
{"id":611,"date":"2014-05-01T11:54:00","date_gmt":"2014-05-01T09:54:00","guid":{"rendered":"http:\/\/antymatrix.blog.polityka.pl\/?p=611"},"modified":"2014-05-01T11:54:00","modified_gmt":"2014-05-01T09:54:00","slug":"dobra-dekada","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/2014\/05\/01\/dobra-dekada\/","title":{"rendered":"Dobra dekada"},"content":{"rendered":"<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"CUD HISTORII ZWIASTUN 34s\" width=\"1778\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Dypcq2mkVCQ?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Polacy \u015bwi\u0119tuj\u0119 dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 wst\u0105pienia do Unii Europejskiej rekordowym poparciem dla tego projektu &#8211; cz\u0142onkostwo w UE popiera 89% spo\u0142ecze\u0144stwa (zgodnie z badaniami CBOS). Rekord nie tylko w historii Polski, zdaje si\u0119 nigdy podobnego entuzjazmu nie wykazywa\u0142o \u017cadne ze spo\u0142ecze\u0144stw europejskich. Nie wiem, co si\u0119 sk\u0142ania na ten wynik &#8211; pewno niebagateln\u0105 rol\u0119 odgrywa \u015bwiadomo\u015b\u0107 ukrai\u0144skiego kryzysu, kt\u00f3ry u\u015bwiadamia mo\u017cliw\u0105 alternatyw\u0119 dla historii Polski po 1989 r.\u00a0<!--more--><\/p>\n<p>Dekad\u0119 temu 30 kwietnia 2004 r. ogl\u0105da\u0142em komedi\u0119 &#8222;Good Bye Lenin&#8221; &#8211; dobre przypomnienie \u00a0wcale nie\u015bmiesznego \u015bwiata sprzed 1989 r. \u00a0Nie\u015bmiesznego, cho\u0107 do dzi\u015b nie do\u015b\u0107 dobrze opisanego, bo jego opis wymaga jednak lepszego klucza, ni\u017c wytrych, \u017ce PRL by\u0142 czasem nienormalnym, porzucaj\u0105c go wybrali\u015bmy &#8222;normalno\u015b\u0107&#8221;. To przekonanie o nowej normalno\u015bci st\u0119pi\u0142o zdolno\u015b\u0107 do dobrej krytyki kapitalizmu, jaki sobie po 1989 r. zafundowali\u015bmy. A kapitalizm nigdy nie by\u0142 tworem &#8222;normalnym&#8221;, tylko historyczn\u0105 ewoluuj\u0105c\u0105 formacj\u0105 spo\u0142eczno-gospodarcz\u0105, formowan\u0105 nie tylko przez rynek, lecz w jeszcze wi\u0119kszym stopniu przez ideologi\u0119.<\/p>\n<p>Trafili\u015bmy wi\u0119c nie do &#8222;normalnego&#8221;, lecz konkretnego kapitalizmu, a za normaln\u0105 przyj\u0119li\u015bmy dominuj\u0105c\u0105 ideologi\u0119 neoliberaln\u0105. Okazuje si\u0119 jednak, \u017ce normalne bywa patologiczne &#8211; wyrazem tej patologii jest cho\u0107by kryzys rozpocz\u0119ty w latach 2007\/8. Orientuj\u0105c si\u0119 w 1989 r. na Zach\u00f3d i integracj\u0119 z Uni\u0105 Europejsk\u0105 wybrali\u015bmy jedn\u0105 z form realizacji neoliberalnego projektu &#8211; warianty chi\u0144ski czy rosyjski nie by\u0142y wcale systemow\u0105 alternatyw\u0105, lecz jedynie proponuj\u0105 inny spos\u00f3b politycznego zarz\u0105dzania kapita\u0142em, cho\u0107 ta zdolno\u015b\u0107 politycznego oddzia\u0142ywania jest i tak ograniczona &#8211; wida\u0107 to po pierwszych tygodniach ograniczonych ci\u0105gle sankcji wobec Rosji, kiedy ekonomiczne prognozy m\u00f3wi\u0105 o spadku PKB Rosji w 2014 r. nawet o 5%.<\/p>\n<p>Wybrali\u015bmy w 1989 r. Zach\u00f3d i zdo\u0142ali\u015bmy do tego wyboru dostosowa\u0107 \u015brodki na tyle, by mo\u017cliwa by\u0142a integracja w struktury bezpiecze\u0144stwa (NATO) i gospodarki. Oczywi\u015bcie, \u017ce by\u0142 to proces neokolonialny w sensie takim, jak Immanuel Wallerstein definiuje relacje mi\u0119dzy centrum a o\u015brodkami p\u00f3\u0142peryferyjnymi i peryferyjnymi. Problem w tym, \u017ce centrum zawsze oddzia\u0142uje na peryferie niezale\u017cnie od ich wyboru &#8211; przekona\u0142y si\u0119 o tym elity sarmackiej Rzeczypospolitej. Ceny na zbo\u017ce dyktowa\u0142 Amsterdam w ten spos\u00f3b bezpo\u015brednio wp\u0142ywaj\u0105c na struktur\u0119 gospodarki i kolonizuj\u0105c Rzeczpospolit\u0105.<\/p>\n<p>Zdecydowanie lepszym wyj\u015bciem jest podj\u0119cie aktywnej gry z centrum, by uczyni\u0107 z niej proces prowadz\u0105cy do wynik\u00f3w korzystnych dla wszystkich. Tak analizowana dekada w Unii i pi\u0119tnastolecie w NATO uznane by\u0107 musz\u0105 za niew\u0105tpliwy sukces. Sukces, kt\u00f3ry tym bardziej wymaga dzi\u015b krytycznej analizy, bo wcale nie jest pewny przebieg kolejnej dekady. Normalno\u015b\u0107 zako\u0144czy\u0142a si\u0119 nie tylko w sferze gospodarczej, wr\u00f3ci\u0142a tak\u017ce na porz\u0105dek dzienny kwestia bezpiecze\u0144stwa strategicznego. Wr\u00f3ci\u0142a po prostu historia. I ten powr\u00f3t u\u015bwiadamia wag\u0119 i s\u0142uszno\u015b\u0107 strategicznych polskich wybor\u00f3w po 1989 r. Skoro jednak nie mo\u017cna \u017cy\u0107 w \u015bwiecie doskona\u0142ym, o czym przekona\u0142o fiasko komunizmu, lepiej stara\u0107 si\u0119 \u017cy\u0107 w \u015bwiecie najlepszym z mo\u017cliwych.<\/p>\n<p>Walk\u0119 o wej\u015bcie do tego \u015bwiata pokazuje film Katarzyny Kolendy-Zaleskiej &#8222;Cud historii&#8221;, dokument przygotowany przez TVN przy wsparciu Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej. Wczoraj odby\u0142a si\u0119 jego premiera &#8211; szed\u0142em na ni\u0105 ze sporym niepokojem, \u017ce zobacz\u0119 rozwini\u0119t\u0105 wersj\u0119 s\u0142ynnego ju\u017c spotu reklamowego. Niepok\u00f3j by\u0142 niepotrzebny, warto zobaczy\u0107 &#8222;Cud historii&#8221; \u017ceby zrozumie\u0107, \u017ce jeszcze kilkana\u015bcie lat temu nic nie by\u0142o oczywiste. I zn\u00f3w przestaje by\u0107 oczywiste, o czym przypomina ukrai\u0144skie memento pod koniec filmu pokazuj\u0105ce ludzi, kt\u00f3rzy za europejskie marzenie gotowi byli umiera\u0107.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Polacy \u015bwi\u0119tuj\u0119 dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 wst\u0105pienia do Unii Europejskiej rekordowym poparciem dla tego projektu &#8211; cz\u0142onkostwo w UE popiera 89% spo\u0142ecze\u0144stwa (zgodnie z badaniami CBOS). Rekord nie tylko w historii Polski, zdaje si\u0119 nigdy podobnego entuzjazmu nie wykazywa\u0142o \u017cadne ze spo\u0142ecze\u0144stw europejskich. Nie wiem, co si\u0119 sk\u0142ania na ten wynik &#8211; pewno niebagateln\u0105 rol\u0119 odgrywa \u015bwiadomo\u015b\u0107 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,46,21,24,49,120,6,124,78,50,70],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/611"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=611"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/611\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":612,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/611\/revisions\/612"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=611"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=611"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/antymatrix\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}