{"id":3067,"date":"2017-05-09T09:17:10","date_gmt":"2017-05-09T07:17:10","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=3067"},"modified":"2017-05-09T10:21:35","modified_gmt":"2017-05-09T08:21:35","slug":"republica-swiat-przeorany-bitami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2017\/05\/09\/republica-swiat-przeorany-bitami\/","title":{"rendered":"Re:Publica. \u015awiat przeorany bitami"},"content":{"rendered":"

\"15665617_1174275785954701_4172402052531817628_n\"<\/a>Wyb\u00f3r Emmanuela Macrona na stanowisko prezydenta Francji nieustannie witany jest s\u0142owem nadzieja. U\u017cy\u0142a go nawet Angela Merkel, gratuluj\u0105c Francuzowi zwyci\u0119stwa.
\n
\n39-letni, najm\u0142odszy w historii szef Republiki Francuskiej, dzi\u015b mocarstwa atomowego, rzeczywi\u015bcie stwarza wra\u017cenie, \u017ce lepiej rozumie wyzwania wsp\u00f3\u0142czesnego i przysz\u0142ego \u015bwiata. O ich z\u0142o\u017cono\u015bci mo\u017cna si\u0119 przekona\u0107 na berli\u0144skiej konferencji Re:Publica<\/strong><\/a>. G\u0142\u00f3wna o\u015b Re:Publiki to rewolucja cyfrowa i jej konsekwencje dla wszystkich sfer \u017cycia. Konferencja jest gigantyczna (warto zaznaczy\u0107, \u017ce w\u015br\u00f3d otwieraj\u0105cych konferencj\u0119 m\u00f3wc\u00f3w wyst\u0105pi\u0142a Katarzyna Szymielewicz z Panoptykonu), r\u00f3wnolegle tocz\u0105 si\u0119 dyskusje w kilkunastu \u015bcie\u017ckach tematycznych. Trzeba wi\u0119c wybiera\u0107. Te, kt\u00f3re wybra\u0142em, by\u0142y dla mnie odkryciem – chyba po raz pierwszy mia\u0142em okazj\u0119 s\u0142ucha\u0107 dyskusji rzeczywi\u015bcie krytycznych, tzn. takich, w kt\u00f3rych znawcy tematu nie \u015blizgali si\u0119 po powierzchni albo wychwalaj\u0105c kolejn\u0105 fal\u0119 demokratyzacji za spraw\u0105 medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, albo wieszcz\u0105c koniec demokracji za spraw\u0105 Facebooka.<\/p>\n

Tak, pojawi\u0142y si\u0119 wszystkie kr\u0105\u017c\u0105ce w obiegu poj\u0119cia: fake news, aktywno\u015b\u0107 botnet\u00f3w w kreowaniu obiegu informacyjnego, filter bubbles, algorytmy, smart city, inwigilacja, profilowanie, dezinformacja. Poj\u0119cia te jednak nabiera\u0142y zupe\u0142nie innego sensu, gdy zaproszeni przez Re:Publik\u0119 go\u015bcie poddawali je rzetelnej analizie. Niezwyk\u0142e wra\u017cenie zrobi\u0142a Francesca Bria z Barcelony opowiadaj\u0105ca o wykorzystaniu technologii w trwaj\u0105cej w mie\u015bcie rewolucji, jaka si\u0119 rozpocz\u0119\u0142a wraz z wyborem Ady Colau na stanowisko burmistrzyni miasta.<\/p>\n

\"img_0672-1\"

Fot. Edwin Bendyk<\/p><\/div>\n

Bria \u015bwiadomie unika\u0142a poj\u0119cia Smart city jako nic nieznacz\u0105cego has\u0142a kieruj\u0105cego uwag\u0119 w stron\u0119 technologii. Tym czasem „niemo\u017cliwa jest rewolucja cyfrowa bez rewolucji demokratycznej”. To znaczy najpierw trzeba zmieni\u0107 funkcjonowanie miasta w wymiarze politycznym, a nie na odwr\u00f3t, jak cz\u0119sto radz\u0105 konsultanci firm IT. Partycypacja, wsp\u00f3\u0142decydowanie, zaanga\u017cowanie – to s\u0105 kluczowe parametry funkcjonowania miasta w wymiarze obywatelskim, technika musi by\u0107 im podporz\u0105dkowana i oczywi\u015bcie mo\u017ce bardzo pom\u00f3c. Je\u015bli np. dane miejskie b\u0119d\u0105 traktowane jak commons, dobro wsp\u00f3lne, a nie \u017ar\u00f3d\u0142o zysku.<\/p>\n

Martwej demokracji technika nie o\u017cywi, \u017cywej demokracji mo\u017ce pom\u00f3c, zwi\u0119kszaj\u0105c efektywno\u015b\u0107 proces\u00f3w zarz\u0105dzania i wsp\u00f3\u0142zarz\u0105dzania miastem. Tylko \u017ce aby tak si\u0119 z kolei sta\u0142o, technika nie mo\u017ce by\u0107 traktowana jedynie jak aplikacja do wdro\u017cenia przez specjalist\u00f3w, tylko jej wdro\u017cenie musi wynika\u0107 ze sposobu my\u015blenia wszystkich zaanga\u017cowanych w procesy miejskie. Mi\u00f3d na serce po latach pisania i m\u00f3wienia w r\u00f3\u017cnych miejskich gremiach, \u017ce miasto jest tak m\u0105dre jak jego mieszka\u0144cy, a nie wdro\u017cone technologie.<\/p>\n

Miasto to by\u0142 jeden z punkt\u00f3w odniesienia. Inny, powtarzaj\u0105cy si\u0119 w kilku punktach programu, dotyczy\u0142 stanu sfery publicznej po kolejnej, tym razem cyfrowej transformacji. Czy mamy ju\u017c do czynienia z „automatyczn\u0105 sfer\u0105 publiczn\u0105” – zastanawia\u0142 si\u0119 Frank Pasquale. Tzn. czy obiegiem informacyjnym i kszta\u0142towaniem opinii ca\u0142kowicie rz\u0105dz\u0105 ju\u017c algorytmy? Co gorsza, algorytmy coraz bardziej z\u0142o\u017cone, kt\u00f3rych dzia\u0142anie coraz trudniej zrozumie\u0107. (Doskonale t\u0119 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 pokaza\u0142a sesja o mapowaniu algorytmicznego imperium Facebooka, jej podkr\u0119con\u0105 powt\u00f3rk\u0119 b\u0119dzie mo\u017cna obejrze\u0107 w przysz\u0142ym tygodniu we Wroc\u0142awiu podczas Biennale Sztuki Medi\u00f3w Wro<\/strong><\/a>).<\/p>\n

Znowu: g\u0142\u00f3wne pytanie nie dotyczy techniki, tylko polityki. W kt\u00f3rym\u015b momencie neoliberalna doktryna podpowiedzia\u0142a, by przesta\u0107 regulowa\u0107 przestrze\u0144 medi\u00f3w elektronicznych. Doktryna samoregulacji w dobie oligopolu Facebooka i Google przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w \u015bwiat, w kt\u00f3rym o tym, co dobre, a co z\u0142e w obiegu informacji, decyduje kilka korporacji kieruj\u0105cych si\u0119 niejasnymi regu\u0142ami poza jedn\u0105: regu\u0142\u0105 maksymalizacji akumulacji kapita\u0142u. Czy jeste\u015bmy jeszcze w stanie odzyska\u0107 spo\u0142eczn\u0105 kontrol\u0119 nad t\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105?<\/p>\n

\"img_0664-1\"

Fot. Edwin Bendyk<\/p><\/div>\n

Zdaniem Pasquale wszystko zale\u017cy od tego, w jakim stanie jest obecnie sfera publiczna: czy bli\u017cej jej do idea\u0142u Habermasowskiego czy do modelu Schmittia\u0144skiego. Ten pierwszy zak\u0142ada, \u017ce komunikujemy si\u0119 po to, \u017ceby si\u0119 porozumie\u0107. Ten drugi zak\u0142ada, \u017ce sfera komunikacji to sfera walki. Je\u015bli jeszcze potrafimy si\u0119 porozumiewa\u0107, jeste\u015bmy w stanie odzyska\u0107 kontrol\u0119. Je\u015bli ju\u017c t\u0119 zdolno\u015b\u0107 stracili\u015bmy…<\/p>\n

Odpowied\u017a nie jest oczywista, o czym przekona\u0142a pasjonuj\u0105ca sesja z udzia\u0142em Garry’ego Kasparowa i Claudio Guarnieriego. Wiemy coraz wi\u0119cej o mechanizmach dezinformacji, propagandy, manipulacji i hackowania demokracji, znamy coraz lepiej techniczne uwarunkowania umo\u017cliwiaj\u0105ce r\u00f3\u017cne kampanie wp\u0142ywu na \u017cycie polityczne. Po Brexicie i wyborach w Stanach Zjednoczonych wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce jaki\u015b Rubikon zosta\u0142 przekroczony, demokracja, jak\u0105 znali\u015bmy, si\u0119 sko\u0144czy\u0142a. Dzi\u015b wiemy, \u017ce owszem, ale nie oznacza to ko\u0144ca demokracji.<\/p>\n

\"img_0674-1\"

Fot. Edwin Bendyk<\/p><\/div>\n

Przesta\u0144my tylko traktowa\u0107 powa\u017cnie takich ludzi jak Putin – to tyrani\u0105tka, kt\u00f3re dr\u017c\u0105 o sw\u0105 w\u0142adz\u0119, bo nie maj\u0105 nic poza ni\u0105. S\u0105 silni nasz\u0105 bezsi\u0142\u0105. Gdy jednak potrafimy si\u0119 zaanga\u017cowa\u0107, mo\u017cemy odzyska\u0107 kontrol\u0119: wybory w Holandii, wybory we Francji pokaza\u0142y, \u017ce to nie Putin kszta\u0142tuje rzeczywisto\u015b\u0107, cho\u0107by bardzo chcia\u0142. To, o czym m\u00f3wi\u0142a Francesca Bria, w wymiarze miejskim Kasparow odnosi\u0142 do og\u00f3lnospo\u0142ecznego. Nie b\u00f3jmy si\u0119 ani Putin\u00f3w, ani wsp\u00f3\u0142czesnych kr\u00f3l\u00f3w Ubu, ani techniki. Ci\u0105gle mamy i mo\u017cemy mie\u0107 kontrol\u0119. I jak spuentowa\u0142 Guarnieri: ci\u0105gle jeszcze nie mamy prze…bane. Tylko porzu\u0107my dyrdyma\u0142y o naprawie demokracji przez technik\u0119, jak chore pomys\u0142y g\u0142osowania przez internet.<\/p>\n

Demokracja wymaga wysi\u0142ku i zaanga\u017cowania, a nie u\u0142atwie\u0144. Nigdy nie b\u0119dzie jak ciep\u0142a woda w kranie. Dzia\u0142a dop\u00f3ty, dop\u00f3ki porusza cia\u0142a zdolne wyst\u0105pi\u0107 w jej obronie w przestrzeni publicznej, w tak cho\u0107by minimalnym wymiarze jak osobisty udzia\u0142 w wyborach. Na koniec wi\u0119c pytanie: czy Emmanuel Macron, a przed nim Justin Trudeau w Kanadzie, to w\u0142a\u015bciwa odpowied\u017a na opisane wyzwania?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wyb\u00f3r Emmanuela Macrona na stanowisko prezydenta Francji nieustannie witany jest s\u0142owem nadzieja. U\u017cy\u0142a go nawet Angela Merkel, gratuluj\u0105c Francuzowi zwyci\u0119stwa.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,96,46,219,55,197,56,92,24,257,49,6,103,124,86,16,277,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3067"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3067"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3067\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3075,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3067\/revisions\/3075"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}