Patryk Bia\u0142as, radny Katowic, wygra\u0142 przed Naczelnym S\u0105dem Administracyjnym (NSA) sp\u00f3r z Zakopanem o op\u0142aty klimatyczne. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce mocno zanieczyszczone miasto pobiera\u0142o je od turyst\u00f3w bezprawnie. S\u0105d przyzna\u0142 mu racj\u0119, co radny zajmuj\u0105cy si\u0119 ochron\u0105 \u015brodowiska i do tego aktywista Polskiego Alarmu Smogowego triumfalnie obwie\u015bci\u0142: „To nie tylko moja wygrana, ale zwyci\u0119stwo wszystkich turyst\u00f3w i mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy oczekuj\u0105 od samorz\u0105d\u00f3w przejrzystych i legalnych dzia\u0142a\u0144”.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Jednak nie z g\u00f3ralami, drogi Patryku – akurat si\u0119 znamy – takie numery. S\u0105d s\u0105dem, ale sprawiedliwo\u015b\u0107 musi by\u0107 po ich stronie. W\u0142adze miasta twierdz\u0105 bowiem, \u017ce werdykt NSA nie ma charakteru og\u00f3lnego i dotyczy konkretnej sprawy \u2013 sprawy Patryka Bia\u0142asa. I tylko on nie musi p\u0142aci\u0107 daniny (op\u0142aty klimatycznej, inaczej miejscowej), je\u015bli zechce mu si\u0119 nawiedzi\u0107 Zakopane. Wygl\u0105da na to, \u017ce w sprawie czysto\u015bci powietrza pod Tatrami kolejne s\u0105dy b\u0119d\u0105 mia\u0142y pe\u0142ne r\u0119ce roboty.<\/p>\n\n\n\n
Op\u0142aty klimatyczne reguluje ustawa z 1991 r. o podatkach i op\u0142atach lokalnych. Mog\u0105 je pobiera\u0107, cho\u0107 nie musz\u0105, miejscowo\u015bci o szczeg\u00f3lnych walorach turystycznych, wypoczynkowych i krajobrazowych, w kt\u00f3rych nie s\u0105 przekraczane dopuszczalne poziomy zanieczyszcze\u0144. Takie miejscowo\u015bci wskazuj\u0105 wojewodowie, a rady gmin i miast ustalaj\u0105 wysoko\u015b\u0107 op\u0142at. Maksymaln\u0105 stawk\u0119 okre\u015bla ka\u017cdego roku minister finans\u00f3w. W tym roku wynosi 3,31 z\u0142 za ka\u017cd\u0105 dob\u0119 pobytu \u2013 w uzdrowiskach to ju\u017c 6,38 z\u0142. Na przyk\u0142ad Mi\u0119dzyzdroje oczekuj\u0105 od przyjezdnej g\u0142owy, \u017c\u0105dnej nadmorskich wra\u017ce\u0144, 3,30 z\u0142, a uzdrowisko Sopot idzie na maksa i nie odpuszcza ani grosza. 6,38 i kropka.<\/p>\n\n\n\n
Sprawa czystego powietrza w Zakopanem ma ju\u017c swoj\u0105 histori\u0119. S\u0105dy, na r\u00f3\u017cnych szczeblach i w r\u00f3\u017cnych ods\u0142onach, zajmuj\u0105 si\u0119 ni\u0105 od dekady. W ca\u0142ym tym czasie z rzeczonych op\u0142at miejscowych wp\u0142ywa\u0142o co roku do miejskiej kasy 4\u20135 mln z\u0142. Miasto bra\u0142o przewa\u017cnie 2 z\u0142 od ka\u017cdego cepera, a w tym roku zesz\u0142o nawet do 1,90 z\u0142. Tegoroczny bud\u017cet miasta to 293 mln z\u0142, w tym 37 mln z\u0142 to zak\u0142adany deficyt. St\u0105d miliony za op\u0142aty klimatyczne maj\u0105 swoj\u0105 wag\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Dekad\u0119 temu ich zasadno\u015b\u0107 i legalno\u015b\u0107 zakwestionowa\u0142 turysta Bogdan Achimescu, profesor Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie. I tak w uleg\u0142ych milionowych stadach mi\u0142o\u015bnik\u00f3w g\u00f3r, przep\u0119dzanych ka\u017cdego roku tatrza\u0144skimi po\u0142oninami, sta\u0142 si\u0119 pierwsz\u0105 czarn\u0105 owc\u0105. Do tego, rzec by mo\u017cna, upierdliw\u0105. Profesorowi nie spodoba\u0142a si\u0119 jako\u015b\u0107 powietrza, kt\u00f3rym oddycha\u0142! Uzna\u0142, \u017ce w Zakopanem nie zosta\u0142y dope\u0142nione wymagania klimatyczne, uprawniaj\u0105ce do pobierania op\u0142at od turyst\u00f3w. Za zdrowe powietrze. I za\u017c\u0105da\u0142 zwrotu daniny.<\/p>\n\n\n\n
Kiedy miasto nie zareagowa\u0142o na jego pretensje, poszed\u0142 do s\u0105du. Istot\u0105 skargi, no i generalnie ciekawego sporu, by\u0142o z jednej strony prawo do pobierania op\u0142at lokalnych, a z drugiej prawo ka\u017cdego obywatela do oddychania czystym powietrzem. Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny (WSA) w Krakowie przyzna\u0142 mu racj\u0119: zanieczyszczenie powietrza w Zakopanem nie dawa\u0142o miastu prawa do pobierania op\u0142aty klimatycznej. Zakopane z\u0142o\u017cy\u0142o skarg\u0119 kasacyjn\u0105, ale w 2018 r. NSA j\u0105 oddali\u0142. Przyzna\u0142 skar\u017c\u0105cemu tury\u015bcie racj\u0119, stwierdzaj\u0105c, \u017ce Zakopane nie mo\u017ce pobiera\u0107 op\u0142at z uwagi na przekroczenie norm jako\u015bci powietrza. Na dodatek s\u0105d stwierdzi\u0142 niewa\u017cno\u015b\u0107 uchwa\u0142y rady miasta z 2008, na podstawie kt\u00f3rej wprowadzono op\u0142at\u0119 miejscow\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Wyrok wyrokiem, a pod Tatrami nadal pobierano od turyst\u00f3w dudki. W\u0142adze Zakopanego uzna\u0142y, \u017ce maj\u0105 prawo do tego procederu na podstawie rozporz\u0105dzenia wojewody ma\u0142opolskiego, wskazuj\u0105cego miejscowo\u015bci, w kt\u00f3rych mo\u017cna ustala\u0107 op\u0142aty miejscowe – no i na podstawie nowej uchwa\u0142y rady w tej sprawie.<\/p>\n\n\n\n
Tak sobie to wszystko sz\u0142o, jak gdyby nigdy nic, a\u017c tu trzy lata temu pojawi\u0142 si\u0119 w tatrza\u0144skiej stolicy katowicki radny Patryk Bia\u0142as. \u017beby p\u0142awi\u0107 si\u0119 w pi\u0119knie ojczystych g\u00f3r i nawdycha\u0107 ich \u015bwie\u017cego, rze\u015bkiego, czystego powietrza. Kiedy dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce za dzie\u0144 pobytu musi p\u0142aci\u0107 2,5 z\u0142 (bo taka by\u0142a stawka), wys\u0142a\u0142 pismo do urz\u0119du miasta z pytaniem, dlaczego, pomimo s\u0105dowych wyrok\u00f3w, nadal musi p\u0142aci\u0107 za ka\u017cd\u0105 dob\u0119 wdychania zakopia\u0144skiego powietrza, kt\u00f3re jest do kitu \u2013 o czym m\u00f3wi\u0105 wska\u017aniki.<\/p>\n\n\n\n
Radny Bia\u0142as relacjonuje: „Dosta\u0142em parostronicow\u0105 odpowied\u017a, z kt\u00f3rej dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce musz\u0119 p\u0142aci\u0107\u201d. Miasto ma inn\u0105 podstaw\u0119 prawn\u0105 – patrz wy\u017cej – do pobierania op\u0142at; do tego w\u0142adze miasta wci\u0105\u017c walcz\u0105 o jako\u015b\u0107 powietrza i jest ono – wed\u0142ug rzeczonych w\u0142adz – coraz lepsze.<\/p>\n\n\n\n
Radny Bia\u0142as z tym argumentem akurat si\u0119 nie zgodzi\u0142 i poszed\u0142 ze skarg\u0105 do WSA w Krakowie. No i tu historia si\u0119 powt\u00f3rzy\u0142a.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105d uzna\u0142, \u017ce Zakopane nie ma prawa bra\u0107 pieni\u0119dzy od turyst\u00f3w na podstawie rozporz\u0105dzenia wojewody, a podstawy prawnej w postaci uchwa\u0142y rady miasta, po wcze\u015bniejszym wyroku NSA, nie ma.<\/p>\n\n\n\n
Zakopane ponownie z\u0142o\u017cy\u0142o skarg\u0119 kasacyjn\u0105 do NSA, a ten ponownie j\u0105 oddali\u0142, uzasadniaj\u0105c: „Rozporz\u0105dzenie sprzed lat nie od\u017cywa, a daniny publiczne musz\u0105 mie\u0107 jednoznaczn\u0105 podstaw\u0119 prawn\u0105\u201d. S\u0105d odwo\u0142a\u0142 si\u0119 te\u017c do konstytucyjnej zasady zaufania obywateli do pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
Co dalej?<\/p>\n\n\n\n
Radny wygra\u0142 z Zakopanem, ale miliony turyst\u00f3w, niepi\u015bmiennych lub niezorientowanych w powietrznej sytuacji, niekoniecznie. Prof. Marek Chmaj, konstytucjonalista, m\u00f3wi\u0142 kilka lat temu „Gazecie Wyborczej\u201d, \u017ce pierwszy wyrok NSA w sprawie czystego powietrza w Zakopanem (wcze\u015bniej podobna sytuacja mia\u0142a miejsce w Wi\u015ble) niewiele zmienia poza daniem satysfakcji skar\u017c\u0105cemu. Do s\u0105d\u00f3w, z wnioskami o odzyskanie „klimatycznego\u201d z zanieczyszczonych turystycznych miast i uzdrowisk, musia\u0142yby ruszy\u0107 ka\u017cdego roku miliony obywateli.<\/p>\n\n\n\n
Jednak fanatycy obrony \u015brodowiska i klimatu nie sk\u0142adaj\u0105 broni. Pi\u0119\u0107 lat temu Patryk Bia\u0142as m\u00f3wi\u0142 „GW\u201d o op\u0142atach klimatycznych w Szczyrku: „Przyjechali\u015bmy z dzie\u0107mi odpocz\u0105\u0107 w g\u00f3rach. Liczyli\u015bmy, \u017ce skoro p\u0142acimy, czyste powietrze b\u0119dzie gwarantowane. Tymczasem w Szczyrku by\u0142o g\u0119sto od smogu. Wieczorny spacer by\u0142 koszmarem, dlatego postanowili\u015bmy zaskar\u017cy\u0107 pob\u00f3r op\u0142aty miejscowej\u201d. WSA w Gliwicach przyzna\u0142 mu racj\u0119. Wygra\u0142 ze Szczyrkiem, tylko co z tego. Dosta\u0142 nale\u017cny zwrot kasy, ale powietrze, kt\u00f3re przecie\u017c z natury rzeczy jest niewidoczne \u2013 w Zakopanem, Szczyrku i jeszcze innych uzdrowiskach \u2013 wida\u0107 jak na d\u0142oni. I czu\u0107 w p\u0142ucach.<\/p>\n\n\n\n
Bitw\u0119 o zdrowe oddychanie chcia\u0142em zako\u0144czy\u0107 efektownym zawo\u0142aniem: radny z Katowic postrachem uzdrowisk! Ale te ostatnie maj\u0105 to gdzie\u015b. Bo nawet gdyby\u015bmy w jakim\u015b uzdrowisku atmosfer\u0119 kroili no\u017cem, to i tak tamtejszy magistrat za\u015bpiewa 6,38 z\u0142 za dob\u0119. No, chyba \u017ce miejscowo\u015b\u0107 straci status uzdrowiska.<\/p>\n\n\n\n
Czy wi\u0119c ci\u0105ganie po s\u0105dach takich miejskich pere\u0142ek jak Zakopane, Szczyrk, Wis\u0142a\u2026 ma sens, czy to mo\u017ce walka z kolejnymi wiatrakami? Wierz\u0119, \u017ce po\u017c\u0105dana upierdliwo\u015b\u0107 takich turyst\u00f3w jak prof. Achimescu czy radny Bia\u0142as jak kropla dr\u0105\u017cy ska\u0142y. Kto pami\u0119ta Zakopane sprzed 15\u201320 lat, czuje ten dusz\u0105cy smog pod Tatrami. A teraz?<\/p>\n\n\n\n
PS Chcia\u0142em zaproponowa\u0107 Patrykowi Bia\u0142asowi, \u017ceby pojecha\u0142 na Wysp\u0119 Sobieszewsk\u0105, gdzie powietrze jest niewidoczne i pachnie morsk\u0105 bryz\u0105 – ale pomacha\u0142 ciupag\u0105. Pewnie woli na Giewont. G\u0119siego.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Patryk Bia\u0142as, radny Katowic, wygra\u0142 przed Naczelnym S\u0105dem Administracyjnym (NSA) sp\u00f3r z Zakopanem o op\u0142aty klimatyczne. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce mocno zanieczyszczone miasto pobiera\u0142o je od turyst\u00f3w bezprawnie. S\u0105d przyzna\u0142 mu racj\u0119, co radny zajmuj\u0105cy si\u0119 ochron\u0105 \u015brodowiska i do tego aktywista Polskiego Alarmu Smogowego triumfalnie obwie\u015bci\u0142: „To nie tylko moja wygrana, ale zwyci\u0119stwo wszystkich turyst\u00f3w i […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1598"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1598"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1606,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1598\/revisions\/1606"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}