{"id":1447,"date":"2023-03-23T12:03:29","date_gmt":"2023-03-23T11:03:29","guid":{"rendered":"https:\/\/flint.blog.polityka.pl\/?p=1447"},"modified":"2023-03-23T13:21:25","modified_gmt":"2023-03-23T12:21:25","slug":"dobre-style-zadne-bohomazy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/2023\/03\/23\/dobre-style-zadne-bohomazy\/","title":{"rendered":"Dobre style, \u017cadne bohomazy"},"content":{"rendered":"\n<p>Nie jestem w tej kwestii ekspertem i nie zamierzam na takiego pozowa\u0107, ale tegoroczny marzec wydaje si\u0119 dla polskiego graffiti naprawd\u0119 dobry. Najpierw Betclic Studios pokaza\u0142o dokument o <strong>Looneyu<\/strong> (s\u0142uchacze znaj\u0105 go raczej jako <strong>Ryb\u0119<\/strong>), legendarnym tr\u00f3jmiejskim writerze, obecnie ju\u017c nobilitowanym arty\u015bcie. Potem dolno\u015bl\u0105ski did\u017cej i producent <strong>Creon<\/strong> z\u0142o\u017cy\u0142 maluj\u0105cym ho\u0142d poprzez nerwowy, drapie\u017cny, mocno elektroniczny utw\u00f3r instrumentalny &#8222;For All Bombers&#8221; (chodzi oczywi\u015bcie o bombarduj\u0105cych miasta swoimi pracami). Klip do niego jest jak spacer po \u015bwietnej wirtualnej galerii ulicznych dzie\u0142. W mi\u0119dzyczasie ekipa <strong>SNC<\/strong> <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=VmctRMvLcig\">zaanonsowa\u0142a trailerem<\/a> drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 filmu &#8222;Steel Never Clean&#8221;. <\/p>\n\n\n\n<p>Looney to nie tylko ubogacone \u015bciany i poci\u0105gi. Kiedy pozna\u0142 si\u0119 z <strong>Kearem<\/strong> na jamie graffiti w Elbl\u0105gu, panowie za\u0142o\u017cyli zesp\u00f3\u0142<strong> Deluks<\/strong> &#8211; jak sami twierdz\u0105 pierwszy hip-hopowy sk\u0142ad w Tr\u00f3jmie\u015bcie. W blisko p\u00f3\u0142godzinnym filmie <strong>Dawida Napiera\u0142y<\/strong> wybrzmiewa syk sprayu, klekot deskorolki, a tak\u017ce anegdoty o szwach i rodzicach odbieraj\u0105cych z komisariatu. Rektor gda\u0144skiej ASP przyznaje, \u017ce lubi pomalowane wagony. Opr\u00f3cz tego s\u0142yszymy muzyk\u0119, m.in. s\u0142ynne &#8222;Graffiti&#8221;, gdzie na podk\u0142adzie <strong>Waco <\/strong>po\u0142\u0105czone s\u0105 si\u0142y Deluks\u00f3w i <strong>Kosiego<\/strong> z warszawskiego<strong> JWP.<\/strong> To spotkanie nie by\u0142o oczywiste, bo reprezentanci p\u00f3\u0142nocy i centrum preferowali inne style i nie szcz\u0119dzili sobie uszczypliwo\u015bci. \u015acie\u017ck\u0119 d\u017awi\u0119kow\u0105 wzbogaca te\u017c &#8222;Jak nie my to kto&#8221;. Do Ryby i Keara pr\u00f3cz did\u017cej\u00f3w do\u0142\u0105cza tam <strong>RDW,<\/strong> pionier z gdy\u0144skiej <strong>Analogii<\/strong>. <em>Srebrny Mo\u0142otow niech pokrywa szar\u0105 powierzchni\u0119<\/em> &#8211; rymuje, nawi\u0105zuj\u0105c do znanego producenta farb z zachodu.<\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" width=\"100%\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/YfcHycdsq6s\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d wielu ksywek os\u00f3b maluj\u0105cych, wymienionych w napisach na koniec klipu DJ-a Creona jest Kear. Kosiego (w tej dziedzinie tworz\u0105cego jako <strong>Josk<\/strong>) akurat nie ma, melduje si\u0119 za to wsz\u0119dobylski <strong>Ero<\/strong> (<strong>Eros<\/strong>). Chcesz wiedzie\u0107 co si\u0119 dzieje na styku rapu i graffiti? Patrz u kogo wyst\u0119puje ta dw\u00f3jka, kt\u00f3ra z pasji do graffiti nagra\u0142a p\u0142yt\u0119 &#8222;BlackBook&#8221; z  funkcjonuj\u0105cym jako manifest &#8222;Hymnem Writer\u00f3w&#8221; (utw\u00f3r z <strong>Merdem<\/strong> z <strong>Dobrego Towaru<\/strong>, kadrowego zaplecza g\u0142o\u015bnego <strong>PRO8L3M<\/strong>u). Kosi pojawi\u0142 si\u0119 na przyk\u0142ad w &#8222;Graffiti&#8221; <strong>Szopeena<\/strong>, tworz\u0105cego raczej w nowoszkolnej estetyce. Ero zaszczyci\u0142 surowe, hardkorowe &#8222;Ha ha ha&#8221; wydanej w <strong>Prosto<\/strong> grupy <strong>Official Vandal<\/strong>.      <\/p>\n\n\n\n<p> &#8222;My to przy nich z Erosem jeste\u015bmy writerzy z YouTube\u2019a (&#8230;) Zrobili\u015bmy swoje \u015bciany i poci\u0105gi ale nigdy nie mieli\u015bmy aspiracji, \u017ceby by\u0107 bomberami, sku**ielami, co si\u0119 napier**laj\u0105 z ochron\u0105. A ch\u0142opaki to najgrubsze przygody maj\u0105 \u2013 ca\u0142a Europa zbombiona, wszystkie systemy (&#8230;)  To s\u0105 kolesie, co od**bali pa\u0144szczyzn\u0119 na takim poziomie sk**wia\u0142ym, co ju\u017c o patologi\u0119 i niziny spo\u0142eczne si\u0119 ociera. Bo graffiti to ci\u0119\u017cki kawa\u0142ek chleba, ci\u0119\u017ckie \u017cycie, stres, stres straszny\u201d &#8211; m\u00f3wi\u0142 Kosi <a href=\"https:\/\/www.redbull.com\/pl-pl\/rap-i-graffiti-wg-kosiego\">w artykule <\/a><strong><a href=\"https:\/\/www.redbull.com\/pl-pl\/rap-i-graffiti-wg-kosiego\">Filipa Kalinowskiego<\/a><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" width=\"100%\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/-2qcj4n-KVI\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n\n\n\n<p>Ten stres i uzale\u017cnienie od adrenaliny u rapuj\u0105cych writer\u00f3w s\u0142ycha\u0107. <strong>G2E<\/strong>, \u015bl\u0105ski heros bombingu (<strong>US Crew!<\/strong>), jest za mikrofonem r\u00f3wnie agresywny, chaotyczny i wulgarny niezale\u017cnie od tego, czy ma u boku swoj\u0105 macierzyst\u0105 ekip\u0119 <strong>Tuwandaal\/Tewu<\/strong>, <strong>Jok\u0119<\/strong> z <strong>Kalibra 44<\/strong>, czy nawijaj\u0105cego godk\u0105 <strong>Wu<\/strong>.  Wroc\u0142awskie <strong>EN57<\/strong> czy bia\u0142ostocczanin <strong>Lukasyno<\/strong> przypominaj\u0105 komandos\u00f3w gniewnie raportuj\u0105cych z misji. <strong>Onek 87<\/strong> w &#8222;Reprezentuj siebie&#8221; nawet nie ukrywa, \u017ce widzi si\u0119 jako wandal nie artysta. Szczecinianin <strong>Tony Jazzu<\/strong> i poznaniak <strong>Mrokas<\/strong> s\u0105 nieco \u0142agodniejsi, bo w gr\u0119 wchodzi nieco jamajskiego za\u015bpiewu, a ich numery maj\u0105 funkcj\u0119 informacyjno-edukacyjn\u0105, opisuj\u0105 histori\u0119 lokalnych scen z perspektywy pionier\u00f3w, a tak\u017ce naocznych \u015bwiadk\u00f3w. Ale i tak jest szorstko.<\/p>\n\n\n\n<p>W uk\u0142adance miast brakuje tego, kt\u00f3re wydaje si\u0119 naturalnym kandydatem, upad\u0142\u0105, wyludnion\u0105 postprzemys\u0142ow\u0105 metropoli\u0105 pilnie potrzebuj\u0105c\u0105 koloru. Mowa o \u0141odzi. Kiedy ruszy\u0142 hip-hop, mocno ruszy\u0142o i graffiti, rapowa\u0142a ekipa <strong>NTK,<\/strong> rapowa\u0142 <strong>Meis<\/strong> i <strong>Tosa<\/strong> z <strong>PSB<\/strong>. Tuzy.  &#8222;Patrz\u0105c na ma\u0142olat\u00f3w cz\u0119sto w\u0105tpi\u0119, \u017ce z nast\u0119pnym rokiem pojawi\u0105 si\u0119 jeszcze ludzie gotowi wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w sztafecie graffiti: mimo to ca\u0142y czas znajduj\u0105 si\u0119 nowi zawodnicy, kt\u00f3rzy pokazuj\u0105 nam, \u017ce jeste\u015bmy coraz starsi&#8221;  &#8211; pisa\u0142 <strong>Lego <\/strong>w \u0142\u00f3dzkim rozdziale &#8222;Graffiti Goes East 1990-2012&#8221;, najwa\u017cniejszego ksi\u0105\u017ckowego wydawnictwa po\u015bwi\u0119conego zagadnieniu (i promowanego \u015bwietnym numerem &#8222;Bomber&#8221; z <em>motto dla nas mi\u0142o\u015b\u0107, dla nich \u015bciek z flamastra<\/em>).<\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/player.vimeo.com\/video\/82099649?h=c26caf99f5\" width=\"100%\" height=\"360\" frameborder=\"0\" allow=\"autoplay; fullscreen; picture-in-picture\" allowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n\n\n\n<p>Lego w\u0105tpi\u0142 niepotrzebnie. Nie pami\u0119tam tak mocnego \u0142\u00f3dzkiego numeru o malowaniu jak &#8222;600ml&#8221; sk\u0142adu <strong>Jalapeno042\/Blady\/Tuwim\/Rimes.<\/strong> <em>Kiedy zasypia miasto, ja nie mog\u0119 zasn\u0105\u0107, dla r\u00f3wnowagi potrzebny mi hardcore<\/em> &#8211; rymuje jeden z pan\u00f3w. I rzuca wymowne <em>niemiecki Mo\u0142otow, nie chi\u0144ski mefedron. &nbsp;<\/em>Bit, sam w sobie do\u015b\u0107 wrogi, traktowany jest <em>\u0142okciem, kolanem<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuwim nie boi si\u0119 funku, swoj\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107 ma, ale i tak po wcze\u015bniej wymienionych wykonawcach pojawi\u0142a si\u0119 u mnie potrzeba potraktowania graffiti bardziej swobodnie, sportowo, hiphopowo. Tak zrobi\u0142 w &#8222;Podnie\u015b puszk\u0119&#8221; elbl\u0105\u017canin <strong>VNM<\/strong> i warszawiak <strong>W.E.N.A.<\/strong>  &#8211; to popis formy (z litani\u0105 ksywek na koniec).  Przypomnia\u0142o mi si\u0119 jak patrzy\u0142em na film <strong><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=LS-AHBLCScM\">&#8222;Szara\u0144cza &#8211; locust&#8221;<\/a><\/strong>, writerzy robili poci\u0105gi, a cz\u0119stochowianin <strong>Sensi<\/strong> nawija\u0142 o m\u0142odych poetach wielkich miast. I to by\u0142 dobry trop. Poprowadzi\u0142 mnie do <strong>Alchemii<\/strong>, w kt\u00f3rej wraz z Sensim rapuje <strong>Matis<\/strong>, za\u015b ten pierwszy obwieszcza w kawa\u0142ku &#8222;Writerze&#8221;: <em>nawet nie wiesz, \u017ce jestem artyst\u0105 miejskim \/ wychodzisz z domu, to wchodzisz do mojej galerii<\/em>. Nied\u0142ugo potem <strong>DJ Lem<\/strong> przejmuje numer.  <\/p>\n\n\n\n<p><strong>Somp<\/strong>, kolejny z creonowego klipu &#8222;For All Bombers&#8221;, ma hardkorow\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107, niemniej imponuj\u0105co dojrza\u0142, zostaj\u0105c kim\u015b na kszta\u0142 miejskiego wolnomy\u015bliciela. Jego nagrany z <strong>Oerem<\/strong> (patrz m.in. Bisz) &#8222;Tro\u0142ap&#8221; nie jest tylko o rzeczonej wrzucie, bo stworzona jest tu ca\u0142a analogia graffiti &#8211; \u017cycie. W &#8222;Psst psst&#8221; tarnowianina <strong>Kity <\/strong>b\u0119bny bij\u0105 staroszkolnie, boom-bapowo,  a metaforyka wojenna, np. front walki ze S\u0142u\u017cb\u0105 Ochrony Kolei, ust\u0119puje miejsca s\u0142owom takim jak pasja, satysfakcja, podziw. Rapowanie jest troch\u0119 tym, czym malowanie graffiti &#8211; zabaw\u0105 literami. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"1000\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/TRO\u0141AP.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1451\" srcset=\"\/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/TRO\u0141AP.jpg 1000w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/TRO\u0141AP-150x150.jpg 150w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/TRO\u0141AP-300x300.jpg 300w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/TRO\u0141AP-768x768.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Otwieraj\u0105ce nagranie terenowe z &#8222;Ci\u0105gnij te kreski&#8221; m\u0142odego wtedy bardzo, sto\u0142ecznego duetu <strong>Echo<\/strong>, przesz\u0142o do historii. <em>Napisz sobie matce na dywanie! Chcesz kopa dosta\u0107?!<\/em> &#8211; awanturuje si\u0119 obywatelka, mi\u0142o\u015bniczka niepokalanej elewacji. <em>Mamo, uspok\u00f3j si\u0119<\/em> &#8211; tonuje rodzicielk\u0119 za\u017cenowany dzieciak. A writerzy? <em>B\u0119dzie \u0142adnie!<\/em> &#8211; zapewniaj\u0105 rozczulaj\u0105co. <em>Mamy zostawi\u0107 niesko\u0144czone?<\/em> &#8211; pytaj\u0105. To odsy\u0142a do Deluks\u00f3w z Kosim i wers\u00f3w <em>Na ch**u se namaluj s\u0142ysza\u0142em wiele razy \/ dobre style, \u017cadne bohomazy!<\/em>. I do tego, o czym napomyka w dokumencie Ryba\/Looney &#8211; \u017ce \u015bciany czy blachy to by\u0142 wtedy ten wzgl\u0119dnie bezpieczny (dla buntuj\u0105cych si\u0119 i otoczenia) spos\u00f3b kontestowania postkomunistycznej szaro\u015bci &#8211; wizualnej, mentalnej, moralnej.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Graffiti by\u0142o czym\u015b nowym wzgl\u0119dem obowi\u0105zuj\u0105cej w\u00f3wczas w Polsce rzeczywisto\u015bci. Razem z  hip-hopem da\u0142o nam co\u015b kompletnie ajawkowego. Nie wiem, czy b\u0119d\u0105c nastolatkiem dzi\u015b zacz\u0105\u0142bym robi\u0107 graffiti albo rap. Nie mam poj\u0119cia &#8211; m\u00f3wi\u0142 mi w 2017 roku Kosi w wywiadzie dla Gazety Magnetofonowej.<\/p>\n\n\n\n<p>I to by by\u0142a zacna klamra, niemniej tekst (i playlista) potrzebuj\u0119 jeszcze jednego bohatera. Nim po Warszawie mo\u017cna by\u0142o chodzi\u0107 po tagach JWP szala\u0142 tam taki jeden, kt\u00f3ry potem uchodzi\u0142 za symbol komercji i kontrowersji, a wtedy dawa\u0142 innym writerski przyk\u0142ad, a przy okazji imponowa\u0142 stylem. Mowa o <strong>Tede<\/strong>. <em>Daj sobie spok\u00f3j, po co robi\u0107 zam\u0119t \/ od\u0142\u00f3\u017c t\u0105 klam\u0119, we\u017a do r\u0119ki flamek<\/em> &#8211; to jeden z jego lepszych refren\u00f3w.  Wi\u0119ksze boom ni\u017c boom gospodarczy. Drwina z <strong>Liroya<\/strong>, szacunek dla wymienianych maluj\u0105cych, cho\u0107by <strong>BTK<\/strong>, <strong>DNS<\/strong>, <strong>DOT<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n<p>Wykorzystana na otwarcie praca Looneya pochodzi z jego oficjalnego profilu FB. Wszystkie opisywane utwory znajdziecie na playli\u015bcie poni\u017cej, u\u0142o\u017conej od najnowszego do najstarszego. Warto nie tylko s\u0142ucha\u0107 (owszem, niekiedy b\u0119dzie ci\u0119\u017cko), ale i patrze\u0107.  Temat jest zaledwie li\u017ani\u0119ty.    <\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" width=\"100%\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/videoseries?list=PL5m8BTDyXZfDuHIRp5ZBEeUmKMZtiMEQT\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie jestem w tej kwestii ekspertem i nie zamierzam na takiego pozowa\u0107, ale tegoroczny marzec wydaje si\u0119 dla polskiego graffiti naprawd\u0119 dobry. Najpierw Betclic Studios pokaza\u0142o dokument o Looneyu (s\u0142uchacze znaj\u0105 go raczej jako Ryb\u0119), legendarnym tr\u00f3jmiejskim writerze, obecnie ju\u017c nobilitowanym arty\u015bcie. Potem dolno\u015bl\u0105ski did\u017cej i producent Creon z\u0142o\u017cy\u0142 maluj\u0105cym ho\u0142d poprzez nerwowy, drapie\u017cny, mocno [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":1454,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,801,22],"tags":[958,956,943,132,960,949,725,126,947,208,955,882,716,942,959,62,941,185,819,952,733,890,945,950,793,954,660,40,944,233,946,951,953,696,957,358,948],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1447"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1447"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1447\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1463,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1447\/revisions\/1463"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1454"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1447"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1447"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1447"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}