Czescy ratownicy ruszyli po cia\u0142a dziewi\u0119ciu polskich g\u00f3rnik\u00f3w, pozostaj\u0105ce 800 m pod ziemi\u0105 od 20 grudnia 2018 r. w kopalni CSM w Stonawie. Po cia\u0142a i dusze.
\n
\nTego popo\u0142udnia wybuch metanu zbudzi\u0142 w\u015bciek\u0142\u0105 fal\u0119 ognia i zabi\u0142 13 g\u00f3rnik\u00f3w, w tym 12 Polak\u00f3w. Po tragedii uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107 zw\u0142oki czterech g\u00f3rnik\u00f3w. Doj\u015bcie do pozosta\u0142ych uniemo\u017cliwia\u0142 szalej\u0105cy wci\u0105\u017c po\u017car. Temperatura takich p\u0142omieni mo\u017ce tu\u017c po eksplozji si\u0119ga\u0107 w skrajnych przypadkach nawet 1000 st. C.<\/p>\n
Potem wszystko: stal, drewno, beton i ci, co s\u0105 w pobli\u017cu, pra\u017c\u0105 si\u0119 w kilkuset stopniach. Chodnik staje si\u0119 pu\u0142apk\u0105 bez wyj\u015bcia. Zaciska si\u0119 do kilkudziesi\u0119ciocentymetrowych przestrzeni albo zawala.<\/p>\n
Jedyne, co mo\u017cna zrobi\u0107, to pr\u00f3bowa\u0107 odizolowa\u0107 \u2013 zatamowa\u0107 obszar po\u017caru. Chodzi o to, \u017ceby w zamkni\u0119tym \u015brodku zdusi\u0107 ogie\u0144 i umo\u017cliwi\u0107 wej\u015bcie ratownik\u00f3w. Szczelnymi tamami odci\u0119to w CSM prawie 5 km chodnik\u00f3w od reszty kopalni, kt\u00f3rej tydzie\u0144 po tragedii uda\u0142o si\u0119 wznowi\u0107 wydobycie. CSM ma by\u0107 do 2023 r. zlikwidowana jako ostatnia w czeskim g\u00f3rnictwie w\u0119gla kamiennego.<\/p>\n
Prawie 40 lat temu, pod koniec pa\u017adziernika 1979 r., w kopalni \u201eSilesia\u201d w Czechowicach-Dziedzicach na g\u0142\u0119boko\u015bci 460 m wybuch\u0142 po\u017car, w kt\u00f3rym zgin\u0119\u0142o 22 g\u00f3rnik\u00f3w. Ogie\u0144 rozprzestrzeni\u0142 si\u0119 prawdopodobnie od pal\u0105cej si\u0119 ta\u015bmy przeno\u015bnika. By\u0142em tam, w samym centrum akcji ratowniczej. Dopuszczenie dziennikarza wi\u0105za\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas z nadziej\u0105, \u017ce jakim\u015b cudem uda\u0142o si\u0119 g\u00f3rnikom umkn\u0105\u0107 w inne rejony kopalni; \u017ce ogie\u0144 tylko ich odci\u0105\u0142, ale nie zabi\u0142. Wtedy rejon po\u017caru tak\u017ce otamowano i wszystkimi mo\u017cliwymi \u015brodkami i metodami pr\u00f3bowano go ugasi\u0107. Wykorzystano nawet silnik samolotu odrzutowego – chyba MIG-a 21, kt\u00f3rego spaliny mia\u0142y wyprze\u0107 tlen z p\u0142on\u0105cego chodnika. To by\u0142a jedna z najd\u0142u\u017cszych akcji ratowniczych w polskim g\u00f3rnictwie \u2013 zako\u0144czy\u0142a si\u0119 dopiero 19 grudnia 1979 r.<\/p>\n
Kiedy ju\u017c zdecydowano o rozebraniu tam, do ostatecznej akcji gotowych by\u0142o kilkuset ratownik\u00f3w g\u00f3rniczych w pi\u0119cioosobowych zast\u0119pach. Opowiadali mi potem, ju\u017c na g\u00f3rze, \u017ce ze specjalnymi szlauchami wciskali si\u0119 w roz\u017carzone przestrzenie, sch\u0142adzali strop i wszystko dooko\u0142a. Po paru minutach wycofywali si\u0119. I tak metr po metrze, zast\u0119p za zast\u0119pem. Pe\u0142zali po cia\u0142a i dusze.<\/p>\n
Ratownikami kieruje inna motywacja, kiedy czuj\u0105, \u017ce jest nadzieja, \u017ce id\u0105 po \u017cywych – a na pocz\u0105tku akcji, bez wzgl\u0119du na charakter katastrofy, bez wzgl\u0119du na swoje do\u015bwiadczenia i zdrowy rozs\u0105dek, zawsze id\u0105 po \u017cywych. Zawsze.<\/p>\n
Kiedy wiadomo, \u017ce sta\u0142o si\u0119 to, co sta\u0107 si\u0119 musia\u0142o, \u017ce id\u0105 ju\u017c tylko po cia\u0142a, motywacje poddaj\u0105 si\u0119 emocjom. Niekt\u00f3rzy zaczynaj\u0105 dzia\u0142a\u0107 z jeszcze wi\u0119ksz\u0105, jeszcze bardziej rozpaczliw\u0105 determinacj\u0105. Poszukiwanie kamrata staje si\u0119 misj\u0105, wiern\u0105 obowi\u0105zuj\u0105cej odwiecznie regule, \u017ce g\u00f3rnik musi wyjecha\u0107 na powierzchni\u0119. Jego trud musi by\u0107 uszanowany, a on sam z godno\u015bci\u0105 oddany ziemi, pod kt\u00f3r\u0105 w pocie czo\u0142a fedrowa\u0142. Musi wr\u00f3ci\u0107 do rodziny.<\/p>\n
Ci, kt\u00f3rzy mieli szcz\u0119\u015bcie i nadal b\u0119d\u0105 zje\u017cd\u017ca\u0107 na zwyk\u0142e szychty, nie mog\u0105 mie\u0107 w tyle g\u0142owy prze\u015bwiadczenia, \u017ce by\u0107 mo\u017ce gdzie\u015b niedaleko, w podziemnych czelu\u015bciach, pozostali ich kamraci. B\u0142\u0105dz\u0105 ich dusze.<\/p>\n
Na jakim\u015b etapie akcji ratowniczej w \u201eSilesii\u201d w magazynach kopalni pojawi\u0142y si\u0119 trumny. Zwyczajne, na rozmiar ka\u017cdego z nas. P\u00f3\u017aniej po cichu je wywo\u017cono i zast\u0119powano male\u0144kimi, jak dla dzieci. Tak\u017ce te okazywa\u0142y si\u0119 za du\u017ce dla zdeformowanych, zniekszta\u0142conych cia\u0142. To by\u0142o prawie 40 lat temu \u2013 pami\u0119tam, jakby to by\u0142o wczoraj. Jeden z g\u00f3rnik\u00f3w zosta\u0142 pod ziemi\u0105 na zawsze. Nic nie da\u0142o si\u0119 zrobi\u0107.<\/p>\n
Wed\u0142ug informacji z CSM Stonawa ratownicy maj\u0105 nadziej\u0119 odnale\u017a\u0107 pi\u0119\u0107 cia\u0142 w odleg\u0142o\u015bci 200 m od pierwszej tamy, a po ich wywiezieniu i rozebraniu kolejnej tamy do ostatniej czw\u00f3rki b\u0119d\u0105 mieli ok. 500 m. Prawdopodobnie w \u017carze pra\u017c\u0105cego si\u0119 ci\u0105gle w\u0119gla. Te odleg\u0142o\u015bci szacowane s\u0105 wed\u0142ug \u201erozk\u0142adu pracy\u201d w momencie wybuchu.<\/p>\n
W gotowo\u015bci do akcji czeka oko\u0142o p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca czeskich ratownik\u00f3w; z Polski te\u017c p\u0142yn\u0105 deklaracje wszelkiej pomocy.<\/p>\n
Ale tu i \u00f3wdzie pojawiaj\u0105 si\u0119 g\u0142osy zw\u0105tpienia. Czy warto ponosi\u0107 tak niewyobra\u017calny trud, r\u00f3wnie\u017c w wymiarze finansowym?<\/p>\n
Mo\u017ce przyjdzie czas, kiedy wzorem cmentarzy morskich tam pod ziemi\u0105 pojawi\u0105 si\u0119 \u015bwi\u0119te miejsca, w kt\u00f3rych \u015bpi\u0105 ci, do kt\u00f3rych nie mo\u017cna dotrze\u0107? M\u00f3wiono mi, \u017ce tak dzia\u0142o si\u0119 i dzieje w niekt\u00f3rych kopalniach na \u015bwiecie. Czy b\u0119dzie nas kiedy\u015b sta\u0107 na tak\u0105 odwag\u0119?<\/p>\n
Wychowany w naszej cywilizacji, w kulturze szacunku dla majestatu \u015bmierci \u2013 sam nie wiem, co mam o tym my\u015ble\u0107. Mam nadziej\u0119, \u017ce ci, co zostaj\u0105 pod ziemi\u0105, \u015bpi\u0105 spokojnie. A ich dusze ta\u0144cz\u0105 na wierchu pomi\u0119dzy promieniami s\u0142o\u0144ca. Mam nadziej\u0119. Szczeg\u00f3lnie teraz, w Wielkim Tygodniu, kiedy dziej\u0105 si\u0119 rzeczy dziwne i nieprzewidywalne.<\/p>\n
Czeskim ratownikom \u2013 Szcz\u0119\u015b\u0107 Bo\u017ce.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Czeskim ratownikom \u2013 Szcz\u0119\u015b\u0107 Bo\u017ce.<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1114"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1114"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1114\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1115,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1114\/revisions\/1115"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}