{"id":4470,"date":"2019-03-12T08:48:41","date_gmt":"2019-03-12T07:48:41","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=4470"},"modified":"2019-03-12T10:18:27","modified_gmt":"2019-03-12T09:18:27","slug":"30-lat-www","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2019\/03\/12\/30-lat-www\/","title":{"rendered":"30 lat WWW"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-4472 aligncenter\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/WWW.png\" alt=\"\" width=\"1086\" height=\"918\" srcset=\"\/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/WWW.png 1086w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/WWW-300x254.png 300w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/WWW-768x649.png 768w, \/antymatrix\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/WWW-1024x866.png 1024w\" sizes=\"(max-width: 1086px) 100vw, 1086px\" \/>&#8222;Niejasne, ale ekscytuj\u0105ce&#8221; &#8211; to pierwszy komentarz do propozycji opisuj\u0105cej WWW, przysz\u0142\u0105 Globaln\u0105 Paj\u0119czyn\u0119. Propozycj\u0119 przedstawi\u0142 12 marca 1989 r. Timothy Berners-Lee.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nKiedy w Polsce przesuwali\u015bmy si\u0119 od Okr\u0105g\u0142ego sto\u0142u w kierunku czerwcowych wybor\u00f3w 1989 r., w Laboratorium Fizyki Cz\u0105stek CERN pod Genew\u0105 brytyjski matematyk Timothy Berners-Lee sk\u0142ada\u0142 ostatnie cegie\u0142ki do sieciowego systemu organizacji wiedzy opartego na hipertek\u015bcie. Jak wspomina w ksi\u0105\u017cce &#8222;Weaving the Web&#8221;, propozycj\u0119 musia\u0142 napisa\u0107 tak, by mia\u0142a charakter jednocze\u015bnie uniwersalny i sprawia\u0142a wra\u017cenie, \u017ce chodzi o rozwi\u0105zanie tylko lokalne, uszyte specjalnie dla CERN (\u017ceby dyrekcja nie mia\u0142a pretensji o marnowanie czasu na rzeczy nieu\u017cyteczne).<\/p>\n<h2>Skromna propozycja<\/h2>\n<p>W efekcie <a href=\"http:\/\/thisdayintechhistory.com\/03\/12\/first-proposal-world-wide-web\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>12 marca pojawi\u0142a<\/strong><\/a> si\u0119 notatka <a href=\"http:\/\/info.cern.ch\/Proposal.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>&#8222;Information Management: A Proposal&#8221;<\/strong><\/a>, kt\u00f3r\u0105 szef Bernersa-Lee opatrzy\u0142 komentarzem &#8222;vague but exciting&#8221;.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-4471 aligncenter\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/proposal.gif\" alt=\"\" width=\"635\" height=\"855\" \/>Bardziej precyzyjny opis WWW zosta\u0142 og\u0142oszony 12 listopada 1990 r. w artykule &#8222;<a href=\"https:\/\/www.w3.org\/Proposal.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>WorldWideWeb: Proposal for a HyperText Project&#8221;<\/strong> <\/a>i sygnowali go dwaj autorzy, Timothy Berners-Lee i Robert Caillau. Paj\u0119czyna ruszy\u0142a rok p\u00f3\u017aniej, co nie by\u0142oby mo\u017cliwe bez udzia\u0142u jeszcze jednego bohatera: Steve&#8217;a Jobsa, a dok\u0142adniej jego komputera NeXT i systemu operacyjnego NeXTStep, kt\u00f3ry zapewni\u0142 doskona\u0142e \u015brodowisko pracy dla Bernersa-Lee i Caillau.<\/p>\n<h2>Prorok przed czasem<\/h2>\n<p>Berners-Lee wspomina, \u017ce w zasadzie wszystko, co zrealizowa\u0142 i doprowadzi\u0142 do gotowo\u015bci technicznej, pokaza\u0142 ju\u017c wiele lat wcze\u015bniej jeden z najwi\u0119kszych wizjoner\u00f3w informatyki Douglas Engelbart. W grudniu 1968 r. przedstawi\u0142 on prototyp systemu opartego na ma\u0142ych komputerach (nie istnia\u0142y jeszcze komputery osobiste) z graficznym interfejsem u\u017cytkownika, sterowanych mysz\u0105 i po\u0142\u0105czonych w sie\u0107. System realizowa\u0142 wizj\u0119 opisan\u0105 w o kilka lat wcze\u015bniejszym eseju <a href=\"http:\/\/dougengelbart.org\/content\/view\/138\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>&#8222;Augmenting Human Intellect&#8221;<\/strong><\/a>.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"The Mother of All Demos, presented by Douglas Engelbart (1968)\" width=\"1333\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/yJDv-zdhzMY?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Berners-Lee zauwa\u017ca, \u017ce o ile Engelbart by\u0142 prorokiem, kt\u00f3ry wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas, jemu uda\u0142o si\u0119 trafi\u0107 doskonale w nerw epoki i rodz\u0105ce si\u0119 potrzeby ludzko\u015bci. Cho\u0107, jak pokazuje komentarz na pierwotnym dokumencie, nic jeszcze w 1989 r. nie by\u0142o przes\u0105dzone. W tym czasie ci\u0105gle dominowa\u0142y pa\u0144stwowe, scentralizowane projekty rozwoju spo\u0142ecze\u0144stwa informacyjnego. Spektakularnym przyk\u0142adem takiego podej\u015bcia by\u0142 francuski Minitel, system komunikacji oparty na terminalach pod\u0142\u0105czonych do sieci telefonicznej.<\/p>\n<h2>Minitel, internet po francusku<\/h2>\n<p>Minitel dzia\u0142a\u0142 niemal jak internet, umo\u017cliwia\u0142 nawet dost\u0119p do serwis\u00f3w erotycznych i korzysta\u0142o z niego w 1989 r. 5 mln Francuz\u00f3w, co czyni\u0142o z Francji najbardziej usieciowiony nar\u00f3d na \u015bwiecie. WWW jednak spotka\u0142a si\u0119 z ciep\u0142ym przyj\u0119ciem i przekszta\u0142ci\u0142a uruchomiony w 1969 r. internet w medium dla ka\u017cdego. Ju\u017c w 1995 r. za spraw\u0105 Netscape, firmy oferuj\u0105cej rzeczywi\u015bcie popularn\u0105 przegl\u0105dark\u0119 internetow\u0105, wybuch\u0142a tzw. ba\u0144ka internetowa na gie\u0142dzie, kt\u00f3ra p\u0119k\u0142a w marcu 2000 r.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"La fin du Minitel, anc\u00eatre d&#039;internet\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/nlvnzLAspTk?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Historia mog\u0142aby si\u0119 potoczy\u0107 inaczej, gdyby kierownictwo CERN zdecydowa\u0142o si\u0119 &#8222;zamkn\u0105\u0107&#8221; pomys\u0142 Bernersa-Lee i Caillau w ramach systemu ochrony w\u0142asno\u015bci intelektualnej. Opracowanie funduj\u0105ce Globaln\u0105 Paj\u0119czyn\u0119 znalaz\u0142o si\u0119 jednak w domenie publicznej, rewolucja mog\u0142a si\u0119 potoczy\u0107 bez wi\u0119kszych przeszk\u00f3d.<\/p>\n<h2>WWW i upadek komunizmu<\/h2>\n<p>Ciekawa jest kalendarzowa symbolika rozwoju WWW: od marca 1989 do 1991 r., tyle samo czasu by\u0142o trzeba, \u017ceby rozpad\u0142 si\u0119 system sowieckiego komunizmu. Mo\u017ce jest jaki\u015b zwi\u0105zek mi\u0119dzy tymi procesami? Manuel Castells, autor monumentalnej trylogii &#8222;Wiek Informacji&#8221;, pokazuje, \u017ce sowiecki system w\u0142adzy i jego klony w krajach realnego socjalizmu nie by\u0142 kompatybilny z nowymi technologiami przetwarzania informacji i po prostu przegra\u0142 w konkurencji z szybko modernizuj\u0105cym si\u0119 Zachodem, zapadaj\u0105c pod ci\u0119\u017carem nieefektywno\u015bci. Do\u015b\u0107 dobrze to przewidzieli autorzy czechos\u0142owackiego raportu &#8222;Cywilizacja na rozdro\u017cu&#8221; opublikowanego pod redakcj\u0105 Radovana Richty w 1968 r.<\/p>\n<h2>Chiny, spo\u0142ecze\u0144stwo informacyjne przysz\u0142o\u015bci<\/h2>\n<p>Upadek ZSRR by\u0142 lekcj\u0105 dla Chin i potwierdzenie s\u0142uszno\u015bci strategii przyj\u0119tej przez Denga. Chiny \u00a0wykorzysta\u0142y zacofanie strukturalne, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142o otwarcie na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Zachodem pod koniec lat 70. i transfer technologii oraz kontrolowan\u0105 adaptacj\u0119 do nowej rzeczywisto\u015bci. Dzi\u015b Chiny wykorzystuj\u0105 najnowsze technologie informacyjne do budowy pa\u0144stwa zaawansowanego cyfrowego autorytaryzmu.<\/p>\n<p>Wystarczy\u0142o zaledwie 30 lat od og\u0142oszenia niewinnej notatki, by \u015bwiat zmieni\u0142 si\u0119 w spos\u00f3b, jaki \u015bni\u0142 si\u0119 niewielu, poza oczywi\u015bcie Stanis\u0142awem Lemem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rewolucja WWW rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 30 lat temu.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4472,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[68,96,21,219,55,15,257,49,8,6,124,308,294,86,277,268],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4470"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4470"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4470\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4481,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4470\/revisions\/4481"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4472"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4470"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4470"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4470"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}