{"id":2116,"date":"2016-03-05T13:26:09","date_gmt":"2016-03-05T12:26:09","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=2116"},"modified":"2016-03-05T14:03:40","modified_gmt":"2016-03-05T13:03:40","slug":"jezioro-czyli-czekajac-na-apokalipse","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2016\/03\/05\/jezioro-czyli-czekajac-na-apokalipse\/","title":{"rendered":"&#8222;Jezioro&#8221;, czyli czekaj\u0105c na apokalips\u0119"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_2117\" style=\"width: 630px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-2117\" class=\"wp-image-2117 size-large\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/Koniec-1024x768.jpg\" alt=\"Koniec\" width=\"620\" height=\"465\" srcset=\"\/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/Koniec.jpg 1024w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/Koniec-300x225.jpg 300w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/Koniec-768x576.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><p id=\"caption-attachment-2117\" class=\"wp-caption-text\">Chmura tag\u00f3w dotycz\u0105cych przysz\u0142o\u015bci z warsztat\u00f3w foresightowych Wroc\u0142aw 2036\/56<\/p><\/div>\n<p>B\u0119dzie troch\u0119 katastroficznie. W powietrzu wyra\u017anie unosi si\u0119 zapach apokalipsy. Wojna przestaje by\u0107 jedynie opowie\u015bci\u0105 z dalekich kraj\u00f3w, coraz cz\u0119\u015bciej jest przedmiotem obaw dr\u0119cz\u0105cych mieszka\u0144c\u00f3w \u201ecywilizowanego&#8221; \u015bwiata.<!--more--><\/p>\n<p>O trzeciej wojnie \u015bwiatowej pisze i francuski <a href=\"http:\/\/tempsreel.nouvelobs.com\/monde\/20150930.OBS6775\/la-troisieme-guerre-mondiale-a-peut-etre-commence-aujourd-hui.html\" target=\"_blank\"><strong>\u201eNouvelObs&#8221;<\/strong><\/a>, i czeski <strong><a href=\"http:\/\/www.respekt.cz\/tydenik\/2016\/9\/coze-treti-svetova\" target=\"_blank\">\u201eRespekt&#8221;<\/a><\/strong>. We Wroc\u0142awiu, podczas warsztat\u00f3w foresightowych, w zesz\u0142ym miesi\u0105cu tworzyli\u015bmy map\u0119 poj\u0119\u0107 dominuj\u0105cych w kontek\u015bcie has\u0142a \u201erok 2036&#8243;. W powsta\u0142ej chmurze tag\u00f3w \u201ewojna&#8221; zajmowa\u0142a centralne miejsce. Sam zreszt\u0105 ju\u017c w 2014 r. zaproponowa\u0142em kilku wydawcom ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201eJak rozp\u0119ta\u0142em III wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105&#8221;, ale temat im si\u0119 nie spodoba\u0142. Teraz widz\u0119, \u017ce rzeczywisto\u015b\u0107 jest szybsza od pomys\u0142\u00f3w pisarskich i wyobra\u017ani szef\u00f3w\u00a0wydawnictw.<\/p>\n<p>Atmosfer\u0119 t\u0119 doskonale wyczuwa teatr. W ubieg\u0142ym roku \u201eNie-boska komedia&#8221; Paw\u0142a Demirskiego i Moniki Strz\u0119pki wywo\u0142a\u0142a wielkie poruszenie podczas Warszawskich Spotka\u0144 Teatralnych. Wczoraj w TR odby\u0142a si\u0119 premiera <a href=\"http:\/\/trwarszawa.pl\/spektakle\/jezioro\/\" target=\"_blank\"><strong>\u201eJeziora&#8221; Michai\u0142a Durnienkowa w re\u017cyserii Yany Ross<\/strong><\/a>. Sztuka nie o wojnie, lecz o przeczuciu nadci\u0105gaj\u0105cej apokalipsy.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Jezioro | teaser 3\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/BQAtnof8kZg?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Zwarte, dynamiczne\u00a0przedstawienie ze \u015bwietnym Dawidem Ogrodnikiem w g\u0142\u00f3wnej roli. Zaczyna si\u0119 i ko\u0144czy pytaniem: \u201eczego nie chcia\u0142by\u015b robi\u0107 w chwili apokalipsy?&#8221;. Nie to pytanie jednak narzuca niepok\u00f3j przed zbli\u017caj\u0105cym, niemo\u017cliwym do wyobra\u017cenia kresem. Apokalipsa nie musi oznacza\u0107 ko\u0144ca \u015bwiata w sensie absolutnym, lecz po prostu koniec \u015bwiata znanego dotychczas. Na przyk\u0142ad koniec \u015bwiata, w kt\u00f3rym centraln\u0105 si\u0142\u0105 stabilizuj\u0105c\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 by\u0142a klasa \u015brednia.<\/p>\n<p>Ten \u015bwiat rzeczywi\u015bcie odchodzi w przesz\u0142o\u015b\u0107, pisz\u0119 o tym wi\u0119cej w tek\u015bcie opublikowanym w programie \u201eJeziora&#8221;. Poni\u017cej ko\u0144cowy fragment:<\/p>\n<blockquote><p>\nTen jednoczesny rozpad struktury spo\u0142ecznej i destrukcyjne dla rynku pracy przekszta\u0142cenia gospodarczo-technologiczne powoduj\u0105, \u017ce radykalnie zmienia si\u0119 przestrze\u0144 polityki. Wyst\u0105pienia oburzonych na ca\u0142ym \u015bwiecie na pocz\u0105tku drugiej dekady XXI w., kt\u00f3re mo\u017cna nazwa\u0107 buntem prekariatu, nie doprowadzi\u0142y do rewolucji. Niezale\u017cnie, czy w krajach demokratycznych, czy w dyktaturach nie wytworzy\u0142y one program\u00f3w ani sp\u00f3jnych ideologii, kt\u00f3re by\u0142yby podstaw\u0105 nowej artykulacji politycznej wyra\u017caj\u0105cej interes tej prekariatu. Fenomen hiszpa\u0144skiej partii Podemos, cho\u0107 ciekawy, nie zmienia og\u00f3lnej arytmetyki politycznej.<\/p>\n<p>W istocie bunty\u00a0z pocz\u0105tku dekady utorowa\u0142y drog\u0119 do eskalacji polityki populistycznej. Kampania prezydencka w Stanach Zjednoczonych z zaskakuj\u0105cym znaczeniem w niej Donalda Trumpa i Berniego Sandersa, dynamiczny wzrost poparcia dla Frontu Narodowego we Francji, kariera\u00a0Partii Niepodleg\u0142o\u015bci Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa (UKIP)\u00a0w Wielkiej Brytanii, triumf Prawa\u00a0i Sprawiedliwo\u015bci oraz zaskakuj\u0105co dobry wynik Kukiz\u201915 w Polsce, integracja spo\u0142ecze\u0144stwa rosyjskiego wok\u00f3\u0142 W\u0142adimira Putina to tylko kilka spektakularnych przyk\u0142ad\u00f3w przejmowania autentycznej energii gniewu i poczucia nadchodz\u0105cej apokalipsy przez si\u0142y, kt\u00f3re potrafi\u0105 zaoferowa\u0107 odpowied\u017a na egzystencjalny l\u0119k. Odpowied\u017a ta nie\u00a0daje\u00a0rozwi\u0105zania, bo nie istnieje ono w repertuarze klasycznej polityki. Wskazuje jednak winnych nieszcz\u0119\u015b\u0107, zapewnia poczucie wsp\u00f3lnoty i mobilizuje.<\/p>\n<p>Reakcyjny populizm klasy \u015bredniej przeczuwaj\u0105cej nadchodz\u0105c\u0105 apokalips\u0119 przed t\u0105 apokalips\u0105 nie uchroni, mo\u017ce j\u0105 tylko przyspieszy\u0107, bo gdy oka\u017ce si\u0119, \u017ce nie istniej\u0105 rozwi\u0105zania strukturalnych problem\u00f3w, jedynym sposobem na utrzymanie w\u0142adzy i wsp\u00f3lnoty b\u0119dzie mobilizacja wojenna. Wystarczy spojrze\u0107 na to, co robi W\u0142adimir Putin, i na to, jak Fran\u00e7ois Hollande konsoliduje swoj\u0105 w\u0142adz\u0119 we Francji. O tym, jakim paliwem zasila sw\u00f3j projekt Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski, przekonujemy si\u0119 codziennie.<\/p>\n<p>Wszystko wskazuje, \u017ce nie nadchodzi rewolucja, kt\u00f3ra dostosowa\u0142aby struktur\u0119 polityczn\u0105 do zmieniaj\u0105cej si\u0119 struktury gospodarczej i spo\u0142ecznej. Raczej mamy do czynienia z pe\u0142zaj\u0105cym stanem nadzwyczajnym zawieszaj\u0105cym w praktyce funkcjonowanie demokracji, co by\u0107 mo\u017ce jest tylko przygrywk\u0105 do wojny domowej o kurcz\u0105ce si\u0119 zasoby i \u0142ad spo\u0142eczny w epoce po upadku klasy \u015bredniej. Upadku, kt\u00f3ry ona sama przyspieszy zgodnie z opisywan\u0105 przez Rene Girarda logik\u0105 nasilaj\u0105cej si\u0119 przemocy uruchomianej wobec produkowanych przez populistycznych polityk\u00f3w Innych: komunist\u00f3w, z\u0142odziei, imigrant\u00f3w, szpieg\u00f3w.\n<\/p><\/blockquote>\n<p>\u201eJezioro&#8221; wprowadza jednak do my\u015blenia o apokalipsie\u00a0niezwykle istotny w\u0105tek &#8211; mimo licznych historycznych do\u015bwiadcze\u0144 nie jeste\u015bmy w stanie wyobrazi\u0107 sobie kresu, prze\u0142omu, bo jak w \u201ePiosence o ko\u0144cu \u015bwiata&#8221; Czes\u0142awa Mi\u0142osza (tak\u017ce pomieszczonej w programie) do ko\u0144ca nie wierzymy, \u017ce koniec nadejdzie, gdy on ju\u017c w\u0142a\u015bnie trwa.<\/p>\n<p>Nie potrafimy sobie wyobrazi\u0107, jak krucha jest cywilizacja i jak \u0142atwo co\u015b, co nazywamy spo\u0142ecze\u0144stwem, mo\u017ce zamieni\u0107 si\u0119 w \u201estan natury&#8221;: anomii, zerwania wi\u0119zi, wojny wszystkich ze wszystkimi. I ci\u0105gle \u017cyjemy przekonaniem, \u017ce b\u0119dzie dobrze jak kiedy\u015b. By\u0107 mo\u017ce b\u0119dzie dobrze, ale na pewno nie tak, jak by\u0142o kiedy\u015b.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u0119dzie troch\u0119 katastroficznie. W powietrzu wyra\u017anie unosi si\u0119 zapach apokalipsy. Wojna przestaje by\u0107 jedynie opowie\u015bci\u0105 z dalekich kraj\u00f3w, coraz cz\u0119\u015bciej jest przedmiotem obaw dr\u0119cz\u0105cych mieszka\u0144c\u00f3w \u201ecywilizowanego&#8221; \u015bwiata.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,46,197,56,177,24,49,95,6,124,82,167],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2116"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2116"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2116\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2119,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2116\/revisions\/2119"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2116"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2116"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2116"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}