
{"id":1549,"date":"2024-09-25T20:37:02","date_gmt":"2024-09-25T18:37:02","guid":{"rendered":"https:\/\/dziadul.blog.polityka.pl\/?p=1549"},"modified":"2024-09-25T20:37:58","modified_gmt":"2024-09-25T18:37:58","slug":"dekomunizacja-do-kosza-gen-zietek-z-honorami-wraca-na-slask","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/2024\/09\/25\/dekomunizacja-do-kosza-gen-zietek-z-honorami-wraca-na-slask\/","title":{"rendered":"Dekomunizacja do kosza. Gen. Zi\u0119tek z honorami wraca na \u015al\u0105sk"},"content":{"rendered":"\n<p>Mimo wstrzymania przeprawy promowej ze \u015awibna do Mikuszewa \u2013 z powodu mo\u017cliwego wzrostu poziomu Wis\u0142y \u2013 Wyspa Sobieszewska jednak nie zosta\u0142a ca\u0142kowicie odci\u0119ta od \u015bwiata. To dobra wiadomo\u015b\u0107 z p\u00f3\u0142nocnego kawa\u0142ka Polski. Docieraj\u0105 do nas dobre wie\u015bci tak\u017ce z po\u0142udnia \u2013 w\u0142adze wojew\u00f3dztwa \u015bl\u0105skiego postanowi\u0142y przywr\u00f3ci\u0107 honory gen. Jerzemu Zi\u0119tkowi, legendarnemu wojewodzie. Ponownie b\u0119dzie patronowa\u0142 Parkowi \u015al\u0105skiemu i \u015al\u0105skiemu Centrum Reumatologii, Ortopedii i Rehabilitacji w Ustroniu.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>To jego dzie\u0142a, podobnie jak katowicki Spodek, Rondo, Stadion \u015al\u0105ski, Osiedle Tysi\u0105clecia w Katowicach, G\u00f3rno\u015bl\u0105skie Centrum Rehabilitacji w Reptach, czteropasmowe drogi, zwane niegdy\u015b socjalistycznymi autostradami, ochrzczone jako \u201egierk\u00f3wki\u201d, cho\u0107 w\u0142a\u015bciwie by\u0142y \u201ezi\u0119tk\u00f3wkami\u201d. I wiele innych dobrych rzeczy, kt\u00f3re wysz\u0142y spod r\u0119ki genera\u0142a, przez d\u0142ugi mroczny czas genera\u0142a wykl\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n<p>Wojciech Sa\u0142uga, marsza\u0142ek \u015bl\u0105ski: \u2013&nbsp;<em>Co by o generale, wojewodzie Jerzym Zi\u0119tku nie m\u00f3wi\u0107, to nie mo\u017cna mu odebra\u0107 zas\u0142ug. Przywr\u00f3cimy mu szacunek i pami\u0119\u0107 \u2013 wr\u00f3ci normalno\u015b\u0107<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Mijaj\u0105 lata, a te architektoniczne dzie\u0142a pozostaj\u0105 \u015bl\u0105skimi ikonami. Powstawa\u0142y w czasach nie\u0142atwych, absurdalnie skomplikowanych -cz\u0119sto wbrew lokalnym dzia\u0142aczom PZPR, wbrew Warszawie i centralnemu rozdzielnictwu wszystkiego: pocz\u0105wszy od pieni\u0119dzy po cement, ceg\u0142y, gwo\u017adzie i drut zbrojeniowy. Wojewoda Zi\u0119tek wychodzi\u0142 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce jak \u015al\u0105sk tak du\u017co daje krajowi, to co\u015b musi z tego mie\u0107. W tych olbrzymich inwestycjach, kt\u00f3re sprytnie wymyka\u0142y si\u0119 z centralnego planowania, albo zakamuflowanych w klasyfikacji jako \u201eprzedsi\u0119wzi\u0119cia ma\u0142o znacz\u0105ce\u201d, partycypowa\u0142y wielkie zak\u0142ady przemys\u0142owe. Dzi\u015b mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce budowano. Wprawdzie \u201epo socjalistycznemu\u201d, ale budowano.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy w\u0142adze Poznania zacz\u0119\u0142y alarmowa\u0107, \u017ce w \u015brodku zimy sko\u0144czy\u0142 si\u0119 centralnie rozdzielony w\u0119giel, Zi\u0119tek pospieszy\u0142 z odsiecz\u0105. W jego dyspozycji pozostawa\u0142 w\u0119giel wydobywany ponad plan. Interes by\u0142 taki: Wielkopolska dostanie kilka sk\u0142ad\u00f3w z w\u0119glem, za to na \u015al\u0105sk przyjad\u0105 zachodnie maszyny drogowe, zostawione po wystawach Targ\u00f3w Pozna\u0144skich. Dzi\u0119ki takiemu biznesowi tak sprawnie i szybko zbudowano \u201egierk\u00f3wki\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy premier J\u00f3zef Cyrankiewicz w towarzystwie Zi\u0119tka ogl\u0105da\u0142 katowickie Rondo, chytry wojewoda tak umiej\u0119tnie kierowa\u0142 krokami go\u015bcia, by nie zauwa\u017cy\u0142, \u017ce tu\u017c za ich plecami ro\u015bnie pot\u0119\u017cny Spodek. \u201eMia\u0142 nie zauwa\u017cy\u0107\u201d \u2013 i nie zauwa\u017cy\u0142, m\u00f3wi \u015bl\u0105ska legenda, jedna z wielu, kt\u00f3re otulaj\u0105 posta\u0107 Jorga. Panowie intelektualnie byli siebie warci, wi\u0119c prawdopodobnie zawarli uk\u0142ad, na mocy kt\u00f3rego nie by\u0142y zauwa\u017cone rzeczy niemaj\u0105ce by\u0107 zauwa\u017cone.<\/p>\n\n\n\n<p>Tote\u017c nie dziwi toast wzniesiony przez Cyrankiewicza na urodzinach Zi\u0119tka, kt\u00f3ry brzmia\u0142 tak: \u201eJorg, \u017cycz\u0119 ci 100 lat i wi\u0119cej, aby\u015b mia\u0142 czas odsiedzie\u0107 kar\u0119 za te wszystkie przekr\u0119ty gospodarcze\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>I, rzecz jasna, pu\u015bci\u0142 oko. Bo w PRL ci, co byli dobrzy w tej durnej grze, umieli gra\u0107 na jednej nucie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wielkie inwestycje Zi\u0119tka nie by\u0142yby mo\u017cliwe, gdyby nie partyjny parasol ochronny trzymany przez Edwarda Gierka. To by\u0142 zgrany tandem dzia\u0142aj\u0105cy na rzecz dobra \u015al\u0105ska i Zag\u0142\u0119bia.<\/p>\n\n\n\n<p>Tutaj, na \u015al\u0105sku, nie by\u0142o w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce patronem wielu wielkich budowli powinien by\u0107 Jerzy Zi\u0119tek. Tego chcieli \u015al\u0105zacy \u2013 a to by\u0142 ich Jorg.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u017c do uchwalenia w kwietniu 2016 r. s\u0142ynnej \u201eustawy dekomunizacyjnej\u201d o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego poprzez \u201etendencyjne\u201d nazwy budowli, obiekt\u00f3w i urz\u0105dze\u0144 u\u017cyteczno\u015bci publicznej oraz pomnik\u00f3w. Na stra\u017cy czysto\u015bci i poprawno\u015bci przestrzeni publicznej stan\u0119li wojewodowie i Instytut Pami\u0119ci Narodowej.<\/p>\n\n\n\n<p>I je\u015bli dekomunizacja przestrzeni z wra\u017cej postaci Gierka \u2013 cho\u0107by z ronda jego imienia w Sosnowcu \u2013 by\u0142a stosunkowo prosta, to ju\u017c zderzenie si\u0119 z mitem genera\u0142a Zi\u0119tka okaza\u0142o si\u0119 dla PiS i IPN zamiarem ponad si\u0142y. Nawet w samej partii zdania by\u0142y podzielone: zostawi\u0107 tak, jak jest, \u017ceby nie dra\u017cni\u0107 \u015bl\u0105skich wyborc\u00f3w, czy lepiej na wszelki wypadek gumkowa\u0107, jak ka\u017ce idea.<\/p>\n\n\n\n<p>Na nieszcz\u0119\u015bcie jej wiernych wyznawc\u00f3w Zi\u0119tek, niczym \u015bl\u0105ski \u015awiatowid, mia\u0142 wiele twarzy, bo jak ma\u0142o kto uosabia\u0142 \u015bl\u0105skie losy.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017bo\u0142nierz III powstania \u015bl\u0105skiego, po kt\u00f3rym postawi\u0142 na ob\u00f3z w\u0142adzy z wojewod\u0105 Micha\u0142em Gra\u017cy\u0144skim, pi\u0142sudczykiem, na czele \u2013 co do ostatnich dni wypominali mu zwolennicy Wojciecha Korfantego. Pose\u0142 z listy Bezpartyjnego Bloku Wsp\u00f3\u0142pracy z Rz\u0105dem. Przedwojenny burmistrz Radzionkowa, miasteczka wci\u015bni\u0119tego mi\u0119dzy niemiecki Bytom a polskie Tarnowskie G\u00f3ry. Jako w\u0142odarz kaza\u0142 policji rozgoni\u0107 pierwszomajowy poch\u00f3d, co do ostatnich dni wypominali mu twardog\u0142owi komuni\u015bci. Zi\u0119tek t\u0142umaczy\u0142 mi kiedy\u015b: \u2013&nbsp;<em>Ch\u0142opak<\/em>&nbsp;\u2013 bo tak w\u0142a\u015bnie zwraca\u0142 si\u0119 do m\u0142odych zaprzyja\u017anionych koleg\u00f3w \u2013&nbsp;<em>a co mia\u0142em robi\u0107, kiedy nie mieli pozwolenia na marsz?!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>W tej masywnej, pokiereszowanej przez \u017cycie postaci by\u0142o wiele, niedostrzeganych przy pierwszym kontakcie, niespodzianek \u2013 tak\u017ce wra\u017cliwo\u015b\u0107 i specyficzne poczucie humoru.<\/p>\n\n\n\n<p>We wrze\u015bniu 1939 r. znalaz\u0142 si\u0119 w ZSRR, w kilkudziesi\u0119ciotysi\u0119cznej grupie polskich oficer\u00f3w, policjant\u00f3w, polityk\u00f3w i \u015bwiata inteligencji. Nie mia\u0142 prawa prze\u017cy\u0107 Katynia i tego wszystkiego, co zgotowa\u0142a nam bratnia w\u0142adza zza miedzy. Ale zdarzy\u0142 si\u0119 cud i prze\u017cy\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Do Katowic przyjecha\u0142 w 1945 r. w mundurze pu\u0142kownika Ludowego Wojska Polskiego wraz z gen. Aleksandrem Zawadzkim. Chodzi\u0142 o lasce. Przetr\u0105conych kolan nie da\u0142o si\u0119 wyleczy\u0107, cho\u0107 pr\u00f3bowali tego najlepsi specjali\u015bci od ortopedii i rehabilitacji. Jorg przywi\u00f3z\u0142 ze sob\u0105 jak\u0105\u015b straszn\u0105 tajemnic\u0119 z czasu mi\u0119dzy Katyniem a wst\u0105pieniem do armii Zygmunta Berlinga, kt\u00f3rej do ostatnich dni nikomu nie zdradzi\u0142. Nikomu. Historycy, jego biografowie pozostaj\u0105 w sferze spekulacji. Kilka razy, podczas p\u00f3\u0142prywatnych zakrapianych spotka\u0144, na kt\u00f3re mnie zaprasza\u0142, pr\u00f3bowa\u0142em mu t\u0119 tajemnic\u0119 wyrwa\u0107, ale by\u0142 czujny. Przy wspomnieniu czasu, kt\u00f3ry zagna\u0142 go do ZSRR, momentalnie trze\u017awia\u0142 i po swojemu wycharkiwa\u0142: \u2013&nbsp;<em>Ch\u0142opak, daj spok\u00f3j, bo si\u0119 po\u017cegnamy<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Jako wicewojewoda przy Zawadzkim zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w powr\u00f3t G\u00f3rno\u015bl\u0105zak\u00f3w wywiezionych tu\u017c po wojnie do radzieckich gu\u0142ag\u00f3w przy kopalniach, hutach, liniach kolejowych\u2026 Tysi\u0105ce, tysi\u0105ce ich zawdzi\u0119czaj\u0105 mu \u017cycie. Wtedy i p\u00f3\u017aniej m\u00f3wi\u0142o si\u0119, \u017ce ma dobre uk\u0142ady z radzieckimi, \u017ce ma u nich \u201eprzebicie\u201d\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>W\u0142adze partyjne nie lubi\u0142y kogo\u015b takiego, kogo nie da\u0142o si\u0119 rozpracowa\u0107, przenikn\u0105\u0107, mie\u0107 na wyciagni\u0119cie r\u0119ki. Tote\u017c kilka razy pr\u00f3bowano si\u0119 go pozby\u0107 przy pomocy UB i SB metodami, kt\u00f3re kierowa\u0142y jego my\u015bli ku decyzjom ostatecznym. Powiedzia\u0142 mi o tym tylko raz: \u2013&nbsp;<em>Ch\u0142opak, siedzia\u0142em i przez kilka godzin patrzy\u0142em w luf\u0119 swojego pistoletu. Potem pomy\u015bla\u0142em, \u017ce jeszcze nie czas. Jeszcze nie teraz<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy jego partyjny los wisia\u0142 na cieniute\u0144kim w\u0142osku, zaprasza\u0142 do Katowic radzieck\u0105 generalicj\u0119, towarzyszy broni\u2026 Jakby chcia\u0142 pokaza\u0107, \u017ce nie jest sam, \u017ce ma za sob\u0105 pot\u0119\u017cnych protektor\u00f3w, pot\u0119\u017cniejszych ni\u017c ci tutaj. Tote\u017c w komitecie wojew\u00f3dzkim zgrzytano z\u0119bami, ale Zi\u0119tek by\u0142 dla twardog\u0142owych nie do ruszenia. Do tego sto\u0142eczny parasol ochronny towarzysza Edwarda. Z\u0142o\u017cy\u0142y go dopiero zmiany administracyjne w 1974 r. \u2013&nbsp;<em>Ch\u0142opak, musieli wymy\u015bli\u0107 49 wojew\u00f3dztw, \u017ceby si\u0119 mnie pozby\u0107<\/em>&nbsp;\u2013 rechota\u0142 po swojemu.<\/p>\n\n\n\n<p>Na otarcie \u0142ez zosta\u0142 wiceprzewodnicz\u0105cym Rady Pa\u0144stwa, kt\u00f3ra w grudniu 1981 r. firmowa\u0142a swoim dekretem stan wojenny. W IPN tego Zi\u0119tkowi nie zapomniano. Schorowany, ledwo pow\u0142\u00f3cz\u0105cy nogami 80-latek musia\u0142 zosta\u0142 trybikiem wkr\u0119conym w wojskow\u0105 machin\u0119 partyjn\u0105, kt\u00f3rej nie m\u00f3g\u0142 zatrzyma\u0107, bo nie mia\u0142 na ni\u0105 wp\u0142ywu, a mo\u017ce, maj\u0105c \u015bwiadomo\u015b\u0107 swojej niemocy, przesta\u0142o go to obchodzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Wiedzia\u0142, \u017ce nie ma czystych r\u0105k.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>W latach stalinowskich, jako wojewoda odpowiadaj\u0105cy m.in. za sprawy wyznaniowe, nie zignorowa\u0142 polecenia w\u0142adz centralnych, \u017ceby pozby\u0107 si\u0119 z Katowic trzech biskup\u00f3w, kt\u00f3rzy bronili nauczania religii w szko\u0142ach, i zast\u0105pi\u0107 ich \u201eksi\u0119\u017cmi patriotami\u201d. Zamiast wej\u015b\u0107 na cok\u00f3\u0142 bohatera, zdecydowa\u0142 si\u0119 pom\u00f3c \u201epatriotom\u201d w doko\u0144czeniu budowy Katedry Chrystusa Kr\u00f3la \u2013 jednej z ikon Katowic i \u015al\u0105ska. Dokona\u0142 wyboru, kt\u00f3ry wydawa\u0142 mu si\u0119 m\u0105drzejszy, lepszy dla \u015al\u0105ska.<\/p>\n\n\n\n<p>Czy m\u00f3g\u0142 sprzeciwi\u0107 si\u0119 decyzji najwy\u017cszych w\u0142adz partyjnych i pa\u0144stwowych, \u017ceby Katowice zmieni\u0107 na Stalinogr\u00f3d? \u2013&nbsp;<em>Ch\u0142opak, na moim szczeblu, kiedy jeszcze UB pilnowa\u0142o mnie na ka\u017cdym kroku, mog\u0142em tylko zakl\u0105\u0107. I to po cichu<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0119 bezsilno\u015b\u0107 i brak heroizmu wypominano Zi\u0119tkowi na progu dekomunizacji przestrzeni publicznej. W jury zasiad\u0142o szlachetne gremium, kt\u00f3re rozlicza\u0142o z patriotyzmu. Gremium ciesz\u0105ce si\u0119 przywilejem p\u00f3\u017anego urodzenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Sprzyjaj\u0105cy Zi\u0119tkowi Kazimierz Kutz twierdzi\u0142, \u017ce Jorg ze sprawowania urz\u0119du uczyni\u0142 \u201esztuk\u0119 rz\u0105dzenia\u201d. Tak rz\u0105dzi\u0107 w PRL i osi\u0105ga\u0107 efekty, tworzy\u0107 dzie\u0142a, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 nam do dzisiaj i b\u0119d\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 jeszcze nast\u0119pnym pokoleniom \u2013 to by\u0142a wysoka sztuka! Nie rozumieli tego dekomunizatorzy przestrzeni, dlatego po\u0142amali z\u0119by na katowickim Rondzie im. gen. Jerzego Zi\u0119tka i na jego pomniku w pobliskim parku.<\/p>\n\n\n\n<p>Na pomniku, kt\u00f3ry ods\u0142oni\u0119to jesieni\u0105 2005 r., widnieje tablica z dedykacj\u0105: \u201eSpo\u0142ecze\u0144stwo wojew\u00f3dztwa \u015bl\u0105skiego wznios\u0142o ten pomnik w dwudziest\u0105 rocznic\u0119 \u015bmierci JERZEGO ZI\u0118TKA \u2013 powsta\u0144ca, wojewody, gospodarza, m\u0119\u017ca stanu, genera\u0142a \u2013 dla wyra\u017cenia najwy\u017cszego uznania temu, kt\u00f3ry ca\u0142ym \u017cyciem s\u0142u\u017cy\u0142 ludziom i ukochanej Ziemi \u015al\u0105skiej. Katowice, 20.11.2005 r.\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Kutz, senator, a wcze\u015bniej wicemarsza\u0142ek Senatu, z kt\u00f3rym by\u0142em na uroczysto\u015bci ods\u0142oni\u0119cia, obawia\u0142 si\u0119, \u017ce pisowska w\u0142adza co\u015b wymy\u015bli. \u2013&nbsp;<em>Jestem pewien, \u017ce ci&#8230; b\u0119d\u0105 chcieli Jorga przewr\u00f3ci\u0107<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017ce wtedy po raz pierwszy zosta\u0142y u\u017cyte gwiazdki, w liczbie o\u015bmiu.<\/p>\n\n\n\n<p>I pr\u00f3bowano, na r\u00f3\u017cne sposoby, dyskredytowa\u0107 i pomnik, i stoj\u0105c\u0105 na cokole posta\u0107. Zdaniem IPN \u201eJerzy Zi\u0119tek symbolizuje represyjny i niesuwerenny system w\u0142adzy w Polsce i nie jest postaci\u0105, kt\u00f3ra zas\u0142ugiwa\u0142aby na czczenie i upami\u0119tnienie w przestrzeni publicznej\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ostro i wyra\u017anie zareagowa\u0142 Marcin Krupa, prezydent Katowic, kt\u00f3ry zapowiedzia\u0142 przekazanie dzia\u0142ki z pomnikiem Muzeum Historii Katowic. Wcze\u015bniej w\u0142adze Zabrza uchroni\u0142y monumentaln\u0105 rze\u017ab\u0119 Wincentego Pstrowskiego, przodownika pracy, przekazuj\u0105c j\u0105 Muzeum G\u00f3rnictwa W\u0119glowego i zmieniaj\u0105c jej nazw\u0119 na Pomnik Braci G\u00f3rniczej.<\/p>\n\n\n\n<p>Prezydent Krupa kategorycznie zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do dekomunizator\u00f3w katowickiej przestrzeni: \u201eMoje stanowisko w tej sprawie od dawna jest jednoznaczne: nie zgadzam si\u0119 ani na usuwanie pomnika, ani na zmian\u0119 nazwy ronda\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Po tej deklaracji dekomunizatorzy przestrzeni, widz\u0105c, \u017ce b\u00f3j ze \u015al\u0105zakami o Jorga jest nie do wygrania, spasowali. Zi\u0119tek zosta\u0142 w Katowicach na zawsze.<\/p>\n\n\n\n<p>Inaczej posz\u0142o z pozbawieniem go patronatu. Dopiero teraz ma go symbolicznie odzyska\u0107 \u2013 zar\u00f3wno w Parku \u015al\u0105skim, jak i w centrum leczniczym w Ustroniu. 12 lat temu Wojew\u00f3dzki Park Kultury i Wypoczynku im. genera\u0142a Jerzego Zi\u0119tka w Chorzowie zmieni\u0142 w celach marketingowych nazw\u0119 na \u201ePark \u015al\u0105ski\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak w dokumentach rejestracyjnych pozosta\u0142 WPKiW ze swoim patronem. Do 2022 r. trwa\u0142y pr\u00f3by usuni\u0119cia Zi\u0119tka z najwi\u0119kszego parku miejskiego (600 ha) w Europie. W ko\u0144cu w\u0142adze PiS doprowadzi\u0142y do zmiany w aktach s\u0105dowych. Wykre\u015blono WPKiW \u2013 w to miejsce zarejestrowano Park \u015al\u0105ski SA. Bez patrona.<\/p>\n\n\n\n<p>Podobnie by\u0142o ze \u015al\u0105skim Szpitalem Reumatologiczno-Rehabilitacyjnym im. gen. Jerzego Zi\u0119tka w Ustroniu. W 2022 r. zmieniono nazw\u0119 na \u015al\u0105skie Centrum Reumatologii, Ortopedii i Rehabilitacji. Bez patrona.<\/p>\n\n\n\n<p>Po zapowiedzi marsza\u0142ka Sa\u0142ugi, \u017ce przywr\u00f3cona zostanie dobra pami\u0119\u0107 o Jerzym Zi\u0119tku utracona za PiS, centrum lecznicze w Ustroniu poinformowa\u0142o, \u017ce trwaj\u0105 prace nad przywr\u00f3ceniem patronatu genera\u0142a. Tak\u017ce w Park \u015al\u0105ski zmierza do umieszczenia Jerzego Zi\u0119tka w nazwie sp\u00f3\u0142ki.<\/p>\n\n\n\n<p>A co na to IPN? Wszak w 2017 r. chytrze znowelizowano ustaw\u0119 dekomunizacyjn\u0105, wprowadzaj\u0105c zapis, \u017ce na ponown\u0105 zmian\u0119 patron\u00f3w zdekomunizowanej przestrzeni zgod\u0119 musi wyrazi\u0107 wojewoda i&#8230; w\u0142a\u015bnie IPN.<\/p>\n\n\n\n<p>Katowicki jego oddzia\u0142 podtrzymuje negatywne stanowisko w sprawie nadawania i posiadania przez ulice i obiekty imienia gen. Zi\u0119tka. I znowu przypomina, \u017ce by\u0142 on: \u201eW czasach stalinizmu zaanga\u017cowany w proces budowania systemu totalitarnego oraz w zwalczanie oporu spo\u0142ecznego na obszarze G\u00f3rnego \u015al\u0105ska. Mia\u0142 te\u017c akceptowa\u0107 i wspiera\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 komunistycznego aparatu represji ukierunkowana na sterroryzowania spo\u0142ecze\u0144stwa, a w czasie stanu wojennego by\u0142 zast\u0119pc\u0105 przewodnicz\u0105cego Rady Pa\u0144stwa\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Z akceptacj\u0105 wojewody Marka W\u00f3jcika z PO nie b\u0119dzie oczywi\u015bcie problemu. W podobnej sprawie \u2013 zmiany placu Marii i Lecha Kaczy\u0144skich przy dworcu w Katowicach z powrotem na plac Wilhelma Szewczyka \u2013 powiedzia\u0142: \u201eZadeklarowa\u0142em, \u017ce jak najbardziej tak\u0105 uchwa\u0142\u0119 (katowickiej Rady Miasta \u2013 JD) zaakceptuj\u0119. Ale dyrektor IPN uwa\u017ca, \u017ce nie mo\u017ce tego zrobi\u0107, poniewa\u017c obowi\u0105zuje ustawa dekomunizacyjna. Jego zdaniem Szewczyk podlega pod zapis ustawy, wi\u0119c dzisiaj nie mo\u017ce wyda\u0107 innej opinii\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Trzeba wi\u0119c poczeka\u0107 na zapowiedziane znowelizowanie ustawy dekomunizacyjnej, kt\u00f3re ma ograniczy\u0107 uprawnienia wojewod\u00f3w i IPN w nadawaniu nazw plac\u00f3w i ulic. To powinna by\u0107 kompetencja samorz\u0105d\u00f3w, a w przypadku obiekt\u00f3w \u2013 ich w\u0142a\u015bcicieli.<\/p>\n\n\n\n<p>Co do sporu: plac pary prezydenckiej czy plac Szewczyka? \u2013 to zmiana nie musi polega\u0107 na powrocie do pierwotnej nazwy. Dla Szewczyka i Kaczy\u0144skich mo\u017cna przecie\u017c w Katowicach znale\u017a\u0107 inne miejsca na upami\u0119tnienia \u2013 cho\u0107 moim zdaniem Wilusiowi powr\u00f3t na plac nale\u017cy si\u0119 na bank.<\/p>\n\n\n\n<p>Niekoniecznie nale\u017cy ogl\u0105da\u0107 si\u0119 na IPN \u2013 podpowiada w Radiu Piekary prof. Tomasz Pietrzykowski, prawnik, prorektor Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, by\u0142y wojewoda \u015bl\u0105ski. \u201eW sytuacji, w kt\u00f3rej nie by\u0142oby innego wyj\u015bcia, by\u0142bym za tym, aby z powo\u0142aniem si\u0119 na odpowiedni\u0105 argumentacj\u0119 konstytucyjn\u0105 (chodzi o uprawnienia samorz\u0105d\u00f3w do nadawania nazw \u2013 JD) po prostu pomin\u0105\u0107 IPN w tych decyzjach i walczy\u0107 o to przed s\u0105dem administracyjnym, zw\u0142aszcza je\u015bli wojewoda by\u0142by temu przychylny\u201d. Pomin\u0105\u0107 IPN! \u2013 jestem za profesorem!<\/p>\n\n\n\n<p>Nowe czasy coraz bardziej rozpychaj\u0105 si\u0119 w naszej rzeczywisto\u015bci. Niebawem Jerzy Zi\u0119tek honorowo patronowa\u0107 b\u0119dzie dzie\u0142om, kt\u00f3re sam wykreowa\u0142 w trudnym, szarym, smutnym socjalistycznym realu. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wielki, przygarbiony i ku\u015btykaj\u0105cy Jorg, przetr\u0105cony przez przynale\u017cny mu los, mia\u0142 marzenia na miar\u0119 szklanych dom\u00f3w. I uda\u0142o mu si\u0119 je zbudowa\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mimo wstrzymania przeprawy promowej ze \u015awibna do Mikuszewa \u2013 z powodu mo\u017cliwego wzrostu poziomu Wis\u0142y \u2013 Wyspa Sobieszewska jednak nie zosta\u0142a ca\u0142kowicie odci\u0119ta od \u015bwiata. To dobra wiadomo\u015b\u0107 z p\u00f3\u0142nocnego kawa\u0142ka Polski. Docieraj\u0105 do nas dobre wie\u015bci tak\u017ce z po\u0142udnia \u2013 w\u0142adze wojew\u00f3dztwa \u015bl\u0105skiego postanowi\u0142y przywr\u00f3ci\u0107 honory gen. Jerzemu Zi\u0119tkowi, legendarnemu wojewodzie. Ponownie b\u0119dzie patronowa\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":1551,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1549"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1549"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1549\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1550,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1549\/revisions\/1550"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1551"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1549"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1549"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1549"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}