{"id":1120,"date":"2022-12-10T01:51:10","date_gmt":"2022-12-10T00:51:10","guid":{"rendered":"https:\/\/flint.blog.polityka.pl\/?p=1120"},"modified":"2023-07-21T12:45:43","modified_gmt":"2023-07-21T10:45:43","slug":"trzeba-se-radzic-gdy-wkolo-patriarchat-rapujace-polki-w-2022-playlista","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/2022\/12\/10\/trzeba-se-radzic-gdy-wkolo-patriarchat-rapujace-polki-w-2022-playlista\/","title":{"rendered":"Trzeba se radzi\u0107, gdy wko\u0142o patriarchat. Rapuj\u0105ce Polki w 2022 (playlista)"},"content":{"rendered":"\n

Kobiecy rap to jeden z tych temat\u00f3w, w kt\u00f3rych orientuje si\u0119 garstka, a wypowiadaj\u0105 niemal wszyscy. Dlaczego? Bo w\u0142a\u015bciwie nie dyskutuje si\u0119 o muzyce, a o kwestiach \u015bwiatopogl\u0105dowych. Z jednej strony legiony inceli, z drugiej korporacyjne media, kt\u00f3rym op\u0142aca si\u0119 przej\u0119cie i wra\u017cliwo\u015b\u0107. Rezultat? Polaryzacja, przek\u0142adaj\u0105ca si\u0119 na reakcje oraz zasi\u0119gi. I prawie nic o rapowych umiej\u0119tno\u015bciach, piosenkach, refrenach, tekstach. Jasna sprawa, skoro dla pisz\u0105cych artystki to tylko pretekst do odezw i po\u0142ajanek. Za to du\u017co o r\u00f3wnouprawnieniu, mansplainingu i manosferze, czyli o wszystkim tym, o czym powinno si\u0119 debatowa\u0107, tylko czemu kosztem przedmiotowo traktowanych albo zwyczajnie olewanych nagra\u0144?<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

\"\"
C\u00f3ry to troch\u0119 soulu, troch\u0119 rapu i sporo u\u015bmiechu \ud83d\ude42<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Sporo tych pyta\u0144, zatem jeszcze jedno. Czy kobiecy rap prze\u017cywa sw\u00f3j wielki moment? Nie, szczerze m\u00f3wi\u0105c, nie s\u0105 (jeszcze?) zbierane plony tego, co zasiano w bardzo dobrym pod tym wzgl\u0119dem 2021, kiedy to blisko 30-osobowe gremium dziennikarskie zgromadzone przy okazji Polish Hip-hop Music Awards uzna\u0142o „kobiecy rap i jego odbi\u00f3r” za jedno z pi\u0119ciu wydarze\u0144 roku. Dziewczyny nie brzmi\u0105 jeszcze do\u015b\u0107 pewnie i swobodnie (ciekawe czemu?), wci\u0105\u017c za to zbyt podobnie do siebie. Scena ma swoje bohaterki i nie s\u0105 nimi te wykonawczynie, kt\u00f3re odpowiadaj\u0105 za najwi\u0119ksze liczby na portalach streamingowych. Tam akurat z piosenki na piosenk\u0119 wydaje si\u0119 by\u0107 coraz gorzej. Troch\u0119 jak z choink\u0105 z uprawy, sprzedawan\u0105 razem z doniczk\u0105 – mo\u017cna j\u0105 obwiesi\u0107 b\u0142yskotkami, tylko trudno, by si\u0119 przyj\u0119\u0142a, kiedy po \u015bwi\u0119tach wkopa\u0107 j\u0105 w ziemi\u0119. Po prostu brak jej korzeni.<\/p>\n\n\n\n

Sk\u0105d wi\u0119c decyzja o stworzeniu playlisty ponad dwudziestu kobiecych utwor\u00f3w? To uk\u0142on dla wspomnianych bohaterek, ale te\u017c ch\u0119\u0107 pokazania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci – nie tyle samych styl\u00f3w, ile obranych estetyk. I impuls! We\u017amy np. przekorn\u0105 susk<\/strong>, kt\u00f3ra na epce „Zmienne zak\u0142\u00f3caj\u0105ce” jeszcze by\u0142a nieporadna, cho\u0107 ju\u017c absorbuj\u0105ca intelektualnie. Publikowanie jej na youtube’owym kanale superpopularnego SBM Labelu jest rzuceniem tw\u00f3rczyni na po\u017carcie ma\u0142o obytej i tolerancyjnej spo\u0142eczno\u015bci (czemu chocia\u017c nie alternatywny SBM A, gdzie upakowano rapuj\u0105c\u0105 Mas\u0142owsk\u0105?), ale „Kapita\u0142” bez w\u0105tpienia pokazuje progres i zas\u0142uguje na uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
susk na Demakija\u017cu, lubelskim Festiwalu Sztuki Kobiet 2022 (fot. Matylda Jureczko)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Po dw\u00f3ch tygodniach od premiery nadal zdarza mi si\u0119 do wspomnianego utworu wr\u00f3ci\u0107, a przecie\u017c w kolejce czekaj\u0105 nowe kobiece nagrania. W „Niepami\u0119ci” triolami na znakomity bit Micha\u0142a Tomasika wjecha\u0142a harda tym razem Sista Flo<\/strong>. Rozpami\u0119tuj\u0105ca lata 90. MCIllo<\/strong> najpierw obwie\u015bci\u0142a utworem, \u017ce wraca, a potem zamkn\u0119\u0142a rok klasyczn\u0105 p\u0142yt\u0105 „Stil Ill”, kt\u00f3rej „G-Song” jest najlepsz\u0105 wizyt\u00f3wk\u0105. W „Hazardzie” m\u0142odej i kreatywnej ekipy Natura2000 b\u0142ysn\u0119\u0142a AZ-YL<\/strong>, pokazuj\u0105c si\u0119 jako wokalistka, kt\u00f3r\u0105 przede wszystkim jest, cho\u0107 w „Suko odejd\u017a” pokaza\u0142a, \u017ce zarapowa\u0107 te\u017c jak najbardziej umie. Z Natur\u0105 nigdy nie wiadomo. Za m\u0142odzi na kr\u0119powanie si\u0119 formami.<\/p>\n\n\n\n

Po wcze\u015bniejszym, tegorocznym albumie pod koniec listopada epk\u0105 „Babie lato” przypomnia\u0142y si\u0119 C\u00f3ry<\/strong> – Kasia Tontor<\/strong> i Natalia Hoffmann-Pawlak<\/strong>. To subtelna, delikatna rzecz w duchu tego, co z Haemem robi\u0142a niegdy\u015b Paulina Kujawska<\/strong>, wybieram z niej skreczowan\u0105 „Klar\u0119”. Did\u017cej – i to sam Falcon1! – poszala\u0142 te\u017c w „Aspiracjach” ze stonowan\u0105, charaktern\u0105, nieznan\u0105 do tej pory JA22Y<\/strong> u boku. Drug\u0105 p\u0142yt\u0105 w tym roku przypomnia\u0142a si\u0119 te\u017c Ryfa Ri<\/strong>. Potrafi by\u0107 bezwstydnie zmys\u0142owa i bardzo serio, da\u0107 si\u0119 pozna\u0107 jako groove lady i ta, kt\u00f3ra nowszych, bardziej abstrakcyjnych bit\u00f3w si\u0119 nie boi. Na playli\u015bcie jest w dw\u00f3ch ods\u0142onach – tej nowszej, do pary z kwa\u015bnym syntezatorem Antiquanta i niezawodn\u0105 Paulin\u0105 Przybysz<\/strong> („Pimp Walk”), i tej sportowo-funkowej, z wroc\u0142awsk\u0105 freestylerk\u0105 Haj\u0105 Graf <\/strong>i funklordem Panam\u0105 u boku („Polonez”).<\/p>\n\n\n\n

Sporo na playli\u015bcie kooperacji, bo kiedy mog\u0142em mie\u0107 wiele zdolnych pa\u0144 razem, to korzysta\u0142em. Chemia mi\u0119dzy Wdow\u0105<\/strong> a Justyn\u0105 Ku\u015bmierczyk<\/strong> jest w kawa\u0142ku „Nie ma” wyj\u0105tkowa, a osobistej, lirycznej wersji Ma\u0142gorzaty trudno nie ulec. C\u00f3ry trafiaj\u0105 na playlist\u0119 jeszcze raz, tym razem z utworem z wspomnianego albumu „Idziemy po swoje”, z mr\u0105gowiank\u0105 Maggy Moroz <\/strong>go\u015bcinnie. Z kolei Maggy, kt\u00f3ra w 2022 r. zaskoczy\u0142a sympatycznym albumem konceptualnym „o jedzeniu i jego otoczeniu”, \u0142apie si\u0119 z kawa\u0142kiem „Moja s\u0142odka”, gdzie wyst\u0119puje tak\u017ce Paula Tyszka<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Maggy Moroz ma powodu, by by\u0107 w dobrym humorze. Tobie te\u017c si\u0119 mo\u017ce poprawi\u0107 po jej p\u0142ycie „Podbite gary”. Od pa\u017adziernika na streamingach!<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wsp\u00f3\u0142prace nie s\u0105 wy\u0142\u0105cznie \u017ce\u0144skie. \u0141uskam zwrotk\u0119 Kali<\/strong> z „Syna wschodu” Lukasyno, bo to dojrza\u0142y, przemy\u015blany rap, a ona sama niczego w tym roku nie nagra\u0142a. Ciesz\u0119 si\u0119 wej\u015bciem Vajany<\/strong> na „Kid Yakuza” Mioda, bo to niespodzianka, tymczasem jest tam pewno\u015b\u0107 i dosadno\u015b\u0107, nie ma grama kompleks\u00f3w. \u0141api\u0119 za zwrotk\u0119 Sary<\/strong> z „Brudnej \u0141om\u017cy” Potwor\u00f3w i Sp\u00f3\u0142ki<\/strong>, bo cho\u0107 ma w 2022 r. singiel, to ze swoim mocnym g\u0142osem i dosadn\u0105 artykulacj\u0105 bardziej podoba mi si\u0119 w kr\u00f3tkich wej\u015bciach obok spokojniejszych, wy\u017cej nawijaj\u0105cych kolesi. Po reprezentantkach wschodu przenosimy wzrok (i s\u0142uch) na zach\u00f3d, a konkretnie na gorzowiank\u0119 Gonix<\/strong>. Ta podkr\u0119ca tempo w „Osi (RealTalk)” Mady i D\u017cejpy, wnosz\u0105c troch\u0119 \u017cycia po\u015br\u00f3d opowie\u015bci dziwnej tre\u015bci na narkotycznym podk\u0142adzie Miszy.<\/p>\n\n\n\n

Gonix z elektronik\u0105 eksperymentowa\u0142a tu wcze\u015bnie, wi\u0119c bardzo dobrze radzi sobie w „Simsalabim” z wokalem spokojnie i \u015bpiewnie po\u0142o\u017conym na przestrzenny, house’owy bit. Dla \u0142akn\u0105cych elektroniki dok\u0142adka w postaci gnie\u017anie\u0144skiej Trust The Owl<\/strong> ze Zwyk\u0142ym Piekarzem. W ich „Ruletce” s\u0105 dropy, jest te\u017c zaj\u0105kliwy flow i porz\u0105dne metafory Zuzy. Chcecie ostrzej? Meggie<\/strong> w „Siostro” i Agia<\/strong> w „Comeback” to sporo bezczelno\u015bci, niepolskiej pewno\u015bci siebie i pe\u0142na gotowo\u015b\u0107 na bitw\u0119, kiedy kto\u015b postanowi\u0142 nast\u0105pi\u0107 na odcisk.<\/p>\n\n\n\n

Zastanawiam si\u0119, czy chce se po\u017cy\u0107 jeszcze<\/em> – rapuje Kara<\/strong>, w zesz\u0142ym roku podpisana przez wytw\u00f3rni\u0119 StoproRap. I robi si\u0119 osobi\u015bcie. „20 pi\u0119tro” to zapis prze\u017cy\u0107 wewn\u0119trznych, wynik ca\u0142ego<\/em> \u017cycia w b\u00f3lach<\/em>. Mocny utw\u00f3r, no chyba, \u017ce zestawiamy go ze „Z\u0142\u0105” Ruskichfajek<\/strong>, gdzie biografia jest jeszcze paskudniejsza, rany jeszcze g\u0142\u0119bsze, a najbardziej porusza to, \u017ce czu\u0107, i\u017c cynizm odgrywa tylko rol\u0119 maskuj\u0105c\u0105. Iza Iprzeciw<\/strong> zapowiada\u0142a „Tinder” jako jeden z najbardziej emocjonalnych i intymnych numer\u00f3w na p\u0142ycie „Scalenie”. I nie k\u0142ama\u0142a, mo\u017ce dobrze, \u017ce kawa\u0142ek ociepla refren Grzyba. Warto przypomnie\u0107, \u017ce Iza za\u0142o\u017cy\u0142a w 2022 r. wytw\u00f3rni\u0119 Czarne Ovvce. Pierwszy rapowy label w r\u0119kach dziewczyny? Na to wychodzi, cho\u0107 nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce Anna Plaskota (wcze\u015bniej W\u00f3jcik) szefowa\u0142a Prosto.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Iza Iprzeciw ma za sob\u0105 rok zmian. Wydaje osobiste rzeczy i wydaje je sobie sama!<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Co na koniec? Ma\u0142\u017ce\u0144ski hit IzabelKi<\/strong> i Bonsona na pot\u0119\u017cnym bicie duetu Worek\/Swizzy. Nie patrz\u0119 na innych, si\u0119 skupiam na sobie \/ Rapuj\u0119 jak m\u0105\u017c m\u00f3j, bo jeste\u015b idolem \/ Zagl\u0105da mi w teksty, jak j…n\u0119 babolem \/ Kiedy\u015b mi pisa\u0142, dzi\u015b sama ju\u017c mog\u0119 \/ To dla jasno\u015bci, nie musisz zn\u00f3w pyta\u0107 \/ Jak ju\u017c w co\u015b wchodz\u0119, to z hukiem zazwyczaj<\/em> – rymuje dziewczyna, a ja doceniam to wyj\u015bcie na swoje. Nie chcia\u0142em w tym tek\u015bcie produkt\u00f3w wraz z ich post\u0119puj\u0105c\u0105 degrengolad\u0105 w tle, nie chcia\u0142em te\u017c wokalistek przekszta\u0142canych w raperki pod okiem wytw\u00f3rni i z napisanymi tekstami – IzabelKi do nich nie zaliczam.<\/p>\n\n\n\n

(Powy\u017cszy tekst nie mia\u0142 za zadanie wyczerpania tematu b\u0105d\u017a przedstawienia go w spos\u00f3b inny ni\u017c zupe\u0142nie subiektywny. Cytat w tytule pochodzi z utworu susk. Je\u017celi chcesz pos\u0142ucha\u0107 utwor\u00f3w poza YouTube w oknie poni\u017cej, to przygotowa\u0142em te\u017c playlist\u0119 na Spotify<\/a>).<\/p>\n\n\n\n