![\"\"](\"\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Zrzut-ekranu-2023-07-12-o-08.32.19-1024x699.png\")
<\/figure>\n\n\n\nW podobnym badaniu CBOS wychodzi, \u017ce Polki i Polacy najbardziej lubi\u0105 Amerykan\u00f3w (68 proc.), W\u0142och\u00f3w (61 proc.), Anglik\u00f3w (60 proc.), Czech\u00f3w (54 proc.), S\u0142owak\u00f3w (54 proc.) i dopiero Ukrai\u0144c\u00f3w (51 proc.). Wida\u0107 wyra\u017anie, \u017ce o ile Ukrai\u0144cy swojej oceny Polski i Polak\u00f3w nie zmieniaj\u0105, o tyle nasz entuzjazm powoli maleje – w badaniu Polityki Insight z sierpnia ubieg\u0142ego roku mo\u017cna dostrzec, \u017ce na pocz\u0105tku wojny pozytywny stosunek deklarowa\u0142o ponad 70 proc., a ju\u017c w sierpniu ok. 60 proc.<\/p>\n\n\n\n C\u00f3\u017c, mo\u017cna stwierdzi\u0107, \u017ce asymetria w tym przypadku jest wyt\u0142umaczalna. Polska jako kraj i Polacy jako spo\u0142ecze\u0144stwo zrobili rzeczywi\u015bcie wiele. I Ukrai\u0144cy ca\u0142y czas autentycznie to pami\u0119taj\u0105, wspominaj\u0105c cz\u0119sto najpierw przyj\u0119cie uchod\u017ac\u00f3w, potem decyzj\u0119 rz\u0105du o przekazaniu czo\u0142g\u00f3w i dalsze wsparcie dyplomatyczne, militarne i polityczne.<\/p>\n\n\n\n Polacy, mimo blisko\u015bci wojny, zaczynaj\u0105 coraz bardziej by\u0107 zm\u0119czeni wojennymi doniesieniami i konsekwencjami, urojonymi lub rzeczywistymi, obecno\u015bci imigrant\u00f3w w Polsce. Coraz wi\u0119cej z nas twierdzi, \u017ce Ukrai\u0144cy w Polsce s\u0105\u00a0uprzywilejowani i maj\u0105 \u0142atwiejszy dost\u0119p do wielu us\u0142ug lub przez swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 utrudniaj\u0105 dost\u0119p np. do s\u0142u\u017cby zdrowia.<\/p>\n\n\n\n Zmienia si\u0119\u00a0postrzeganie spo\u0142eczne, ale te\u017c postrzeganie sytuacji przez ekspert\u00f3w i analityk\u00f3w. I tak ukrai\u0144scy eksperci ca\u0142y czas podkre\u015blaj\u0105 znaczenie pomocy ze strony pa\u0144stwa polskiego, ale wskazuj\u0105, \u017ce ze wzgl\u0119du na strategiczne cele Ukrainy, czyli integracj\u0119 z Uni\u0105 Europejsk\u0105, rz\u0105d maj\u0105cy k\u0142opoty z praworz\u0105dno\u015bci\u0105 i eurosceptyczny staje si\u0119 coraz wi\u0119kszym obci\u0105\u017ceniem ni\u017c sojusznikiem.<\/p>\n\n\n\n Ukrai\u0144cy nie rozumiej\u0105 te\u017c antyniemieckich fobii Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego i jego partii. Niemcy, jakkolwiek powoli, ruszali z pomoc\u0105 Ukrainie, to jednak stali si\u0119\u00a0obecnie filarem zar\u00f3wno dzia\u0142a\u0144 bie\u017c\u0105cych, jak i warunkiem skutecznej odbudowy. I Ukrai\u0144cy to dostrzegaj\u0105, co wida\u0107 po systematycznie rosn\u0105cym uznaniu dla Niemiec. Jeszcze w kwietniu 2022 r. tylko 50 proc. badanych w Ukrainie uznawa\u0142a Niemcy za pa\u0144stwo przyjacielskie, dzi\u015b – przypomnijmy – 80 proc.<\/p>\n\n\n\n C\u00f3\u017c, polska retoryka, \u017ce nie tylko Rosja, ale tak\u017ce Niemcy s\u0105 odwiecznym wrogiem, Ukrai\u0144c\u00f3w nie przekonuje. Nie dzia\u0142aj\u0105 r\u00f3wnie\u017c ju\u017c oskar\u017cenia, \u017ce to Niemcy s\u0105 odpowiedzialni za wybuch wojny, bo wyhodowali Putina. Sw\u00f3j walny udzia\u0142 w hodowli te\u017c mamy, bo\u015bmy dop\u00f3ki by\u0142o mo\u017cna, jeszcze w czasie wojny importowali paliwo z Rosji. Ukrai\u0144cy dostrzegaj\u0105 natomiast fakty.<\/p>\n\n\n\n Dzi\u015b to s\u0105 dostawy uzbrojenia, niedawna decyzja Rheinmetall, najwi\u0119kszego producenta broni w Niemczech, o budowie w ci\u0105gu trzech miesi\u0119cy fabryki w Ukrainie jest doskona\u0142ym przyk\u0142adem strategicznej ofensywy. Niemiecka fabryka wybudowana jeszcze w czasie wojny jest najlepszym wyrazem woli uczestniczenia nie tylko w zwyci\u0119stwie nad Rosj\u0105, ale i w przysz\u0142ej odbudowie.<\/p>\n\n\n\n Fabryka ma nale\u017ce\u0107 do Ukrobronprom, ukrai\u0144skiego holdingu zbrojeniowego, i b\u0119dzie produkowa\u0107 na licencji oraz remontowa\u0107 transportery Fuchs. Jednocze\u015bnie Rheinmetall zwi\u0119kszy zdolno\u015bci produkcyjne pocisk\u00f3w z my\u015bl\u0105 o dostawach do odbiorc\u00f3w ukrai\u0144skich.<\/p>\n\n\n\n Jak mawiaj\u0105 nowojorczycy, money talks, bullshit walks<\/em>, wi\u0119c w polskiej polityce czas na mniej bullshitu, w jego miejsce przyda\u0142yby si\u0119 kolejne fakty i realne dzia\u0142ania, kt\u00f3re ochroni\u0105 przed rozczarowaniem w przysz\u0142o\u015bci, \u017ce niewdzi\u0119czni Ukrai\u0144cy dogadali si\u0119 za naszymi plecami z Niemcami skuszeni ich euro. Ju\u017c raz taki zaw\u00f3d prze\u017cyli\u015bmy po awanturze w Iraku w 2003 r.<\/p>\n\n\n\n Oczywi\u015bcie nie ma \u017cadnych analogii mi\u0119dzy Irakiem i Ukrain\u0105. W\u00f3wczas Polska zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w inwazj\u0119, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do upadku pa\u0144stwa irackiego. Ukrainie pomagamy, nie anga\u017cuj\u0105c si\u0119 bezpo\u015brednio, a pa\u0144stwo ukrai\u0144skie ca\u0142y czas dzia\u0142a, zachowuj\u0105c zdolno\u015b\u0107 prowadzenia suwerennej polityki i obrony. Nie by\u0142oby to mo\u017cliwe bez pomocy sojusznik\u00f3w, ale te\u017c Ukrain\u0105 nie jest atrap\u0105.<\/p>\n\n\n\n Dobre zrozumienie mechanizm\u00f3w wojennego dzia\u0142ania ukrai\u0144skiego pa\u0144stwa i wewn\u0119trznych struktur podmiotowo\u015bci, nie tylko aktor\u00f3w pa\u0144stwowych ale tak\u017ce samorz\u0105dowych, organizacji spo\u0142ecznych, biznesu, jest niezb\u0119dne, je\u015bli chcemy wsp\u00f3\u0142uczestniczy\u0107 w zwyci\u0119stwie i ukrai\u0144skiej odbudowie.<\/p>\n\n\n\n Tu znowu ujawnia si\u0119 asymetria. Ukrai\u0144cy s\u0105 s\u0142usznie przekonani, \u017ce odbudowa i integracja Ukrainy z Uni\u0105 Europejsk\u0105 b\u0119dzie procesem wielostronnym, zmieniaj\u0105cym rzeczywisto\u015b\u0107 nie tylko w Ukrainie. Bo nie chodzi o rekonstrukcj\u0119 pa\u0144stwa, tylko jego modernizacj\u0119 – budow\u0119 infrastruktury i \u0142adu instytucjonalnego na wyzwania XXI w.<\/p>\n\n\n\n Na taki proces nie ma gotowych recept, pa\u0144stwa Unii same szukaj\u0105 pomys\u0142\u00f3w na w\u0142asn\u0105 modernizacj\u0119\u00a0wobec wyzwa\u0144 przysz\u0142o\u015bci. Zwyk\u0142y transfer know-how<\/em> nie wystarczy, bo wiele rozwi\u0105za\u0144 trzeba wymy\u015bli\u0107. I tak jak dzi\u015b Ukrai\u0144cy s\u0105 wielkimi innowatorami, je\u015bli chodzi o sztuk\u0119\u00a0wojenn\u0105, tak mog\u0105 by\u0107 innowatorami wymy\u015blaj\u0105cymi formy \u017cycia dla spo\u0142ecze\u0144stwa postapokaliptycznego.<\/p>\n\n\n\n W relacjach polsko-ukrai\u0144skich wa\u017cnym czynnikiem d\u0142ugo jeszcze b\u0119dzie historia. T\u0119 tak\u017ce postrzegamy asymetrycznie, \u017cywi\u0105c si\u0119 wzajemnie stereotypami. Ci\u0105gle g\u0142\u00f3wnym punktem nieporozumienia jest kwestia rzezi wo\u0142y\u0144skiej, kt\u00f3rej 80. rocznic\u0119\u00a0obchodzili\u015bmy 11 lipca. Po\u0142owa Polak\u00f3w oczekiwa\u0142a (za CBOS), \u017ce Ze\u0142enski przeprosi za tamt\u0105 zbrodni\u0119.<\/p>\n\n\n\n Prezydent Ukrainy spotka\u0142 si\u0119 w \u0141ucku z prezydentem Andrzejem Dud\u0105, wsp\u00f3lnie uczcili ofiary, ale dalej id\u0105cych gest\u00f3w zabrak\u0142o. Czy rzeczywi\u015bcie Ze\u0142enskiemu brakuje empatii? Czy te\u017c po prostu nie rozumie, o co Polakom chodzi? Ze\u0142enski pochodzi z Krzywego Rogu i niewykluczone, \u017ce o Wo\u0142yniu dowiedzia\u0142 si\u0119 dopiero, gdy wszed\u0142 do polityki.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119kszo\u015b\u0107\u00a0Ukrai\u0144c\u00f3w nic nie wie o wydarzeniach wo\u0142y\u0144skich i antypolskiej akcji UPA, bo toczy\u0142a si\u0119 na okupowanych przez Niemc\u00f3w terenach II Rzeczypospolitej. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Ukrai\u0144c\u00f3w \u017cy\u0142a w Ukrainie Radzieckiej, pa\u0144stwie o ograniczonej suwerenno\u015bci i zerowej odpowiedzialno\u015bci za to, co si\u0119 dzia\u0142o na Wo\u0142yniu i w Galicji.<\/p>\n\n\n\n Dodatkowo w Zwi\u0105zku Radzieckim pami\u0119\u0107 o wszelkich przejawach dzia\u0142a\u0144 niepodleg\u0142o\u015bciowych by\u0142a wymazywana z pe\u0142n\u0105 brutalno\u015bci\u0105. Podobnie jak pami\u0119\u0107\u00a0po komunistycznym terrorze. Odzyskiwanie tej pami\u0119ci po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci w 1991 r. okaza\u0142o si\u0119 niezwykle trudnym procesem, bo wymaga\u0142 wysup\u0142ania historii ukrai\u0144skiej z historii og\u00f3lnoradzieckiej oraz przywr\u00f3cenia do obiegu podstawowych wydarze\u0144.<\/p>\n\n\n\n Te wydarzenia to odr\u0119bno\u015b\u0107\u00a0ukrai\u0144skiej rewolucji 1917-21, okres ukrainizacji lat 20. XX w. zako\u0144czony Ho\u0142domorem i eksterminacj\u0105\u00a0elit intelektualnych, udzia\u0142 ukrai\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa w II wojnie, z ponad 10 mln ofiar. Terror komunistyczny, terror nazistowski, Holokaust, deportacje ludno\u015bci polskiej na Syberi\u0119, deportacja Tatar\u00f3w krymskich, deportacje Ukrai\u0144c\u00f3w wspieraj\u0105cych UPA i zbrojne podziemie.<\/p>\n\n\n\n Pierwsza dekada niepodleg\u0142o\u015bci nie sprzyja\u0142a pe\u0142nej konfrontacji z histori\u0105, wp\u0142ywy rosyjskie by\u0142y wtedy jeszcze zbyt du\u017ce, pami\u0119\u0107 spo\u0142eczna zbyt mocno tkwi\u0105ca w ukszta\u0142towanej w ZSRR wyobra\u017ani. Dopiero doj\u015bcie do w\u0142adzy Wiktora Juszczenki w styczniu 2005 r. przyspieszy\u0142o proces odzyskiwania historii, ale tak\u017ce kszta\u0142towania polityki historycznej zgodnie z interesem ukrai\u0144skiego pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n Cz\u0119\u015bci\u0105 tego procesu by\u0142o przywracanie pami\u0119ci o OUN i UPA, r\u00f3wnolegle odbywa\u0142a si\u0119\u00a0praca historyk\u00f3w i polittechnolog\u00f3w od polityki historycznej, kt\u00f3rym mniej zale\u017ca\u0142o i zale\u017cy na historycznej prawdzie, a bardziej na tym, by historia s\u0142u\u017cy\u0142a za podstaw\u0119 narodowej mitologii. Co gorsza, wielu historyk\u00f3w myli rol\u0119 i przekonuj\u0105c, \u017ce zajmuje si\u0119 nauk\u0105, uczestniczy w procesie mitologizacji (nie tylko w Ukrainie, w Polsce jest tak samo).<\/p>\n\n\n\n Pisa\u0142 o tym wiele lat temu ukrai\u0144ski historyk Jaros\u0142aw Hrycak w ksi\u0105\u017cce „Strasti za nacjonalizmom” (Pasja nacjonalizmu). W eseju „Tezy do dyskusji o UPA” pokazuje ca\u0142\u0105 wieloznaczno\u015b\u0107 nacjonalistycznego w\u0105tku ukrai\u0144skiej historii i to mieszanie si\u0119 mitu z prawd\u0105, kt\u00f3ra jasno pokazuje charakter zaplanowanej zbrodni, jak\u0105\u00a0by\u0142a akcja antypolska. Hrycak w tym eseju idzie dalej, podejmuje nie tylko kwesti\u0119\u00a0odpowiedzialno\u015bci intelektualisty za zbrodnie pope\u0142nione w imi\u0119 swojego narodu cho\u0107by przez niewielk\u0105 jego cz\u0119\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n Stawia tak\u017ce pytanie, czy kierownictwo antykomunistycznego podziemia nie pope\u0142ni\u0142o innych b\u0142\u0119d\u00f3w, zakazuj\u0105c jakiegokolwiek anga\u017cowania si\u0119 w \u017cycie publiczne w ramach pa\u0144stwa radzieckiego. W efekcie tego ultrapatriotyzmu, rozpowszechnionego na zachodniej Ukrainie, zablokowany zosta\u0142 awans spo\u0142eczny rzesz m\u0142odzie\u017cy. By\u0107 mo\u017ce uchroni\u0142a si\u0119 ona przed sowietyzacj\u0105, ale jednocze\u015bnie straci\u0142a wp\u0142yw na rozw\u00f3j, skazuj\u0105c si\u0119 na prowincjonalizacj\u0119.<\/p>\n\n\n\n Wojna z Rosj\u0105 historyczn\u0105 debat\u0119 przesun\u0119\u0142a jeszcze bardziej w kierunku mitologizacji. To zrozumia\u0142e, ale jeszcze bardziej zwi\u0119ksza asymetri\u0119 w postrzeganiu fakt\u00f3w wsp\u00f3lnej polsko-ukrai\u0144skiej historii, zw\u0142aszcza rzezi wo\u0142y\u0144skiej. Ta asymetria nie powinna jednak by\u0107\u00a0przeszkod\u0105 w uznaniu zasadniczej powinno\u015bci – obowi\u0105zku pami\u0119ci o ofiarach i godnym ich poch\u00f3wku.<\/p>\n\n\n\n![\"\"](\"\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Zrzut-ekranu-2023-07-12-o-08.33.20-1024x982.png\")
<\/figure>\n\n\n\nInteresy<\/h2>\n\n\n\n
Niemcy, sojusznik czy wr\u00f3g?<\/h2>\n\n\n\n
Odbudowa<\/h2>\n\n\n\n
Historia<\/h2>\n\n\n\n
Desowietyzacja pami\u0119ci<\/h2>\n\n\n\n
Prawda, mit, odwaga<\/h2>\n\n\n\n