{"id":2340,"date":"2016-05-29T15:01:14","date_gmt":"2016-05-29T13:01:14","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=2340"},"modified":"2016-05-29T17:42:27","modified_gmt":"2016-05-29T15:42:27","slug":"duma-i-wstyd-przemyslaw-czaplinski-w-natarciu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2016\/05\/29\/duma-i-wstyd-przemyslaw-czaplinski-w-natarciu\/","title":{"rendered":"Duma i wstyd. Przemys\u0142aw Czapli\u0144ski w natarciu"},"content":{"rendered":"

W ostatnim „Du\u017cym Formacie” rozmowa Grzegorza Sroczy\u0144skiego z Przemys\u0142awem Czapli\u0144skim o dumie i wstydzie, g\u0142\u00f3wnych zdaniem badacza emocjach nap\u0119dzaj\u0105cych dzi\u015b Polak\u00f3w.
\n
\nNieco wcze\u015bniej ukaza\u0142 si\u0119 tekst ci\u0105g\u0142y „Wsp\u00f3lnota wstydu, wsp\u00f3lnota dumy”<\/strong><\/a>, a jeszcze wcze\u015bniej, bo ju\u017c rok temu, na wiele miesi\u0119cy przed „dobr\u0105 zmian\u0105”, Przemys\u0142aw Czapli\u0144ski napisa\u0142 otwieraj\u0105cy tekst raportu „Reforma kulturowa 2020-2030-2040″<\/strong><\/a>, diagnozuj\u0105c wyczerpanie paliwa emocjonalnego dla polskiej modernizacji.<\/p>\n

To najwa\u017cniejsze bodaj teksty diagnostyczne dotycz\u0105ce „polskiej duszy”, jakie ukaza\u0142y si\u0119 w ostatnim czasie – wymieni\u0142em kilka ich wciele\u0144, by pokaza\u0107, \u017ce Przemys\u0142aw Czapli\u0144ski pracowa\u0142 nad swoimi tezami od d\u0142u\u017cszego czasu, czego zreszt\u0105 mia\u0142em przyjemno\u015b\u0107 by\u0107 \u015bwiadkiem nie tylko jako pilny czytelnik, ale i rozm\u00f3wca. To, co uderzy\u0142o mnie ju\u017c wiele lat temu, to zdiagnozowane przez Czapli\u0144skiego na podstawie analizy literatury rosn\u0105ce przyzwolenie na przemoc, i to po wszystkich stronach ideowych publicznej debaty.<\/p>\n

Wychwyci\u0142em ten w\u0105tek wyczulony po pracy nad swoj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0105 „Mi\u0142o\u015b\u0107, wojna, rewolucja”, w kt\u00f3rej przemoc jest kluczow\u0105 kategori\u0105 poddawan\u0105 analizie. W diagnozie Czapli\u0144skiego rosn\u0105cy potencja\u0142 przemocy w literaturze jest symptomem rozpadu wsp\u00f3lnoty jako struktury komunikacyjnej. Gdy ludzie trac\u0105 zdolno\u015b\u0107 do porozumiewania si\u0119, gdy czuj\u0105, \u017ce ich g\u0142os nie ma szansy przebicia si\u0119, si\u0119gaj\u0105 po medium ostateczne, przemoc, jako narz\u0119dzie ekspresji (poni\u017cej nagranie rozmowy z 2013 r.).<\/p>\n