
{"id":3969,"date":"2018-06-20T08:39:24","date_gmt":"2018-06-20T06:39:24","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=3969"},"modified":"2018-06-20T11:58:08","modified_gmt":"2018-06-20T09:58:08","slug":"dzien-uchodzcy-dzien-kazdego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2018\/06\/20\/dzien-uchodzcy-dzien-kazdego\/","title":{"rendered":"Dzie\u0144 Uchod\u017acy, dzie\u0144 ka\u017cdego"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-3970 size-full\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Flaga.png\" alt=\"\" width=\"851\" height=\"315\" srcset=\"\/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Flaga.png 851w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Flaga-300x111.png 300w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Flaga-768x284.png 768w\" sizes=\"(max-width: 851px) 100vw, 851px\" \/>Wywie\u015bmy uchod\u017acz\u0105 flag\u0119 &#8211; zaproponowa\u0142\u00a0Teatr Powszechny w Warszawie, by uczci\u0107 przypadaj\u0105cy 20 czerwca Dzie\u0144 Uchod\u017acy. Wszak\u00a0wszyscy jeste\u015bmy (potencjalnymi) uchod\u017acami.<!--more--><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-3971\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Zaproszenia.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"651\" srcset=\"\/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Zaproszenia.jpg 960w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Zaproszenia-300x203.jpg 300w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Zaproszenia-768x521.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/>Losu uchod\u017acy si\u0119 nie wybiera &#8211; nadchodzi nieoczekiwanie i mo\u017ce dotkn\u0105\u0107 ka\u017cdego. \u015awietnie o tym przypomina <a href=\"https:\/\/www.powszechny.com\/spektakle\/uchodz-kurs-uciekania-dla-poczatkujacych,s1418.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>spektakl &#8222;Uchod\u017a. Kurs uciekania&#8221;<\/strong> <\/a>Artura Pa\u0142ygi i Alicji Borkowskiej ze Strefy WolnoS\u0142owej wystawiany w Teatrze Powszechnym. Zestawia losy dzisiejszych uchod\u017ac\u00f3w, jakich mo\u017cemy spotka\u0107 w Polsce, z losem Polak\u00f3w zmuszonych do ucieczki do Persji w okresie II wojny \u015bwiatowej. Szkoda, \u017ce rozmi\u0142owani w historii nie potrafimy wyci\u0105gn\u0105\u0107 wniosk\u00f3w z tak prostej lekcji.<\/p>\n<div id=\"fb-root\"><\/div>\n<p><script async=\"1\" defer=\"1\" crossorigin=\"anonymous\" src=\"https:\/\/connect.facebook.net\/pl_PL\/sdk.js#xfbml=1&amp;version=v7.0\"><\/script><\/p>\n<div class=\"fb-video\" data-href=\"https:\/\/www.facebook.com\/powszechny\/videos\/1470700993035588\/\" data-width=\"1920\">\n<blockquote cite=\"https:\/\/www.facebook.com\/powszechny\/videos\/1470700993035588\/\" class=\"fb-xfbml-parse-ignore\"><p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/powszechny\/videos\/1470700993035588\/\">Weronika Szczawi\u0144ska &#8211; Lawrence z Arabii<\/a><\/p>\n<p>Weronika Szczawi\u0144ska, re\u017cyserka \u201eLawrence\u2019a z Arabii\u201d m\u00f3wi o pracy z migrantami, inspiracjach filmowych i mi\u0119dzynarodowym projekcie Atlas of Transitions, w ramach kt\u00f3rego spektakl powstaje. Premiera 22 czerwca! Kolejne spektakle: 23 i 24.06.www.powszechny.com\/spektakle\/lawrence-z-arabii,s1473.html<\/p>\n<p>Opublikowany przez <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/powszechny\/\">Teatr Powszechny<\/a> Wtorek, 19 czerwca 2018<\/p><\/blockquote>\n<\/div>\n<p>Teraz z kolei Weronika Szczawi\u0144ska przygotowuje <a href=\"https:\/\/www.powszechny.com\/spektakle\/lawrence-z-arabii,s1473.html?ref_page=controller,index,action,index\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>spektakl &#8222;Lawrence z Arabii&#8221;<\/strong><\/a>\u00a0(premiera w pi\u0105tek 22 czerwca) &#8211; przedstawienie o z\u0142o\u017cono\u015bci porozumienia mi\u0119dzy przedstawicielami r\u00f3\u017cnych kultur. Przedsi\u0119wzi\u0119cie ju\u017c na samym pocz\u0105tku wymkn\u0119\u0142o si\u0119 spod kontroli i za\u0142o\u017ce\u0144, przekszta\u0142caj\u0105c w gorzk\u0105 fars\u0119 na temat wzajemnych stereotyp\u00f3w i nieznajomo\u015bci Innego. Tw\u00f3rcy pisz\u0105:<\/p>\n<blockquote><p>Lawrence z Arabii\u00a0to teatralny \u201eg\u0142uchy telefon\u201d, mno\u017cy nieporozumienia i zapo\u015bredniczenia, weryfikuje popularne przekonania. To farsa o to\u017csamo\u015bci, powstaj\u0105ca dzi\u0119ki interakcji kilku grup: realizator\u00f3w, obcokrajowc\u00f3w zamieszkuj\u0105cych w Polsce oraz aktor\u00f3w Teatru Powszechnego. To wreszcie pr\u00f3ba wej\u015bcia w nieswoje buty, zerkni\u0119cia na to, co swojskie, z zewn\u0105trz oraz fantazja o teatrze tworzonym na zam\u00f3wienie spo\u0142ecze\u0144stwa r\u00f3\u017cnych tradycji i j\u0119zyk\u00f3w. A tak\u017ce gra z oczekiwaniami &#8211; bo co w\u0142a\u015bciwie wiesz o Sudanie? Kiedy Polska by\u0142a republik\u0105 bananow\u0105? Dlaczego Zorro nosi burk\u0119? Czy bardziej odleg\u0142a jest Wenezuela, czy magazyn Amazona?<\/p>\n<p>Tw\u00f3rcy, nie chc\u0105c wytwarza\u0107 fantomowego obrazu \u201einnego\u201d, postanowili zaprosi\u0107 do wsp\u00f3\u0142pracy osoby nowo przyby\u0142e, niezakorzenione w Polsce, zmuszone do opuszczenia swoich kraj\u00f3w macierzystych. Oczekiwania rozmin\u0119\u0142y si\u0119 z rzeczywisto\u015bci\u0105, wyobra\u017cenia zweryfikowa\u0142y w nieoczekiwany spos\u00f3b, a spektakl sam zdefiniowa\u0142 sw\u00f3j komediowy charakter. Komedia traktowana jest tu jednak zupe\u0142nie powa\u017cnie &#8211; jako konkretna bro\u0144 przeciwko to\u017csamo\u015bciowym uog\u00f3lnieniom i fantazjom.<\/p><\/blockquote>\n<p>W publikacji towarzysz\u0105cej spektaklowi (kt\u00f3ry z kolei jest jednym z punkt\u00f3w wi\u0119kszego programu festiwalu <a href=\"http:\/\/www.atlasoftransitions.eu\/partner\/powszechny-theatre\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>&#8222;Atlas of Transitions&#8221;<\/strong><\/a>) pisz\u0119 zainspirowany esejami Fran\u00e7ois Julliena i Maurizio Bettiniego, \u017ce to\u017csamo\u015b\u0107 kulturowa w istocie nie istnieje (podobnie zreszt\u0105 nie mo\u017cna zdefiniowa\u0107 biologicznych podstaw dla czego\u015b takiego jak to\u017csamo\u015b\u0107 narodowa).<\/p>\n<blockquote><p>Jullien przekonuje, z\u0307e toz\u0307samos\u0301c\u0301 kulturowa jest oksymoronem \u2013 kultura z samej swojej istoty jest procesem, zmiana\u0328, mutacja\u0328, a nie esencja\u0328, za pomoca\u0328 kt\u00f3rej moz\u0307na skleic\u0301 w homogeniczny tw\u00f3r jaka\u0328s\u0301 spo\u0142ecznos\u0301c\u0301 czy nar\u00f3d.<\/p>\n<p>Budowanie esencjalnej toz\u0307samos\u0301ci grupowej na kulturze w sytuacji, gdy genetyka populacyjna jasno pokazuje, z\u0307e dla takiej toz\u0307samos\u0301ci nie ma podstaw materialnych, biologicznych, moz\u0307e miec\u0301 jedynie sens polityczny. Sensu tego nie moz\u0307na jednak uzasadniac\u0301 odwo\u0142aniami do obiektywnej rzeczywistos\u0301ci. Kultura nie moz\u0307e byc\u0301 z\u0301r\u00f3d\u0142em jednoznacznej toz\u0307samos\u0301ci, bo oznacza\u0142oby to nieuchronnie redukcje\u0328 wielowymiarowego zasobu kulturowego do podzbioru pasuja\u0328cego do aktualnej politycznej wizji.<\/p>\n<p>Takie podejs\u0301cie nie oznacza niemoz\u0307liwos\u0301ci definiowania siebie w wymiarze indywidualnym i zbiorowym. Jullien proponuje jednak, by pos\u0142ugiwac\u0301 sie\u0328 poje\u0328ciem kultury jako zasobu i traktowania jego element\u00f3w nie do wytwarzania toz\u0307samos\u0301ci, lecz definiowania swojej przynalez\u0307nos\u0301ci. Tak wie\u0328c jestem Polakiem, bo przynalez\u0307e\u0328 do kultury polskiej, kt\u00f3ra jest otwartym zasobem o p\u0142ynnej granicy z innymi zasobami kultury ukrain\u0301skiej, niemieckiej, europejskiej etc.<\/p>\n<p>Granica nie istnieje. Istnieja\u0328 kulturowe dystanse, z kt\u00f3rych wynika, z\u0307e ze wzgle\u0328du na wsp\u00f3lna\u0328 cze\u0328s\u0301c\u0301 kulturowych zasob\u00f3w, bliz\u0307ej Polakom do Ukrain\u0301c\u00f3w niz\u0307 Japon\u0301czyk\u00f3w. Tylko takie podejs\u0301cie umoz\u0307liwia zrozumienie i akceptacje\u0328 wybor\u00f3w, jakich musieli w 1918 r. dokonywac\u0301 przedstawiciele rod\u00f3w Szeptyckich, Mi\u0142osz\u00f3w, Czapskich, decyduja\u0328c, gdzie chca\u0328 przynalez\u0307ec\u0301. Andrij Szeptyc\u0301kij m\u00f3g\u0142 zostac\u0301 ukrain\u0301skim patriota\u0328, a Stanis\u0142aw Szeptycki polskim, nie przestaja\u0328c byc\u0301 rodzonymi brac\u0301mi i nie staja\u0328c sie\u0328 zdrajcami.<\/p>\n<p>Odrzucenie koncepcji toz\u0307samos\u0301ci i zasta\u0328pienie jej przynalez\u0307nos\u0301cia\u0328 odwo\u0142uja\u0328ca\u0328 sie\u0328 do kultury jako zasobu oraz dystansu kulturowego jest warunkiem moz\u0307liwos\u0301ci porozumiewania. Bo porozumiec\u0301 moz\u0307na sie\u0328 tylko w\u00f3wczas, gdy istnieje jakas\u0301 cze\u0328s\u0301c\u0301 wsp\u00f3lna \u2013 odwo\u0142anie do wsp\u00f3lnych zasob\u00f3w znaczen\u0301 i symboli. Te same znaczenia i symbole uz\u0307yte w logice toz\u0307samos\u0301ci staja\u0328 sie\u0328 z\u0301r\u00f3d\u0142em narcyzmu ma\u0142ych r\u00f3z\u0307nic. Im wie\u0328cej nas \u0142a\u0328czy, tym bardziej wzmacniamy r\u00f3z\u0307nice wyraz\u0307aja\u0328ce sie\u0328 w nieistotnych wobec ca\u0142os\u0301ci dziej\u00f3w epizodach i odniesieniach.<\/p><\/blockquote>\n<p>Na zako\u0144czenie odwo\u0142uj\u0119 si\u0119 do jednej z ostatnich prac Zygmunta Baumana &#8222;Obcy u naszych drzwi&#8221;:<\/p>\n<blockquote><p>Stajemy wobec sytuacji, jaka\u0328 przewidzia\u0142 Immanuel Kant, zastanawiaja\u0328c sie\u0328 nad przysz\u0142os\u0301cia\u0328 rodzaju ludzkiego zmuszonego do z\u0307ycia na coraz bardziej zat\u0142oczonej Ziemi. Naturalna pokusa, by wobec naporu Innych odgradzac\u0301 sie\u0328 od nich granicami, jest recepta\u0328 na katastrofe\u0328.<\/p>\n<p>Jedynym sposobem, by wyrwac\u0301 sie\u0328 z tej logiki i rozpocza\u0328c\u0301 proces budowania nowego s\u0301wiata dla wszystkich, jest &#8211; sugeruje Bauman &#8211; zrozumienie, tak jak definiowa\u0142 je Hans-Georg Gadamer, czyli proces \u201efuzji horyzonto\u0301w\u201d: \u201eHoryzonty wiedzy \u2013 odpowiednio naszkicowane je\u0328zykami uz\u0307ywanymi przez wszystkie podmioty biora\u0328ce udzia\u0142 w spotkaniu i rozmowie, je\u0328zykami, dzie\u0328ki kto\u0301rym\/za sprawa\u0328 kto\u0301rych wszystkie strony uchwytuja\u0328, usensowniaja\u0328 i przystosowuja\u0328 swoje s\u0301wiaty (swoje Lebenswelte) \u2013 przybliz\u0307aja\u0328 sie\u0328 do siebie az\u0307 do momentu, w kto\u0301rym dochodzi do ich stopienia i wymieszania\u201d.<\/p>\n<p>Kultura staje sie\u0328 polem walki o przysz\u0142os\u0301c\u0301. S\u0142owa, symbole, metafory straci\u0142y niewinnos\u0301c\u0301, staja\u0328c sie\u0328 coraz cze\u0328s\u0301ciej ofensywna\u0328 bronia\u0328. Polityczna instrumentalizacja kultury stwarza zagroz\u0307enie, z\u0307e w\u0142as\u0301ciwa dla procesu politycznego logika polaryzacji przeniesie sie\u0328 takz\u0307e na kulture\u0328. Stawka\u0328 jest wymys\u0301lenie takiej polityki, kto\u0301ra nie traca\u0328c swej politycznos\u0301ci, wolna be\u0328dzie od pokusy esencjalizacji toz\u0307samos\u0301ci adwersarza. Ochrona i rozwo\u0301j kultury jako otwartego zasobu zasilanego z wielu ro\u0301z\u0307nych z\u0301ro\u0301de\u0142 staje sie\u0328 zadaniem o najwyz\u0307szym znaczeniu politycznym.<\/p><\/blockquote>\n<p>&#8222;Lawrence z Arabii&#8221; pokazuje, \u017ce nawet uznanie Kantowskiej konieczno\u015bci nie prze\u0142o\u017cy si\u0119 \u0142atwo na wzajemne zrozumienie. Lepsze jest jednak pr\u00f3bowanie porozumienia ni\u017c zamienianie go we wrogo\u015b\u0107 opart\u0105 na idei to\u017csamo\u015bci i wyj\u0105tkowo\u015bci (etnicznej, narodowej, rasowej).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ka\u017cdy jest (potencjalnym) uchod\u017ac\u0105. Warto o tym pami\u0119ta\u0107 nie tylko 20 czerwca, w Dzie\u0144 Uchod\u017acy. <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3970,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[279,21,56,24,49,120,8,95,6,103,73,294,44,82,167,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3969"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3969"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3976,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3969\/revisions\/3976"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}