Co\u015b si\u0119 ko\u0144czy i nic nie zaczyna. \u0106wiczenie z utraty od lat zdawa\u0142am na ocen\u0119 dostateczn\u0105 i dlatego jeszcze gram w zielone. Nie dla mnie by\u0142o znikanie, zawalanie, \u015brodki zmieniaj\u0105ce \u015bwiadomo\u015b\u0107. Opadanie j\u0119cz\u0105ce na szezlong czy le\u017cenie pod kocem i nieotwieranie drzwi zatroskanym nie tak licznym, przyznajmy, pocieszycielkom – nawet bliscy nasi zajmuj\u0105 si\u0119 wszak w\u0142asnym przetrwaniem – tego scenariusza nie odgrywa\u0142am.<\/p>\n\n\n\n
Nie przychodzi\u0142o do mnie z\u0142owrogie „To\u201d. Per „to\u201d m\u00f3wi\u0142 o depresji Tadeusz R\u00f3\u017cewicz, a wiem o tym z reporta\u017cu biograficznego Magdaleny Grochowskiej „R\u00f3\u017cewicz. Rekonstrukcja\u201d. Uzbrojona w podr\u0119czny zestaw stomatoliczny, lusterko i s\u0105\u017cniste napady weny pisarskiej autorka zagl\u0105da poecie w z\u0119by i dociera do l\u0119k\u00f3w i ubytk\u00f3w. Chyba te\u017c do\u015b\u0107 dobrze zbalansowa\u0142am do tej pory pro\u015bby o pomoc. Guziczka z ikonk\u0105 alarmu nie nadu\u017cywa\u0142am. W odr\u00f3\u017cnieniu od Karola Szymanowskiego – rozkapryszonego, zepsutego, niezno\u015bnie niedojrza\u0142ego narcyza zajmuj\u0105cego swoimi problemami wszystkie siostry, mamusi\u0119, ka\u017cdego koleg\u0119 ze \u015brodowiska – serio ba\u0142abym si\u0119 przechodzi\u0107 obok Karolka przez pasy, bo m\u00f3g\u0142by zaraz prosi\u0107 o nocleg lub po\u017cyczenie fortuny, najlepiej \u017cebym wyjecha\u0142a i zostawi\u0142a mu wolne mieszkanie, a fortepianik i s\u0142u\u017c\u0105cego jako\u015b si\u0119 skombinuje od Iwaszkiewicz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Do wszystkich mia\u0142 pretensje, sam nikim si\u0119 nie przejmowa\u0142, \u017c\u0105da\u0142 bezustannego zachwytu i sponsorowania swych na\u0142og\u00f3w. Tani nie by\u0142. Pi\u0119\u0107dziesi\u0105t fajek dziennie, w\u00f3deczka, seksturystyka zagraniczna, najmilej w Taorminie. To z kolei wiem dzi\u0119ki Danucie Gwizdalance i jej ksi\u0105\u017cce „Uwodziciel. Rzecz o Karolu Szymanowskim\u201d – biografi\u0119 t\u0119 polecam muzykologom, ale te\u017c laikom takim jak ja. Rzecz napisana z wiedz\u0105 muzykologiczn\u0105, du\u017co tu treli i tremoli, ale nie jest to nudna encyclopedia muzyczna czy plotkarska tandeta. Do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce nawet ja, osoba, kt\u00f3ra z trudem czyta nuty, przes\u0142ucha\u0142am do ko\u015bci wszystko, co by\u0142o mi dost\u0119pne autorstwa tego\u017c geniusza. Umiem ju\u017c nawet odr\u00f3\u017cni\u0107 „\u017br\u00f3d\u0142o Aretuzy\u201d od „Narcyza\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Do tej pory ka\u017cdy koniec bywa\u0142 pocz\u0105tkiem, a je\u015bli nie, to potrafi\u0142am sobie to skutecznie wm\u00f3wi\u0107. \u017badnych do\u0142\u00f3w. Jednak po pogrzebie, w kt\u00f3rym uczestniczy\u0142am w minion\u0105 sobot\u0119, nie bardzo umiem odbi\u0107 si\u0119 od dna. By\u0142 to pogrzeb ksi\u0119garni. Na ostatniej zabawie w quiz literacki i ostatniej wsp\u00f3lnej lemoniadzie spotka\u0142y si\u0119 w\u0142a\u015bcicielka, rodzice, dzieciaki i pracowniczki.<\/p>\n\n\n\n
Ksi\u0119garnia nazywa\u0142a si\u0119 Badet, \u017cy\u0142a w\u015br\u00f3d wysokich blok\u00f3w gierkowskich i „willi\u201d powsta\u0142ych w najtisach w dzielnicy Wilan\u00f3w. Badet to dziwne s\u0142owo, nie wiadomo, co znaczy, a jest takie oryginalne, bo wymy\u015bli\u0142 je ma\u0142y ch\u0142opiec. Niestety nieco z\u0142owieszczo nazwa ta bardziej ni\u017c z bidetem kojarzy\u0142a mi si\u0119 zawsze z\u2026 debetem, ale to mo\u017ce moje l\u0119ki fiskusowe tak dzia\u0142a\u0142y.<\/p>\n\n\n\n
Ksi\u0119garni\u0119 Badet za\u0142o\u017cy\u0142a pani Anna. By\u0142a to ksi\u0119garnia ze starannie i wielk\u0105 wiedz\u0105 wybranymi ksi\u0105\u017ckami dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy, takich w wieku od narodzin po setk\u0119. Mniej by\u0142o tu oczywisto\u015bci typu „Piotru\u015b Pan\u201d albo „W pustyni i w puszczy\u201d, bo zarz\u0105dzaj\u0105ce ca\u0142ym tym bibliofilskim kramem gospodynie wiedzia\u0142y, \u017ce po pierwsze, lektury nie s\u0105 sexy, a po drugie, \u017ce przez ostatnie trzy dekady ukaza\u0142o si\u0119 w Polsce tyle wsp\u00f3\u0142czesnych arcydzie\u0142 literackich i sag, kt\u00f3re dzieciaki po\u017ceraj\u0105, \u017ce trzeba w\u0142a\u015bnie w gust dzieci si\u0119 wpasowa\u0107, a nie wciska\u0107 im lektury naszych prabab\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Ostatnie dekady to wielkie triumfy Skandynaw\u00f3w w literaturze dzieci\u0119cej. Wymieni\u0119 moich ulubionych: Sven Nordqvist i jego seria o staruszce Pettsonie, kocie Findusie i kurach. Martin Widmark i prosty, ale jaki sprytny pomys\u0142 na seri\u0119 prawdziwych kryminalnych zagadek, kt\u00f3re rozwi\u0105zuje Biuro Zagadek, czyli Maja i Lasse, albo historie o ojcostwie, np. Thomas Broenstrom „Tata Oli nie umie przegrywa\u0107\u201d. Do tego fala ksi\u0105\u017cek o uczuciach dla maluszk\u00f3w, np. „Uczucia Gucia\u201d czy hiperpopularne powie\u015bci o Harrym Potterze, Percy Jacksonie czy polskie wielkie sukcesy: „Pan Kuleczka\u201d, „Kuba i Buba\u201d, „Niesamowite przygody dziesi\u0119ciu skarpetek\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Wszystkie nowo\u015bci czeka\u0142y na klient\u00f3w i czytelnik\u00f3w w Badecie, a do tego by\u0142a to ksi\u0119garnia, w kt\u00f3rej mo\u017cna by\u0142o si\u0119 bawi\u0107. Kolorowa, z balonami, imprezami typu urodziny tematyczne, quizy literackie, spotkania z pisarzami. Bo czytanie to zabawa, a nie katorga do odwalenia, bo „pani zada\u0142a\u201d. Badet to by\u0142o skrzy\u017cowanie ksi\u0119garni z centrum \u017cycia osiedla, miejsce te\u017c dla rodzic\u00f3w, bo gdy dzieci szpera\u0142y w rega\u0142ach albo bawi\u0142y si\u0119 na imprezach, to matki mog\u0142y odsapn\u0105\u0107 w fotelu z kubkiem herbaty. Od setek lat wiemy, \u017ce czytaj\u0105ce dzieci dorastaj\u0105 w domach, w kt\u00f3rych czytaj\u0105 rodzice. I taki by\u0142 Badet. Miejsce dla kilku pokole\u0144 czytelnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli my\u015blicie, \u017ce Badet umar\u0142, bo warszawskie dzieci i rodzice przestali czyta\u0107, to jeste\u015bcie w b\u0142\u0119dzie. Panie ksi\u0119garki i w\u0142a\u015bcicielka by\u0142y tak skuteczne w budowaniu oferty, \u017ce klienci przybywali licznie, imprezy si\u0119 kr\u0119ci\u0142y, kwit\u0142a te\u017c wsp\u00f3\u0142praca z r\u00f3\u017cnymi fundacjami dzia\u0142aj\u0105cymi na rzecz edukacji. Poza tym im bardziej korporacyjne i krwiopijcze stawa\u0142y si\u0119 wielkie sieci ksi\u0119gar\u0144, w kt\u00f3rych nie pracuj\u0105 ksi\u0119garze, tylko jakie\u015b nieoczytane algorytmy, kt\u00f3re z trudem literuj\u0105, to ros\u0142a grupa \u015bwiadomych, empatycznych wykszta\u0142ciuch\u00f3w, kt\u00f3rzy wspierali t\u0119 niewielk\u0105 ksi\u0119garni\u0119.<\/p>\n\n\n\n
A\u017c przysz\u0142a podwy\u017cka czynszu od wsp\u00f3lnoty. Z 12 tys. czynsz nagle wzr\u00f3s\u0142 do 20 tys. Pustych lokali w mie\u015bcie niebawem b\u0119dzie tyle, ile cz\u0105steczek py\u0142u PM 2.5. Takie b\u0119d\u0105 samorz\u0105dy, jakie m\u0142odzie\u017cy chowanie. Czuj\u0119, \u017ce si\u0119gneli\u015bmy ju\u017c dna, bo wi\u0119kszo\u015b\u0107 chyba widzi, \u017ce system nie dzia\u0142a, niewidzialna r\u0119ka rynku to dawno zepsute narz\u0119dzie, kt\u00f3rym nic nie da si\u0119 zbudowa\u0107. Je\u015bli polskie miasta nie zaczn\u0105 systemowo wspiera\u0107 ma\u0142ych przedsi\u0119biorczych ksi\u0119gar\u0144, to wykszta\u0142ciuchy zrobi\u0105 to samo co lekarze rezydenci.<\/p>\n\n\n\n
Akurat okularnikom do\u015b\u0107 \u0142atwo wyjecha\u0107. Maj\u0105 ma\u0142e dzieci, ktore szybko si\u0119 ucz\u0105, bo lubi\u0105 czyta\u0107 i z dnia na dzie\u0144 mog\u0105 uczy\u0107 si\u0119 w publicznej szkole w Hiszpanii czy Berlinie. Cena, jak\u0105 zap\u0142aci Polska za „brain drain\u201d, b\u0119dzie wy\u017csza ni\u017c wspieranie ksi\u0119garzy i cudownych, obrotnych i zakochanych w uczeniu literatury polonistek. Slogany o bezpiecze\u0144stwie i bronieniu granic, kupowaniu dron\u00f3w – s\u0105 teraz trendy, bo straszenie wojn\u0105 dobrze si\u0119 politykom sprzedaje.<\/p>\n\n\n\n
Jednak niebezpieczni dla polskich dzieci i polskiego dziedzictwa s\u0105 sami Polacy – za\u015blepieni stra\u017cnicy „wolnego rynku\u201d, kt\u00f3rzy funduj\u0105 masowe egzekucje ma\u0142ym ksi\u0119garniom. Po Badecie powinna by\u0107 tablica „W tym rejonie walczy\u0142y o polskie dzieci nieustraszone edukatorki, animatorki pod dow\u00f3dztwem kapitanki Anny. Poleg\u0142y w bratob\u00f3jczej walce. Cze\u015b\u0107 i chwa\u0142a obro\u0144czyniom przycz\u00f3\u0142ka Badet\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Co\u015b si\u0119 ko\u0144czy i nic nie zaczyna. \u0106wiczenie z utraty od lat zdawa\u0142am na ocen\u0119 dostateczn\u0105 i dlatego jeszcze gram w zielone. Nie dla mnie by\u0142o znikanie, zawalanie, \u015brodki zmieniaj\u0105ce \u015bwiadomo\u015b\u0107. Opadanie j\u0119cz\u0105ce na szezlong czy le\u017cenie pod kocem i nieotwieranie drzwi zatroskanym nie tak licznym, przyznajmy, pocieszycielkom – nawet bliscy nasi zajmuj\u0105 si\u0119 wszak […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1269,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1263"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1263"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1263\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1270,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1263\/revisions\/1270"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1269"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1263"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1263"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/agatapassent\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1263"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}