{"id":917,"date":"2010-01-19T09:51:18","date_gmt":"2010-01-19T08:51:18","guid":{"rendered":"http:\/\/chetkowski.blog.polityka.pl\/?p=917"},"modified":"2010-01-19T11:29:53","modified_gmt":"2010-01-19T10:29:53","slug":"nauczyciele-wobec-klamstwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/2010\/01\/19\/nauczyciele-wobec-klamstwa\/","title":{"rendered":"Nauczyciele wobec k\u0142amstwa"},"content":{"rendered":"

Krzysztof U\u015bci\u0144ski w styczniowej „Odrze” <\/a>opublikowa\u0142 tekst „My\u015bl\u0119 wi\u0119c k\u0142ami\u0119”. Sporo w nim o nauczycielach. Autor wyja\u015bnia, dlaczego w okresie zabor\u00f3w i w II Rzeczypospolitej ta grupa zawodowa cieszy\u0142a si\u0119 powa\u017caniem, posiada\u0142a autorytet, by\u0142a autentyczn\u0105 elit\u0105 spo\u0142eczn\u0105.<\/p>\n

Po pierwsze, nauczyciele byli grup\u0105 liczn\u0105, po drugie, doskonale zorganizowan\u0105 (w 1905 r. powsta\u0142 ZNP\u00a0– Zwi\u0105zek Nauczycielstwa Polskiego<\/a>), a po trzecie, „nauczyciele \u00f3wcze\u015bni uwa\u017cali, i\u017c obok nauczania ich obowi\u0105zkiem g\u0142\u00f3wnym jest wychowanie m\u0142odego pokolenia, a tak\u017ce\u00a0– niezale\u017cne i odpowiedzialne publiczne wypowiadanie si\u0119 wychowawc\u00f3w tego pokolenia w istotnych kwestiach spo\u0142ecznych”. U\u015bci\u0144ski przypomina, \u017ce ZNP by\u0142o lewicowe, jednak „nijak si\u0119 mia\u0142o do „demokracji” i „socjalizmu” made in CCCP”.<\/p>\n

Dalej autor t\u0142umaczy, jak z\u00a0nami post\u0119powano w PRL. Komunistom zale\u017ca\u0142o, aby nauczyciele skupili si\u0119 na dydaktyce, a „nie zawracali sobie g\u0142owy wychowaniem czy anga\u017cowaniem si\u0119 w dyskusje o swojej spo\u0142ecznej roli”. Autor skrupulatnie zbada\u0142 pras\u0119 regionaln\u0105 Wroc\u0142awia i udowodni\u0142, \u017ce ju\u017c w latach 1945-1947 „nie znalaz\u0142a si\u0119 w niej ani jedna wypowied\u017a wroc\u0142awskiego nauczyciela na jakikolwiek temat”. Wyj\u0105tkiem jest wzmianka, jak\u0105 poczyni\u0142 dyrektor I LO we Wroc\u0142awiu, na temat „lokalowych k\u0142opot\u00f3w swojej szko\u0142y”.<\/p>\n

U\u015bci\u0144ski ujawnia, jak w\u0142adza PRL odbiera\u0142a nauczycielom autorytet. Po pierwsze, w prasie opisywano belfr\u00f3w jako ludzi „zarabiaj\u0105cych skandalicznie ma\u0142o i mieszkaj\u0105cych w strasznych cz\u0119sto warunkach”. Spo\u0142ecze\u0144stwo najpierw wsp\u00f3\u0142czuje, ale „z up\u0142ywem lat zaczyna coraz silniej lekcewa\u017cy\u0107 tych, co tylko o pe\u0142nej misce m\u00f3wi\u0105, a nie potrafi\u0105 na ni\u0105 zarobi\u0107\u00a0– nikt nie szanuje go\u0142oty”. Po drugie, w PRL opisuje si\u0119 nauczycieli, kt\u00f3rzy pracuj\u0105 ofiarnie, tzn. wykonuj\u0105 polecenia w\u0142adzy. W efekcie ta grupa zawodowa my\u015bli o sobie wy\u0142\u0105cznie w kategoriach ekonomicznych, a w og\u00f3le nie zajmuje si\u0119 strategiami kszta\u0142cenia czy wychowania\u00a0– „od tego s\u0105 przecie\u017c w\u0142adze”. Autor twierdzi, i\u017c w 1980 same w\u0142adze ze zdumieniem zauwa\u017cy\u0142y, \u017ce „najbardziej konformistyczn\u0105 grup\u0105 zawodow\u0105 s\u0105 nauczyciele”.<\/p>\n

Tekst wart przeczytania i godzien burzliwej dyskusji. Szkoda, \u017ce nie jest dost\u0119pny w internecie. „Odra” wychodzi w nak\u0142adzie trzech tysi\u0119cy egzemplarzy, wi\u0119c nie do ka\u017cdego trafia.<\/p>\n

U\u015bci\u0144ski nie pisze, w jakim stanie s\u0105 dzisiejsi nauczyciele. Trzeba wi\u0119c to zrobi\u0107 za niego. Nie b\u0119d\u0119 m\u00f3wi\u0142 o kolegach, lecz o sobie. Kilka lat temu sam wyg\u0142osi\u0142em mow\u0119, \u017ce nie jeste\u015bmy od wychowywania, tylko od uczenia. Szczeg\u00f3lnie kadra lice\u00f3w nie powinna ju\u017c nikogo wychowywa\u0107. Teraz widz\u0119, \u017ce to pozosta\u0142o\u015b\u0107 PRL i \u017ca\u0142uj\u0119 swojej wypowiedzi. Nieraz te\u017c oznajmia\u0142em, \u017ce do zada\u0144 MEN nale\u017cy opracowanie strategii nauczania i jasne oraz rzeczowe oznajmienie nam, czego mamy uczy\u0107. Domaga\u0142em si\u0119 wi\u0119c od w\u0142adzy, aby nami pokierowa\u0142a. Znowu wyszed\u0142 ze mnie homo sovieticus<\/a>. Trudno zedrze\u0107 z siebie sk\u00f3r\u0119, kt\u00f3ra ros\u0142a przez wiele lat \u017cycia w PRL. Mam nadziej\u0119, \u017ce nauczyciele, kt\u00f3rzy mnie wtedy s\u0142uchali, mieli sw\u00f3j rozum i my\u015bleli ca\u0142kiem inaczej, tzn. \u017ce naszym zadaniem jest wychowywa\u0107, patrze\u0107 w\u0142adzy na r\u0119ce, a szczeg\u00f3lnie MEN, i samemu zabiera\u0107 g\u0142os w sprawach spo\u0142ecznych, edukacyjnych i wychowawczych.<\/p>\n

Czy mo\u017cliwe jest odzyskanie autorytetu, jakim cieszyli\u015bmy si\u0119 w XIX wieku i w II Rzeczypospolitej? Czy mo\u017cliwe jest, \u017ce znowu b\u0119dziemy grup\u0105 doskonale zorganizowan\u0105? Czy mo\u017cliwe jest, \u017ce w sprawach o\u015bwiaty i wychowania b\u0119dziemy potrafili skutecznie przeciwstawia\u0107 si\u0119 koncepcjom rz\u0105dz\u0105cego ugrupowania?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Krzysztof U\u015bci\u0144ski w styczniowej „Odrze” opublikowa\u0142 tekst „My\u015bl\u0119 wi\u0119c k\u0142ami\u0119”. Sporo w nim o nauczycielach. Autor wyja\u015bnia, dlaczego w okresie zabor\u00f3w i w II Rzeczypospolitej ta grupa zawodowa cieszy\u0142a si\u0119 powa\u017caniem, posiada\u0142a autorytet, by\u0142a autentyczn\u0105 elit\u0105 spo\u0142eczn\u0105. Po pierwsze, nauczyciele byli grup\u0105 liczn\u0105, po drugie, doskonale zorganizowan\u0105 (w 1905 r. powsta\u0142 ZNP\u00a0– Zwi\u0105zek Nauczycielstwa Polskiego), […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/917"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=917"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/917\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=917"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=917"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/chetkowski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=917"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}