{"id":1161,"date":"2015-01-19T14:58:21","date_gmt":"2015-01-19T13:58:21","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=1161"},"modified":"2015-01-19T15:38:17","modified_gmt":"2015-01-19T14:38:17","slug":"panstwo-dobrobytu-czy-refeudalizacja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2015\/01\/19\/panstwo-dobrobytu-czy-refeudalizacja\/","title":{"rendered":"Pa\u0144stwo dobrobytu czy refeudalizacja?"},"content":{"rendered":"
\"Lentz_Strike\"<\/a>

Jaka klasa: robotnicza czy \u015brednia?<\/p><\/div>\n

Jacek Rakowiecki zach\u0119ci\u0142 mnie wczoraj swym wpisem na fejsbuku do lektury tekstu Rafa\u0142a Wosia \u201eW Polsce nale\u017cy budowa\u0107 pa\u0144stwo dobrobytu”<\/strong><\/a> z \u201eDziennika Opinii”. C\u00f3\u017c, argumenty za pa\u0144stwem dobrobytu s\u0142uszne i przedstawione z du\u017c\u0105 klarowno\u015bci\u0105, pe\u0142na zgoda.
\n
\nJestem zwolennikiem pa\u0144stwa dobrobytu, obawiam si\u0119 jednak, \u017ce akurat propozycja Rafa\u0142a Wosia od takiego pa\u0144stwa nas oddala (tak jak pyrrusowym zwyci\u0119stwem jest wygrana g\u00f3rnik\u00f3w w starciu z rz\u0105dem). O tym, \u017ce pa\u0144stwo dobrobytu jest konstrukcj\u0105 historyczn\u0105, pisa\u0142em niedawno<\/strong><\/a>. Przynios\u0142o wa\u017cne osi\u0105gni\u0119cia spo\u0142eczne, z czasem jednak straci\u0142o legitymizacj\u0119 polityczn\u0105, na jakiej by\u0142o ufundowane – samo stwierdzenie, \u017ce jest dzi\u015b potrzebne, nie zapewni jego rekonstrukcji. <\/p>\n

Bo powolny demonta\u017c, spowodowany r\u00f3\u017cnymi czynnikami, trwa w Wielkiej Brytanii, Francji, a tak\u017ce w krajach skandynawskich. W Danii np. najwi\u0119kszym zagro\u017ceniem jest konflikt kulturowy wynikaj\u0105cy z rosn\u0105cego odsetka imigrant\u00f3w, \u201eniezsocjalizowanych” do regu\u0142 nordyckiego\u00a0modelu spo\u0142ecznego. W Szwecji zagro\u017ceniem jest wysokie bezrobocie w\u015br\u00f3d m\u0142odych i r\u00f3wnie\u017c konflikt kulturowy. O tej zmiennej dynamice i historycznych uwarunkowaniach mo\u017cliwo\u015bci pa\u0144stwa dobrobytu warto pami\u0119ta\u0107, zanim rozpocznie si\u0119 jego prawdziw\u0105 budow\u0119 w Polsce.<\/p>\n

Tu mam z kolei problem z g\u0142\u00f3wnym elementem propozycji Rafa\u0142a Wosia, kt\u00f3ry przekonuje, \u017ce pa\u0144stwo dobrobytu musi w Polsce zbudowa\u0107 klasa \u015brednia, r\u00f3wnie\u017c we w\u0142asnym interesie. Hm, przypominam sobie analiz\u0119 Macieja Gduli sprzed kilku lat, kt\u00f3ry pokaza\u0142, \u017ce polsk\u0105 klas\u0119 \u015bredni\u0105 zbudowa\u0142o w\u0142a\u015bnie pa\u0144stwo i \u017cyje ona z pa\u0144stwem w pe\u0142nej symbiozie (rozci\u0105gam znaczenie poj\u0119cia pa\u0144stwo na ca\u0142y sektor publiczny, a wi\u0119c tak\u017ce samorz\u0105d). Wida\u0107 t\u0119 symbioz\u0119 zw\u0142aszcza w terenie, gdzie najlepsze posady dla klasy \u015bredniej oferuje sektor publiczny: samorz\u0105d, uczelnie, szkolnictwo, s\u0142u\u017cba zdrowia, kultura. <\/p>\n

Reprodukcja w\u0142adzy\u00a0politycznej zale\u017cy od g\u0142os\u00f3w klasy \u015bredniej, reprodukcja statusu (znaczy: utrzymanie posady) zale\u017cy od tego, kto b\u0119dzie przy w\u0142adzy. W zasadzie postulat pa\u0144stwa dobrobytu zosta\u0142 ju\u017c zrealizowany, jest to pa\u0144stwo dobrobytu klasy \u015bredniej. Z wyj\u0105tkiem ostatniego buntu g\u00f3rnik\u00f3w w ostatnich latach protestowa\u0142a w zasadzie tylko klasa \u015brednia: od lekarzy przez piel\u0119gniarki po nauczycieli. Nie oceniam formu\u0142owanych podczas tych protest\u00f3w postulat\u00f3w, tylko stwierdzam fakt.<\/p>\n

Czy jest szansa, \u017ceby rozszerzy\u0107 t\u0119 formu\u0142\u0119 na pa\u0144stwo dobrobytu dla wszystkich? Niestety nie wierz\u0119, \u017ce klasa \u015brednia ch\u0119tnie podzieli si\u0119 swoimi zdobyczami z ludem. Jak za\u015b wynika z wielu bada\u0144, lud w Polsce daleki jest od gniewu, rozbity i niezorganizowany. Innymi s\u0142owy nie stwarza zagro\u017cenia ani te\u017c nie ma politycznej reprezentacji. Jego interes\u00f3w nie reprezentuje ani SLD, ani PiS – to typowe partie klasy \u015bredniej, wystarczy przypomnie\u0107 decyzje podatkowe rz\u0105d\u00f3w PiS oraz dzisiejsz\u0105 trosk\u0119 o frankowc\u00f3w. <\/p>\n

Czy zapowiedzi\u0105 zmiany jest protest g\u00f3rnik\u00f3w, kt\u00f3ry zyska\u0142, zgodnie z badaniami dla TVN24, ponad 60 proc. poparcia spo\u0142ecznego? Czy te\u017c raczej pytanie trzeba postawi\u0107 inaczej: mo\u017ce\u00a0nasi g\u00f3rnicy tak\u017ce nale\u017c\u0105 ju\u017c do klasy \u015bredniej (bior\u0105c pod uwag\u0119 ich dochody, a tak\u017ce rosn\u0105cy poziom wykszta\u0142cenia – niejeden g\u00f3rnik do\u0142owy ma wy\u017csze wykszta\u0142cenie). Je\u015bli za\u015b tak, to niestety ostatnie protesty by\u0142yby dowodem na m\u00f3j wyw\u00f3d, a nie propozycj\u0119 Rafa\u0142a Wosia.<\/p>\n

Id\u0105c za\u015b tym tropem, obawiam si\u0119, \u017ce w Polsce przy aktywnym zaanga\u017cowaniu klasy \u015bredniej nast\u0105pi refeudalizacja, czyli odbudowa spo\u0142ecze\u0144stwa stanowego, podzielonego nieprzenikalnymi barierami przestrzennymi, statusowymi i kulturowymi (co ju\u017c wyra\u017anie wida\u0107 z bada\u0144 nad kultur\u0105 i systemem edukacyjnym). Chyba \u017ce po nadchodz\u0105cym raczej\u00a0nieuchronnie ko\u0144cu SLD powstanie formacja polityczna zdolna zaproponowa\u0107 bliski mnie i Rafa\u0142owi Wosiowi projekt pa\u0144stwa dobrobytu dla wszystkich – j\u0119zykiem adekwatnym do ducha czasu i rzeczywisto\u015bci\u00a0spo\u0142ecznej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jacek Rakowiecki zach\u0119ci\u0142 mnie wczoraj swym wpisem na fejsbuku do lektury tekstu Rafa\u0142a Wosia \u201eW Polsce nale\u017cy budowa\u0107 pa\u0144stwo dobrobytu” z \u201eDziennika Opinii”. C\u00f3\u017c, argumenty za pa\u0144stwem dobrobytu s\u0142uszne i przedstawione z du\u017c\u0105 klarowno\u015bci\u0105, pe\u0142na zgoda.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,46,21,197,56,24,49,120,6,124,86],"tags":[212],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1161"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1166,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161\/revisions\/1166"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}