{"id":5794,"date":"2022-03-06T15:27:15","date_gmt":"2022-03-06T14:27:15","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=5794"},"modified":"2022-03-07T00:22:34","modified_gmt":"2022-03-06T23:22:34","slug":"rosja-problem-winy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2022\/03\/06\/rosja-problem-winy\/","title":{"rendered":"Rosja. Problem winy"},"content":{"rendered":"\n

Ten wpis po\u015bwi\u0119cam O\u0142eksandrowi Irwa\u0144cowi, poecie, kt\u00f3ry zdecydowa\u0142 wraz z \u017con\u0105 Oksan\u0105, \u017ce pozostan\u0105 w atakowanym Irpieniu. Gdy pisz\u0119 te s\u0142owa, od wielu godzin nie ma z nimi kontaktu, przyjaciele upowszechniaj\u0105 na Facebooku jego ostatni, opublikowany 5 marca wiersz o przebaczeniu, a raczej niemo\u017cliwo\u015bci przebaczenia Rosjanom. Poni\u017cej, w moim przek\u0142adzie, kr\u00f3tki esej z 2 marca „Szukaj\u0105c rosyjskiego Jaspersa”.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Szukaj\u0105c rosyjskiego Jaspersa<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pisz\u0119 te linijki, b\u0119d\u0105c ci\u0105gle w Irpieniu, jutro zako\u0144czy si\u0119 pierwszy tydzie\u0144 wojny. Zbli\u017ca si\u0119 wiosna, kt\u00f3ra ju\u017c na pewno nie stanie si\u0119 \u201erosyjska\u201d, raczej na odwr\u00f3t.<\/p>\n\n\n\n

Za oknami z oddali s\u0142ycha\u0107 armatnie salwy. Zaparzy\u0142em mocnej herbaty (Oksana zdo\u0142a\u0142a z\u0142apa\u0107 kilka ostatnich paczek w supermarkecie jeszcze 24 lutego) i tak sobie rozmy\u015blam o Karlu Jaspersie oraz jego \u201eProblemie winy\u201d. Sw\u0105 prac\u0119 napisa\u0142 zaraz po wojnie, w 1946 r., ju\u017c w pokonanych, okupowanych, rozbitych, upokorzonych, ale jeszcze niezdenazyfikowanych Niemczech. Mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce st\u0105pa\u0142 po ciep\u0142ych jeszcze \u015bladach. Niemiecki filozof dzieli win\u0119\u00a0na cztery kategorie: kryminaln\u0105, polityczn\u0105, moraln\u0105 i metafizyczn\u0105. Odpowiednio podmiotami orzekaj\u0105cymi s\u0105 s\u0105d, zwyci\u0119zca, sumienie i B\u00f3g. Dodatkowo winy u Jaspersa dziel\u0105 si\u0119 wzd\u0142u\u017c linii, wzd\u0142u\u017c kt\u00f3rej biegnie proces os\u0105dzania zwyci\u0119\u017conego \u2013 z zewn\u0105trz czy z wn\u0119trza. Charakter zewn\u0119trzny ma proces os\u0105dzania w dw\u00f3ch pierwszych kategoriach, z sumieniem i Bogiem jest ju\u017c jednak sprawa bardziej z\u0142o\u017cona. Zmusza\u0107 cz\u0142owieka do \u017calu, wymaga\u0107 skruchy \u2013 nie ma sensu. Si\u0142\u0105 nikogo nie przekonasz. Cz\u0142owiek musi samodzielnie doj\u015b\u0107 do prawdziwego zrozumienia przewinienia. I to szczerze, z g\u0142\u0119bok\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105 z\u0142ego charakteru swego post\u0119powania. Ze \u0142zami wstydu i skruchy, z udr\u0119kami duszy, cierpi\u0105c bezsenno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Badacze pisz\u0105, \u017ce sw\u0105 prac\u0105 Jaspers stworzy\u0142 podstawy filozofii denazyfikacji Niemiec. U\u017cy\u0142em tego s\u0142owa – \u201edenazyfikacja\u201d. U\u017cy\u0142 go tak\u017ce Putin w swoim uzasadnieniu napa\u015bci na Ukrain\u0119: celem inwazji mia\u0142a by\u0107 \u201edemilitaryzacja i denazyfikacja\u201d naszego pa\u0144stwa. Najwyra\u017aniej jednak oba te procesy po naszym zwyci\u0119stwie warto by\u0142oby zastosowa\u0107 wobec Federacji Rosyjskiej, jak jednak tego dokona\u0107?<\/p>\n\n\n\n

Wojna trwa i zdaj\u0119 sobie spraw\u0119: do zwyci\u0119stwa nie tak blisko, cho\u0107 chc\u0119 wierzy\u0107, \u017ce ostatecznie zwyci\u0119\u017cy strona Dobra, po kt\u00f3rej znajduje si\u0119\u00a0Ukraina, my wszyscy. I co dalej? Czy pozwolimy wrogowi odpe\u0142zn\u0105\u0107 po cichu do Rostowa i Bie\u0142gorodu, a sami b\u0119dziemy \u015bwi\u0119towa\u0107 jego wygnanie, nie przekraczaj\u0105c granicy? Czy te\u017c pogonimy kata do Moskwy, za Ural, za Bajka\u0142 i dalej? (I nad Oceanem Spokojnym zako\u0144czymy sw\u00f3j marsz?). W\u0105tpliwe, w\u0142asnych si\u0142 w Ukrainie nie starczy, a nie wiadomo, czy uda si\u0119 stworzy\u0107 zbrojn\u0105 antyputinowsk\u0105 koalicj\u0119. Jak wi\u0119c osi\u0105gn\u0105\u0107 cel – doprowadzi\u0107\u00a0do szczerej skruchy i u\u015bwiadomienia przewiny ponad 100-milionowy nar\u00f3d Federacji Rosyjskiej?<\/p>\n\n\n\n

Czytam aktualne rosyjskie dyskusje, wszystkich tych kasparow\u00f3w, bykow\u00f3w, chodorkowskich i szenderowicz\u00f3w \u2013 w ich liberalnych, szczerze pacyfistycznych tekstach przecieka s\u0142abiutka, doskonale zakamuflowana niezgoda na rzeczywisto\u015b\u0107, na rozw\u00f3j wydarze\u0144. \u201eOj, \u017ceby tylko Ukraina nie wpad\u0142a w samozachwyt!” – martwi si\u0119 Dmitrij Bykow na szpaltach \u201eNowej Gaziety\u201d 1 marca. „Nie chodzi o to, \u017ce przysz\u0142o\u015b\u0107 jest za Ukrain\u0105, twierdz\u0119, \u017ce do Ukrainy nale\u017ce\u0107 b\u0119dzie przyw\u00f3dztwo…\u201d. Takie oto s\u0142owolejstwo rzadkie jak wypr\u00f3\u017cnienia chorego \u017co\u0142\u0105dka lub chorego umys\u0142u. Na razie nie s\u0142ycha\u0107 w Rosji nowego Jaspersa, kt\u00f3ry w spos\u00f3b uporz\u0105dkowany roz\u0142o\u017cy\u0142by wszystko na kawa\u0142ki w \u015bwiadomo\u015bci tego wielomilionowego konglomeratu pogn\u0119bionych narod\u00f3w, kt\u00f3ry nazywa siebie Rosjanami.<\/p>\n\n\n\n

W okupowanych Niemczech w drugiej po\u0142owie lat 40. ubieg\u0142ego stulecia w ramach procesu denazyfikacji Amerykanie stosowali r\u00f3\u017cne \u015brodki wychowawcze, m.in. zmuszali obywateli pokonanej Rzeszy do rozkopywania bezimiennych grob\u00f3w znajduj\u0105cych si\u0119 w s\u0105siedztwie oboz\u00f3w koncentracyjnych i wi\u0119zie\u0144, sortowania szcz\u0105tk\u00f3w, podejmowania pr\u00f3b identyfikacji zmar\u0142ych, a nast\u0119pnie do organizowania pogrzeb\u00f3w z godno\u015bci\u0105, w zgodzie z religijnymi rytua\u0142ami. Mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107, \u017ce to do\u015bwiadczenie pomaga\u0142o w otrze\u017awieniu wielkiego europejskiego narodu, g\u0142\u0119bokiemu u\u015bwiadomieniu w\u0142asnej przewiny i moralnemu oczyszczeniu przez akt pokuty. W\u0105tpliwe, by Niemcy wykonywali t\u0119 \u017cmudn\u0105 prac\u0119 z zadowoleniem, bo niewiele w niej przyjemnego.<\/p>\n\n\n\n

W\njaki jednak spos\u00f3b doprowadzi\u0107 do otrze\u017awienia wsp\u00f3\u0142czesnych\nRosjan \u2013 i to nie w Moskwie czy Petersburgu, gdzie \u201eliberalna\ninteligencja\u201d jest ca\u0142kiem liczna, ale we wszystkich tych\nka\u0142ugach, twerach i omskach-tomskach? Jak przekona\u0107 ich, \u017ce ca\u0142y\nich wielki kraj nurza si\u0119 w zbrodniczo\u015bci g\u0142\u0119bokiej i\nbezwzgl\u0119dnej? Kto we\u017amie na siebie to wa\u017cne i niewdzi\u0119czne\nzadanie w najwi\u0119kszym pod wzgl\u0119dem terytorium pa\u0144stwie \u015bwiata?<\/p>\n\n\n\n

Kto\u015b na Facebooku zaproponowa\u0142, \u017ceby pojmanych rosyjskich \u017co\u0142nierzy nie zwalnia\u0107 i oddawa\u0107 od razu ich matkom, nie odsy\u0142a\u0107 w zorganizowanych grupach przez Czerwony Krzy\u017c \u2013 niech ich matki przyjad\u0105 same zabiera\u0107 swoich syn\u00f3w z Ukrainy, ka\u017cda z osobna. Niech jad\u0105 przez Czernich\u00f3w, Cumy i Ochtyrk\u0119, niech zobacz\u0105 ruiny centralnego placu w Charkowie i zburzone osiedla mieszkaniowe Chersonia, \u015blady od\u0142amk\u00f3w na wie\u017cowcach Irpienia i Buczy, przestrzelone na wylot budynki przedszkoli i szk\u00f3\u0142, wyrwy w drogach i polach wzd\u0142u\u017c dr\u00f3g \u2013 wszystkie te straszne \u015bwiadectwa dokona\u0144 ich syn\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107, \u017ce taka metoda przynios\u0142aby skutek \u2013 czy jednak do ko\u0144ca? Czy to wystarczy dla szczerego u\u015bwiadomienia istoty putinowskiej Rosji, kt\u00f3ra w dwie dekady przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w potworne monstrum i do niedawna jeszcze, zaledwie przed tygodniem, patrzy\u0142a na zal\u0119kniony \u015bwiat i rozdrapywa\u0142a wrz\u00f3d poczucia wielko\u015bci wyros\u0142y w swojej \u015bwiadomo\u015bci?<\/p>\n\n\n\n

Gdzie\njest ten nowy Lew To\u0142stoj, kt\u00f3ry opowie Rosjanom gorzk\u0105 i brutaln\u0105\nprawd\u0119. Ahoj! Odezwij si\u0119.<\/p>\n\n\n\n

W\nodpowiedzi \u2013 milczenie\u2026<\/p>\n\n\n\n

2 marca 2022 r.<\/p>\n\n\n\n

Esej ukaza\u0142 si\u0119 w oryginale na portalu zbrucz.ua pt. „\u0423 \u043f\u043e\u0448\u0443\u043a\u0430\u0445 \u0440\u043e\u0441\u0456\u0439\u0441\u044c\u043a\u043e\u0433\u043e \u042f\u0441\u043f\u0435\u0440\u0441\u0430”<\/a><\/strong>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ten wpis po\u015bwi\u0119cam O\u0142eksandrowi Irwa\u0144cowi, poecie kt\u00f3ry zdecydowa\u0142 wraz z \u017con\u0105 Oksan\u0105, \u017ce pozostan\u0105 w atakowanym Irpieniu. Gdy pisz\u0119 te s\u0142owa, od wielu godzin nie ma kontaktu z O\u0142eksandrem i Oksan\u0105, przyjaciele upowszechniaj\u0105 na Facebooku jego ostatni, opublikowany 5 marca wiersz o przebaczeniu, a raczej niemo\u017cliwo\u015bci przebaczenia Rosjanom. Poni\u017cej, w moim przek\u0142adzie, kr\u00f3tki esej z 2 marca „Szukaj\u0105c rosyjskiego Jaspersa”.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5805,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[56,6,78,167],"tags":[489,246,240,488,251],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5794"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5794"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5794\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5804,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5794\/revisions\/5804"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5805"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5794"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5794"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5794"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}