No to mamy polityczne przesilenie, du\u017co emocji i jeszcze wi\u0119cej komentarzy pr\u00f3buj\u0105cych wyja\u015bni\u0107, co si\u0119 sta\u0142o: od pyta\u0144, czy ob\u00f3z w\u0142adzy poni\u00f3s\u0142 pora\u017ck\u0119, po \u015bmia\u0142e wizje przedterminowych wybor\u00f3w.
\n
\nNocne \u201ewyjazdowe\u201d (a raczej odjazdowe) g\u0142osowanie sejmowe nad bud\u017cetem pokaza\u0142o, \u017ce Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski nie zamierza si\u0119 zatrzymywa\u0107 i \u0142amie kolejne, pisane i niepisane zasady demokracji. Mo\u017cna ten spos\u00f3b uprawiania w\u0142adzy nazwa\u0107 emocjonalnie brutaln\u0105 i cyniczn\u0105 bezczelno\u015bci\u0105, ale emocje niewiele tu pomog\u0105. Bo ta logika sprawowania w\u0142adzy zosta\u0142a og\u0142oszona wprost przed rokiem zamachem na konstytucj\u0119, od kt\u00f3rego Polska jest rz\u0105dzona de facto w re\u017cimie stanu wyj\u0105tkowego dekretami Prezesa.<\/p>\n
Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski jest politykiem, kt\u00f3ry podobnie jak Putin czy Erdo\u011fan doszli do przekonania, \u017ce dotychczasowy paradygmat uprawiania polityki wyczerpa\u0142 si\u0119. Wyczerpa\u0142 si\u0119 na wszystkich poziomach, od geopolitycznego przez regionalny po lokalny. \u015awiat chaotyzuje si\u0119 i przywi\u0105zanie do starych regu\u0142 to niebezpieczny sentymentalizm. To czas, kiedy nale\u017cy ustali\u0107 nowy porz\u0105dek. To czas konfrontacji o to, by w nowym porz\u0105dku wywalczy\u0107 i zapewni\u0107 sobie (sobie dos\u0142ownie, swojej formacji politycznej, swojemu krajowi) jak najlepsz\u0105 pozycj\u0119 oraz warunki sprawowania i utrzymywania w\u0142adzy.<\/p>\n
Abstrahuj\u0105c od motywacji i pobudek, na ile w takiej wizji polityki rzeczywi\u015bcie wyra\u017ca si\u0119 przekonanie o realizacji pozytywnej misji dziejowej, odpowiedzialno\u015bci za pa\u0144stwo i jego przysz\u0142o\u015b\u0107, polityk\u0119 t\u0119 charakteryzuje jedna zasadnicza cecha \u2013 metoda rozpoznania bojem jako testowania granic mo\u017cliwo\u015bci. Jak daleko mo\u017cna poszerzy\u0107 pole w\u0142adzy, zanim napotka ona skuteczny op\u00f3r. To polityka stanu natury, wojny wszystkich ze wszystkimi, kt\u00f3ra staje si\u0119 samospe\u0142niaj\u0105c\u0105 prognoz\u0105 \u2013 teza o chaotyzacji zyskuje potwierdzenie na skutek dzia\u0142a\u0144 politycznych prowadz\u0105cych do chaosu. Atakujemy, a potem si\u0119 zobaczy, mawia\u0142 Napoleon.<\/p>\n
Czy jak podpowiada teoria z\u0142o\u017cono\u015bci, w tym chaotycznym uk\u0142adzie powsta\u0142ym po \u201erozwibrowaniu systemu\u201d (by u\u017cy\u0107 starej frazy Andrzeja Zybertowicza) ukszta\u0142tuj\u0105 si\u0119 nowe atraktory, nowe bieguny przyci\u0105gania i porz\u0105dkowania politycznej energii? I za jak\u0105 cen\u0119? Bo historia podpowiada, \u017ce takie reorganizacje cz\u0119sto prowadz\u0105 do rzeczywistej wojny. Oczywi\u015bcie nie wiadomo. Wiadomo jednak, \u017ce Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski konsoliduj\u0105c swoj\u0105 w\u0142adz\u0119, b\u0119dzie dalej przesuwa\u0142 granic\u0119. Jak daleko? Czy powstrzyma go op\u00f3r spo\u0142eczny, czy \u2013 jak pisa\u0142em w poprzednim wpisie – dekompozycja pa\u0144stwa na skutek za\u0142amania gospodarczego i instytucjonalnego (jak sta\u0142o si\u0119 z w\u0142adz\u0105 PRL pod koniec lat 80.), czy te\u017c czynniki zewn\u0119trzne?<\/p>\n
Najmniej prawdopodobna wydaje mi si\u0119 opcja konsolidacji systemu w\u0142adzy PiS na d\u0142u\u017cej \u2013 cho\u0107 dzia\u0142ania obecnej w\u0142adzy s\u0105 niezwykle spektakularne i sprawiaj\u0105 z\u0142udzenie szczeg\u00f3lnie skutecznych, to jednak ci\u0105gle maj\u0105 wymiar literacki \u2013 teatru (kabaretu) produkuj\u0105cego papier \u2013 ustawy zmieniaj\u0105ce normy. Nie wiadomo wszak\u017ce, jakie b\u0119dzie oddzia\u0142ywanie tych norm na rzeczywisto\u015b\u0107. Od samych ustaw nie zwi\u0119kszy si\u0119 poziom inwestycji, poziom wp\u0142yw\u00f3w z podatk\u00f3w, jako\u015b\u0107 s\u0142u\u017cby zdrowia i bezpiecze\u0144stwo zewn\u0119trzne oraz wewn\u0119trzne. To wszystko zale\u017cy od jako\u015bci instytucji, kt\u00f3re nigdy w Polsce nie by\u0142y doskona\u0142e, a teraz na skutek politycznego woluntaryzmu zosta\u0142y niezwykle os\u0142abione.<\/p>\n
W rezultacie w\u0142adza PiS b\u0119dzie nie tylko coraz niebezpieczniejsza dla Polak\u00f3w, ale i dla samej siebie. Ciekaw jestem, kiedy zwolennicy PiS dostrzeg\u0105, \u017ce powstaj\u0105ce w ramach poszerzania pola w\u0142adzy kolejne regulacje ograniczaj\u0105ce prawa obywatelskie i demokratyczne regu\u0142y uderzaj\u0105 nie tylko w przeciwnik\u00f3w partii Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego, ale we wszystkich obywateli? Czy licz\u0105 na jaki\u015b rodzaj apartheidu, w ramach kt\u00f3rego ich nie b\u0119d\u0105 dotyczy\u0107 np. przepisy ograniczaj\u0105ce wolno\u015b\u0107 demonstracji lub dziennikarskiego dost\u0119pu do prac parlamentu? Czy ich dzieci b\u0119d\u0105 chodzi\u0107 do innych szk\u00f3\u0142 ni\u017c te, jakie powstan\u0105 na skutek chaotycznie przygotowanej zmiany systemu o\u015bwiatowego? Czy te\u017c s\u0105dz\u0105, \u017ce ich nie dotknie \u201eregu\u0142a postprawdy\u201d kieruj\u0105ca mediami narodowymi? Bo nawet je\u015bli s\u0105 przekonani w dobre intencje w\u0142adzy, kt\u00f3r\u0105 popieraj\u0105, to jednak bezkrytyczna akceptacja dla wymontowywania bezpiecznik\u00f3w daj\u0105cych mo\u017cliwo\u015b\u0107 kontroli w\u0142adzy jest ma\u0142o rozs\u0105dna. Jak r\u00f3wnie\u017c przekonanie, \u017ce wzmo\u017cenie sko\u0144czy si\u0119 wraz z ewentualnym zwyci\u0119stwem nad wrogami ojczyzny i dobrej zmiany.<\/p>\n
Najgorsze w tym wszystkim jest jednak to, \u017ce Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski ma racj\u0119 na poziomie diagnozy. Tak, wkroczyli\u015bmy w okres \u201einterregnum\u201d, czas, kiedy stare instytucje przestaj\u0105 ju\u017c odpowiada\u0107 rzeczywisto\u015bci, a nowy \u0142ad jeszcze si\u0119 nie wy\u0142oni\u0142. I w odpowiedzi na t\u0119 diagnoz\u0119 forsuje sw\u00f3j reakcyjny projekt polityczny. Reakcyjny, bo nie proponuje on niczego nowego, tylko budow\u0119 jakiej\u015b wersji narodowego kapitalizmu opartego o rodzim\u0105 oligarchi\u0119, kt\u00f3ra w zamian za polityczny parasol nad procesem akumulacji wspiera\u0107 b\u0119dzie autorytarny system w\u0142adzy. Spos\u00f3b, w jaki realizuje sw\u00f3j projekt, budzi coraz silniejszy s\u0142uszny sprzeciw.<\/p>\n
Wraz z narastaniem si\u0142y spo\u0142ecznego oporu i radykalizacj\u0105 sceny politycznej, wraz z kolejnymi posuni\u0119ciami w\u0142adzy przesuwa si\u0119 stawka konfrontacji. Coraz wyra\u017aniej klaruje si\u0119 cel polityczny \u2013 odsuni\u0119cie PiS od w\u0142adzy. Cel polityczny zaczyna jednak przes\u0142ania\u0107 cel strategiczny \u2013 zaproponowanie lepszej ni\u017c Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski odpowiedzi na chaos interregnum. Przekonanie, \u017ce mo\u017cliwa jest restauracja \u0142adu sprzed wybor\u00f3w w 2015 roku, jest tak samo reakcyjne jak projekt PiS. Wrogiem demokracji, nie tylko w Polsce, lecz na ca\u0142ym \u015bwiecie, nie jest Jaros\u0142aw Kaczy\u0144ski i podobni mu politycy. Wrogiem jest skorumpowany (zepsuty) kapitalizm, kt\u00f3rego patologie i ekscesy dostarczaj\u0105 paliwa antydemokratycznym projektom.<\/p>\n
Demokracja ma sens w\u00f3wczas, kiedy jest z jednej strony nawykiem serca i praktyk\u0105 \u017cycia wolnych ludzi; z drugiej za\u015b strony jest systemem zapewniaj\u0105cym skuteczn\u0105 polityczn\u0105 kontrol\u0119 nad takimi podsystemami \u017cycia wsp\u00f3lnego jak gospodarka. Gdy kapita\u0142 autonomizuje si\u0119 w skali globalnej i sam nabiera cech w\u0142adzy totalnej, demokracja jako system sprawowania realnej w\u0142adzy staje si\u0119 fasad\u0105.<\/p>\n
I t\u0119 w\u0142a\u015bnie jej s\u0142abo\u015b\u0107 wykorzystuj\u0105 politycy obiecuj\u0105cy rz\u0105dy silnej r\u0119ki, dzi\u0119ki kt\u00f3rym Polska czy Ameryka znowu b\u0119d\u0105 wielkie. Dlatego niezwykle wa\u017cne jest, by dzi\u015b pokazuj\u0105c na ulicach, \u017ce demokracja sta\u0142a si\u0119 nawykiem serca i praktyk\u0105 \u017cycia wolnych Polak\u00f3w, nie zapomina\u0107, \u017ce cho\u0107 to warunek konieczny, to jednak niewystarczaj\u0105cy do odnowy demokracji jako systemu organizacji \u017cycia spo\u0142eczno-politycznego.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
No to mamy polityczne przesilenie, du\u017co emocji i jeszcze wi\u0119cej komentarzy pr\u00f3buj\u0105cych wyja\u015bni\u0107, co si\u0119 sta\u0142o: od pyta\u0144, czy ob\u00f3z w\u0142adzy poni\u00f3s\u0142 pora\u017ck\u0119, po \u015bmia\u0142e wizje przedterminowych wybor\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,98,279,21,197,257,49,120,95,6,124,167,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2876"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2876"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2876\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2882,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2876\/revisions\/2882"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2876"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2876"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2876"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}