{"id":3419,"date":"2017-09-04T12:51:25","date_gmt":"2017-09-04T10:51:25","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=3419"},"modified":"2017-09-04T14:04:56","modified_gmt":"2017-09-04T12:04:56","slug":"progresywni-nieprowincjonalna-prowincja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2017\/09\/04\/progresywni-nieprowincjonalna-prowincja\/","title":{"rendered":"Progresywni. Nieprowincjonalna prowincja"},"content":{"rendered":"
\"\"

A to Polska w\u0142a\u015bnie. Progresywni w Bieczu, rozmowa z proboszczem. Fot. Edwin Bendyk<\/p><\/div>\n

Do le\u017c\u0105cych u st\u00f3p Beskidu Niskiego Gorlic nie doje\u017cd\u017ca si\u0119 \u0142atwo i szybko. Mimo to na sz\u00f3ste ju\u017c spotkanie ruchu miast progresywnych do miasta \u0141ukasiewicza i „pierwszej ulicznej lampy naftowej” zjechali burmistrzowie i prezydenci o\u015brodk\u00f3w nawet tak odleg\u0142ych jak Mielno, S\u0142upsk, Bartoszyce czy \u015awidnica.
\n
\nRuch zainicjowa\u0142 w marcu 2015 r. prezydent S\u0142upska Robert Biedro\u0144, o czym pisa\u0142em w „Antymatriksie”. Wtedy nie by\u0142o jeszcze wiadomo, czy inicjatywa przetrwa d\u0142u\u017cej ni\u017c zainteresowanie moim wpisem na blogu. Bo te\u017c trudno by\u0142o mocno uchwyci\u0107 jej sens, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 klasycznymi kategoriami analizy \u017cycia politycznego w miastach. Czy powinno by\u0107 ono neutralne pod wzgl\u0119dem ideowym i ogranicza\u0107 si\u0119 do technokratycznego zarz\u0105dzania (zgodnie z nie tak dawnym has\u0142em Platformy Obywatelskiej: nie robimy polityki, budujemy mosty)? Czy te\u017c: jak powinien je organizowa\u0107 metaideowy miastopogl\u0105d, jak proponuj\u0105 ruchy miejskie?<\/p>\n

Propozycja progresywnych, jak sami siebie okre\u015blaj\u0105, polega na pr\u00f3bie wypracowania zasad polityki miejskiej i katalogu dobrych praktyk w oparciu o wsp\u00f3\u0142dzielone, progresywne w\u0142a\u015bnie warto\u015bci. Po raz pierwszy zosta\u0142y one spisane w deklaracji proklamuj\u0105cej ruch. To m.in. otwarto\u015b\u0107 i\u00a0transparentno\u015b\u0107, rozliczalno\u015b\u0107, skromno\u015b\u0107, s\u0142u\u017cba, a\u00a0nie w\u0142adza, wsp\u00f3\u0142zarz\u0105dzanie, a\u00a0nie rz\u0105dzenie, zaufanie i\u00a0partycypacja. Na ile uczestnikom tego ruchu udaje si\u0119 praktykowa\u0107 te warto\u015bci w swoich miastach, wiedz\u0105 najlepiej ich mieszka\u0144cy. Faktem jest natomiast, \u017ce grupa powoli ro\u015bnie (obecnie to ok. 20 miast), a jej cz\u0142onkowie regularnie spotykaj\u0105 si\u0119 – po S\u0142upsku kolejne zloty mia\u0142y miejsce w Wadowicach, Sejnach, Ostrowie Wielkopolskim, Ustce i teraz w Gorlicach.<\/p>\n

W Gorlicach jednym z temat\u00f3w by\u0142a pomoc dla Czerska, gminy najdotkliwiej dotkni\u0119tej sierpniow\u0105 nawa\u0142nic\u0105, kt\u00f3ra przewali\u0142a si\u0119 nad Borami Tucholskimi. Jolanta Fierek, burmistrzyni Czerska, tak\u017ce uczestniczy w progresywnych, z oczywistych wzgl\u0119d\u00f3w w Gorlicach by\u0107 nie mog\u0142a, ale telemost zorganizowany przez skajpa umo\u017cliwi\u0142 podsumowanie dotychczasowych dzia\u0142a\u0144 pomocowych i rozmow\u0119 o kolejnych, m.in. w jaki spos\u00f3b wesprze\u0107 rodzin\u0119, kt\u00f3ra straci\u0142a dobytek, a nie mie\u015bci si\u0119 w urz\u0119dowych kryteriach kwalifikacyjnych, jak zorganizowa\u0107 akcj\u0119 sadzenia lasu i opiek\u0119 psychologiczn\u0105 dla \u017cyj\u0105cej w traumie spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n

Jednym z g\u0142\u00f3wnych temat\u00f3w gorlickiego spotkania by\u0142a kultura i jej znaczenie dla lokalnego rozwoju. Czy ma\u0142e miasta skazane s\u0105 na odp\u0142yw ludno\u015bci, zw\u0142aszcza m\u0142odych ludzi, kt\u00f3rzy ruszaj\u0105 do metropolii w poszukiwaniu lepszego \u017cycia? Sprawa jest bardziej z\u0142o\u017cona, oczywi\u015bcie kwestia pracy jest kluczowa, ale nie tylko perspektywy ekonomiczne decyduj\u0105 o atrakcyjno\u015bci miejsca. Z punktu widzenia ludzi m\u0142odych niemniej wa\u017cna jest autonomia i mo\u017cliwo\u015b\u0107 realizacji swojej podmiotowo\u015bci. Przestrzeni\u0105, w jakiej naj\u0142atwiej zacz\u0105\u0107 t\u0119 autonomi\u0119 i podmiotowo\u015b\u0107 budowa\u0107, jest kultura. Tyle tylko, \u017ce dla m\u0142odych cz\u0119sto oznacza ona kontrkultur\u0119, rozwijanie praktyk nieuznawanych za „w\u0142a\u015bciwe” przez instytucje kultury i establiszment.<\/p>\n

Jak wi\u0119c tworzy\u0107 na poziomie niewielkich o\u015brodk\u00f3w, o bardzo ograniczonych bud\u017cetach, warunki dla samorealizacji m\u0142odych, by z jednej strony unika\u0107 paternalizmu, a z drugiej kulturowego populizmu? To pytanie mo\u017cna przekszta\u0142ci\u0107 na og\u00f3lniejsze mechanizmy w\u0142\u0105czania w \u017cycie spo\u0142eczno\u015bci energii os\u00f3b i grup znajduj\u0105cych si\u0119 cz\u0119sto na marginesie, mimo \u017ce dysponuj\u0105 potencja\u0142em. To pytanie o inkluzj\u0119, r\u00f3wnie\u017c poprzez szersze otwarcie na r\u00f3\u017cnorodne praktyki kulturowe, ma coraz wi\u0119ksze znaczenie wobec wyzwa\u0144, jakie czekaj\u0105 polskie miasta.<\/p>\n

Najwa\u017cniejsze z nich to kurczenie si\u0119 i starzenie ludno\u015bci, ale tak\u017ce \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce coraz cz\u0119\u015bciej trzeba b\u0119dzie, jak Czersk, mierzy\u0107 si\u0119 z konsekwencjami zmian klimatycznych. To za\u015b oznacza my\u015blenie o rozwoju lokalnym w kategoriach nie tylko wzrostu, lecz odporno\u015bci, rezyliencji. Ta za\u015b zale\u017cy nie tylko od stanu infrastruktury, bo wa\u017cniejsze s\u0105 kompetencje spo\u0142eczne i kulturowe: zdolno\u015b\u0107 do wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania, efektywnego porozumiewania si\u0119 etc. Kultura w tej perspektywie przestaje by\u0107 us\u0142ug\u0105 publiczn\u0105 dostarczan\u0105 przez w\u0142adze i rynek, a staje si\u0119 wa\u017cnym \u017ar\u00f3d\u0142em owej rezyliencji.<\/p>\n

Po gor\u0105cej dyskusji uczestnicy gorlickiego spotkania (dla \u015bcis\u0142o\u015bci – podczas sesji w Bieczu) postanowili przyj\u0105\u0107 deklaracj\u0119 dla kultury:<\/p>\n

Deklaracja gorlicka dla kultury<\/strong><\/p>\n

My, prezydentki i prezydenci oraz burmistrzynie i burmistrzowie miast progresywnych, podejmujemy deklaracj\u0119 dla kultury.<\/p>\n

Kultura jest dobrem wsp\u00f3lnym, \u017ar\u00f3d\u0142em to\u017csamo\u015bci i energii rozwojowej naszych miast. Spotkali\u015bmy si\u0119 w Gorlicach w Beskidzie Niskim, w miejscu, kt\u00f3re przechowuje pami\u0119\u0107 Rzeczypospolitej czerpi\u0105cej sw\u0105 si\u0142\u0119 z otwarto\u015bci, go\u015bcinno\u015bci, tolerancji, r\u00f3\u017cnorodno\u015bci kulturowej, etnicznej i religijnej. Miasta progresywne kieruj\u0105 si\u0119 w swojej dzia\u0142alno\u015bci tymi warto\u015bciami. Dostrzegamy zagro\u017cenie, jakie nios\u0105 mowa nienawi\u015bci, ksenofobia i instrumentalne wykorzystanie kultury do dzielenia ludzi, spo\u0142eczno\u015bci i narod\u00f3w. Kultura mo\u017ce i powinna s\u0142u\u017cy\u0107 rozmowie, porozumieniu i tw\u00f3rczej wsp\u00f3\u0142pracy.<\/p>\n

Jeste\u015bmy zgodni, \u017ce kultura jako \u017ar\u00f3d\u0142o to\u017csamo\u015bci i podmiotowo\u015bci powinna by\u0107 przedmiotem szczeg\u00f3lnej troski i odpowiedzialno\u015bci samorz\u0105dnych wsp\u00f3lnot lokalnych, dlatego nawi\u0105zuj\u0105c do dorobku Kongresu Kultury 2016 i wspieraj\u0105c obywatelsk\u0105 inicjatyw\u0119 Kultura Niepodleg\u0142a, deklarujemy, \u017ce:<\/p>\n

1. B\u0119dziemy realizowa\u0107 konstytucyjne zasady wolno\u015bci tw\u00f3rczo\u015bci artystycznej i wolno\u015bci korzystania z d\u00f3br kultury
\n2. B\u0119dziemy wspiera\u0107 rozw\u00f3j kultury w ca\u0142ej jej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci
\n3. B\u0119dziemy respektowa\u0107 autonomi\u0119 instytucji kultury i sztuki powierzonych naszej opiece
\n4. B\u0119dziemy rozwija\u0107 polityki kulturalne zgodne z warto\u015bciami miast progresywnych
\n5. b\u0119dziemy rozwija\u0107 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 kulturaln\u0105\u00a0i wymienia\u0107 si\u0119 do\u015bwiadczeniami oraz dobrymi praktykami
\n6. b\u0119dziemy wspiera\u0107 inne inicjatywy zgodne z duchem powy\u017cszej deklaracji.<\/p>\n

Kolejne spotkanie w \u015awidnicy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Do le\u017c\u0105cych u st\u00f3p Beskidu Niskiego Gorlic nie doje\u017cd\u017ca si\u0119 \u0142atwo i szybko. Mimo to na sz\u00f3ste ju\u017c spotkanie ruchu miast progresywnych do miasta \u0141ukasiewicza i „pierwszej ulicznej lampy naftowej” zjechali burmistrzowie i prezydenci o\u015brodk\u00f3w nawet tak odleg\u0142ych jak Mielno, S\u0142upsk, Bartoszyce czy \u015awidnica.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,65,219,114,274,56,92,189,24,257,20,49,120,8,6,103,273,73,44,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3419"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3419"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3419\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3424,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3419\/revisions\/3424"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3419"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3419"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3419"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}