PiS rzuci\u0142o w kampanii wyborczej my\u015bl powo\u0142ania woj. \u015brodkowopomorskiego (z Koszalinem i S\u0142upskiem) \u2013 nienow\u0105 zreszt\u0105. A tak\u017ce, id\u0105c za ciosem – wydzielenia Warszawy z Mazowsza. My\u015bl ta frun\u0119\u0142a lotem ptaka i natychmiast zosta\u0142a pochwycona w Bielsku-Bia\u0142ej i Cz\u0119stochowie, gdzie resentymenty wojew\u00f3dzkiej samodzielno\u015bci s\u0105 jak wiadomo do\u015b\u0107 silne.
\n
\nCz\u0119stochowa, z inicjatywy prezydenta Krzysztofa Matyjaszczyka z SLD, chy\u017co rozpocz\u0119\u0142a akcj\u0119 obywatelsk\u0105 za niepodleg\u0142o\u015bci\u0105 od Katowic i wszystkiego, co ze \u015al\u0105skiem si\u0119 kojarzy. W ramach owego przedsi\u0119wzi\u0119cia wystawiony zostanie rachunek krzywd.<\/p>\n
Sam patrz\u0119 przychylnym okiem na krzepki indywidualizm regionik\u00f3w i podregionik\u00f3w. Je\u015bli nie mierz\u0105 si\u0142 wed\u0142ug tylko zamiar\u00f3w – niech id\u0105 w\u0142asn\u0105 drog\u0105 i rozkwitaj\u0105 po swojemu. Polska si\u0119 od tego nie zawali, wr\u0119cz przeciwnie \u2013 przy lojalnej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci przyb\u0119dzie jej chwa\u0142y. W po\u0142owie swojej dekady Edward Gierek da\u0142 nam 49 wojew\u00f3dztw i kto wie, czy w tej jednej decyzji nie strzeli\u0142 w dziesi\u0105tk\u0119. Ewentualnie mo\u017cna by\u0142oby dorzuci\u0107 jeszcze kilka wojew\u00f3dzkich stolic, przy uwzgl\u0119dnieniu obecnych reali\u00f3w. A ka\u017cde z tych wojew\u00f3dztw, jak niegdy\u015b, z w\u0142asnymi pomys\u0142ami i ambicjami: w\u0142asny teatr, opera, filharmonia\u2026 Na szcz\u0119\u015bcie nie by\u0142o w\u00f3wczas mody na budowanie w\u0142asnych lotnisk. Wsp\u00f3\u0142czesne kryterium tworzenia wojew\u00f3dztw powinno by\u0107 szersze: by\u0107 mo\u017ce aspiracj\u0119 do szczeg\u00f3lnego rodzaju samodzielno\u015bci mog\u0142oby przejawia\u0107 ka\u017cde miasto, kt\u00f3re wyhodowa\u0142o u siebie pa\u0144stwow\u0105 lub prywatn\u0105 wy\u017csz\u0105 uczelni\u0119? Mo\u017cna by doprowadzi\u0107 do takiego konsensusu, z kt\u00f3rego wszyscy byliby zadowoleni\u2026 A co!<\/p>\n
Niestety, podzia\u0142 kraju wed\u0142ug Gierka zepsu\u0142 w 1998 r. rz\u0105d Jerzego Buzka. Chocia\u017c nie do ko\u0144ca. Jak pami\u0119tam, forsowa\u0142 najpierw koncepcj\u0119 6\u20137 subregion\u00f3w, ale po\u0142ama\u0142 na tym z\u0119by. Stan\u0119\u0142o na 16 wojew\u00f3dztwach. Stanowczo za ma\u0142o, przyznacie, jak na tak du\u017cy nar\u00f3d. Siedemna\u015bcie lat temu, w dobie swego epilogu, wojew\u00f3dztwo cz\u0119stochowskie liczy\u0142o 780 tys. mieszka\u0144c\u00f3w, a bielskie \u2013 920 tys. Gdyby \u015bl\u0105skiej hydrze obci\u0105\u0107 dzisiaj g\u0142ow\u0119 od p\u00f3\u0142nocy, to cz\u0119stochowskie mia\u0142oby troch\u0119 ponad p\u00f3\u0142 miliona wolnych obywateli. Ale na sam\u0105 t\u0119 my\u015bl burzy si\u0119 czysto \u015bl\u0105ski Lubliniec (z okolicami), kt\u00f3ry ju\u017c za Gierka protestowa\u0142 przeciwko w\u0142\u0105czeniu go we wra\u017ce wojew\u00f3dztwo \u201emedalikarskie\u201d. Aby nowe cz\u0119stochowskie mia\u0142o sens, to nale\u017ca\u0142oby doklei\u0107 do niego W\u0142oszczow\u0119 (z powiatem i peronem) ze \u015bwi\u0119tokrzyskiego, Olesno z opolskiego i Paj\u0119czno z \u0142\u00f3dzkiego. I ju\u017c widz\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w owych ziem, jak euforycznie padaj\u0105 w szeroko otwarte obj\u0119cia \u015bwi\u0119tej Cz\u0119stochowy.<\/p>\n
Je\u017celi na po\u0142udniu obetniemy drug\u0105 g\u0142ow\u0119 hydry, to wojew\u00f3dztwo z Bielsko-Bia\u0142\u0105 jako stolic\u0105 te\u017c b\u0119dzie mia\u0142o oko\u0142o p\u00f3\u0142 miliona mieszka\u0144c\u00f3w. Z kolei tutaj zaprze si\u0119 Cieszyn (z ca\u0142ym \u015al\u0105skiem Cieszy\u0144skim), bo Cieszyniakom z Bielszczaninami nie po drodze. Wojew\u00f3dztwo bielskie by\u0142o sol\u0105 w ich oczach. A czy mo\u017cna liczy\u0107 na \u017bywiecczyzn\u0119, kt\u00f3ra ci\u0105gnie ku Ma\u0142opolsce? A mo\u017ce da si\u0119 na powr\u00f3t, jak za Gierka – wykroi\u0107 z Ma\u0142opolski, sk\u0105d dzisiaj prezydent i premier: O\u015bwi\u0119cim, Andrych\u00f3w, K\u0119ty, Such\u0105 Beskidzk\u0105 i jeszcze ciut sporych teren\u00f3w?<\/p>\n
Jako\u015b nie s\u0142ycha\u0107 radosnego tupotu tamtejszych n\u00f3g na my\u015bl o powrocie pod bielsko-bialskie ber\u0142o. Powiem uczciwie, \u017ce na po\u0142udniu mo\u017ce by\u0107 trudniej z reaktywacj\u0105 wojew\u00f3dztwa ni\u017c na p\u00f3\u0142nocy.<\/p>\n
Ale dajmy na to, \u017ce uda si\u0119 pokroi\u0107 ten \u015bl\u0105ski ko\u0142acz. Ka\u017cdy p\u00f3jdzie z kawa\u0142kiem w swoj\u0105 stron\u0119. I zostanie z tej biesiady 3,5-milionowe wojew\u00f3dztwo. Niema\u0142e i w ko\u0144cu jako\u015b sobie poradzi. Szczeg\u00f3lnie teraz, kiedy Unia Europejska stawia na silne regiony. Ale jedno du\u017ce wojew\u00f3dztwo \u015bl\u0105skie mo\u017ce dzisiaj wi\u0119cej – dosta\u0142o na program regionalny ponad 31 mld euro – wi\u0119cej ni\u017c wszyscy do kupy dostaliby po rozbiorze.<\/p>\n
Jednak \u017cyjemy nadal w wolnym kraju, w kt\u00f3rym sny o pot\u0119dze w\u0142asnych ojczyzn s\u0105 dozwolone. Podobnie jak odwa\u017cne happeningi z autonomicznym motywem w tle. W ten spos\u00f3b lokalne \u017cycie nabiera kolor\u00f3w. Jestem spokojny – pod mi\u0142o\u015bciwie nam panuj\u0105cymi nic zdro\u017cnego i bezczelnie odstaj\u0105cego od reszty nie wykluje si\u0119. A je\u015bli nawet by chcia\u0142o – wyt\u0142umaczy mu si\u0119, \u017ce nie ma racji. No, mo\u017ce opr\u00f3cz woj. \u015brodkowopomorskiego, i to po trudach. W ko\u0144cu nie po to PiS sz\u0142o po w\u0142adz\u0119, \u017ceby zostawi\u0107 po sobie Polsk\u0119 dzielnicow\u0105. Co to, to nie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
PiS rzuci\u0142o w kampanii wyborczej my\u015bl powo\u0142ania woj. \u015brodkowopomorskiego (z Koszalinem i S\u0142upskiem) \u2013 nienow\u0105 zreszt\u0105. A tak\u017ce, id\u0105c za ciosem – wydzielenia Warszawy z Mazowsza. My\u015bl ta frun\u0119\u0142a lotem ptaka i natychmiast zosta\u0142a pochwycona w Bielsku-Bia\u0142ej i Cz\u0119stochowie, gdzie resentymenty wojew\u00f3dzkiej samodzielno\u015bci s\u0105 jak wiadomo do\u015b\u0107 silne.<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/825"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=825"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/825\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":826,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/825\/revisions\/826"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=825"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=825"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/dziadul\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=825"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}