
{"id":5809,"date":"2022-03-09T08:22:01","date_gmt":"2022-03-09T07:22:01","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=5809"},"modified":"2022-03-09T10:11:27","modified_gmt":"2022-03-09T09:11:27","slug":"swiat-po-wojnie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2022\/03\/09\/swiat-po-wojnie\/","title":{"rendered":"\u015awiat po wojnie"},"content":{"rendered":"\n<p>Rosyjska agresja na Ukrain\u0119&nbsp;nie ustaje, gin\u0105 ludzie i ci\u0105gle nie wiadomo, jaki b\u0119dzie wynik tej konfrontacji. Ju\u017c jednak tworz\u0105 si\u0119 podstawy powojennego \u0142adu, kt\u00f3ry m.in. polega\u0107 ma na uniezale\u017cnieniu rozwini\u0119tych gospodarek od importu no\u015bnik\u00f3w energii z Rosji.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Media m\u00f3wi\u0105 g\u0142\u00f3wnie o decyzji USA o zakazie importu gazu, w\u0119gla i produkt\u00f3w ropopochodnych z Rosji. Konkret, udzia\u0142 Rosji w dostawach ropy do Stan\u00f3w, osi\u0105gn\u0105\u0142 7 proc. w 2020, w 2021 r. zwi\u0119kszy\u0142 si\u0119 jeszcze na fali gospodarczego o\u017cywania. USA jako najwi\u0119kszy producent ropy naftowej i zdywersyfikowanej sieci dostawc\u00f3w, w kt\u00f3rej dominuje Kanada (ponad po\u0142owa importu), stosunkowo \u0142atwo mog\u0105 si\u0119 od Rosjan odci\u0105\u0107. Czy r\u00f3wnie \u0142atwo Rosja znajdzie odbiorc\u0119 dla utraconej poda\u017cy?<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Energetyczna Unia<\/h2>\n\n\n\n<p>To wa\u017cne pytanie, zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie informacji, na kt\u00f3r\u0105 media zwracaj\u0105 mniejsz\u0105 uwag\u0119 &#8211; chodzi o strategiczn\u0105&nbsp;decyzj\u0119 Unii Europejskiej og\u0142oszon\u0105 <a rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"pod has\u0142em #REPowerEU (opens in a new tab)\" href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/commission\/presscorner\/detail\/en\/ip_22_1511\" target=\"_blank\"><strong>pod has\u0142em #REPowerEU<\/strong><\/a> przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 na spotkaniu 8 marca. Tak\u017ce bezpo\u015brednio motywowana rosyjsk\u0105 agresj\u0105&nbsp;i konieczno\u015bci\u0105 uniezale\u017cnienia od rosyjskich dostaw no\u015bnik\u00f3w energii. Wpisuje si\u0119 jednak w strategi\u0119 Europejskiego Zielonego \u0141adu.<\/p>\n\n\n\n<p>W pierwszym kroku, jeszcze w 2022 r., Komisja planuje dywersyfikacj\u0119 gazu, kt\u00f3rego 45,1 proc. pochodzi\u0142o w Rosji (oczywi\u015bcie to warto\u015b\u0107 dla UE, a nie dla poszczeg\u00f3lnych kraj\u00f3w), oraz zast\u0119powanie go energi\u0105 z innych \u017ar\u00f3de\u0142, zw\u0142aszcza odnawialnych. W ten spos\u00f3b mo\u017cna b\u0119dzie zmniejszy\u0107 import nawet o dwie trzecie przed ko\u0144cem roku, a przed ko\u0144cem dekady &#8211; uniezale\u017cni\u0107 si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Realizacja planu wymaga przyspieszenia &#8211; nie tylko budowy nowych gazoport\u00f3w dla LNG, ale tak\u017ce szybszej zielonej transformacji. Tym samym Europejski Zielony \u0141ad i plan jego realizacji na obecn\u0105 dekad\u0119, Fit for 55, zyskuj\u0105 nowy wymiar &#8211; ich realizacja to nie tylko proekologiczna transformacja, ale i budowa bezpiecze\u0144stwa strategicznego. Wielu dotychczasowych przeciwnik\u00f3w atakuj\u0105cych o\u015brodki decyzyjne Unii za realizacj\u0119 &#8222;ideologii ekologizmu&#8221; traci argumenty. Pozostaj\u0105&nbsp;jednak problemy, jakie by\u0142o wida\u0107&nbsp;i wcze\u015bniej &#8211; rozk\u0142ad koszt\u00f3w transformacji oraz zapewnienie, by mia\u0142a sprawiedliwy spo\u0142ecznie charakter. I problem najwa\u017cniejszy &#8211; czy plan Komisji zyska akceptacj\u0119 i b\u0119dzie wcielony z pe\u0142n\u0105 moc\u0105.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Koniec rosyjskiego imperium<\/h2>\n\n\n\n<p>Te aspekty tak\u017ce s\u0105 widoczne w planie #REPowerEU, b\u0119d\u0119 do nich wraca\u0142 w kolejnych tekstach. Tu chc\u0119 zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na \u00f3w strategiczny aspekt. Eksport no\u015bnik\u00f3w energii, a tak\u017ce innych wa\u017cnych surowc\u00f3w z rzadkimi minera\u0142ami, by\u0142 wa\u017cnym lewarem mocarstwowej si\u0142y (a przynajmniej jej pozoru) Rosji. Polega\u0142a na trzech filarach: sile zbrojnej, surowcach i niewielkim oddzia\u0142ywaniu <em>soft power<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Zacznijmy od <em>soft power<\/em>. Ten rosyjski urok kodowany by\u0142 w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b w r\u00f3\u017cnych \u015brodowiskach i ujawni\u0142 si\u0119 cho\u0107by w gestach &#8222;zrozumienia&#8221; dla rosyjskiej agresji w niekt\u00f3rych kr\u0119gach zachodniej lewicy. Has\u0142o, \u017ce &#8222;Rosji nale\u017cy si\u0119 szacunek&#8221;, a odpowiedzialno\u015b\u0107 za wojn\u0119 faktycznie ponosi Zach\u00f3d, bo rozpycha\u0142 si\u0119 z NATO na Wsch\u00f3d, cz\u0119sto by\u0142 i bywa powtarzany.<\/p>\n\n\n\n<p>Wspomnianym kr\u0119gom lewicowym towarzysz\u0105 przedstawiciele skrajnej prawicy, by wspomnie\u0107 prominentnych kandydat\u00f3w w wyborach prezydenckich we Francji: Erica Zemmoura i Marine Le Pen. Bestialstwo Rosjan niweczy wszak\u017ce budowany przez laty mit Rosji jako spadkobiercy ZSRR &#8211; pogromcy faszyzmu i nazizmu.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak wi\u0119c urok rosyjskiej <em>soft power<\/em> si\u0119 ko\u0144czy, przynajmniej na Zachodzie; pot\u0119ga militarna okaza\u0142a si\u0119 iluzj\u0105 (poza potencja\u0142em j\u0105drowym, rzecz jasna), jak to m\u00f3wi O\u0142eksij Arestowicz, doradca szefa kancelarii prezydenta Ukrainy, armia rosyjska &#8222;nie jest silna, tylko jest d\u0142uga&#8221;. Nieko\u0144cz\u0105ce si\u0119 konwoje s\u0105 doskona\u0142ym celem dla ukrai\u0144skiej artylerii i dron\u00f3w, sensu ataku prowadzonego w poetyce taktyki marsza\u0142ka \u017bukowa nie wida\u0107 &#8211; poza dziesi\u0105tkami spalonych pojazd\u00f3w i czo\u0142g\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Zale\u017cno\u015bci<\/h2>\n\n\n\n<p>W ko\u0144cu uzale\u017cnienie \u015bwiata od rosyjskich surowc\u00f3w. Czy mo\u017cliwe b\u0119dzie pe\u0142ne uniezale\u017cnienie? Nie chodzi nawet, jak pisz\u0105 europejscy eksperci, o odci\u0119cie ca\u0142kowite &#8211; wystarczy tylko na tyle zmniejszy\u0107 udzia\u0142 \u017ar\u00f3de\u0142 rosyjskich, by Rosja straci\u0142a mo\u017cliwo\u015b\u0107 u\u017cywania lewara monopolisty. A dodatkowo mo\u017cna dociska\u0107 Rosj\u0119, blokuj\u0105c jej dost\u0119p do tego wszystkiego, czego jej anachroniczna gospodarka nie wytwarza &#8211; wyrob\u00f3w zaawansowanej technologii, zw\u0142aszcza mikroprocesor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Tu nawet Chiny nie s\u0105 w stanie wiele pom\u00f3c, bo tak\u017ce na tym odcinku technologicznej granicy kulej\u0105, produkcja najbardziej zaawansowanych uk\u0142ad\u00f3w jest faktycznie zmonopolizowana przez tajwa\u0144sk\u0105 korporacj\u0119 TSMC, troch\u0119&nbsp;dok\u0142ada Samsung, Intel pr\u00f3buje rozpaczliwie nadrobi\u0107&nbsp;dystans, jaki straci\u0142 w ostatniej dekadzie. Pozycj\u0119&nbsp;pr\u00f3buje odzyska\u0107 te\u017c Unia w ramach og\u0142oszonego niedawno planu #EUChipsAct.<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo \u017ce udzia\u0142 kraj\u00f3w UE w produkcji mikroprocesor\u00f3w to tylko 10 proc., to Europa ma mocn\u0105&nbsp;pozycj\u0119 w uk\u0142adach potrzebnych w produkcji samochod\u00f3w i instalacji przemys\u0142owych. No i ma co\u015b, czego nie ma nikt na \u015bwiecie &#8211; ASML, czyli firm\u0119 produkuj\u0105c\u0105 urz\u0105dzenia do fotolitografii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Strukturalne zacofanie<\/h2>\n\n\n\n<p>O strukturalnym zap\u00f3\u017anieniu gospodarki rosyjskiej \u015bwiadczy nie tylko niezdolno\u015b\u0107 do samodzielnej produkcji zaawansowanych uk\u0142ad\u00f3w elektronicznych, ale tak\u017ce znikomy udzia\u0142 w \u015bwiatowym rynku &#8211; to zaledwie 0,1 proc. \u015bwiatowego handlu w tym segmencie (czyli Rosjanie nawet nie produkuj\u0105 zbyt wielu rzeczy potrzebuj\u0105cych procesor\u00f3w). Producenci nawet nie zauwa\u017c\u0105 konsekwencji embarga dla Rosji, Rosjanie znacznie bardziej jednak odczuj\u0105 brak dost\u0119pu do elektroniki potrzebnej cho\u0107by do produkcji zbrojeniowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Wojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a i oby sta\u0142o si\u0119 to jak najszybciej, ale ju\u017c wy\u0142ania si\u0119 spoza niej zarys nowego \u0142adu, w kt\u00f3rym Rosja nie b\u0119dzie ju\u017c mia\u0142a statusu supermocarstwa, tylko b\u0119dzie si\u0119 osuwa\u0107 w wasalne relacje z Chinami. Bo najwi\u0119kszym beneficjentem rosyjskiej awantury zdaj\u0105&nbsp;si\u0119 by\u0107 w\u0142a\u015bnie Chiny, cierpliwie czekaj\u0105ce na wynik rozstrzygni\u0119cia, kt\u00f3rego kluczowym elementem b\u0119dzie uzale\u017cnienie Rosji od protektoratu Pa\u0144stwa \u015arodka.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rosyjska agresja na Ukrain\u0119 nie ustaje, gin\u0105 ludzie i ci\u0105gle nie wiadomo, jaki b\u0119dzie wynik tej konfrontacji. \u015awiat ju\u017c jednak buduje podstawy powojennego \u0142adu, kt\u00f3ry m.in. polega\u0107 ma na uniezale\u017cnieniu rozwini\u0119tych gospodarek od importu no\u015bnik\u00f3w  energii z Rosji.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5820,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187,46,49,6,86,78,50,167],"tags":[484,493,397,492,246,240,485,250,251],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5809"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5809"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5809\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5821,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5809\/revisions\/5821"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5820"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5809"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5809"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5809"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}