{"id":3046,"date":"2017-04-28T10:39:27","date_gmt":"2017-04-28T08:39:27","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=3046"},"modified":"2017-04-28T11:07:04","modified_gmt":"2017-04-28T09:07:04","slug":"70-lat-od-akcji-wisla-trudna-pamiec","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2017\/04\/28\/70-lat-od-akcji-wisla-trudna-pamiec\/","title":{"rendered":"70 lat od Akcji „Wis\u0142a”. Trudna pami\u0119\u0107"},"content":{"rendered":"
\"wisla\"<\/a>

\u0179r\u00f3d\u0142o: zaproszenie Stowarzyszenia \u0141emk\u00f3w na uroczysto\u015bci 70. rocznicy Akcji „Wis\u0142a”<\/p><\/div>\n

70 lat temu rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 Operacja \u201eWis\u0142a\u201d. Dotkn\u0119\u0142a 140 tys. Ukrai\u0144c\u00f3w, \u0141emk\u00f3w, a tak\u017ce wielu Polak\u00f3w mieszkaj\u0105cych na po\u0142udniowo-wschodnim pograniczu powojennej Polski. Wysiedlono ich przymusowo na tzw. Ziemie Odzyskane w ramach planu, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 ostatecznym rozwi\u0105zaniem kwestii ukrai\u0144skiej w Polsce.
\n
\nW ostatnich dniach wiele pisano o Akcji \u201eWis\u0142a\u201d, powod\u00f3w dostarcza\u0142a nie tylko rocznica tragedii sprzed siedmiu dekad, lecz tak\u017ce bie\u017c\u0105cy kontekst polityczny. Oto po raz pierwszy od 1989 r. polskie w\u0142adze zdecydowa\u0142y si\u0119 nie uczestniczy\u0107 w uroczysto\u015bciach, odm\u00f3wi\u0142y tak\u017ce wsparcia finansowego. Powody wyja\u015bnia\u0142 Mariusz B\u0142aszczak, minister spraw wewn\u0119trznych i administracji, w spos\u00f3b, kt\u00f3ry zdumia\u0142 nawet niekt\u00f3rych publicyst\u00f3w prawicowych, raczej przychylnych obecnej w\u0142adzy.<\/p>\n

Minister B\u0142aszczak z trybuny sejmowej (co ju\u017c komentowa\u0142em) wyja\u015bnia\u0142, \u017ce przyczyn\u0105 stanowiska w\u0142adz jest\u2026 neobanderowska polityka Ukrainy, kt\u00f3ra czcz\u0105c pami\u0119\u0107 UPA, szarga pami\u0119\u0107 ofiar rzezi wo\u0142y\u0144skiej. Ukrai\u0144com na Ukrainie polski minister spraw wewn\u0119trznych mo\u017ce zrobi\u0107 niewiele, np. mo\u017ce nie wpu\u015bci\u0107 do Polski ukrai\u0144skiego zespo\u0142u muzycznego, co sta\u0142o si\u0119 przed rokiem. \u0141atwiej jednak odgry\u017a\u0107 si\u0119 na w\u0142asnych obywatelach. Absurdalno\u015b\u0107 argumentacji B\u0142aszczaka przedstawia\u0142em niedawno w \u201eAntymatriksie\u201d, pisa\u0142 o tym tak\u017ce ze swojej perspektywy Dawid Wildstein<\/strong><\/a>.<\/p>\n

Nie do\u015b\u0107 powtarzania, \u017ce w\u0142adza, kt\u00f3ra pos\u0142uguje si\u0119 takimi jak minister B\u0142aszczak argumentami, jest po prostu niebezpieczna dla wszystkich obywateli, nie tylko przedstawicieli mniejszo\u015bci narodowych. Czynienie obywateli swojego pa\u0144stwa, niezale\u017cnie od ich narodowo\u015bci czy innych aspekt\u00f3w to\u017csamo\u015bciowych, zak\u0142adnikami jakiejkolwiek polityki – wpisuje si\u0119 w logik\u0119 inicjator\u00f3w Akcji \u201eWis\u0142a\u201d dzia\u0142aj\u0105cych w imieniu pa\u0144stwa totalitarnego. Demokratyczne pa\u0144stwo prawne ma obowi\u0105zek traktowa\u0107 swoich obywateli podmiotowo i tylko w tej perspektywie tworzy\u0107 z nimi relacje.<\/p>\n

Po\u015bwi\u0119cenie tej regu\u0142y w imi\u0119 prostackich kalkulacji politycznych powoduje, \u017ce\u00a0kwestia podmiotowo\u015bci w dyskusji o Akcji \u201eWis\u0142a\u201d zosta\u0142a ca\u0142kowicie niemal zapomniana. A ona jest w\u0142a\u015bnie kluczowa. Pami\u0119\u0107 o tamtych wydarzeniach jest bardzo z\u0142o\u017cona i niedopuszczalne jest jej redukowanie do wydarzenia nale\u017c\u0105cego do trudnej historii relacji mi\u0119dzy Polakami i Ukrai\u0144cami. Bo w historii tej pojawiaj\u0105 si\u0119 te\u017c \u0141emkowie, kt\u00f3rych znaczna cz\u0119\u015b\u0107 podkre\u015bla swoj\u0105 odr\u0119bno\u015b\u0107 etniczn\u0105 zar\u00f3wno od Polak\u00f3w, jak i Ukrai\u0144c\u00f3w. <\/p>\n

I w\u0142a\u015bnie z tej odr\u0119bno\u015bci wywodzi prawo do w\u0142asnej pami\u0119ci o tragedii 1947 r., co podkre\u015bla Stowarzyszenie \u0141emk\u00f3w<\/strong><\/a>:<\/p>\n

Dotychczasowa retoryka zwi\u0105zana z Akcj\u0105 \u201eWis\u0142a\u201d w spos\u00f3b jednoznaczny i konsekwentny podkre\u015bla, i\u017c by\u0142o to \u201ewysiedlanie ludno\u015bci ukrai\u0144skiej z po\u0142udniowo-wschodniej Polski\u201d, maj\u0105ce przynie\u015b\u0107 \u201eostateczne rozwi\u0105zanie kwestii ukrai\u0144skiej\u201d przez Polsk\u0119. Pod tym has\u0142em rozumie si\u0119 dzia\u0142ania Organizacji Ukrai\u0144skich Nacjonalist\u00f3w i jej si\u0142 zbrojnych na terytorium Polski. W og\u00f3lnej \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej zupe\u0142nie marginalizowani s\u0105 ci, kt\u00f3rzy\u00a0byli najtragiczniejszymi ofiarami Akcji \u201eWis\u0142a\u201d, czyli \u0141emkowie. Dla nich wysiedlenia oznacza\u0142y utrat\u0119 i zniszczenie ca\u0142ej ojczyzny, terytorialnego zaplecza kulturowego i to\u017csamo\u015bciowego w imi\u0119 zupe\u0142nie obcych im ideologii i konflikt\u00f3w. Komunistyczna w\u0142adza przypisa\u0142a im to\u017csamo\u015b\u0107 ukrai\u0144sk\u0105 i podda\u0142a dzia\u0142aniom asymilacyjnym, pozbawiaj\u0105c mo\u017cliwo\u015bci piel\u0119gnowania i rozwijania rodzimej kultury i tradycji.<\/p>\n

Pomimo uznania w roku 2005 odr\u0119bnej to\u017csamo\u015bci etnicznej \u0141emk\u00f3w nadal postrzegani s\u0105 oni przez pryzmat ukrai\u0144ski i cz\u0119sto wykorzystywani s\u0105 jako element przetargowy w relacjach polsko-ukrai\u0144skich.<\/p>\n

Dlatego spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u0142emkowska zmobilizowa\u0142a si\u0119 do obchod\u00f3w 70. rocznicy Akcji Wis\u0142a akcentuj\u0105cych odr\u0119bno\u015b\u0107 w\u0142asnej wsp\u00f3lnoty pami\u0119ci i los\u00f3w powysiedle\u0144czych, S\u0105 one manifestacj\u0105 ocalenia przed zag\u0142ad\u0105 i dowodem przetrwania, przy jednoczesnym komunikowaniu \u015bwiadomo\u015bci ci\u0105g\u0142ego zanikania i kurczenia si\u0119 w\u0142asnego dobrostanu kulturowego.\u00a0S\u0105 te\u017c walk\u0105 o swoje miejsce w pami\u0119ci spo\u0142ecznej. Nios\u0105 przes\u0142anie adresowane do wsp\u00f3\u0142czesnych Polak\u00f3w i Ukrai\u0144c\u00f3w: rok 1947 to przede wszystkim tragedia \u0141emk\u00f3w.<\/p><\/blockquote>\n

Stanowisko \u0141emk\u00f3w pokazuje ze zdwojon\u0105 si\u0142\u0105 nieludzki wymiar Akcji \u201eWis\u0142a\u201d i jednocze\u015bnie obna\u017ca bezpodstawno\u015b\u0107 argument\u00f3w rewizjonist\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie w szeregach prawicy (cho\u0107 nie brakuje ich tak\u017ce w\u015br\u00f3d post-PZPR-owc\u00f3w), przekonuj\u0105cych, \u017ce Akcja nie mia\u0142a charakteru czystki etnicznej tylko by\u0142a uzasadnion\u0105 konieczno\u015bci\u0105. Ale odr\u0119bna \u0142emkowska pami\u0119\u0107 problematyzuje tak\u017ce narracj\u0119 Ukrai\u0144c\u00f3w \u2013 wielu z nich nie uznaje odr\u0119bno\u015bci \u0141emk\u00f3w i szerzej, Rusin\u00f3w. W rezultacie \u0141emkowie samodzielnie organizuj\u0105 obchody 70. rocznicy Akcji \u201eWis\u0142a\u201d, rozpoczynaj\u0105c dzi\u015b w Gorlicach<\/a><\/strong>, Przemy\u015bl b\u0119dzie g\u0142\u00f3wnym miejscem obchod\u00f3w organizowanych przez wsp\u00f3lnot\u0119 ukrai\u0144sk\u0105<\/strong><\/a>.<\/p>\n

Mo\u017cna t\u0119 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 ignorowa\u0107, mo\u017cna si\u0119 jej dziwi\u0107, najlepiej jednak uszanowa\u0107. Zw\u0142aszcza w rocznic\u0119 rozpocz\u0119cia zbrodniczego projektu, kt\u00f3ry mia\u0142 ow\u0105 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 ostatecznie rozwi\u0105za\u0107 kosztem cierpienia tysi\u0119cy ludzi i zag\u0142ady ich kultury.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

70 lat temu rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 Operacja \u201eWis\u0142a\u201d. Dotkn\u0119\u0142a 140 tys. Ukrai\u0144c\u00f3w, \u0141emk\u00f3w, a tak\u017ce wielu Polak\u00f3w mieszkaj\u0105cych na po\u0142udniowo-wschodnim pograniczu powojennej Polski. Wysiedlono ich przymusowo na tzw. Ziemie Odzyskane w ramach planu, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 ostatecznym rozwi\u0105zaniem kwestii ukrai\u0144skiej w Polsce.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,21,56,257,20,49,120,95,73,78],"tags":[289],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3046"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3046"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3046\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3052,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3046\/revisions\/3052"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3046"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3046"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3046"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}