{"id":526,"date":"2014-03-22T12:59:23","date_gmt":"2014-03-22T11:59:23","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=526"},"modified":"2014-03-23T10:59:54","modified_gmt":"2014-03-23T09:59:54","slug":"kariera-pojecia-faszyzm","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2014\/03\/22\/kariera-pojecia-faszyzm\/","title":{"rendered":"Kariera poj\u0119cia faszyzm"},"content":{"rendered":"

Poj\u0119cie faszyzm robi niezwyk\u0142\u0105 karier\u0119 w kontek\u015bcie Rewolucji Ukrai\u0144skiej i obecnej rosyjskiej agresji wobec Ukrainy. Faszyzm odmieniaj\u0105 przez wszystkie przypadki rosyjskie media, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich pod\u0105\u017caj\u0105c za tropem wskazanym przez W\u0142adimira Putina dowodzi, \u017ce Ukrain\u0119 opanowali faszy\u015bci spod znaku UPA i Stepana Bandery. Istnieje wszak\u017ce medialna mniejszo\u015b\u0107, daj\u0105ca g\u0142os wypowiedziom rosyjskich intelektualist\u00f3w przekonuj\u0105cych, \u017ce to Rosja zachowa\u0142a si\u0119 po faszystowsku dokonuj\u0105c anschlussu Krymu. W\u0142a\u015bnie z Symferopola uciek\u0142 Michai\u0142 Kapustin<\/a>, miejscowy rabin w obawie przed antysemickimi atakami, jakie nasili\u0142y si\u0119 po aneksji. Wczoraj w wypowiedzi dla RMF FM Leszek Miller<\/a> pokaza\u0142, \u017ce raczej jest po stronie rosyjskiej wi\u0119kszo\u015bci, stoj\u0105cej za W\u0142adimirem Putinem, aneksj\u0105 Krymu i uzasadniaj\u0105c\u0105 t\u0119 aneksj\u0119 retoryk\u0105 ochrony przed szerz\u0105cym si\u0119 na Ukrainie faszyzmem.\u00a0<\/p>\n

Oczywi\u015bcie, Leszek Miller nie powiedzia\u0142 nic nowego, ju\u017c pod koniec stycznia, a wi\u0119c przed rozstrzygni\u0119ciem rewolucji wypowiada\u0142 si\u0119 g\u0142o\u015bno przeciwko stawania polskich polityk\u00f3w na majdanowej scenie obok przedstawicieli partii Swoboda. M\u00f3wi\u0142 w\u00f3wczas w RMF FM<\/a>:<\/p>\n

\u201cNie pojad\u0119 na Majdan. Nie mam zamiaru zetkn\u0105\u0107 si\u0119 z tymi, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce Polacy zostali s\u0142usznie wymordowani\u201d<\/p>\n

Ale uwa\u017ca pan, \u017ce to, \u017ce tam s\u0105 zwolennicy UPA, Bandery jest dyskwalifikuj\u0105ce dla Majdanu?<\/strong><\/p>\n

Wed\u0142ug mnie tak. Dlatego, \u017ce to s\u0105 si\u0142y, kt\u00f3re w prostej linii nawi\u0105zuj\u0105 do ideologii Bandery. To s\u0105 si\u0142y, kt\u00f3re uwa\u017caj\u0105, \u017ce na Wo\u0142yniu nie by\u0142o \u017cadnego ludob\u00f3jstwa i \u017cadnej zbrodni na Polakach i to s\u0105 si\u0142y, kt\u00f3re maj\u0105 pretensje terytorialne – to znaczy chcia\u0142yby kilka powiat\u00f3w czy kilkana\u015bcie powiat\u00f3w przy\u0142\u0105czy\u0107 do Ukrainy.<\/p><\/blockquote>\n

Skoro tak m\u00f3wi\u0142 kilka tygodni temu, trudno si\u0119 dziwi\u0107, \u017ce teraz jeszcze bardziej jest niezadowolony z udzia\u0142u m.in. Swobody w rz\u0105dzie tymczasowym. Zw\u0142aszcza, \u017ce odwo\u0142uje si\u0119 do historycznej prawdy. Skoro jednak tak, to czy racj\u0119 ma r\u00f3wnie\u017c W\u0142adimir Putin i s\u0142usznie broni \u015bwiat, jak kiedy\u015b J\u00f3zef Stalin przed odradzaj\u0105c\u0105 si\u0119 hydr\u0105 faszyzmu? Tu zaczynaj\u0105 si\u0119 subtelno\u015bci, w kt\u00f3rych znaczenie ma zar\u00f3wno historia, jak i biografie.<\/p>\n

Po pierwsze, Majdan mia\u0142 struktur\u0119 pospolitego, samoorganizuj\u0105cego si\u0119 pospolitego ruszenia, konfederacji do kt\u00f3rej m\u00f3g\u0142 do\u0142\u0105czy\u0107 (teoretycznie) ka\u017cdy. Nigdy nie powsta\u0142a wsp\u00f3lna ideologia Majdanu, nieustannie, cz\u0119sto przy zaanga\u017cowania du\u017cych emocji negocjowano dopuszczalne symbole – pami\u0119tam w grudniu omal nie dosz\u0142o do szarpaniny o portret Julii Tymoszenko zawieszony na majdanowej choince, nie podoba\u0142 si\u0119 on wielu protestuj\u0105cym. Zostawiono go jednak, \u017ceby nie eskalowa\u0107 napi\u0119cia. Majdan by\u0142 odzwierciedleniem, na pewno dalece nieproporcjonalnym ukrai\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Gdyby uzna\u0107, \u017ce obecno\u015b\u0107 si\u0142 skrajnej prawicy go dyskwalifikuje, to tak jak m\u00f3wi\u0107, \u017ce Polak\u00f3w dyskwalifikuje fakt istnienia w Polsce NOP. W ka\u017cdym spo\u0142ecze\u0144stwie istniej\u0105 ekstremalne marginesy.<\/p>\n

Mo\u017ce jednak na Ukrainie nie jest to margines, tylko mainstream? Ukrai\u0144scy obserwatorzy zacz\u0119li si\u0119 obawia\u0107 wzrostu popularno\u015bci tej partii, gdy w ostatnich wyborach parlamentarnych przekroczy\u0142a pr\u00f3g wyborczy i wesz\u0142a do Rady Najwy\u017cszej. Tyle tylko, \u017ce tu\u017c przed rewolucj\u0105 poparcie dla Swobody spad\u0142o do minimalnych warto\u015bci<\/a>, nawet w mateczniku partii – na Lwowszczy\u017anie spadek by\u0142 trzykrotny (daleko poni\u017cej progu), a lider Oleh Tiahnybok gdyby startowa\u0142 w\u00f3wczas w wyborach prezydenckich, m\u00f3g\u0142 liczy\u0107 na 3,1 proc. g\u0142os\u00f3w. Co zmieni\u0142o zaanga\u017cowanie na Majdanie? Dane z lutego b.r., jeszcze sprzed ko\u0144ca rewolucji pokazuj\u0105, \u017ce Tiahnybok m\u00f3g\u0142 liczy\u0107 na 2,8 proc. g\u0142os\u00f3w<\/a>. Wszystko wskazuje na to, \u017ce kolejne ekscesy: styczniowy marsz z pochodniami w rocznic\u0119 Bandery i ostatni skandal z pobiciem szefa telewizji skutecznie zniech\u0119caj\u0105 Ukrai\u0144c\u00f3w do rodzimych „faszyst\u00f3w”. Warto te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce i Stepan Bandera dla wi\u0119kszo\u015bci Ukrai\u0144c\u00f3w w rankingach zajmuje miejsce obok Hitlera, a nie obok Tarasa Szewczenki. Dlaczego wi\u0119c s\u0105 w rz\u0105dzie?<\/p>\n

Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce to rz\u0105d tymczasowy, do b\u00f3lu sw\u0105 s\u0142abo\u015bci\u0105 przypominaj\u0105cy rz\u0105d tymczasowy Kiere\u0144skiego w Rosji w lutym 1917 r., kt\u00f3ry wcale nie cieszy si\u0119 entuzjastycznym poparciem spo\u0142ecze\u0144stwa, raczej przeciwnie – jest koniecznym z\u0142em na czas przej\u015bciowy, wybor\u00f3w nowego prezydenta i nowej Rady Najwy\u017cszej. Powsta\u0142 jako wynik kompromisu budowanego na emocjach, jakie \u017cy\u0142y tu\u017c po rzezi 20 lutego. To m.in. na fali tych emocji przesz\u0142a ustawa j\u0119zykowa dyskryminuj\u0105ca rosyjski, zgodnie uznawana za g\u0142upot\u0119. Czy jednak skrajna prawica ukrai\u0144ska nie ma dzi\u015b szansy na przej\u0119cie w\u0142adzy metod\u0105 puczu, na podobnej zasadzie, jak zrobili to bolszewicy w Rosji? R\u00f3\u017cnica jest do\u015b\u0107 zasadnicza – bolszewicy mieli w momencie rozpocz\u0119cia rewolucji pa\u017adziernikowej du\u017ce poparcie spo\u0142eczne, zw\u0142aszcza w kluczowych o\u015brodkach kraju, Piotrogradzie i Moskwie. Na Ukrainie poparcie dla radyka\u0142\u00f3w jest znikome, a poziom dyscypliny spo\u0142ecznej zdumiewaj\u0105co wysoki. Taras Wo\u017aniak, znakomity lwowski intelektualista, szef magazynu „Ji” wprost nazywa awantury Swobody<\/a> prowokacjami, konkluduj\u0105c, \u017ce je\u015bli nie s\u0105 wyrazem g\u0142upoty, to s\u0105 dzie\u0142em rosyjskiej agentury.<\/p>\n

Ukrai\u0144cy poradz\u0105 sobie ze swoimi „faszystami”, cho\u0107 ci m\u0105c\u0105c stali si\u0119 najwierniejszymi sojusznikami W\u0142adimira Putina. Poradz\u0105 sobie tym szybciej, im szybciej pomo\u017cemy im poradzi\u0107 sobie z wa\u017cniejszymi dla przysz\u0142o\u015bci Ukrainy problemami odbudowy \u0142adu politycznego, gospodarczego i zapewnienia bezpiecze\u0144stwa. W tym kontek\u015bcie wypowied\u017a Leszka Millera, cho\u0107 konsekwentna w stosunku do wcze\u015bniejszych wypowiedzi jest konsekwencj\u0105 biograficzn\u0105 – Leszek Miller wywodzi si\u0119 z PZPR, formacji kt\u00f3ra \u00a0z walki z ukrai\u0144skim nacjonalizmem i faszyzmem jeden z mit\u00f3w za\u0142o\u017cycielskich PRL. \u015awi\u0119tym tego mitu by\u0142 gen. Karol \u015awierczewski, kt\u00f3ry poleg\u0142 w 1947 r. pod Jab\u0142onkami w Bieszczadach. W 1987 r. odby\u0142a si\u0119 wielka rekonstrukcja pami\u0119tnej bitwy z UPA, a „\u0141uny w Bieszczadach” \u00a0czyta\u0142o si\u0119 w szko\u0142ach do ko\u0144ca PRL (z tym, \u017ce w projekcie PRL nie by\u0142o miejsca na pami\u0119\u0107 Wo\u0142ynia). Stare strachy pozosta\u0142y, czy jednak nale\u017cy je projektowa\u0107 na wsp\u00f3\u0142czesny kontekst?<\/p>\n

Szef SLD powinien zaktualizowa\u0107 zestaw ukrai\u0144skich lektur, chocia\u017cby o ksi\u0105\u017ck\u0119 Oksany Zabu\u017cko „Ukrai\u0144ski palimpsest”, w kt\u00f3rym pisarka pr\u00f3buje wyja\u015bni\u0107 Izie Chru\u015bli\u0144skiej z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 kwestii UPA w ukrai\u0144skiej pami\u0119ci. Dobrze te\u017c z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 t\u0119 t\u0142umaczy Jaros\u0142aw Hrycak, \u015bwietny historyk maj\u0105cy na pie\u0144ku z „faszystami”, kt\u00f3rzy zaliczaj\u0105 go do „liberast\u00f3w” i ch\u0119tnie pogoniliby go ze Lwowa. UPA dla wi\u0119kszo\u015bci walcz\u0105cej w niej po II wojnie ukrai\u0144skiej m\u0142odzie\u017cy nie mia\u0142a wiele wsp\u00f3lnego z pierwotn\u0105 ideologi\u0105, by\u0142a jedyn\u0105 dost\u0119pn\u0105 form\u0105 zaanga\u017cowania w walk\u0119 ze \u015bmiertelnym wrogiem – sowieckim komunizmem. Walka ta poch\u0142on\u0119\u0142a 150 tys. os\u00f3b poleg\u0142ych w walce, razem z zes\u0142anymi do \u0142agr\u00f3w je\u0144cami i ich rodzinami liczba ta si\u0119ga 450 tys. A potyczki trwa\u0142y do ko\u0144ca lat 50. (ostatni b\u00f3j z si\u0142ami sowieckimi mia\u0142 miejsce w kwietniu 1960 r.). Jedn\u0105 z pierwszych produkcji kinematograficznych zrealizowanych w niepodleg\u0142ej Ukrainie by\u0142 film Wadyma Iljenki, „Ostatni bunkier” w\u0142a\u015bnie o walkach z NKWD po 1945 r. Mo\u017cna obejrze\u0107 na YouTube:<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Poj\u0119cie faszyzm robi niezwyk\u0142\u0105 karier\u0119 w kontek\u015bcie Rewolucji Ukrai\u0144skiej i obecnej rosyjskiej agresji wobec Ukrainy. Faszyzm odmieniaj\u0105 przez wszystkie przypadki rosyjskie media, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich pod\u0105\u017caj\u0105c za tropem wskazanym przez W\u0142adimira Putina dowodzi, \u017ce Ukrain\u0119 opanowali faszy\u015bci spod znaku UPA i Stepana Bandery. Istnieje wszak\u017ce medialna mniejszo\u015b\u0107, daj\u0105ca g\u0142os wypowiedziom rosyjskich intelektualist\u00f3w przekonuj\u0105cych, \u017ce to […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,56,15,49,120,95,6,78,50],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/526"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=526"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/526\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":537,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/526\/revisions\/537"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=526"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=526"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=526"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}