![\"\"](\"\/wp-content\/uploads\/2013\/06\/20130615_162011.jpg\" "\\"20130615_162011\\"")
<\/a><\/p>\n<\/p>\n
Dyskusj\u0119 rozpocz\u0105\u0142 Miko\u0142aj Herbst z IBE, nakre\u015blaj\u0105c kontekst – nier\u00f3wno\u015bci edukacyjne w Polsce maj\u0105 dwojaki charakter, jedne wynikaj\u0105 z d\u0142ugiego trwania struktur spo\u0142ecznych, inne powstaj\u0105 na skutek aktualnych polityk. Pytanie, czy reforma systemu edukacyjnego – z pierwszym aktem po 1989 r., a potem od 1999 r. niweluje skutki historii, czy przeciwnie sprzyja pog\u0142\u0119bieniu nier\u00f3wno\u015bci. Na to pytanie odpowiedzia\u0142 prof. Roman Dolata, pokazuj\u0105c \u017ce zr\u00f3\u017cnicowanie polskiego systemu edukacyjnego ro\u015bnie. Wprowadzenie gimnazj\u00f3w, cho\u0107 mia\u0142o by\u0107 inaczej, wprowadzi\u0142o pr\u00f3g selekcyjny po 6 klasie szko\u0142y podstawowej. I od pocz\u0105tku gimnazj\u00f3w, najlepiej w du\u017cych miastach wida\u0107, \u017ce coraz bardziej si\u0119 one r\u00f3\u017cnicuj\u0105, na lepsze i gorsze. Pocz\u0105tkowo wszystkie by\u0142y stosunkowo podobne, dochodzi\u0142o ewentualni do wewn\u0119trznej selekcji na klasy s\u0142absze i gorsze, teraz jednak wyra\u017anie wida\u0107, \u017ce w mie\u015bcie takim jak Szczecin r\u00f3\u017cnice osi\u0105gni\u0119\u0107 uczni\u00f3w mi\u0119dzy gimnazjami si\u0119gaj\u0105 ponad 40 proc. Co najwa\u017cniejsze, wida\u0107 \u017ce ta r\u00f3\u017cnica nie jest a\u017c tak bardzo zas\u0142ug\u0105 samych gimnazj\u00f3w – zr\u00f3\u017cnicowanie nast\u0119puje w chwili naboru, kiedy ju\u017c kszta\u0142tuje si\u0119 r\u00f3\u017cnica na poziomie 37 proc. Po prostu dobre gimnazjum jest dobre, bo ma od pocz\u0105tku dobrych uczni\u00f3w.<\/p>\n Mechanizm r\u00f3\u017cnicowania t\u0142umaczy\u0142 Miros\u0142aw Sielatycki, wicedyrektor Biura Edukacji Warszawy: zarz\u0105dzanie systemem edukacyjnym na poziomie miejskim to dzi\u015b wy\u015bcig z aspiracjami klasy \u015bredniej. Realizuje ona swoj\u0105 wizj\u0119 solidarno\u015bci spo\u0142ecznej: chcemy by\u0107 razem z podobnymi sobie, wi\u0119c robimy wszystko \u017ceby nasze dzieci uczy\u0142y si\u0119 w towarzystwie podobnych sobie dzieci. Jednym z instrument\u00f3w osi\u0105gania tego celu jest oczywi\u015bcie szkolnictwo niepubliczne. Ciekawsze jednak zjawisko polega na przejmowaniu systemu publicznego – doskona\u0142ym narz\u0119dziem „kolonizowania” szk\u00f3\u0142 publicznych jest idea gimnazjum dwuj\u0119zycznego. Wystarczy na wej\u015bciu do szko\u0142y zorganizowa\u0107 egzamin j\u0119zykowy, \u017ceby uporz\u0105dkowa\u0107 rzeczywisto\u015b\u0107 wg w\u0142asnych oczekiwa\u0144. W rezultacie na jednej ulicy mog\u0105 znajdowa\u0107 si\u0119 dwa gimnazja publiczne, rejonowe i dwuj\u0119zyczne o przeciwstawnych osi\u0105gni\u0119ciach edukacyjnych uczni\u00f3w.<\/p>\n Inn\u0105, dramatyczn\u0105 ilustracj\u0119 de facto wykluczenia spo\u0142ecznego przedstawi\u0142a Dorota Rybarska-Jarosz, dyrektorka Regionalnego O\u015brodka Polityki Spo\u0142ecznej Urz\u0119du Marsza\u0142kowskiego Wojew\u00f3dztwa Zachodniopomorskiego. Na terenie wojew\u00f3dztwa znajduje si\u0119 500 miejscowo\u015bci po PGR-owskich, dzieci trzeba dowozi\u0107 do szko\u0142y nawet 20 km. Wiele z nich wymaga do\u017cywania, na wsparcie rodzin w nauce nie maj\u0105 co liczy\u0107 – to ich rodzice wymagaj\u0105 pomocy spo\u0142ecznej. W takiej sytuacji mo\u017cna zapomnie\u0107 o realizacji programu szkolnego. Tu potrzebna jest interwencja spo\u0142eczna, pomoc w odzyskaniu przez dzieci i ich najbli\u017csze \u015brodowisko podmiotowo\u015bci i sprawczo\u015bci. Niestety, najwi\u0119ksza mizeria wyst\u0119puje w najbiedniejszych gminach, kt\u00f3re nie maj\u0105 zasob\u00f3w, \u017ceby aktywnie walczy\u0107 z bied\u0105 i wykluczeniem. Potrzebne s\u0105 nowe instrumenty, jak cho\u0107by specjalny spos\u00f3b kszta\u0142cenia nauczycieli. Bo nawet w takich warunkach mo\u017cna osi\u0105ga\u0107 bardzo dobre wyniki, je\u015bli innowacyjnie podchodzi si\u0119 do swoich zada\u0144 i \u0142\u0105czy edukacj\u0119 z animacj\u0105 spo\u0142eczn\u0105. Dowodem szko\u0142a w Radowie Ma\u0142ym. Ale potrzebne jest systemowe wsparcie. Okazuje si\u0119 wi\u0119c, \u017ce stawka jest wysoka. System edukacyjny w Polsce aktywnie uczestniczy w budowie klasowej struktury spo\u0142ecznej i jej utrwalaniu, a proces ten trwa ju\u017c od wielu lat. Dobrze, \u017ce w ko\u0144cu zaczynamy o nim publicznie m\u00f3wi\u0107 nie tylko na akademickich seminariach i na spotkaniach Krytyki Politycznej, lecz podczas oficjalnego Kongresu Edukacji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mamy czas kongres\u00f3w, w pi\u0105tek zacz\u0119\u0142y kobiety, dzi\u015b ma by\u0107 Kongres Lewicy, a wczoraj rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 Kongres Polskiej Edukacji. Organizowany przez Instytut Bada\u0144 Edukacyjnych i firmowany przez Ministerstwo Edukacji Narodowej nie obiecywa\u0142 zbyt wiele lub raczej, \u017ce podobnie jak pierwsza edycja stanie si\u0119 okazj\u0105 do chwalenia osi\u0105gni\u0119\u0107 partii i rz\u0105du na polu o\u015bwiaty. Oficjalny, zdominowany […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65,21,55,56,29,24,49,8,6,66,50],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/157"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=157"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/157\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":162,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/157\/revisions\/162"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=157"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=157"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=157"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<\/a><\/p>\n
\n<\/a>Czy jednak zr\u00f3\u017cnicowanie edukacyjne, zwi\u0105zane ewidentnie ze zr\u00f3\u017cnicowaniem spo\u0142eczno-ekonomicznym jest z\u0142e, czy trzeba po prostu z nim si\u0119 pogodzi\u0107, jako naturalnym efektem r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy lud\u017ami? Przedstawiciel MEN najwyra\u017aniej nie mia\u0142 zdania, bo rozpocz\u0105\u0142 sw\u0105 wypowied\u017a w skr\u00f3cie mniej wi\u0119cej tak: je\u015bli nier\u00f3wno\u015bci s\u0105 dobre, to dobrze \u017ce rosn\u0105; je\u015bli s\u0105 niedobre, to niedobrze, \u017ce rosn\u0105. I popatrzy\u0142 na prof. Dolat\u0119 licz\u0105c, \u017ce ten mierz\u0105c naukowo i patrz\u0105c odpowie w spos\u00f3b obiektywny na pytanie. Niestety, odpowiedzi nie dostarczy nauka – kwestia nier\u00f3wno\u015bci to sprawa modelu spo\u0142ecznego, a wi\u0119c rzecz czysto polityczna, zauwa\u017cy\u0142 prof. Tomasz Szkudlarek. Dotychczas nie odbyli\u015bmy takiej dyskusji w Polsce, zw\u0142aszcza w odniesieniu do systemu edukacji. Jakiego \u0142adu chcemy: konserwatywno-liberalnego, w kt\u00f3rym zr\u00f3\u017cnicowanie, nawet je\u015bli ro\u015bnie uznaje si\u0119 za naturalne, jednak oczekuje od elit\/ klas wy\u017cszych odpowiedzialno\u015bci za gorzej\u00a0usytuowanych\u00a0(cho\u0107by prze zaanga\u017cowanie w filantropi\u0119)? Socjaldemokratycznego polegaj\u0105cego na redystrybucji i aktywnym\u00a0wyr\u00f3wnywaniu\u00a0szans? Czy pseudoliberalnego, w kt\u00f3rym klasa wy\u017csza i \u015brednia zagrania wszystko, nie troszcz\u0105c si\u0119 o spo\u0142eczn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107? Trzeba tylko pami\u0119ta\u0107, \u017ce wariant trzeci nieuchronnie w d\u0142u\u017cszej perspektywie prowadzi\u0107 musi do rozpadu spo\u0142ecze\u0144stwa na zamkni\u0119te enklawy, \u017cyj\u0105ce w ci\u0105g\u0142ym stanie zimnej wojny domowej co jaki\u015b czas wybuchaj\u0105cej gor\u0105cym p\u0142omieniem.<\/p>\n