Pami\u0119tajmy o s\u0142owach Adamowicza: \u201eMi\u0142o\u015b\u0107 mo\u017ce tylko \u0142\u0105czy\u0107”.
\n
\nZab\u00f3jstwo prezydenta Gda\u0144ska Paw\u0142a Adamowicza to wydarzenie tyle\u017c wyj\u0105tkowe, co na tle historii politycznej, jakkolwiek by to mog\u0142o zabrzmie\u0107, typowe. Jak poucza historia, \u015bmier\u0107 przyw\u00f3dcy, zw\u0142aszcza tak wyrazistego i \u015bmia\u0142ego w swoich progresywnych decyzjach jak Adamowicz, generuje l\u0119ki, wycofanie, mechanizm racjonalizacji traumy sprawia, \u017ce jest odbierana jak co\u015b w rodzaju \u201ekary za grzech post\u0119pu\u201d\u2026\u00a0Wi\u0119kszo\u015b\u0107 narod\u00f3w w pewnym momencie staje przed takim egzaminem. Ale podej\u015b\u0107 do niego mo\u017cna bardzo r\u00f3\u017cnie.<\/p>\n
Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107 porwanie i zamordowanie Aldo Moro, chadeckiego premiera W\u0142och, kt\u00f3ry jako pierwszy chcia\u0142 wykona\u0107 gesty pojednania z lewic\u0105. \u015amier\u0107 w\u0142oskiego polityka na wiele lat zabetonowa\u0142a scen\u0119 polityczn\u0105 we W\u0142oszech. Adamowicz nie by\u0142 premierem, jego smier\u0107 raczej symbolicznie obci\u0105\u017ca polski rz\u0105d, ni\u017c ustawia go w sytuacji godnej wsp\u00f3\u0142czucia ofiary. Tym niemniej spo\u0142eczna trauma zbiera swoje \u017cniwo.<\/p>\n
Jerzy Owsiak ust\u0105pi\u0142 ze stanowiska prezesa zarz\u0105du Fundacji Wielkiej Orkiestry \u015awi\u0105tecznej Pomocy, przyznaj\u0105c w swoim o\u015bwiadczeniu, \u017ce \u201enienawi\u015b\u0107 eksplodowa\u0142a w spos\u00f3b ekstremalny\u201d i \u017ce \u201eby\u0107 mo\u017ce to u\u0142atwi tak\u017ce wszystkim tym, kt\u00f3rzy nawet dzisiaj nie pohamowali si\u0119, by napisa\u0107 obrzydliwe s\u0142owa w moim kierunku\u201d, gdy\u017c \u201emo\u017ce wyluzuj\u0105 ci, kt\u00f3rzy dostali w Polsce niesamowit\u0105 przestrze\u0144 do takich dzia\u0142a\u0144 (\u2026) mowy nienawi\u015bci\u201d. Inaczej m\u00f3wi\u0105c, Owsiak przyzna\u0142, \u017ce jest osobi\u015bcie celem atak\u00f3w, i postanowi\u0142 si\u0119 usun\u0105\u0107, \u017ceby nie dra\u017cni\u0107 nienawistnik\u00f3w (swojsko zwanych hejterami). Na konferencji Owsiak m\u00f3wi\u0142 jak kto\u015b, kto dosta\u0142 obuchem w g\u0142ow\u0119. Decyzja o ust\u0105pieniu ze stanowiska nast\u0105pi\u0142a niemal natychmiast i nie wydaje si\u0119 przemy\u015blana. To raczej reakcja na traum\u0119, odruch warunkowy. By\u0142o to niestety r\u00f3wnie\u017c przyznanie racji \u201ehejterom\u201d i dopisanie nowego sensu do zbrodni na prezydencie Adamowiczu.<\/p>\n
Podobnie jak usuni\u0119cie t\u0119czowej flagi ze schod\u00f3w, na kt\u00f3rych ustawiano znicze ku pami\u0119ci Paw\u0142a Adamowicza w Lublinie. Flaga mia\u0142a tam swoje miejsce \u2013 Adamowicz by\u0142 jednym z nielicznych w\u0142odarzy otwarcie popieraj\u0105cych postulaty \u015brodowisk LGBT i dbaj\u0105cych o r\u00f3wno\u015b\u0107. Od 2017 r. otwiera\u0142 Marsze R\u00f3wno\u015bci w Tr\u00f3jmie\u015bcie i wielokrotnie wyra\u017ca\u0142 solidarno\u015b\u0107 z przedstawicielami mniejszo\u015bci. Jednak w Lublinie ten wyraz wdzi\u0119cznej pami\u0119ci sprz\u0105tni\u0119to jako naruszenie zasady \u201eno logo\u201d, to znaczy jako co\u015b, co kogo\u015b mog\u0142oby rozdra\u017cni\u0107.<\/p>\n
Dziesi\u0105tki tysi\u0119cy os\u00f3b wysz\u0142o 14 stycznia na ulice, by op\u0142akiwa\u0107 Paw\u0142a Adamowicza i prze\u017cy\u0107 wsp\u00f3lnie t\u0119 traumatyczn\u0105 tragedi\u0119. Zgromadzenia te mia\u0142y r\u00f3\u017cny przebieg, jednak cz\u0119sto skr\u0119ca\u0142y w stron\u0119 rozpami\u0119tywania aktu przemocy, por\u00f3wna\u0144 do zamachu na prezydenta Narutowicza, wreszcie \u2013 do denuncjowania nienawi\u015bci i przemocy.<\/p>\n
To \u0142atwa droga przepracowywania zbiorowej traumy. To znaczy \u0142atwa na samym pocz\u0105tku. Potem zaczyna by\u0107 trudniej i coraz bardziej niebezpiecznie, kiedy nastroje eskaluj\u0105, a oskar\u017cenia padaj\u0105 z obu stron. Zwieranie szereg\u00f3w zawsze te\u017c oznacza zwalczanie r\u00f3\u017cnorodno\u015bci i odmienno\u015bci \u2013 usuwanie t\u0119czowych flag, odsuwanie kolorowych postaci od pe\u0142nienia wa\u017cnych funkcji, nawo\u0142ywanie do m\u00f3wienia jednym g\u0142osem…<\/p>\n
A przecie\u017c Pawe\u0142 Adamowicz ca\u0142ym swoim \u017cyciem dawa\u0142 \u015bwiadectwo wiary w to, \u017ce \u201epowinni\u015bmy pami\u0119ta\u0107 o szacunku dla drugiego cz\u0142owieka i prawie do wyra\u017cania swoich pogl\u0105d\u00f3w i przekona\u0144 \u2013 nawet je\u015bli si\u0119 z nimi nie zgadzamy\u201d. Podkre\u015bla\u0142 te\u017c, \u017ce \u201er\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 jest bogactwem, nie jest problemem! Tylko w spotkaniu z innym, tylko w spotkaniu z obcym mo\u017cemy si\u0119 wzbogaci\u0107\u201d (to cytaty z wyst\u0105pienia na Tr\u00f3jmiejskim Marszu R\u00f3wno\u015bci w 2017 r.).<\/p><\/blockquote>\n
Jak pokazuj\u0105 przyk\u0142ady z innych spo\u0142ecze\u0144stw dotkni\u0119tych traumatycznymi wydarzeniami, takimi jak zamach na redakcj\u0119 „Charlie Hebdo” we Francji czy masakra na norweskiej wyspie Ut\u00f8ya, \u015bwiadome odej\u015bcie od pierwszego odruchu agresji, uczczenie mi\u0142o\u015bci, przyja\u017ani i go\u015bcinno\u015bci pozwala leczy\u0107 rany i zachowa\u0107 wdzi\u0119czn\u0105 pami\u0119\u0107 o przes\u0142aniu, kt\u00f3re starali si\u0119 nie\u015b\u0107 ludzie, przeciwko kt\u00f3rym zwr\u00f3cili si\u0119 napastnicy. \u015awiecki, rubaszny, egalitarny humor „Charlie Hebdo” celebrowano jako jeden z filar\u00f3w francuskiego republikanizmu. Rozstrzelani przez Andersa Breivika nastolatkowie byli cz\u0142onkami socjaldemokratycznej m\u0142odzie\u017c\u00f3wki.<\/p>\n
Francuzi przez wiele tygodni manifestowali w obronie \u015bwieckiego, nawet frywolnego stylu \u017cycia. Norwedzy odm\u00f3wili porzucenia swojej z gruntu humanitarnej filozofii odno\u015bnie do karania przest\u0119pc\u00f3w. Breivik otrzyma\u0142 najwy\u017cszy wymiar kary, ale spo\u0142ecze\u0144stwo nie ugi\u0119\u0142o si\u0119 przed propozycjami, by potraktowa\u0107 go ze szczeg\u00f3ln\u0105 surowo\u015bci\u0105 czy specjalnie dla niego wprowadzi\u0107 kar\u0119 do\u017cywocia.<\/p>\n
W obliczu tragedii w Gda\u0144sku powinno by\u0107 dla nas wa\u017cne przede wszystkim to, \u017ceby nie da\u0107 sobie odebra\u0107 rado\u015bci ze wsp\u00f3lnego \u015bwi\u0119towania dobroczynno\u015bci (cho\u0107 ju\u017c si\u0119 to zaczyna wydarza\u0107). To trudny egzamin, ale zdamy go tylko, je\u015bli b\u0119dziemy mie\u0107 w pami\u0119ci s\u0142owa prezydenta Adamowicza: \u201eMi\u0142o\u015b\u0107 mo\u017ce tylko \u0142\u0105czy\u0107\u201d. Nie dajmy si\u0119 nienawi\u015bci!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nie dajmy si\u0119 nienawi\u015bci!<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":392,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/383"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=383"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/383\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":391,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/383\/revisions\/391"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/392"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=383"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=383"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/czarnacka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=383"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}