{"id":1622,"date":"2015-10-22T09:22:18","date_gmt":"2015-10-22T07:22:18","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=1622"},"modified":"2015-10-22T17:45:49","modified_gmt":"2015-10-22T15:45:49","slug":"sens-polityki-w-czasach-przelomu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2015\/10\/22\/sens-polityki-w-czasach-przelomu\/","title":{"rendered":"Sens polityki w czasach prze\u0142omu"},"content":{"rendered":"

W ostatni\u0105 sobot\u0119 mia\u0142em okazj\u0119 prowadzi\u0107 podczas \u0142\u00f3dzkich Igrzysk Wolno\u015bci<\/strong><\/a> rozmow\u0119 z Jackiem Dukajem.
\n
\nZesz\u0142o te\u017c oczywi\u015bcie na polityk\u0119, ale – jak to z Dukajem – nie gadali\u015bmy o aktualno\u015bciach, tylko o tendencjach. Pisarz roztoczy\u0142 wizj\u0119 polityki coraz bardziej przypominaj\u0105cej maszyny stosowane przez serwisy takie jak Amazon, kt\u00f3re maj\u0105 odkrywa\u0107, o czym marzymy oraz czego potrzebujemy, i zaspokaja\u0107 to wszystko dopasowan\u0105 odpowiednio ofert\u0105.<\/p>\n

Czytaj\u0105c dzisiejszy komentarz Paw\u0142a Wro\u0144skiego w \u201eWyborczej” o wtorkowej debacie, mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce ju\u017c w takim \u015bwiecie \u017cyjemy: Wro\u0144ski pisze, \u017ce Ewa Kopacz i Beata Szyd\u0142o gada\u0142y jak szafy graj\u0105ce z ma\u0142ym zestawem p\u0142yt. Jaki kraj, taki Amazon – mo\u017cna by rzec, ale w\u0142a\u015bnie sama debata potwierdzi\u0142a sens pytania, jakie zada\u0142em Dukajowi \u2013 czy nawet w tak zalgorytmizowanym i zracjonalizowanym \u015bwiecie nie zostanie jednak przestrze\u0144 na to, co w polityce jest istot\u0105 \u2013 wolno\u015b\u0107 i wynikaj\u0105c\u0105 z niej nieprzewidywalno\u015b\u0107?<\/p>\n

W sumie to ju\u017c od roku jeste\u015bmy w polskiej polityce nieustannie zaskakiwani. Wybory samorz\u0105dowe przynios\u0142y wyra\u017an\u0105 zmian\u0119, potem wybory prezydenckie. W tle trwa\u0142a dyskusja o \u015bmierci lewicy symbolizowanej przez postaci zombi w stylu Leszka Millera czy Janusza Palikota. Teraz jednak, ju\u017c na finiszu kampanii parlamentarnej, wida\u0107, \u017ce co\u015b zaczyna si\u0119 odtyka\u0107 i nie jeste\u015bmy jedynie zak\u0142adnikami resentymentu Prawa i Sprawiedliwo\u015bci. Paradoksalnie PiS sam pom\u00f3g\u0142 otworzy\u0107 drog\u0119 tym nowym g\u0142osom \u2013 jego si\u0142a dotychczas polega\u0142a na tym, \u017ce \u00f3w resentyment ubiera\u0142 w szaty gor\u0105cych warto\u015bci kodowanych takimi poj\u0119ciami jak patriotyzm. Debata o uchod\u017acach, w kt\u00f3rej Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski zdecydowa\u0142 si\u0119 si\u0119gn\u0105\u0107 po retoryk\u0119 jawnie rasistowsk\u0105, skompromitowa\u0142a jednoznacznie PiS jako parti\u0119 maj\u0105c\u0105 z warto\u015bciami wiele wsp\u00f3lnego.<\/p>\n

W tym samym czasie na scenie pojawili si\u0119 ludzie zdolni m\u00f3wi\u0107 w imieniu lewicy j\u0119zykiem warto\u015bci: czy to b\u0119dzie Robert Biedro\u0144 w S\u0142upsku, czy Barbara Nowacka i ca\u0142e grono \u015bwie\u017cych\u00a0twarzy na listach Zjednoczonej Lewicy, by wspomnie\u0107 Joann\u0119 Erbel, Hann\u0119 Gil-Pi\u0105tek, Adama Ostolskiego, czy w ko\u0144cu Adrian Zandberg z Razem, kt\u00f3ry zab\u0142ysn\u0105\u0142 podczas ostatniej debaty. <\/p>\n

Przypominaj\u0105 si\u0119 s\u0142owa Marthy Nussbaum, kt\u00f3ra pisa\u0142a w \u201ePolitical Emotions”, \u017ce istot\u0105 polityki s\u0105 emocje \u2013 nie chodzi\u0142o jej jednak o manipulowanie emocjami, tylko o tzw. m\u0105dro\u015b\u0107 emocji. Wyposa\u017cenie emocjonalne to cz\u0119\u015b\u0107 uciele\u015bnionego umys\u0142u, my\u015blimy rozumem i cia\u0142em jednocze\u015bnie. Dlatego czysto rozumowy, zaprogramowany dyskurs w polityce nie zadzia\u0142a, je\u015bli nie zostanie wzmocniony przez autentyczno\u015b\u0107 wyra\u017caj\u0105c\u0105 si\u0119 w emocjach. Libera\u0142 mo\u017ce m\u00f3wi\u0107 o ciep\u0142ej wodzie jako celu polityki, ale musi przekona\u0107, \u017ce ten cel wynika z warto\u015bci, za kt\u00f3re got\u00f3w by\u0142by po\u015bwi\u0119ci\u0107 znacznie wi\u0119cej ni\u017c owa ciep\u0142a woda.<\/p>\n

Nie inaczej jest z lewic\u0105, co w sytuacji tej kampanii niew\u0105tpliwie utrudni\u0142o taktyczny sojusz ZL i Razem, bo ten odrzuci\u0142by od polityki wiele os\u00f3b, kt\u00f3re dzi\u0119ki Razem po raz pierwszy w \u017cyciu znalaz\u0142y pow\u00f3d do zaanga\u017cowania (na fejsbuku jest wiele \u015bwiadectw pokazuj\u0105cych, na czym polega fenomen Razem). Gdyby Razem do\u0142\u0105czy\u0142a do ZL, wielu z nich by si\u0119 wycofa\u0142o, uznaj\u0105c kompromis za cen\u0119 wsp\u00f3\u0142pracy z Leszkiem Millerem za zbyt kosztowny. <\/p>\n

W tym jednak przypadku g\u0142\u00f3wn\u0105 warto\u015bci\u0105 jest mobilizacja nowego zaanga\u017cowania. I warto\u015bci\u0105 s\u0105 te\u017c pr\u00f3by \u201ehakowania” ZL od \u015brodka. Czy w efekcie, jak obawia si\u0119 Wro\u0144ski, nast\u0119puje kanibalizacja cennych g\u0142os\u00f3w wyborczych? Nie obawia\u0142bym si\u0119 \u2013 s\u0105dz\u0119, \u017ce zw\u0142aszcza po ostatniej debacie ewentualny efekt kanibalizacji zr\u00f3wnowa\u017cy, a nawet przewy\u017cszy zwi\u0119kszona mobilizacja i frekwencja. Wa\u017cnym celem polityki jest w\u0142adza, jej sensem s\u0105 jednak warto\u015bci, dla kt\u00f3rych t\u0119 w\u0142adz\u0119 chce si\u0119 sprawowa\u0107. Gdy PiS pokaza\u0142, \u017ce jest parti\u0105 antywarto\u015bci, otworzy\u0142o si\u0119 nagle pole dotychczas zdominowane przez prawic\u0119. Niezale\u017cnie od wyniku wybor\u00f3w trzeba t\u0119 pust\u0105 przestrze\u0144 jak najszybciej wype\u0142ni\u0107.<\/p>\n

W tym kontek\u015bcie cieszy to, co dzieje si\u0119 poni\u017cej krajowej polityki, na poziomie lokalnym, miast i metropolii. Nie wsz\u0119dzie oczywi\u015bcie, ale wczoraj np. we Wroc\u0142awiu zosta\u0142a podpisana deklaracja Koalicji Miast<\/strong><\/a>, \u0142\u0105cz\u0105c Wroc\u0142aw, Katowice, \u0141\u00f3d\u017a, Gda\u0144sk, Lublin – miasta, kt\u00f3re konkurowa\u0142y o tytu\u0142 Europejskiej Stolicy Kultury, a teraz chc\u0105 razem wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0107, by jak najlepiej wykorzysta\u0107 szans\u0119, jak\u0105 jest Wroc\u0142aw 2016.<\/p>\n

Najwa\u017cniejsze, jak przytomnie zauwa\u017cy\u0142 Pawe\u0142 Adamowicz, \u017ce koalicja powsta\u0142a w wyniku wieloletniej nieustannej wsp\u00f3\u0142pracy konkretnych ludzi zaanga\u017cowanych w sprawy swoich miast. W\u0142adza tylko przypiecz\u0119towa\u0142a efekty tego procesu, kt\u00f3rego sens polega\u0142 i polega na zaanga\u017cowaniu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W ostatni\u0105 sobot\u0119 mia\u0142em okazj\u0119 prowadzi\u0107 podczas \u0142\u00f3dzkich Igrzysk Wolno\u015bci rozmow\u0119 z Jackiem Dukajem.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,7,223,92,20,49,120,6,103,73,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1622"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1622"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1622\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1627,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1622\/revisions\/1627"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1622"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1622"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1622"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}