{"id":19,"date":"2009-06-23T13:41:52","date_gmt":"2009-06-23T11:41:52","guid":{"rendered":"http:\/\/dziadul.blog.polityka.pl\/?p=19"},"modified":"2009-06-23T13:42:24","modified_gmt":"2009-06-23T11:42:24","slug":"z-weglem-jest-zle-a-bedzie-jeszcze-gorzej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/2009\/06\/23\/z-weglem-jest-zle-a-bedzie-jeszcze-gorzej\/","title":{"rendered":"Z w\u0119glem jest \u017ale, a b\u0119dzie jeszcze gorzej"},"content":{"rendered":"

Nafedrowali\u015bmy na szychcie \u201eGdyby \u015al\u0105sk by\u0142 \u015al\u0105skiem\u201d sporo w\u0119gla, a teraz nie wiadomo co z nim zrobi\u0107?<\/strong><\/p>\n

Do tego na kopalnianych zwa\u0142ach le\u017c\u0105 prawdziwe miliony ton wydobytego i niepotrzebnego paliwa. Miliony maj\u0105 na swoich sk\u0142adach elektrownie, cho\u0107 to jeszcze nie pora robienia zapas\u00f3w na zim\u0119. Wydobywamy coraz mniej w\u0119gla \u2013 do tej pory kopalnie sprzeda\u0142y ok. 6 mln ton mniej ni\u017c w pierwszych miesi\u0105cach poprzedniego roku \u2013 importujemy coraz wi\u0119cej. Je\u017celi ta tendencja si\u0119 utrzyma to do ko\u0144ca roku przyjedzie i przyp\u0142ynie do nas ok. 20 mln ton (by\u0142oby to dwa razy tyle, co w 2008 r.). Z Rosji, Kolumbii, Chin, nawet Nowej Zelandii. W pierwszych miesi\u0105cach br. o 40 z\u0142 (czyli o blisko 20 proc.) podskoczy\u0142y koszty wydobycia w naszych kopalniach. Kryzys i ceny w\u0119gla robi\u0105 spustoszenie w g\u00f3rnictwie. Co dalej? Przede wszystkim powinni\u015bmy si\u0119 pozby\u0107 z\u0142udze\u0144. Nasze g\u0142\u0119binowe kopalnie \u2013 a si\u0119gamy ju\u017c po w\u0119giel ponad kilometr pod ziemi\u0105 \u2013 nie b\u0119d\u0105 konkurencyjne cenowo z w\u0119glem z odkrywek, cho\u0107by p\u0142yn\u0105\u0142 do nas z Antypod\u00f3w, przez p\u00f3\u0142 \u015bwiata. Nawet wtedy, gdyby\u015bmy jaki\u015b cudem, przerobili go na benzyn\u0119.<\/p>\n

Z w\u0119glem jest wi\u0119c \u017ale, a b\u0119dzie jeszcze gorzej. W takiej sytuacji Warszawiak ma dla \u015al\u0105ska recept\u0119, prost\u0105, jak budowa cepa: w\u0119giel nale\u017cy przerobi\u0107 w\u0142a\u015bnie na paliwa i tworzywa sztuczne. Dzi\u0119ki temu znikn\u0105 \u015bl\u0105skie obszary biedy. Musz\u0119 jednak zacz\u0105\u0107 od podstawowego pytania: a co \u015al\u0105sk ma wsp\u00f3lnego z perspektywami wykorzystania w\u0119gla i planami wydobywczymi wobec tego surowca? Chemiczna przer\u00f3bka w\u0119gla \u2013 mo\u017cna go jeszcze podda\u0107 procesom gazyfikacji – to od dziesi\u0119cioleci nawet nie \u015bl\u0105skie marzenia, tylko mrzonki. W\u0119giel faktycznie tu jest, i to sporo, cho\u0107 coraz g\u0142\u0119biej; kopi\u0105 go miejscowe ch\u0142opy, zostawiaj\u0105 dziury w ziemi, co p\u00f3\u017aniej zmienia si\u0119 na szkody g\u00f3rnicze: zapadaj\u0105 si\u0119 drogi, p\u0119kaj\u0105 \u015bciany dom\u00f3w, a rzeki zmieniaj\u0105 sw\u00f3j bieg. W efekcie np. za pieni\u0105dze na jeden kilometr autostrady w pasie G\u00f3rno\u015bl\u0105skiego Okr\u0119gu Przemys\u0142owego mo\u017cna wybudowa\u0107 przynajmniej dwa razy tyle na Mazowszu. To wszystko, i tylko to \u0142\u0105czy w\u0119giel z t\u0105 ziemi\u0105.<\/p>\n

Je\u017celi dobrze pami\u0119tam, to ostatnim wiceministrem gospodarki odpowiedzialnym za g\u00f3rnictwo, kt\u00f3ry zna\u0142 t\u0119 bran\u017c\u0119, jej potrzeby i mo\u017cliwo\u015bci, by\u0142 prof. Andrzej Karbownik (za AWS). Prawda, ju\u017c za obecnego rz\u0105du PO \u2013 PSL ludowcy, kt\u00f3rzy rz\u0105dz\u0105 gospodark\u0105, wsadzili na ten sto\u0142ek swojego faworyta, Eugeniusza Postolskiego, zwi\u0105zanego z g\u00f3rnictwem, ale z wielu wzgl\u0119d\u00f3w ten epizod kadrowy nale\u017cy pomin\u0105\u0107 milczeniem. A tak przez ostatnie lata w\u0119glem rz\u0105dzi\u0142 Marek Kossowski (Warszawa), Jacek Piechota (Szczecin), Pawe\u0142 Poncyliusz (Warszawa, hotelarz z zawodu), jaki\u015b Dariusz Bogdan (Warszawa, o kt\u00f3rym ma\u0142o co wiadomo), a teraz Joanna Strzelec \u2013 \u0141obodzi\u0144ska, zwi\u0105zana zawodowo z energetyk\u0105, kt\u00f3r\u0105 Waldemar Pawlak rzuci\u0142 na w\u0119giel. O tych wszystkich wiceministrach m\u00f3wi si\u0119 \u2013 od czasu kiedy w Katowicach zlikwidowano Ministerstwo G\u00f3rnictwa i Energetyki \u2013 \u017ce s\u0105 ministrami g\u00f3rnictwa. Poniewa\u017c maj\u0105 olbrzymi\u0105 w\u0142adz\u0119 nad w\u0119glowymi sp\u00f3\u0142kami. Wyst\u0119puj\u0105 wobec nich w roli walnego zgromadzenia akcjonariuszy, a wi\u0119c decyduj\u0105 (cho\u0107by) o kadrach kierowniczych. Czyli, powtarzaj\u0105c za Leninem \u2013 o wszystkim. Ten stan rzeczy mo\u017cna t\u0142umaczy\u0107 tym, \u017ce \u015al\u0105sk nie ma swoich w\u0119glowych elit, kt\u00f3re by\u0142yby akceptowane w Warszawie; mo\u017cna te\u017c mniema\u0107, \u017ce elity warszawskie s\u0105 uprzedzone do kadr \u015bl\u0105skich (co szczeg\u00f3lnie widoczne by\u0142o za PiS) \u2013 to jednak sprawy na inn\u0105 opowie\u015b\u0107.<\/p>\n

W ka\u017cdym razie pe\u0142na w\u0142adza nad w\u0119glem znajduje si\u0119 w r\u0119kach warszawskich g\u00f3rnik\u00f3w. Oni decyduj\u0105 \u2013 p\u00f3ki kopalnie nie zostan\u0105 sprywatyzowane \u2013 kto ma by\u0107 prezesem sp\u00f3\u0142ki i czy b\u0119dziemy w\u0119giel gazyfikowa\u0107 i przerabia\u0107 na paliwa syntetyczne. I to jest odpowied\u017a na podpowied\u017a, co \u015al\u0105sk ma zrobi\u0107 z olbrzymimi pok\u0142adami w\u0119gla. P\u00f3ki co \u015al\u0105sk ma fedrowa\u0107, fedrowa\u0107 i jeszcze raz fedrowa\u0107. I nic wi\u0119cej. Na szcz\u0119\u015bcie kurcz\u0105ce si\u0119 g\u00f3rnictwo nie wyznacza ju\u017c d\u0142ugofalowych perspektyw dla regionu. Kopalnie dominuj\u0105 jeszcze krajobrazie cz\u0119\u015bci \u015al\u0105ska, ale ju\u017c nie w dochodach wypracowywanych przez region i p\u0142aconych tu podatkach.<\/p>\n

Zanim we\u017amiemy si\u0119 za chemiczn\u0105 przer\u00f3bk\u0119 w\u0119gla (pozdrawiam Warszawiaka, Joachima. Iwo, Ewalda, Gostoma Janusza\/Zulu i innych), to wypada przypomnie\u0107, za Napoleonem, o trzech najwa\u017cniejszych sprawach potrzebnych do prowadzenia wojny: pieni\u0105dze, pieni\u0105dze i pieni\u0105dze. Reszta – od kamaszy, przez armaty po \u017co\u0142nierzy \u2013 to drugorz\u0119dne kwestie. Podobnie jest z zamian\u0105 w\u0119gla na benzyn\u0119. III Rzesza mia\u0142a \u015bwietne technologie, ale nie wracajmy do tego, kto w warunkach wojennych, z czyjego w\u0119gla i za jak\u0105 cen\u0119 produkowa\u0142 paliwa dla Wehrmachtu i Luftwaffe i Kriegsmarine. Gdyby Niemcom po wojnie, i z takim do\u015bwiadczeniem, op\u0142aca\u0142 si\u0119 ten biznes \u2013 to ci\u0105gn\u0119liby go do dzisiaj na skal\u0119 przemys\u0142ow\u0105, a nie do\u015bwiadczaln\u0105. RPA udoskonali\u0142a niemieckie technologie, ale nie dlatego, \u017ce uzna\u0142a je za najkorzystniejsze rozwi\u0105zania do pozyskiwania benzyny, tylko z musu. To apartheid, i zwi\u0105zane z nim przez dziesi\u0119ciolecia embargo gospodarcze, zmusi\u0142 Afrykaner\u00f3w do przerabiania w\u0119gla na wszystko, nie tylko na benzyn\u0119. Ale zauwa\u017cmy: z taniego jak barszcz w\u0119gla. Cho\u0107 dzisiaj RPA ma nieograniczony dost\u0119p do ropy naftowej, to utrzymuje przetw\u00f3rstwo w\u0119gla, doskonali swoje technologie i od czasu do czasu co\u015b sprzeda na \u015bwiecie. Testuj\u0105 je Chi\u0144czycy, Amerykanie i w wielu innych krajach. Ale bardziej jest to poligon do\u015bwiadczalny nastawiony na przysz\u0142o\u015b\u0107 ni\u017c obecna potrzeba ekonomiczna.<\/p>\n

Problem w\u0119gla kamiennego, z kt\u00f3rego uzyskujemy ok. 60 proc. energii, przesta\u0142 ju\u017c od dawna by\u0107 problemem \u015al\u0105ska. Tak samo, jak jego przer\u00f3bka. Niech g\u00f3rnicy warszawscy zrobi\u0105 pierwszy krok w tym kierunku, a g\u00f3rnicy \u015bl\u0105scy ch\u0119tnie za nimi pod\u0105\u017c\u0105.<\/p>\n

Na dzisiaj, zanim z w\u0119gla b\u0119dziemy mieli benzyn\u0119, a to raczej zadanie dla przysz\u0142ych pokole\u0144, i p\u00f3ki \u015bl\u0105skie kopalnie nie zostan\u0105 sprywatyzowane (na co si\u0119 nie zanosi \u2013 dlatego Szcz\u0119\u015b\u0107 Bo\u017ce na gie\u0142dzie lubelskiej \u201eBogdance\u201d!), mia\u0142bym inn\u0105 propozycj\u0119 szukania dla w\u0119gla wyj\u015bcia z kryzysu. Prostsz\u0105: musimy sko\u0144czy\u0107 filozofi\u0105 funkcjonowania czysto w\u0119glowych sp\u00f3\u0142ek! Kopalnie powinny by\u0107 powi\u0105zane z elektrowniami, energetyk\u0105 ciepln\u0105 i z koksowniami. Mo\u017ce kiedy\u015b z firmami chemicznymi. Gdy przyjecha\u0142em na \u015al\u0105sk, to w krajobrazie gospodarczym sta\u0142y ko\u0142o siebie: kopalnia, huta, koksownia i elektrownia.<\/p>\n

Trzy, albo cztery w jednym. To mia\u0142o sens. Komu to przeszkadza\u0142o?<\/p>\n

*******
\nDzi\u0119kuj\u0119 za historyczne wpisy. Nie jest moim zamiarem ani odchodzenie od historii, ani te\u017c dzielenie Polak\u00f3w i \u015al\u0105zak\u00f3w histori\u0105. Chodzi o zrozumienie historii, kt\u00f3rej ju\u017c nie naprawimy. Przy okazji \u201eZgody<\/strong><\/a>\u201d chcia\u0142em w paru prostych s\u0142owach po\u0142\u0105czy\u0107 wspomnienia o tragedii \u017byd\u00f3w, Niemc\u00f3w i Polak\u00f3w, kt\u00f3ra rozegra\u0142a si\u0119 w tym jednym miejscu w \u015awi\u0119toch\u0142owicach. Kilka s\u0142\u00f3w, kt\u00f3re spowoduj\u0105, \u017ce przez nast\u0119pne dziesi\u0119ciolecia ten kawa\u0142ek Polski i \u015al\u0105ska nie b\u0119dzie wywo\u0142ywa\u0107 emocji. Dzieli\u0107. Tylko tyle i a\u017c tyle.<\/p>\n

Nie podoba mi si\u0119 przyr\u00f3wnywanie \u017co\u0142nierzy, najcz\u0119\u015bciej m\u0142odych i zagubionych ludzi, trawionych przez strach \u2013 do armatniego mi\u0119sa. Bez wzgl\u0119du na to pod jakimi sztandarami s\u0142u\u017cyli.<\/p>\n

Do Bartka<\/strong> \u2013 takie \u017cyciorysy (rodzina w Wehrmachcie, w Armii Czerwonej, u Maczka i w Armii Krajowej) \u2013 mog\u0142y zrodzi\u0107 si\u0119 i powsta\u0107 tylko na \u015al\u0105sku. W\u015br\u00f3d ptok\u00f3w, krzok\u00f3w, krojcok\u00f3w, w\u015br\u00f3d hanys\u00f3w i goroli. Nikt w Polsce nie ma za sob\u0105 takich dr\u00f3g. Spr\u00f3bujmy je pokaza\u0107. Bartku, je\u017celi b\u0119dziesz mia\u0142 ch\u0119\u0107 na bli\u017csze spotkanie, to daj sygna\u0142.<\/p>\n

Jeszcze raz serdeczno\u015bci dla wszystkich.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nafedrowali\u015bmy na szychcie \u201eGdyby \u015al\u0105sk by\u0142 \u015al\u0105skiem\u201d sporo w\u0119gla, a teraz nie wiadomo co z nim zrobi\u0107? Do tego na kopalnianych zwa\u0142ach le\u017c\u0105 prawdziwe miliony ton wydobytego i niepotrzebnego paliwa. Miliony maj\u0105 na swoich sk\u0142adach elektrownie, cho\u0107 to jeszcze nie pora robienia zapas\u00f3w na zim\u0119. Wydobywamy coraz mniej w\u0119gla \u2013 do tej pory kopalnie sprzeda\u0142y […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}