
{"id":106,"date":"2011-08-08T11:48:30","date_gmt":"2011-08-08T09:48:30","guid":{"rendered":"http:\/\/dziadul.blog.polityka.pl\/?p=106"},"modified":"2011-11-21T15:22:15","modified_gmt":"2011-11-21T13:22:15","slug":"bytom-sie-wali","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/2011\/08\/08\/bytom-sie-wali\/","title":{"rendered":"Bytom si\u0119 wali"},"content":{"rendered":"<p>Trwa ewakuacja mieszka\u0144c\u00f3w z rozwalaj\u0105cych si\u0119 dom\u00f3w w bytomskiej dzielnicy Karb. Dzisiaj (8 sierpnia) wyprowadz\u0105 si\u0119 52 osoby, kolejnych kilkadziesi\u0105t za par\u0119 dni. Do jesieni miasto musi znale\u017a\u0107 dach nad g\u0142ow\u0105 dla blisko 600 ludzi.<!--more--><\/p>\n<p>Pod dzielnic\u0105 kopie w\u0119giel kopalnia Bobrek \u2013 Centrum, ostatnia ju\u017c w mie\u015bcie, nale\u017c\u0105ca do Kompani W\u0119glowej w Katowicach,. Nie wiadomo jeszcze, czy to obecne fedrowanie dewastuje powierzchni\u0119, czy s\u0105 to skutki poprzednich eksploatacji.<\/p>\n<p>Historia, zar\u00f3wno polityczna, jak i gospodarcza paskudnie obesz\u0142a si\u0119 z Bytomiem. Miasto \u015bwietnie si\u0119 rozwija\u0142o w XIX wieku, wok\u00f3\u0142 niego powsta\u0142 trzeci \u2013 po Westfalii i Nadrenii \u2013 o\u015brodek przemys\u0142owy Niemiec. Dominowa\u0142y bogate kopalnie i huty. Budowano wytworne mieszcza\u0144skie kamienice i wielkie gmachy publiczne. Na pocz\u0105tku XX wieku Bytom by\u0142 jednym z pierwszych miast europejskich, w kt\u00f3rych zbudowano biologiczn\u0105 oczyszczalni\u0119 \u015bciek\u00f3w.<\/p>\n<p>Po plebiscycie i podziale G\u00f3rnego \u015al\u0105ska znalaz\u0142 si\u0119 w granicach Niemiec \u2013 do granicy z Polsk\u0105 z centrum Bytomia by\u0142o ok. dw\u00f3ch kilometr\u00f3w. Miasto nadal si\u0119 rozwija\u0142o, bo w jego okolicach znajdowa\u0142a si\u0119 po\u0142owa pozosta\u0142ych w Niemczech g\u00f3rno\u015bl\u0105skich kopal\u0144 w\u0119gla i prawie ca\u0142e g\u00f3rnictwo rud cynku i o\u0142owiu. Tak bliskie s\u0105siedztwo spowodowa\u0142o, \u017ce miastu przypisano rol\u0119 okna wystawowego niemieckiej kultury i gospodarki na Polsk\u0119. W\u0142a\u015bnie w tym celu powsta\u0142y takie instytucje, jak m.in. Akademia Pedagogiczna i G\u00f3rno\u015bl\u0105skie Muzeum Krajowe.<\/p>\n<p>Tragiczny dla Bytomia by\u0142 stycze\u0144 1945 r. i kolejne miesi\u0105ce. Armia Czerwona przekroczy\u0142a przedwojenne granice Niemiec, a Bytom by\u0142 jednym z pierwszych du\u017cych zdobytych miast. Czerwonoarmi\u015bci mogli robi\u0107 w mie\u015bcie, co chcieli &#8211; i robili. Do ZSRR wywieziono ca\u0142e wyposa\u017cenie hut i fabryk. Internowano i wys\u0142ano na Wsch\u00f3d wszystkich m\u0119\u017cczyzn od 18 do 60 lat. Spalono kilkaset budynk\u00f3w b\u0119d\u0105cych wizyt\u00f3wkami miasta. Wymordowano kilkuset mieszka\u0144c\u00f3w. Dopiero w marcu 1945 r. wojsko przekaza\u0142o Bytom administracji cywilnej. Miasto opu\u015bci\u0142a po\u0142owa ze 100 tys. przedwojennych mieszka\u0144c\u00f3w \u2013 w t\u0119 pustk\u0119 zacz\u0119li nap\u0142ywa\u0107 repatrianci.<\/p>\n<p>W latach 50. zapad\u0142a tragiczna dla Bytomia decyzja gospodarcza \u2013 zezwolono na eksploatacj\u0119 pod miastem w\u0119gla z nietkni\u0119tego do tej pory tzw. filara ochronnego. Po ten w\u0119giel ruszy\u0142o osiem czynnych w\u00f3wczas kopal\u0144. Wprawdzie partyjne i w\u0119glowe w\u0142adze zapewnia\u0142y, \u017ce stosowana b\u0119dzie podsadzka \u2013 chodzi o wype\u0142nianie wyrobisk innymi materia\u0142ami \u2013 ale ma\u0142o si\u0119 kto tym przejmowa\u0142; poza tym stosowanie podsadzki spowolnia\u0142o i podra\u017ca\u0142o wydobycie. Wydobycie przewa\u017cnie sz\u0142o na zawa\u0142 \u2013 to zab\u00f3jcza metoda dla wszystkiego, co jest na powierzchni: od dom\u00f3w i dr\u00f3g, po lasy i rzeki. Bytomskie budynki i ulice zapadaj\u0105 si\u0119 nie od dzisiaj, ale od dziesi\u0119ciolecie. W PRL by\u0142 to jednak temat tabu. Nie ma drugiego takiego miasta na \u015al\u0105sku, na kt\u00f3rym wydobycie w\u0119gla odcisn\u0119\u0142oby, a\u017c tak tragiczne pi\u0119tno.<\/p>\n<p>Tylko w tym roku zawali\u0142y si\u0119 w Bytomiu trzy kamienice \u2013 na szcz\u0119\u015bcie pustostany. Ju\u017c kilka lat temu ewakuowano z nich ludzi w\u0142a\u015bnie z powodu szk\u00f3d g\u00f3rniczych. W lipcu br. zacz\u0119\u0142y p\u0119ka\u0107 budynki w Karbiu. Zar\u00f3wno z ceg\u0142y, jak i domy z wielkiej p\u0142yty. Powsta\u0142y szczeliny po 10 cm szeroko\u015bci. Uszkodzone zosta\u0142y przewody kominowe, instalacje gazowe i wodoci\u0105gowe. Os\u0142abiona zosta\u0142a konstrukcja wiaduktu newralgicznego dla miejskiej i tranzytowej komunikacji. Tylko do pierwszego sierpnia wyprowadzono z zagro\u017conych dom\u00f3w 80 os\u00f3b. Teraz trwa kolejny etap ewakuacji. Miasto gor\u0105czkowo szuka magazyn\u00f3w, w kt\u00f3rych mo\u017cna by by\u0142o przechowywa\u0107 dobytek ewakuowanych.<\/p>\n<p>Szkody ujawniaj\u0105 si\u0119 w takim tempie, \u017ce kilka dni temu Piotr Koj, prezydent Bytomia, napisa\u0142 dramatyczny list do Waldemara Pawlaka, wicepremiera i ministra gospodarki, z pro\u015bb\u0105 o wymuszenie na Kompanii W\u0119glowej zmiany sposobu eksploatacji w\u0119gla pod miastem, bo mo\u017ce doj\u015b\u0107 do tragedii. Ale stosowanie podsadzki (w polskich kopalniach tzw. hydraulicznej) podnosi koszty wydobycia, a w\u0142a\u015bnie KW pochwali\u0142a si\u0119 bardzo dobrymi wynikami za pierwsze p\u00f3\u0142rocze: ok. 350 mln z\u0142 zysku netto. Zarz\u0105d KW wyda\u0142 w odpowiedzi o\u015bwiadczenie, \u017ce <em>eksploatacja g\u00f3rnicza w tym rejonie<\/em> (Karbia \u2013 JD) <em>prowadzona jest zgodnie z przyznan\u0105 koncesj\u0105 (\u2026) Zarz\u0105d Kompanii W\u0119glowej wyra\u017c\u0105 ubolewanie z powodu zaistnia\u0142ej sytuacji, w kt\u00f3rej si\u0142y natury da\u0142y o sobie zna\u0107 w tak dramatyczny spos\u00f3b oraz deklaruje wol\u0119 usuni\u0119cia szk\u00f3d tak, aby wykwaterowane rodziny mog\u0142y jak najszybciej wr\u00f3ci\u0107 do swoich siedlisk<\/em>.<\/p>\n<p>Trudno si\u0119 oprze\u0107 wra\u017ceniu, \u017ce w tym przypadku si\u0142om natury pomaga jeszcze jaka\u015b niewidzialna r\u0119ka.<\/p>\n<p>Jest jeszcze inna strona tego medalu: nak\u0142ady, jakie przeznacza Bytom na usuwanie szk\u00f3d g\u00f3rniczych, s\u0105 o wiele wy\u017csze ni\u017c sumy otrzymywane z g\u00f3rnictwa na odszkodowania. Prezydent przypomina, \u017ce miasto nie dosta\u0142o jeszcze wszystkich odszkodowa\u0144 za lata 80. i 90. Bytom jest tak zdegradowany przez g\u00f3rnictwo, \u017ce trudno znale\u017a\u0107 znacz\u0105cych inwestor\u00f3w. Skutki wydobycia odczuwane b\u0119d\u0105 jeszcze przez najbli\u017csze 30 lat. Koszty inwestycji w Bytomiu s\u0105 o 30 proc. wy\u017csze ni\u017c w innych rejonach woj. \u015bl\u0105skiego.<\/p>\n<p>Kopalnia Centrum \u2013 Bobrek ma koncesj\u0119 na wydobycie do roku 2026. Jest najwi\u0119kszym pracodawc\u0105 w Bytomiu, ale ma te\u017c najwi\u0119kszy wp\u0142yw na jako\u015b\u0107 miejskiej tkanki. I na \u017cycie ludzi. Gdyby tak wszystko policzy\u0107: to czy warta jest ta sk\u00f3rka za wyprawk\u0119?<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Drodzy Go\u015bcie, wracam po d\u0142ugiej nieobecno\u015bci. To za spraw\u0105 tego, co u cz\u0142owieka nazywa si\u0119 pomp\u0105. To ju\u017c tan wiek, kiedy serce zaczyna wykonywa\u0107 dziwne harce. Nie jest ju\u017c najgorzej, ale lekarze radz\u0105 nie stresowa\u0107 si\u0119, nie denerwowa\u0107 i \u201emie\u0107 wszystko w tyle\u201d. Tylko jak to zrobi\u0107, kiedy cho\u0107by ta sprawa z wal\u0105cym si\u0119 Bytomiem, z kt\u00f3rym jestem rodzinnie zwi\u0105zany?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trwa ewakuacja mieszka\u0144c\u00f3w z rozwalaj\u0105cych si\u0119 dom\u00f3w w bytomskiej dzielnicy Karb. Dzisiaj (8 sierpnia) wyprowadz\u0105 si\u0119 52 osoby, kolejnych kilkadziesi\u0105t za par\u0119 dni. Do jesieni miasto musi znale\u017a\u0107 dach nad g\u0142ow\u0105 dla blisko 600 ludzi.<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/106"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=106"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/106\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":110,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/106\/revisions\/110"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=106"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=106"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=106"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}