u017cy zwierzyn\u0119, jako to: jelenie, sarny, dziki, zaj\u0105ce i wiewi\u00f3rki, mo\u017ce i bardzo cz\u0119sto wspominane bobry, kt\u00f3rych ogony i p\u00f3\u017aniej jeszcze uchodzi\u0142y za przysmak. Z ptactwa dokumenty nasze wymieniaj\u0105 z nazwy tylko kuropatwy i cietrzew; nie podlega jednak\u017ce w\u0105tpliwo\u015bci najmniejszej, \u017ce jadano wtedy wszelkie ptaki inne z wyj\u0105tkiem drapie\u017cnych, a ptaszki drobne z pewno\u015bci\u0105 i wtedy ju\u017c, r\u00f3wnie jak p\u00f3\u017aniej znacznie, do przysmaczk\u00f3w zaliczano. Z drobiu, domowego wymieniane bywaj\u0105 kury, co znaczy\u0107 mo\u017ce i kurcz\u0119ta oraz jaja ich. Z nabia\u0142u raz tylko jeden wspomniany jest ser, z pewno\u015bci\u0105 wyrabiany i spo\u017cywany powszechnie, r\u00f3wnie\u017c jak mleko i mas\u0142o, o kt\u00f3rych wszak\u017ce cicho w dokumentach naszych.
\nNa dzi\u015b\u00a0– by nie zam\u0119czy\u0107 czytelnik\u00f3w – tyle ale obiecuj\u0119\u00a0 kolejne cytaty.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nadal korzystam z ksi\u0105\u017cki doktora medycyny J\u00f3zefa Peszke, kt\u00f3ry wielce pasjonowa\u0142 si\u0119 kuchni\u0105 polsk\u0105 w dawnych wiekach. Dotar\u0142 on wielu niezwykle ciekawych dokument\u00f3w i obficie je cytowa\u0142. Poniewa\u017c i mnie pasjonuj\u0105 te kwestie, to przytaczam fragmenty jego dzie\u0142a.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7516"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7516"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7516\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7518,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7516\/revisions\/7518"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7516"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7516"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/adamczewski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7516"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}