{"id":1664,"date":"2015-11-11T12:19:46","date_gmt":"2015-11-11T11:19:46","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=1664"},"modified":"2015-11-11T12:19:46","modified_gmt":"2015-11-11T11:19:46","slug":"dzien-niepodleglosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2015\/11\/11\/dzien-niepodleglosci\/","title":{"rendered":"Dzie\u0144 Niepodleg\u0142o\u015bci"},"content":{"rendered":"

Partia Razem czujnie uczci\u0142a odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 7 listopada, w rocznic\u0119 powstania Tymczasowego\u00a0Rz\u0105du Ludowego Ignacego Daszy\u0144skiego. Dobry pomys\u0142 na definiowanie to\u017csamo\u015bci przez odwo\u0142anie do najlepszej polskiej tradycji demokratycznego socjalizmu. 11 listopada przej\u0119li narodowcy, w grobie przewracaj\u0105 pewno i Pi\u0142sudski, i Dmowski. A bardziej wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie Ziemowit Szczerek po ostatnich wyborach na przemian oskar\u017ca i lamentuje, \u017ce dali\u015bmy oszuka\u0107 si\u0119 przez Ciemnogr\u00f3d<\/a><\/strong>. I w odpowiedzi proponuje zmasowany kontratak narracj\u0105.\u00a0<\/p>\n

Ja bym jednak zaproponowa\u0142 zacz\u0105\u0107 od analizy materialnych podstaw reprodukcji dyskursu, czyli bardziej wprost: co stoi u podstaw sukcesu PiS. Czy rzeczywi\u015bcie Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski omota\u0142 ciemny lud populistyczn\u0105 demagogi\u0105, a ten pod\u0105\u017cy\u0142 ku swej zgubie za charyzmatycznym Wodzem? Tak to mog\u0142o z grubsza wygl\u0105da\u0107, jednak ju\u017c rz\u0105dowe nominacje pokazuj\u0105 rzeczywist\u0105 stawk\u0119 projektu PiS, czyli po co Prezes walczy\u0142 o w\u0142adz\u0119.<\/p>\n

Po pierwsze wi\u0119c, wbrew cz\u0119stym etykietom, projekt ten na pewno ma charakter narodowy, nie ma w nim jednak nic z socjalizmu. To klasyczny, nowoczesny projekt budowy narodowego kapitalizmu. W\u0142adza w nim jest potrzebna, \u017ceby zapewni\u0107 warunki konsolidacji rodzimego kapita\u0142u i zwi\u0105zanych z nim klas spo\u0142ecznych: rodz\u0105cej si\u0119 bur\u017cuazji, mieszcza\u0144stwa oraz niezmiennie, taka jest bowiem polska wyj\u0105tkowo\u015b\u0107, inteligencji. Warunkiem tej konsolidacji jest zapewnienie mo\u017cliwo\u015bci akumulacji, czyli prawna ochrona krajowych monopoli oraz zapewnienie \u015brodk\u00f3w produkcji po najni\u017cszych kosztach.<\/p>\n

Poniewa\u017c strukturalnie nasza gospodarka ci\u0105gle daleko jest od granicy technologicznej, wi\u0119c nasza pierwotna akumulacja musi odby\u0107 si\u0119 i odbywa kosztem si\u0142y roboczej oraz pracy darmowej (cho\u0107by praca\u00a0dziadk\u00f3w przy\u00a0wychowaniu dzieci). Demonta\u017c gimnazj\u00f3w i rezygnacja z obni\u017cenia wieku obowi\u0105zku szkolnego do 6 lat doskonale przyspieszy odtwarzanie struktury klasowej i podzia\u0142 spo\u0142eczny na bur\u017cuazj\u0119 i klas\u0119 \u015bredni\u0105, kt\u00f3r\u0105 sta\u0107 na zapewnienie edukacji oraz proletariat. Bo wiele mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o gimnazjach z\u0142ego ale jedno jest faktem \u2013 doprowadzi\u0142y one do likwidacji funkcjonalnego analfabetyzmu, kt\u00f3ry jeszcze w latach 90. przekracza\u0142 20% uczni\u00f3w. Zapowiadana polityka o\u015bwiatowa, cho\u0107 nie znamy jeszcze jej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, ma znamiona polityki antyludowej, ewidentnie nastawiona jest na interes inteligencji i klasy \u015bredniej. Nominacja Jaros\u0142awa Gowina na stanowisko ministra nauki i szkolnictwa wy\u017cszego te\u017c nie wskazuje, by celem nowego rz\u0105du by\u0142 wi\u0119kszy egalitaryzm systemu, przeciwnie.<\/p>\n

PiS nie wymy\u015bla nic szczeg\u00f3lnie nowego, proces rekonstrukcji klasowej odbywa\u0142 si\u0119 w Polsce, tylko \u017ce w spos\u00f3b \u017cywio\u0142owy, wi\u0119c budz\u0105cy l\u0119ki i niepok\u00f3j, zw\u0142aszcza klasy \u015bredniej, kt\u00f3ra w ci\u0105gu ostatniej dekady rozwin\u0119\u0142a si\u0119 i dr\u017cy z l\u0119ku, \u017ce mo\u017ce straci\u0107, co zdoby\u0142a. Nadszed\u0142 czas na pr\u00f3b\u0119 ca\u0142o\u015bciowej kontroli tego procesu w ramach projektu narodowego, gdzie pokawa\u0142kowan\u0105 sfer\u0119 spo\u0142eczn\u0105 ma zintegrowa\u0107 jednolita sfera symboliczna. To w narodowej narracji, karmionej sentymentalnym patriotyzmem oraz mniej lub bardziej jawn\u0105 ksenofobi\u0105 \u00a0maj\u0105 sublimowa\u0107 naturalne dla spo\u0142ecze\u0144stwa klasowego antagonizmy. To projekt do b\u00f3lu nowoczesny (i antyo\u015bwieceniowy zarazem), doskonale wpisuj\u0105cy si\u0119 w moment dziejowy: stary \u015bwiat si\u0119 wali, nie wiadomo czy i jak d\u0142ugo przetrwa Unia Europejska, nie wiadomo co dalej z globalizacj\u0105, wi\u0119c integrujmy narodow\u0105 substancj\u0119 wok\u00f3\u0142 zasob\u00f3w materialnych, jakie zdobyli\u015bmy w ci\u0105gu \u0107wier\u0107wiecza.<\/p>\n

To oczywi\u015bcie projekt niebezpieczny, bo polega na samospe\u0142niaj\u0105cej si\u0119 prognozie \u2013 je\u015bli zaczniemy gra\u0107 na rozpad Unii, to w ko\u0144cu si\u0119 rozpadnie. Tymczasem tylko odnowiony europejski projekt polegaj\u0105cy na silniejszej integracji kontynentu i mocniejszej jego demokratycznej legitymizacji \u00a0daje szans\u0119 na odzyskanie przysz\u0142o\u015bci. Suwerenizacja nie przyniesie suwerenno\u015bci, tylko zamkni\u0119cie podobne jak w XVII wieku. Wtedy te\u017c elita polityczno-kulturowa w ramach konsolidacji w\u0142asnych zasob\u00f3w wypracowa\u0142a oryginalny model spo\u0142eczno gospodarczy w pe\u0142ni zgodny z potrzebami kapitalistycznego centrum.\u00a0I nawet wygrali\u015bmy pod Wiedniem. Tylko \u017ce to nie my odci\u0119li\u015bmy kupony od tego zwyci\u0119stwa.<\/p>\n

To projekt niebezpieczny, bo jego realizacja wymaga\u0107 b\u0119dzie nie tylko niezno\u015bniej mobilizacji symbolicznej w ramach patriotycznego wzmo\u017cenia. Potrzebna b\u0119dzie ci\u0105g\u0142a mobilizacja polityczna, kt\u00f3rej stawk\u0105 jest sama demokracja. Stawk\u0119 t\u0119 przypomina o\u015bwiadczenie czterech by\u0142ych prezes\u00f3w Trybuna\u0142u Konstytucyjnego<\/a><\/strong>, kt\u00f3rzy wskazuj\u0105, \u017ce prezydent Andrzej Duda nie mia\u0142 prawa nie przyj\u0105\u0107 \u015blubowania od nowych cz\u0142onk\u00f3w Trybuna\u0142u. Czy\u017cby\u00a0Prezydent Rzeczpospolitej, stra\u017cnik Konstytucji w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 do partyjnej walki maj\u0105cej os\u0142abi\u0107\u00a0system instytucjonalnych zabezpiecze\u0144 dla demokracji? Czy to tylko niekompetencja podobna jak ta, jaka ujawni\u0142a si\u0119 w zwi\u0105zku ze szczytem Unii na Malcie? Wo\u0142a\u0142bym, \u017ceby to drugie, widz\u0105c jednak logik\u0119 projektu PiS, kt\u00f3rej nigdy ta partia nie ukrywa\u0142a mam obawy, \u017ce bli\u017csza prawdzie jest pierwsza odpowied\u017a.<\/p>\n

Je\u015bli za\u015b chodzi o lament Ziemowita Szczerka \u2013 nie, nie dali\u015bmy si\u0119 zrobi\u0107, tylko przespali\u015bmy spraw\u0119. Wklejam poni\u017cej d\u0142ugi fragment swojego tekstu z „Polityki” sprzed ju\u017c prawie 11 lat<\/a>\u00a0<\/strong>(luty 2005), jeszcze nie wiedzieli\u015bmy, \u017ce wygra wtedy PiS:<\/p>\n

C\u00f3\u017c, Polska jest krajem, kt\u00f3ry \u2013 jak pisa\u0142em w\u00a0ksi\u0105\u017cce \u201eZatruta studnia\u201d \u2013 do\u015bwiadcza s\u0142ynnego paradoksu Zenona z\u00a0Elei. Grecki m\u0119drzec zastanawia\u0142 si\u0119, kiedy wytrenowany w\u00a0biegach sportowiec przegoni \u017c\u00f3\u0142wia, kt\u00f3ry wcze\u015bniej rozpocz\u0105\u0142 wy\u015bcig. Dysponuj\u0105c dost\u0119pn\u0105 w\u00a0swym czasie wiedz\u0105 matematyczn\u0105 Zenon stwierdzi\u0142, \u017ce \u017c\u00f3\u0142wia nie da si\u0119 dogoni\u0107. Gdy w\u00a01989\u00a0r. z\u00a0rado\u015bci\u0105 \u017cegnali\u015bmy si\u0119 z\u00a0realnym socjalizmem, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kapitalizm, w\u00a0jaki weszli\u015bmy, nie by\u0142 taki, o\u00a0jakim marzyli\u015bmy. \u015awiat w\u0142\u0105czy\u0142 turbodo\u0142adowanie i\u00a0z\u00a0impetem wkroczy\u0142 w\u00a0epok\u0119 poprzemys\u0142ow\u0105, z\u00a0gospodark\u0105 opart\u0105 na wiedzy, informacji, tw\u00f3rczo\u015bci, w\u00a0kt\u00f3rej dominuj\u0105c\u0105 rol\u0119 w\u00a0tworzeniu bogactwa ma wytwarzanie i\u00a0ochrona w\u0142asno\u015bci intelektualnej.<\/p>\n

Z\u00a0odziedziczonym po socjalizmie przemys\u0142em zupe\u0142nie do tego \u015bwiata nie pasowali\u015bmy. Zaaplikowany wolny rynek i\u00a0prywatyzacja pomog\u0142y skutecznie pozby\u0107 si\u0119 tego balastu, globalizacja za\u015b przenios\u0142a fabryki do Chin. Niestety, si\u0142y te nie wykreowa\u0142y sektor\u00f3w nowej gospodarki opartej na wiedzy. Z\u00a0jednego miliarda zainwestowanych w\u00a0nauk\u0119 dolar\u00f3w powstaj\u0105 w\u00a0Polsce cztery patenty mi\u0119dzynarodowe, na W\u0119grzech 16, w\u00a0Stanach Zjednoczonych 51. Produkujemy natomiast najwi\u0119cej w\u00a0tej chwili w\u00a0Europie ludzi z\u00a0wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem, kt\u00f3rzy ko\u0144cz\u0105c studia i\u00a0broni\u0105c doktoraty nie znajduj\u0105 pracy, bo w\u00a0strukturze naszej wolnorynkowej gospodarki nie ma miejsc dla ludzi o\u00a0zbyt wysokich kwalifikacjach. W\u0105tpi\u0119, czy gdyby rynek w\u00a0Polsce by\u0142 bardziej wolny, to ludzie ci \u0142atwiej znale\u017aliby zatrudnienie adekwatne do ich kwalifikacji. Lub \u017ce sami tworzyliby, bez pomocy pa\u0144stwa, w\u0142asne firmy, zw\u0142aszcza te dzia\u0142aj\u0105ce w\u00a0obszarze high-tech. Znowu przyk\u0142ad z\u00a0wolnorynkowych Stan\u00f3w Zjednoczonych. Znajomy ze stopniem doktora straci\u0142 prac\u0119 w\u00a0firmie bioinformatycznej. Za\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142asn\u0105, a\u00a0od odpowiedniej agencji rz\u0105du federalnego dosta\u0142 grant na rozpocz\u0119cie dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w\u00a0obszarze zaawansowanych technologii.<\/p>\n

Rzecz jasna same firmy nowej, opartej na wiedzy gospodarki nie s\u0105 panaceum na polskie bezrobocie. Ale chodzi o\u00a0w\u0142a\u015bciw\u0105 struktur\u0119 gospodarki. Coraz wi\u0119cej badaczy jest przekonanych, \u017ce w\u00a0dzisiejszej zglobalizowanej gospodarce dominuj\u0105c\u0105 rol\u0119 w\u00a0\u0142a\u0144cuchu tworzenia ekonomicznej warto\u015bci ma dzia\u0142alno\u015b\u0107 tw\u00f3rcza, polegaj\u0105ca na tworzeniu wiedzy i\u00a0symboli, innowacji technicznych, kulturalnych i\u00a0spo\u0142ecznych. Inne sektory gospodarki, jak nisko wyspecjalizowane us\u0142ugi, produkcja przemys\u0142owa, a\u00a0nawet rolnictwo, dzia\u0142aj\u0105 pod dyktando hegemonicznego sektora tw\u00f3rczego. I\u00a0cho\u0107 nawet w\u00a0USA zatrudnieni w\u00a0tym sektorze nie stanowi\u0105 najliczniejszej grupy pracowniczej, to jednak ka\u017cde miejsce pracy tw\u00f3rczej przyczynia si\u0119 do powstania wielu miejsc pracy w\u00a0innych, podrz\u0119dnych sektorach. M\u00f3wi\u0105c inaczej, racj\u0105 bytu sektora us\u0142ug w\u00a0Polsce, kt\u00f3ry rozwija si\u0119 szybko kosztem przemys\u0142u, jest \u015bwiadczenie us\u0142ug polskiej klasie tw\u00f3rczej. Pytanie tylko, gdzie jej przedstawiciele b\u0119d\u0105 swoj\u0105 kreatywno\u015b\u0107, przedsi\u0119biorczo\u015b\u0107 i\u00a0kwalifikacje wykorzystywa\u0107: w\u00a0Polsce czy za granic\u0105?<\/p>\n

No dobrze, ale co do tego ma lewica? <\/b>Ot\u00f3\u017c w\u00a0tej chwili tylko nowa lewica jest w\u00a0stanie zmodernizowa\u0107 polskie my\u015blenie. Lewica stara, postkomunistyczna \u017cadn\u0105 lewic\u0105 nie jest, co przekonuj\u0105co pokaza\u0142 S\u0142awomir Sierakowski (\u201ePolityka\u201d 46\/04). Prawica z\u00a0kolei odkry\u0142a, \u017ce racj\u0105 jej bytu jest polityka przesz\u0142o\u015bci, doko\u0144czenie procesu, jaki powstrzyma\u0142a gruba kreska. Zgodnie z\u00a0t\u0105 wizj\u0105 w\u00a0Polsce tak d\u0142ugo nie b\u0119dzie dobrze, nie b\u0119dzie dzia\u0142a\u0142a gospodarka i\u00a0demokracja, dop\u00f3ki nie usunie si\u0119 grzechu pierworodnego III Rzeczpospolitej, zmowy z\u00a0Magdalenki,\u00a0zgni\u0142ego kompromisu Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u, braku lustracji i dekomunizacji. W\u00a0efekcie tamtych zdarze\u0144 i zaniecha\u0144 nie mamy w\u00a0kraju liberalnej demokracji, lecz zdegenerowany system totalnego zblatowania dawnych partyjnych elit z\u00a0posolidarno\u015bciow\u0105 lewic\u0105, kt\u00f3remu na imi\u0119 postkomunizm.<\/p>\n

Polityka przesz\u0142o\u015bci to r\u00f3wnie\u017c polityka mocnych sens\u00f3w, powrotu do esencjalnego traktowania takich warto\u015bci jak patriotyzm, nar\u00f3d, wiara. W\u00a0trakcie politycznego jarmarku wystawia lekk\u0105 r\u0119k\u0105 tematy wywo\u0142uj\u0105ce \u0142atw\u0105 mobilizacj\u0119 elektoratu jak kara \u015bmierci i\u00a0reparacje wojenne lub tematy zast\u0119pcze jak zmniejszenie liczby parlamentarzyst\u00f3w i\u00a0delegalizacja SLD. Odnajduj\u0119 w\u00a0tej polityce t\u0119sknot\u0119 do modelu suwerennego pa\u0144stwa narodowego i\u00a0gospodarki kapitalistycznej, jaki obowi\u0105zywa\u0142 kilkadziesi\u0105t lat temu, a\u00a0kt\u00f3rego za spraw\u0105 socjalizmu nie mogli\u015bmy do\u015bwiadczy\u0107. I\u00a0ju\u017c nigdy nie do\u015bwiadczymy.<\/p>\n

Nowa lewica, nawet je\u015bli w\u00a0najbli\u017cszym czasie nie zdob\u0119dzie w\u0142adzy, powinna pokaza\u0107, \u017ce istnieje alternatywa dla krystalizuj\u0105cej si\u0119, prawicowo-konserwatywnej wizji kraju. \u017be istnieje alternatywa dla neoliberalnego wolnorynkowego determinizmu (a nawet wolnorynkowego populizmu), kt\u00f3ry jest marksizmem \u00a0\u00e0 rebours. \u017be istnieje alternatywa dla cynicznego pragmatyzmu starego postkomunistycznego aparatu. I\u00a0\u017ce t\u0105 alternatyw\u0105 nie jest nostalgiczny powr\u00f3t do lewicowych utopii.<\/p>\n

Sukces pierwszych lat nowej lewicy brytyjskiej, kt\u00f3ra pod wodz\u0105 Tony’ego Blaire’a\u00a0przejmowa\u0142a w\u0142adz\u0119 w\u00a0Wielkiej Brytanii w\u00a01997\u00a0r., polega\u0142 na wielkiej transformacji symbolicznej. W\u00a0jej ramach kraj, kt\u00f3rego dewiz\u0105 by\u0142o imperialneRule Britannia<\/i> (Rz\u0105d\u017a Brytanio), sta\u0142 si\u0119 krajem o\u00a0dewizie Cool Britannia<\/i> (co w j\u0119zyku m\u0142odzie\u017cowym oznacza: Brytanio, b\u0105d\u017a modna, b\u0105d\u017a trendy). Brytyjczycy nie przestali by\u0107 jednak Brytyjczykami, zwi\u0119kszyli jedynie spektrum swojej to\u017csamo\u015bci, si\u0119gaj\u0105c zar\u00f3wno do swoich angielskich, szkockich, walijskich korzeni, jak i\u00a0przyjmuj\u0105c szersz\u0105 identyfikacj\u0119 europejsk\u0105. Ta wielka transformacja symboliczna polega\u0142a na zrozumieniu, \u017ce dzi\u015b \u017ar\u00f3d\u0142em si\u0142y spo\u0142ecze\u0144stwa nie jest nawet w\u00a0Wielkiej Brytanii pot\u0119ga Royal Navy, ale atrakcyjno\u015b\u0107 jego kultury i\u00a0\u017cywotno\u015b\u0107 jego klasy tw\u00f3rczej.<\/p>\n

Taka transformacja nie mo\u017ce by\u0107 celem samym w\u00a0sobie. <\/b>Je\u015bliby polska nowa lewica podj\u0119\u0142a si\u0119 jej w\u00a0imi\u0119 has\u0142a\u00a0Cool Polonia<\/i>, to transformacj\u0119 t\u0119 powinna promowa\u0107 w\u00a0imi\u0119 polityki przysz\u0142o\u015bci. Stworzenie takiej polityki nie jest wcale proste. Nowe, oparte na wiedzy i\u00a0tw\u00f3rczo\u015bci formy gospodarki preferuj\u0105 merytokracj\u0119. Nowe rozwarstwienie spo\u0142eczne oparte na klasyfikacji najbardziej naturalnej, bo wynikaj\u0105cej z\u00a0nier\u00f3wnej dystrybucji talent\u00f3w w\u015br\u00f3d ludzi, prowadzi\u0107 mo\u017ce, co dobrze ilustruj\u0105 Stany Zjednoczone, do wzrostu nier\u00f3wno\u015bci i\u00a0do nasilenia zjawiska wykluczenia, jakiego nie zna\u0142 poczciwy, przemys\u0142owy kapitalizm. Jak ostrzegaj\u0105 socjologowie i\u00a0ekonomi\u015bci, cyfrowa gospodarka o\u00a0strukturze sieciowej jest gospodark\u0105 darwinowsk\u0105, o\u00a0kt\u00f3rej drapie\u017cno\u015bci nie \u015bni\u0142o si\u0119 nawet Herbertowi Spencerowi. Obowi\u0105zuje w\u00a0niej regu\u0142a \u201ezwyci\u0119zca bierze wszystko\u201d.<\/p>\n

Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce nie jeste\u015bmy skazani na ten swoisty \u201ebiologiczny\u201d determinizm. W\u00a0latach 90. ubieg\u0142ego wieku zacz\u0119\u0142y rozkwita\u0107 formy \u017cycia spo\u0142ecznego i\u00a0gospodarczego, ca\u0142kowicie zgodne z\u00a0now\u0105, sieciow\u0105 logik\u0105, a\u00a0jednak odrzucaj\u0105ce prost\u0105 neoliberaln\u0105 logik\u0119 prymatu konkurencji nad solidarno\u015bci\u0105, w\u0142asno\u015bci prywatnej nad ide\u0105 \u201ecommons\u201d, dobra wsp\u00f3lnego.<\/p>\n

W\u00a0miejsce starej \u201eprotestanckiej\u201d etyki bogacenia si\u0119 pojawi\u0142a si\u0119 nowa etyka solidarno\u015bci, godz\u0105ca rosn\u0105cy indywidualizm mieszka\u0144c\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych spo\u0142ecze\u0144stw z\u00a0gotowo\u015bci\u0105 bezinteresownej pracy dla wsp\u00f3lnego dobra. Obok tradycyjnej przedsi\u0119biorczo\u015bci zacz\u0119\u0142a rozkwita\u0107 przedsi\u0119biorczo\u015b\u0107 spo\u0142eczna: miliony ludzi na ca\u0142ym \u015bwiecie odkrywaj\u0105, \u017ce \u015bwiat mo\u017cna zmienia\u0107 bez krwawych rewolucji, stosuj\u0105c umiej\u0119tnie innowacje spo\u0142eczne, finansowe i\u00a0technologiczne, by radykalnie zmieni\u0107 \u017cycie ludzi zapomnianych przez wolny rynek i\u00a0wielki kapita\u0142. Odwo\u0142am si\u0119 tylko do Grameen Banku z\u00a0Bangladeszu. Udziela on mikropo\u017cyczek na zakup urz\u0105dze\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 wyzwoli\u0107 spo\u0142eczn\u0105 przedsi\u0119biorczo\u015b\u0107 i\u00a0podnie\u015b\u0107 jako\u015b\u0107 \u017cycia najbiedniejszych, czyli np. na zakup telefonu kom\u00f3rkowego lub pod\u0142\u0105czenie wsi do Internetu.<\/p>\n

Pojawi\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c nowe formy mobilizacji spo\u0142ecznej, godz\u0105ce coraz wi\u0119ksz\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 opinii z\u00a0umiej\u0119tno\u015bci\u0105 wsp\u00f3lnej, skutecznej walki politycznej. Miejsce klasy robotniczej, ludu zaj\u0119\u0142a wielo\u015b\u0107, nowy podmiot polityczny, kt\u00f3rego w\u0142a\u015bciwo\u015bci zaczynamy dopiero poznawa\u0107. W\u00a0ka\u017cdym razie wielo\u015b\u0107 to suma \u015bwiadomych swych politycznych cel\u00f3w jednostek podejmuj\u0105cych wsp\u00f3lne akcje, ale wymykaj\u0105cych si\u0119 tradycyjnym pr\u00f3bom etykietowania.<\/p>\n

Mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce nasza chata z\u00a0kraja, \u017ce mamy inne wa\u017cniejsze problemy ni\u017c mieszka\u0144cy bogatszego Zachodu. Czy\u017cby? A\u00a0mo\u017ce w\u0142a\u015bnie nasze problemy wynikaj\u0105 z\u00a0nieumiej\u0119tno\u015bci uporania si\u0119 z\u00a0prawdziwymi wyzwaniami tera\u017aniejszo\u015bci i\u00a0przysz\u0142o\u015bci? Czy nawet je\u015bli zdekomunizujemy i zlustrujemy Polsk\u0119 do trzeciego pokolenia, poprawi si\u0119 jako\u015b\u0107 naszej administracji rz\u0105dowej i\u00a0samorz\u0105dowej, kraj pokryje si\u0119 autostradami i\u00a0szybkimi sieciami teleinformatycznymi, a\u00a0bezrobocie spadnie do jednocyfrowego poziomu?<\/p>\n

Wyzwania wsp\u00f3\u0142czesnego \u015bwiata s\u0105 naszymi wyzwaniami,<\/b> zdecydowali\u015bmy o\u00a0tym ostatecznie wst\u0119puj\u0105c do Unii Europejskiej. Ale potrzeba nowej si\u0142y politycznej, kt\u00f3ra te wyzwania zamieni na atrakcyjny projekt spo\u0142eczny, gospodarczy i\u00a0etyczny, czyni\u0105cy z\u00a0Polski jedno z\u00a0globalnych centr\u00f3w kreatywno\u015bci z\u00a0miejscem zar\u00f3wno dla bogatych, jak i\u00a0biednych, m\u0105drych bardziej i\u00a0mniej, otwartym zar\u00f3wno dla gej\u00f3w jak i\u00a0katolik\u00f3w, zdolnym r\u00f3wnie\u017c przyj\u0105\u0107 czekaj\u0105c\u0105 nas w\u00a0nieodleg\u0142ej przysz\u0142o\u015bci kolorow\u0105 fal\u0119 imigrant\u00f3w.<\/p>\n

To marzenie o\u00a0Polsce nie musi by\u0107 utopi\u0105, tak jak nie musimy wiecznie tkwi\u0107 w\u00a0paradoksie Zenona. Ale nie wierz\u0119 ju\u017c, by marzenie to mog\u0142a zrealizowa\u0107 jakakolwiek z\u00a0si\u0142 obecnej sceny politycznej. Dlatego licz\u0119, \u017ce projekt nowej lewicy nie b\u0119dzie tylko intelektualnym \u0107wiczeniem.<\/p><\/blockquote>\n

Dzi\u015b, po blisko 11 latach mog\u0119 tylko stwierdzi\u0107, \u017ce dalej wierz\u0119 w to, co wtedy napisa\u0142em, a potem rozwin\u0105\u0142em w ksi\u0105\u017cce „Mi\u0142o\u015b\u0107, wojna, rewolucja”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Partia Razem czujnie uczci\u0142a odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 7 listopada, w rocznic\u0119 powstania Tymczasowego\u00a0Rz\u0105du Ludowego Ignacego Daszy\u0144skiego. Dobry pomys\u0142 na definiowanie to\u017csamo\u015bci przez odwo\u0142anie do najlepszej polskiej tradycji demokratycznego socjalizmu. 11 listopada przej\u0119li narodowcy, w grobie przewracaj\u0105 pewno i Pi\u0142sudski, i Dmowski. A bardziej wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie Ziemowit Szczerek po ostatnich wyborach na przemian oskar\u017ca i lamentuje, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[141,98,7,21,197,56,223,24,20,49,120,8,73,50,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1664"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1665,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1664\/revisions\/1665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}