{"id":6106,"date":"2022-10-02T17:41:38","date_gmt":"2022-10-02T15:41:38","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=6106"},"modified":"2022-10-02T20:46:07","modified_gmt":"2022-10-02T18:46:07","slug":"ciszej-nad-ta-rura","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2022\/10\/02\/ciszej-nad-ta-rura\/","title":{"rendered":"Ciszej nad t\u0105 rur\u0105"},"content":{"rendered":"\n

Baltic Pipe ruszy\u0142, w sobot\u0119 gazoci\u0105giem pop\u0142yn\u0105\u0142 gaz. Rado\u015b\u0107 z inauguracji psuj\u0105 jednak doniesienia o sabota\u017cu i zniszczeniu nitek gazoci\u0105gu Nord Stream. Okazuje si\u0119, \u017ce budowana mozolnie przez lata infrastruktura maj\u0105ca zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwo energetyczne mo\u017ce by\u0107 do\u015b\u0107 \u0142atwo unieruchomiona.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Nie wiadomo, kto dokona\u0142 sabota\u017cu na Nord Stream, cho\u0107 wiele trop\u00f3w prowadzi do Rosji. Rosjanie oczywi\u015bcie si\u0119\u00a0nie przyznaj\u0105 i oskar\u017caj\u0105 Amerykan\u00f3w. W sumie nie ma to wi\u0119kszego znaczenia – liczy si\u0119\u00a0fakt ilustruj\u0105cy, \u017ce w czasie wojny o charakterze totalnym wszelkie chwyty mog\u0105 by\u0107 zastosowane. My\u015blenie o bezpiecze\u0144stwie energetycznym z czas\u00f3w pokoju w kategoriach wielkich, scentralizowanych system\u00f3w dostarczania no\u015bnik\u00f3w energii okaza\u0142o si\u0119 niepokoj\u0105co kr\u00f3tkowzroczne.<\/p>\n\n\n\n

Na zagro\u017cenie atakiem na Baltic Pipe zwracaj\u0105 uwag\u0119 eksperci w zachodnich mediach, cho\u0107 nie trzeba by\u0107 ekspertem, by pod Nord Stream takie niebezpiecze\u0144stwo dostrzec. Nowy gazoci\u0105g krytykuj\u0105 tak\u017ce przedstawiciele organizacji ekologicznych. Andrzej Kassenberg z Instytutu na rzecz Ekorozwoju pyta retorycznie<\/a><\/strong>, w jaki spos\u00f3b Baltic Pipe zmniejsza uzale\u017cnienie Polski od importu gazu ziemnego wpisane w polsk\u0105 strategi\u0119 energetyczn\u0105?<\/p>\n\n\n\n

Oderwanie si\u0119 od Rosji na rzecz innego dostawcy nie rozwi\u0105zuje d\u0142ugofalowo problemu uzale\u017cnienia, na dodatek inwestycja i ch\u0119\u0107 jej amortyzacji oznacza\u0107 b\u0119dzie trudno\u015bci w realizacji cel\u00f3w polityki klimatycznej, do kt\u00f3rych droga wiedzie przez jak najszybsze zmniejszanie zu\u017cycia paliw kopalnych.<\/p>\n\n\n\n

Mamy jednak wojn\u0119, powiedz\u0105 reali\u015bci i dodadz\u0105, \u017ce nie szkoda r\u00f3\u017c, gdy p\u0142onie las. Wa\u017cne, \u017ce przed zim\u0105 uda\u0142o si\u0119 uruchomi\u0107 dostawy gazu z nowego \u017ar\u00f3d\u0142a. A zagro\u017cenie terrorystyczne lub sabota\u017cowe, owszem, zwi\u0119ksza ryzyko operacji, ale nie uniewa\u017cnia jej sensowno\u015bci. Bo jaka by\u0142a alternatywa?<\/p>\n\n\n\n

C\u00f3\u017c, by\u0142a i jest, i to bardzo prosta. Wskazuj\u0105 na ni\u0105 Kassenberg, wskazali j\u0105 tak\u017ce Jerzy Buzek i Ryszard Pawlik w „Rzeczpospolitej”<\/a><\/strong>. Zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce gaz z Baltic Pipe to rozwi\u0105zanie przej\u015bciowe, co najwy\u017cej na dwie dekady, w\u0142a\u015bnie ze wzgl\u0119du na zobowi\u0105zania klimatyczne. Rozwi\u0105zaniem trwa\u0142ym jest postawienie na biometan i rozw\u00f3j biogazowni przetwarzaj\u0105cych odpadki komunalne i rolnicze. W ten spos\u00f3b mo\u017cna by uzyskiwa\u0107\u00a0nawet 8-10 mld m sze\u015bc. gazu rocznie.<\/p>\n\n\n\n

Gdyby\u015bmy zacz\u0119li rozwija\u0107 biogazownie w chwili, gdy rodzi\u0142y si\u0119 pierwsze pomys\u0142y na Baltic Pipe, a wi\u0119c dwie dekady temu, dzi\u015b mogliby\u015bmy biometanem zaspokaja\u0107 blisko po\u0142ow\u0119 zapotrzebowania Polski na gaz (w 2021 r. 23,3 mld m sze\u015bc.). Gdyby\u015bmy te\u017c wtedy zacz\u0119li systematycznie rozwija\u0107 programy energooszcz\u0119dno\u015bci, a zw\u0142aszcza termomodernizacji, to na tegoroczn\u0105\u00a0zim\u0119 patrzyliby\u015bmy ze znacznie wi\u0119kszym spokojem.<\/p>\n\n\n\n

Gdyby\u015bmy… rzecz jednak nie tyle w s\u0142abej zdolno\u015bci strategicznej polskich elit politycznych, niezale\u017cnie od politycznego koloru. Bo nawet gdy tak\u0105 zdolno\u015b\u0107 wyka\u017c\u0105, jak w przypadku Baltic Pipe (wszak uda\u0142o si\u0119 gazoci\u0105g wybudowa\u0107, realizuj\u0105c za\u0142o\u017cony cel), to okazuje si\u0119, \u017ce zdolno\u015bci tej nie towarzyszy strategiczna wyobra\u017ania.<\/p>\n\n\n\n

To ograniczenie wyobra\u017ani w Polsce polega na \u0142\u0105czeniu kwestii bezpiecze\u0144stwa w dowolnym wymiarze z hierarchicznymi systemami kontroli i zarz\u0105dzania. Jak energia, to wielki ruroci\u0105g obs\u0142ugiwany przez podlegaj\u0105c\u0105 pa\u0144stwowej kontroli firm\u0119. Jak ochrona ludno\u015bci, to ca\u0142a w\u0142adza w r\u0119ce rz\u0105du – tak proponuje projekt ustawy o ochronie ludno\u015bci oraz o stanie kl\u0119ski \u017cywio\u0142owej.<\/p>\n\n\n\n

Tymczasem w przypadku bezpiecze\u0144stwa energetycznego system oparty na setkach biogazowni by\u0142by znacznie pewniejszy i szerzej – na rozproszonych \u017ar\u00f3d\u0142ach energii. Tylko \u017ce nie podlega\u0142by scentralizowanej kontroli, przeciwnie, zdolno\u015b\u0107 samodzielnej produkcji energii w wymiarze lokalnym zwi\u0119ksza\u0142aby si\u0142\u0119 przetargow\u0105 podmiot\u00f3w lokalnych w relacjach z centrum. Czy zwi\u0119kszenie symetrii w tych relacjach zagra\u017ca\u0142oby bezpiecze\u0144stwu?<\/p>\n\n\n\n

Do\u015bwiadczenie Ukrainy w czasie wojny pokazuje, \u017ce przeciwnie – horyzontalny i sieciowy system koordynacji, z jasno podzielonymi zadaniami mi\u0119dzy szczeble zarz\u0105dzania i zachowaniem ich decyzyjnej samodzielno\u015bci, zwi\u0119ksza odporno\u015b\u0107 ca\u0142ego systemu i jego zdolno\u015b\u0107 do odpowiedzi na zagro\u017cenia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Baltic Pipe ruszy\u0142, w sobot\u0119 gazoci\u0105giem pop\u0142yn\u0105\u0142 gaz. Rado\u015b\u0107 z inauguracji psuj\u0105 jednak doniesienia o sabota\u017cu i zniszczeniu nitek gazoci\u0105gu Nord Stream. Okazuje si\u0119, \u017ce budowana mozolnie przez lata infrastruktura maj\u0105ca zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwo energetyczne mo\u017ce by\u0107 do\u015b\u0107 \u0142atwo unieruchomiona. <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6107,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187,120,6,167],"tags":[533,54,536,484,535,247,534],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6106"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6106"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6106\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6110,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6106\/revisions\/6110"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6107"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6106"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6106"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6106"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}