
{"id":2580,"date":"2016-09-04T17:30:26","date_gmt":"2016-09-04T15:30:26","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=2580"},"modified":"2016-09-04T19:26:03","modified_gmt":"2016-09-04T17:26:03","slug":"krystian-lupa-koniec-sztuki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2016\/09\/04\/krystian-lupa-koniec-sztuki\/","title":{"rendered":"Krystian Lupa. Koniec sztuki?"},"content":{"rendered":"<p>Nie chodzi o rezygnacj\u0119 z pracy nad &#8222;Procesem&#8221; w Teatrze Polskim, cho\u0107 to te\u017c ponura wiadomo\u015b\u0107.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nW wywiadzie <a href=\"http:\/\/wyborcza.pl\/1,75410,20637558,krystian-lupa-przeraza-mnie-ze-obudze-sie-jako-emigrant.html\" target=\"_blank\"><strong>udzielonym &#8222;Gazecie Wyborczej&#8221;<\/strong><\/a> Krystian Lupa t\u0142umaczy si\u0119 ze swoich decyzji, puentuj\u0105c dramatycznie: &#8222;Po odej\u015bciu z Teatru Polskiego ko\u0144czy si\u0119 dla mnie w Polsce mo\u017cliwo\u015b\u0107 pracy&#8221;. Najwa\u017cniejsze jest jednak zako\u0144czenie rozmowy. Lupa zwierza si\u0119 z niemoty artysty i sztuki.<\/p>\n<p>Z\u00a0problemem wyczerpania kultury i sztuki Krystian Lupa mierzy si\u0119 konsekwentnie w ostatnich swych dzie\u0142ach. Gdy jednak m\u00f3wi wprost:<\/p>\n<blockquote><p>Wydaje mi si\u0119, \u017ce arty\u015bci nie dojrzeli do swojej epoki i \u0142\u0105cznie ze mn\u0105 nie s\u0105 w stanie stworzy\u0107 dzie\u0142a wystarczaj\u0105co niepokoj\u0105cego, kt\u00f3re wpu\u015bci w dusze ludzkie ten niepok\u00f3j, a w konsekwencji doprowadzi do zmiany.<\/p><\/blockquote>\n<p>&#8230; to sprawa staje si\u0119 rzeczywi\u015bcie powa\u017cna, bo stawk\u0105 jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 alternatywy dla tego wszystkiego, o czym mowa we wcze\u015bniejszych partiach wywiadu. Faszyzacja \u017cycia publicznego i polityki, maoizacja \u017cycia kulturalnego przez nieudacznik\u00f3w i beztalencia odgrywaj\u0105ce si\u0119 za lata braku niepowodze\u0144 maj\u0105 swe \u017ar\u00f3d\u0142o w atrofii tw\u00f3rczej wyobra\u017ani, kt\u00f3ra by\u0142aby w stanie zaproponowa\u0107 nie tylko opowie\u015b\u0107 nios\u0105c\u0105 niepok\u00f3j, lecz tak\u017ce przedstawia\u0142a alternatyw\u0119.<\/p>\n<p>Na ten brak na\u0142o\u017cy\u0107 trzeba bowiem to, co jest zwyk\u0142\u0105 cech\u0105 rzeczywisto\u015bci spo\u0142ecznej:<\/p>\n<blockquote><p>przera\u017caj\u0105ca wi\u0119kszo\u015b\u0107 tego, co ma miejsce, jest skutkiem naszego zaniedbania. Nie to, co robimy, ale to, co zaniedbujemy, tworzy nasz\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107.<\/p><\/blockquote>\n<p> &#8211; m\u00f3wi Lupa za Thomasem Bernhardem. W czasach zwyk\u0142ych te zaniedbania i zaniechania nie musz\u0105 by\u0107 gro\u017ane, w czasach uwi\u0105du wyobra\u017ani otwieraj\u0105 drog\u0119 tym, kt\u00f3rzy nie wahaj\u0105 si\u0119 robi\u0107, dzia\u0142a\u0107. <\/p>\n<p>Krystian Lupa m\u00f3wi\u0142 o tym wszystkim, otwieraj\u0105c swoim spotkaniem w listopadzie 2012 r. Laboratorium Przysz\u0142o\u015bci w Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej w Warszawie. Kilkana\u015bcie dni po premierze &#8222;Miasta snu&#8221;, kt\u00f3ra zgra\u0142a si\u0119 z pierwsz\u0105 rzeczywi\u015bcie masow\u0105 demonstracj\u0105 na 11 listopada.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Laboratorium Przysz\u0142o\u015bci: RAZEM\/OSOBNO Krystian Lupa - Przebudzenie. Na gruzach Pa\u0144stwa Snu cz. 1\/2 (PL)\" src=\"https:\/\/player.vimeo.com\/video\/54934279?dnt=1&amp;app_id=122963\" width=\"1280\" height=\"720\" frameborder=\"0\" allow=\"autoplay; fullscreen\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Cztery lata temu, a przecie\u017c i wcze\u015bniej, wszystko by\u0142o jasne &#8211; wystarczy pos\u0142ucha\u0107 Lupy, m\u00f3wi podobnie jak w wywiadzie, tylko \u017ce jeszcze w innym kontek\u015bcie. A jednak ta wiedza przy braku wyobra\u017ani nie wyzwoli\u0142a koniecznego dzia\u0142ania. To, co zaniedbali\u015bmy, stworzy\u0142o nasz\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107.<\/p>\n<p>Z szacunkiem nale\u017cy przyj\u0105\u0107 gorzk\u0105 autorefleksj\u0119 wybitnego artysty, do pe\u0142nego jej zrozumienia wa\u017cne jest jednak uzupe\u0142nienie o pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 wypowiedzi:<\/p>\n<blockquote><p>Dostrzegam, \u017ce nast\u0119puje inflacja uwagi i zanik potrzeby odwo\u0142ywania si\u0119 do g\u0142osu artyst\u00f3w. Ludzie konsumuj\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 bez ich udzia\u0142u. I nie wiem, czy jak Witkacy mam by\u0107 prorokiem mechanizacji i \u015bmierci tych wszystkich wariat\u00f3w, kt\u00f3rzy zw\u0105 si\u0119 artystami, czy te\u017c tylko chwilowo zatracili\u015bmy wymierno\u015b\u0107 swojego dzia\u0142ania, to znaczy nie odczuwamy jego skutk\u00f3w.<\/p><\/blockquote>\n<p>Lupa ma \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce artysta nie jest Prometeuszem, dzia\u0142a w\u015br\u00f3d i dla swoich odbiorc\u00f3w, kszta\u0142tuj\u0105 si\u0119 wzajemnie, wzajemnie zasilaj\u0105c wyobra\u017ani\u0105. M\u00f3wi\u0105c j\u0119zykiem ekonomii: potrzebne s\u0105 poda\u017c i popyt, gdy wyobra\u017ania nie jest w cenie, ustaje jej produkcja.<\/p>\n<p>Nigdy jednak nie ustaje ca\u0142kowicie, by\u0107 mo\u017ce bankrutuj\u0105 stare i uznane fabryki, a na ich gruzach powoli tworz\u0105 si\u0119 niewielkie p\u00f3ki co manufaktury. Mo\u017ce nie tworz\u0105 ca\u0142o\u015bciowych utopii, lecz mikroutopie alternatywnych \u015bwiat\u00f3w.<\/p>\n<p>To w\u0142a\u015bnie dlatego tak wa\u017cne jest dzi\u015b patrze\u0107 na kultur\u0119 z perspektywy poszerzonego pola &#8211; ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce taka perspektywa zosta\u0142a przyj\u0119ta przez zesp\u00f3\u0142 przygotowuj\u0105cy map\u0119 kultury w Polsce na zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 Kongres Kultury.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie chodzi o rezygnacj\u0119 z pracy nad &#8222;Procesem&#8221; w Teatrze Polskim, cho\u0107 to te\u017c ponura wiadomo\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[141,98,274,56,177,24,49,120,8,95,6,44,82,277,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2580"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2580"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2580\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2583,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2580\/revisions\/2583"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2580"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2580"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2580"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}