{"id":4302,"date":"2018-12-18T13:02:41","date_gmt":"2018-12-18T12:02:41","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=4302"},"modified":"2018-12-18T13:20:52","modified_gmt":"2018-12-18T12:20:52","slug":"klimat-i-polityka-spojrzenie-z-dystansu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2018\/12\/18\/klimat-i-polityka-spojrzenie-z-dystansu\/","title":{"rendered":"Klimat i polityka. Spojrzenie z dystansu"},"content":{"rendered":"
\"\"

Fot. NASA\/Bill Anders, domena publiczna<\/p><\/div>\n

Dla jednych sukces, dla innych pora\u017cka – trwa sp\u00f3r o ocen\u0119 szczytu klimatycznego ONZ w Katowicach. Warto jednak pami\u0119ta\u0107: mimo \u017ce \u015bwiat dzieli si\u0119 coraz bardziej, \u017cadne z pa\u0144stw-stron konwencji klimatycznej nie odesz\u0142o od negocjacyjnego sto\u0142u. To ci\u0105gle zbyt ma\u0142o, by ochroni\u0107 klimat w kolejnych dekadach, pomaga jednak ochroni\u0107 pok\u00f3j dzi\u015b.<\/p>\n

Wyniki COP24 komentowa\u0142em w POLITYCE<\/strong><\/a>, nie b\u0119d\u0119 powtarza\u0142 g\u0142\u00f3wnych argument\u00f3w. Tak, pakiet katowicki nie spe\u0142nia oczekiwa\u0144, jakie sformu\u0142owali naukowcy i aktywi\u015bci. Potrzeba wi\u0119cej i szybciej. Ale te\u017c potrzebne jest wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie wszystkich. A najbardziej potrzebny jest pok\u00f3j – powa\u017cniejsze za\u0142amanie mi\u0119dzynarodowego \u0142adu politycznego przekre\u015bli\u0142oby mo\u017cliwo\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144 na rzecz klimatu wymagaj\u0105cych wielostronnej wsp\u00f3\u0142pracy na zasadach wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015bci.<\/p>\n

Sztuka rozmowy<\/h2>\n

W tej perspektywie szczyt uzna\u0107 nale\u017cy za sukces – jego ustalenia przyj\u0119\u0142a nawet Brazylia, kt\u00f3ra po przej\u0119ciu w\u0142adzy przez Jaira Bolsonaro wycofa\u0142a si\u0119 z organizacji przysz\u0142orocznego szczytu. Minister spraw zagranicznych tego kraju jawnie poddaje w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 wiedz\u0119 o zmianach klimatycznych, podobnie zreszt\u0105 jak prezydent USA Donald Trump. A jednak i USA, i Brazylia mimo gr\u00f3\u017ab ci\u0105gle s\u0105 w procesie, najwyra\u017aniej uznaj\u0105c jego warto\u015b\u0107, nawet je\u015bli nie uznaj\u0105 wagi problemu, jakim jest globalne ocieplenie.<\/p>\n

Niemniej wa\u017cne, \u017ce sam proces trwa i rozwija si\u0119. Wolniej i mniej ambitnie, ni\u017c potrzeba? Zgoda. Je\u015bli chcemy, \u017ceby bieg\u0142 szybciej, musieliby\u015bmy zmieni\u0107 polityk\u00f3w. Tak si\u0119 jednak w dzisiejszym \u015bwiecie dzieje, \u017ce elektoraty wybieraj\u0105 Donalda Trumpa i Jaira Bolsonaro, mimo \u017ce zar\u00f3wno Amerykanie, jak i Brazylijczycy w wi\u0119kszo\u015bci traktuj\u0105 zmiany klimatu powa\u017cnie i chcieliby intensywniejszych dzia\u0142a\u0144 przeciwko globalnemu ociepleniu. W Polsce wybrali\u015bmy Andrzeja Dud\u0119 na prezydenta, kt\u00f3ry chce pali\u0107 w\u0119glem przez kolejne 200 lat.<\/p>\n

Polityka, g\u0142upcze!<\/h2>\n

Co z tego wynika? To, \u017ce polityka klimatyczna nie zmieni si\u0119, je\u015bli nie zrozumiemy, co si\u0119 dzieje w samej polityce. Brexit, kt\u00f3ry absorbuje energi\u0119 Unii Europejskiej i Wielkiej Brytanii, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by lepiej zainwestowa\u0107 w sprawy klimatu, nie by\u0142 dzie\u0142em przypadku, podobnie jak przejmowanie w\u0142adzy w kolejnych krajach przez populist\u00f3w.<\/p>\n

Naukowcy wskazuj\u0105, \u017ce najwi\u0119kszym zagro\u017ceniem wynikaj\u0105cym ze zmian klimatycznych nie jest sam wzrost temperatury atmosfery, tylko to, \u017ce tak naprawd\u0119 nie wiemy, w kt\u00f3rym momencie tego wzrostu dojdzie do „tipping point”, przestrzelenia oznaczaj\u0105cego uruchomienie sprz\u0119\u017cenia zwrotnego niekorzystnych proces\u00f3w (np. rozmarzanie wiecznej zmarzliny i uwalnianie zgromadzonych w niej gaz\u00f3w) i przyspieszenie zmian.<\/p>\n

Ryzyko przestrzelenia<\/h2>\n

Problem w tym, \u017ce jeszcze trudniej przewidzie\u0107, kiedy dojdzie do „przestrzelenia” w globalnym systemie spo\u0142eczno-politycznym. Dobr\u0105 lokaln\u0105 ilustracj\u0105 jest sytuacja we Francji, gdzie ci\u0105gle nie wiadomo, czy protest „\u017c\u00f3\u0142tych kamizelek” by\u0142 chwilow\u0105 rewolt\u0105, czy rozpocz\u0105\u0142 rewolucj\u0119, kt\u00f3ra doko\u0144czy proces dekompozycji systemu politycznego we Francji. Podobnie dzieje si\u0119 w Wielkiej Brytanii, W\u0142oszech.<\/p>\n

Manuel Castells w wydanej niedawno ksi\u0105\u017cce „Rupture” analizuje dekompozycj\u0119 system\u00f3w politycznych na ca\u0142ym \u015bwiecie wynikaj\u0105c\u0105 z utraty legitymacji przez istniej\u0105ce uk\u0142ady partyjne i elity tworz\u0105ce establishment. Powod\u00f3w tej delegitymizacji jest wiele, badacze spo\u0142eczni pisali o nich od dawna, by wspomnie\u0107 samego Castellsa. O ko\u0144cu spo\u0142ecznego \u015bwiata, jaki znamy, zostali\u015bmy uczciwie uprzedzeni przez naukowc\u00f3w, podobnie jak badacze klimatu uprzedzili nas o konsekwencjach zmian klimatycznych.<\/p>\n

Zarz\u0105dzanie chaosem<\/h2>\n

Niewiele z tych ostrze\u017ce\u0144 wynik\u0142o, Bronis\u0142aw Komorowski w Polsce i Hillary Clinton w USA byli przekonani, \u017ce nie maj\u0105 z kim przegra\u0107. A po przegranej ci\u0105gle sprawiaj\u0105 wra\u017cenie, \u017ce nie rozumiej\u0105, co si\u0119 sta\u0142o. A to zrozumienie jest konieczne, by uratowa\u0107 \u015bwiat przed chaosem politycznym i w konsekwencji wojn\u0105. I zrozumie\u0107 te\u017c musz\u0105 to wszyscy anga\u017cuj\u0105cy si\u0119 bezpo\u015brednio w dzia\u0142ania na rzecz klimatu – bez uwzgl\u0119dnienia aktualnego kontekstu politycznego dzia\u0142ania aktywistyczne b\u0119d\u0105 po prostu nieskuteczne.<\/p>\n

Wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 polityk\u0119 w coraz mniejszym stopniu kszta\u0142tuje liberalny mainstream, ust\u0119puj\u0105cy przed w\u015bciek\u0142ymi kontrspo\u0142ecze\u0144stwami, nieuznaj\u0105cymi dotychczasowych form reprezentacji i dzia\u0142ania systemu. Problem w tym, jak pisze Castells, \u017ce nie ma dobrych propozycji wyj\u015bcia z narastaj\u0105cego chaosu. A je\u015bli nie znajdziemy tego wyj\u015bcia, to niewielka te\u017c b\u0119dzie szansa na uratowanie klimatu. Jak nigdy wi\u0119c potrzebujemy nowej wyobra\u017ani politycznej, kt\u00f3rej brakuje nie tylko politykom. M\u00f3wi\u0142em o tym wi\u0119cej podczas Forum Przysz\u0142o\u015bci Kultury w manife\u015bcie otwieraj\u0105cym debat\u0119 o feminizacji polityki<\/strong><\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dla jednych sukces, dla innych pora\u017cka – trwa sp\u00f3r o ocen\u0119 szczytu klimatycznego ONZ w Katowicach.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4304,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,98,65,45,187,295,46,219,197,114,56,29,49,120,95,6,124,73,294,50,165,167,70],"tags":[324],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4302"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4302"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4302\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4308,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4302\/revisions\/4308"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4304"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4302"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4302"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4302"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}