
{"id":4205,"date":"2018-11-21T10:11:51","date_gmt":"2018-11-21T09:11:51","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=4205"},"modified":"2018-11-21T13:34:51","modified_gmt":"2018-11-21T12:34:51","slug":"tanczaca-z-traktorami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2018\/11\/21\/tanczaca-z-traktorami\/","title":{"rendered":"Ta\u0144cz\u0105ca z traktorami"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_4208\" style=\"width: 1290px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-4208\" class=\"wp-image-4208 size-full\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/P6250188.jpg\" alt=\"\" width=\"1280\" height=\"720\" srcset=\"\/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/P6250188.jpg 1280w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/P6250188-300x169.jpg 300w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/P6250188-768x432.jpg 768w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/P6250188-1024x576.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 1280px) 100vw, 1280px\" \/><p id=\"caption-attachment-4208\" class=\"wp-caption-text\">Ja\u015bmina W\u00f3jcik, fot. Edwin Bendyk<\/p><\/div>\n<p>Ja\u015bmina W\u00f3jcik niezwyk\u0142ym filmem zwie\u0144czy\u0142a niezwyk\u0142y projekt. <strong>&#8222;Symfonia Fabryki Ursus&#8221;<\/strong> to epitafium dla kultury przemys\u0142owej i pe\u0142en\u00a0szacunku uk\u0142on dla jej bohater\u00f3w &#8211; robotnic i robotnik\u00f3w wielkiego przemys\u0142u.<!--more--><\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Symfonia fabryki Ursus  - Teaser - Wajda School and Studio\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/6maDqPwasdw?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Dawny Ursus ju\u017c nie istnieje. Min\u0119\u0142y czasy, kiedy jad\u0105c\u00a0poci\u0105giem na zach\u00f3d w kierunku Sochaczewa, mija\u0142o si\u0119 wielkie hale fabryki traktor\u00f3w. Na placach przed nimi zawsze sta\u0142y dziesi\u0105tki ci\u0105gnik\u00f3w czekaj\u0105cych na odbi\u00f3r. Neon na dawnym budynku dyrekcji, dzi\u015b Urz\u0119du Dzielnicy, s\u0142u\u017cy\u0142 dla dzieci za znak, \u017ce zbli\u017camy si\u0119 do domu.<\/p>\n<p>Hal ju\u017c nie ma, nie ma zak\u0142adowej elektrociep\u0142owni, miejsce starego industrialu zajmuje mieszkani\u00f3wka &#8211; na miejscu fabryki powstanie praktycznie drugi Ursus, a liczba mieszka\u0144c\u00f3w dzielnicy niemal si\u0119 podwoi. W ten proces postindustrialnej kreatywnej destrukcji wkroczy\u0142a przed blisko dekad\u0105 Ja\u015bmina W\u00f3jcik, w\u00f3wczas artystka u progu artystycznej kariery.<\/p>\n<h2>Mit przemys\u0142owej modernizacji<\/h2>\n<p>Rodzinna pami\u0119\u0107 pracy w Zak\u0142adach zainspirowa\u0142a j\u0105 do pr\u00f3by zmierzenia si\u0119 z mitem Ursusa, bo ponadstuletnia historia nabra\u0142a mocy mitycznej opowie\u015bci o polskiej modernizacji i przemys\u0142owej nowoczesno\u015bci. Jej \u017cywym no\u015bnikiem s\u0105 je\u017cd\u017c\u0105ce ci\u0105gle po naszych polach niezniszczalne i niezawodne traktory C-360 i C-330.<\/p>\n<p>Ka\u017cdy z nich to fragment z\u0142o\u017conej historii i niemniej dramatycznych los\u00f3w konkretnych ludzi, pracownic i pracownik\u00f3w fabryki. Ja\u015bmina wkroczy\u0142a do Ursusa, gdy dociera\u0142a do niego fala zniszczenia starej przemys\u0142owej tkanki &#8211; fabryka ostatecznie bankrutowa\u0142a, nowi w\u0142a\u015bciciele podzielonych przez syndyka grunt\u00f3w i r\u00f3\u017cni inni interesariusze toczyli ze sob\u0105 boje o przysz\u0142o\u015b\u0107 dzielnicy i swoj\u0105.<\/p>\n<h2>Budowa zaufania<\/h2>\n<p>Opisywa\u0142em poszczeg\u00f3lne etapy pracy Ja\u015bminy, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rej z czasem zebra\u0142o si\u0119 grono sojusznik\u00f3w i wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w pomagaj\u0105cych realizowa\u0107 kolejne przedsi\u0119wzi\u0119cia: spacery d\u017awi\u0119kowe, pikniki, parad\u0119 traktor\u00f3w spod Pa\u0142acu Kultury do Ursusa, tworzenia pomnika traktora i trwaj\u0105c\u0105 w tle prac\u0119\u00a0dokumentacyjn\u0105.<\/p>\n<p>Szcz\u0119\u015bcie sprzyja przygotowanym, wi\u0119c Ja\u015bmina w 2015 r. wygra\u0142a nagrod\u0119 w konkursie MSN i PISF umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105\u00a0realizacj\u0119 pe\u0142nowymiarowego filmu. Realizacja marzenia &#8211; &#8222;Symfonii Fabryki Ursus&#8221; &#8211; sta\u0142a si\u0119 mo\u017cliwa. Wcze\u015bniejsza praca z pracownicami i pracownikami oraz mieszkankami i mieszka\u0144cami Ursusa, d\u0142ugie rozmowy z nimi przynios\u0142y efekty &#8211; pozyskane w ten spos\u00f3b zaufanie sta\u0142o si\u0119 najwa\u017cniejsz\u0105 substancj\u0105 tw\u00f3rcz\u0105.<\/p>\n<h2>Godno\u015b\u0107 i duma<\/h2>\n<p>Robotnicy nie pisz\u0105 historii, historie pisane o nich przez inteligencj\u0119 pe\u0142ne s\u0105 uproszcze\u0144, pomini\u0119\u0107 i uzurpacji. To pisz\u0105cy histori\u0119 inteligenci dokonali cudownego odwr\u00f3cenia \u015bwiadomo\u015bci procesu posocjalistycznej transformacji &#8211; z bada\u0144 socjologicznych z ko\u0144c\u00f3wki lat 80. wynika, \u017ce robotnicy byli o wiele bardziej antysystemowi ni\u017c \u00f3wczesna inteligencja i to w\u0142a\u015bnie ta wielka delegitymizacja w\u0142adzy w \u015brodowiskach pracowniczych umo\u017cliwi\u0142a tak szybki upadek re\u017cimu.<\/p>\n<p>Ju\u017c wcze\u015bniej, bo w latach 70., z bada\u0144 Stefana Nowaka wynika\u0142o, \u017ce robotnicy wykwalifikowani byli warstw\u0105 prodemokratyczn\u0105, od prodemokratycznej inteligencji r\u00f3\u017cnili si\u0119 egalitaryzmem &#8211; inteligentom bli\u017csze by\u0142y warto\u015bci merytokratyczne. Po 1989 r. robotnik z dnia na dzie\u0144 sta\u0142 si\u0119 hamulcowym transformacji, przekszta\u0142caj\u0105c si\u0119 w medialnym dyskursie w roszczeniowego robola.<\/p>\n<p>Ja\u015bmina, si\u0119gaj\u0105c do pami\u0119ci pracownik\u00f3w i pracownic Ursusa, nie uruchamia jednak resentymentu, tylko szuka \u017ar\u00f3de\u0142 dawnej dumy i godno\u015bci. Odkrywa, \u017ce by\u0142y nimi praktyki codziennej pracy wymagaj\u0105cej kooperacji tysi\u0119cy cia\u0142 &#8211; w tym nieprzerywanym, trwaj\u0105cym na trzy zmiany koncercie tworzy\u0142a si\u0119 wsp\u00f3lnota, spo\u0142eczna i polityczna podmiotowo\u015b\u0107, kt\u00f3rej spektakularnym wyrazem okaza\u0142 si\u0119 Czerwiec \u201976, no i oczywi\u015bcie na ko\u0144cu z ta\u015bm produkcyjnych zje\u017cd\u017ca\u0142y traktory.<\/p>\n<h2>Pami\u0119\u0107 i cia\u0142o<\/h2>\n<p>Ja\u015bminie W\u00f3jcik udaje si\u0119 uruchomi\u0107 pami\u0119\u0107 zapisan\u0105 w robotniczych cia\u0142ach. Pracownicy i pracownice postawieni w miejscach, gdzie przed laty sta\u0142y ich warsztaty i oddawali si\u0119 rutynie codziennej pracy, odzyskuj\u0105 dawny rytm i ponownie staj\u0105 na chwil\u0119 pracowniczym kolektywem. Wi\u0119cej, staj\u0105 si\u0119 orkiestr\u0105 symfoniczn\u0105 daj\u0105c\u0105 ostatni koncert, koncert \u017cycia, zanim buldo\u017cery doko\u0144cz\u0105 dzie\u0142a zniszczenia. Czeka ich za to niezwyk\u0142a nagroda &#8211; nie b\u0119d\u0119 jednak zdradza\u0142 kulminacyjnego momentu filmu, w ka\u017cdym razie jest to majstersztyk pracy re\u017cyserskiej i choreograficznej.<\/p>\n<p>Symfonia opowiada bardzo konkretn\u0105 histori\u0119, poniewa\u017c jednak ta historia zyska\u0142a z czasem struktur\u0119 i moc mitu, film zyskuje uniwersaln\u0105 g\u0142\u0119bi\u0119 i niezwyk\u0142\u0105 si\u0142\u0119. Si\u0142\u0119 p\u0142yn\u0105c\u0105 z poczucia pracowniczej godno\u015bci i przekonania o sensie pracy.<\/p>\n<p>Ja\u015bmina W\u00f3jcik we\u017amie udzia\u0142 w najbli\u017cszym <a href=\"https:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/2018\/11\/19\/feminizm-nie-faszyzm-forum-przyszlosci-kultury-2018\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>Forum Przysz\u0142o\u015bci Kultury<\/strong><\/a>.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Ja\u015bmina W\u00f3jcik o filmie Symfonia Fabryki Ursus\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/bBbBwKWfRXU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"Symfonia fabryki Ursus  - Making of - Wajda School and Studio\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/EC9XFp2anAs?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ja\u015bmina W\u00f3jcik niezwyk\u0142ym filmem zwie\u0144czy\u0142a niezwyk\u0142y projekt.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4207,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,295,279,46,21,56,24,120,8,297,308,314,73,294,44,94],"tags":[25],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4205"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4205"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4205\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4212,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4205\/revisions\/4212"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4207"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4205"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4205"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4205"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}