{"id":1623,"date":"2023-05-17T14:09:31","date_gmt":"2023-05-17T12:09:31","guid":{"rendered":"https:\/\/flint.blog.polityka.pl\/?p=1623"},"modified":"2023-05-17T16:11:22","modified_gmt":"2023-05-17T14:11:22","slug":"obywatel-ostrzega-zbiorowa-psychoterapia-bedzie-bolesna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/2023\/05\/17\/obywatel-ostrzega-zbiorowa-psychoterapia-bedzie-bolesna\/","title":{"rendered":"Obywatel ostrzega – zbiorowa psychoterapia b\u0119dzie bolesna"},"content":{"rendered":"\n

Warszawski raper Proceente <\/strong>nigdy nie gryz\u0142 si\u0119 w j\u0119zyk, gdy jego zdaniem sytuacja wymaga\u0142a komentarza. Nagrany na bitach Mayora<\/strong> „Dziennik 2020” budowa\u0142 most mi\u0119dzy stalinowsk\u0105 Polsk\u0105 do\u015bwiadczan\u0105 przez Leopolda Tyrmanda<\/strong> a IV RP i wyprzedzi\u0142 polityczne rozbudzenie w polskim rapie, podyktowane Strajkiem Kobiet, pandemi\u0105, swoje apogeum prze\u017cywaj\u0105ce podczas drugiej ods\u0142ony akcji Hot 16 Challenge.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Stworzony do muzyki Amatowsky<\/strong>\u201aego, oskreczowany przez DJ-a HWRa<\/strong> „Obywatel” jest jeszcze bardziej publicystycznie radykalny, a to dlatego, \u017ce Pro powo\u0142a\u0142 do \u017cycia fikcyjn\u0105 posta\u0107. Patrzymy jej oczami, zapoznaj\u0105c si\u0119 z histori\u0105 pewnego zamachu. Autor, buduj\u0105c j\u0105, podpiera si\u0119 Karelem \u010capkiem,<\/strong> Tadeuszem Konwickim<\/strong>, odwo\u0142uje do Feliksa Falka<\/strong> czy Picassa<\/strong>. „Niekt\u00f3rzy wr\u0119cz mog\u0105 poczu\u0107 si\u0119 oburzeni i zniesmaczeni, a media publiczne zrobi\u0105 z nas terroryst\u00f3w. Bardzo mnie to cieszy!” – twierdzi\u0142 raper przed premier\u0105. Rzeczywi\u015bcie upuszcza sporo frustracji, szukaj\u0105c z\u0142otego \u015brodka mi\u0119dzy form\u0105 literack\u0105 i erudycyjn\u0105 a dosadn\u0105 i hiphopow\u0105. Bity pozwalaj\u0105 z\u0142apa\u0107 oddech.<\/p>\n\n\n\n

Nie chcia\u0142em wywiadu, cho\u0107 Micha\u0142 (obecnie mieszkaj\u0105cy z rodzin\u0105 w Czechach) to barwna posta\u0107. Uczepi\u0142em si\u0119 kilku cytat\u00f3w z utwor\u00f3w i poprosi\u0142em o rozwini\u0119cie zawartych w nich my\u015bli zgodnie z podsuni\u0119tymi pytaniami pomocniczymi. Wysz\u0142a jak\u017ce przystaj\u0105ca do „Obywatela” rozmowa kontrolowana.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Tak prezentuje si\u0119 ok\u0142adka „Obywatela”. Autork\u0105 jest Zuza Szok.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\u201eI zamiast poziomu \u017cycia podnosz\u0105 si\u0119 tylko stopy procentowe \/ my pod butem typa z kotem \/ demony wygrzeba\u0142 w nas ten satrapa \/ potrzebna nam b\u0119dzie zbiorowa psychoterapia po tym\u201d <\/em>(z utworu \u201eKuku na muniu\u201d<\/strong>)<\/p>\n\n\n\n

PROCEENTE:<\/strong> \u201eObywatel\u201d to dystopijna opowie\u015b\u0107 o podj\u0119tej przez jednostk\u0119 pr\u00f3bie przeprowadzenia zamachu na maszyn\u0119 spo\u0142eczn\u0105. W opinii tytu\u0142owego bohatera odpowiedzialno\u015b\u0107 sprawcz\u0105 za niezno\u015bny stan rzeczy ponosi tajemniczy satrapa z kotem, kt\u00f3ry swoje nikczemno\u015bci realizuje za pomoc\u0105 brudnych szmat oraz zakulisowych intryg. Demonizowanie autorytarnych przyw\u00f3dc\u00f3w, gdy sprawuj\u0105 w\u0142adz\u0119, przewa\u017cnie jest ja\u0142owe i ma\u0142o skuteczne. Historia \u015bwiata pokazuje, \u017ce ustroje niedemokratyczne, mimo swoich oczywistych wad i wewn\u0119trznych sprzeczno\u015bci, potrafi\u0105 utrzymywa\u0107 si\u0119 d\u0142ugo. Gdy model pa\u0144stwa wdra\u017cany przez w\u0142adz\u0119 poniesie ostateczn\u0105 kl\u0119sk\u0119, wszyscy b\u0119dziemy musieli jako\u015b to przepracowa\u0107. Zbiorowa psychoterapia b\u0119dzie bolesna i b\u0119dzie wymaga\u0107 redefinicji podstawowych poj\u0119\u0107, kt\u00f3rych znaczenie zosta\u0142o przez propagandyst\u00f3w odwr\u00f3cone. Nie mam gotowej recepty, co nale\u017ca\u0142oby zrobi\u0107, \u017ceby\u015bmy jako spo\u0142ecze\u0144stwo nabyli umiej\u0119tno\u015b\u0107 odr\u00f3\u017cniania k\u0142amstwa od prawdy, a fake news od rzetelnej informacji.<\/p>\n\n\n\n

\u201eJa jestem tylko piorunochronem \/ gdy sprawy id\u0105 w z\u0142\u0105 stron\u0119, s\u0142ycha\u0107 grzmot za grzmotem \/ potem kolejny i jeszcze nast\u0119pny \/ w hip-hopie bywa jak na wojnie, fach to niebezpieczny\u201d <\/em>(z utworu \u201eMistrz Ceremonii\u201d<\/strong>)<\/p>\n\n\n\n

PROCEENTE:<\/strong> Jestem piorunochronem, czyli do\u015bwiadczam rzeczywisto\u015bci i kre\u015bl\u0119 iskrz\u0105ce obrazy niebezpiecznie bliskiej przysz\u0142o\u015bci. Bior\u0119 na siebie energi\u0119 grzmotu, \u017ceby uchroni\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w domu przed po\u017carem. Hip-hop jest sztuk\u0105 wyra\u017cania wolnych my\u015bli, wi\u0119c gdy manifestowanie subiektywnej prawdy artysty wi\u0105za\u0107 si\u0119 b\u0119dzie z ostracyzmem ze strony w\u0142adzy, mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 niebezpieczn\u0105 profesj\u0105. Taka ponura wizja miejsca odosobnienia w Berezie Kartuskiej wpisuje si\u0119 w dystopijny koncept projektu \u201eObywatel\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
A c\u00f3\u017c to stoi obok nogi? Czy to krakatit?<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\u201eDezinformacja to ich specjalizacja \/ dzia\u0142aj\u0105 jak organizacja przest\u0119pcza \/ publiczna media \u2013 fantazja Goebbelsa \/ oligarchiczna maszyna spo\u0142eczna\u201d <\/em>(z utworu \u201eSpod ci\u0119\u017ckich powiek\u201d<\/strong>)<\/p>\n\n\n\n

PROCEENTE<\/strong>: Spektakularny upadek medi\u00f3w publicznych jest dla mnie jako absolwenta Instytutu Dziennikarstwa UW szczeg\u00f3lnie bolesnym do\u015bwiadczeniem warsztatowo-obywatelskim. Mechanizmy, kt\u00f3rymi pos\u0142uguje si\u0119 wsp\u00f3\u0142czesna propaganda, nie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 zbytnio od tych, kt\u00f3re stosowali jej nies\u0142awni protopla\u015bci. Bo kto powiedzia\u0142, \u017ce k\u0142amstwo powt\u00f3rzone tysi\u0105c razy staje si\u0119 prawd\u0105?<\/p>\n\n\n\n

Gdy zobaczy\u0142em ostatnio materia\u0142 w „Wiadomo\u015bciach” TVP, gdzie politycy opozycji zestawieni byli z wij\u0105cymi si\u0119 robakami, od razu przypomnia\u0142 mi si\u0119 przekaz podprogowy emanuj\u0105cy z antysemickich film\u00f3w serwowanych niemieckiemu spo\u0142ecze\u0144stwu przez Josepha Goebbelsa. Uwa\u017cam, \u017ce funkcjonariusze w\u0142adzy mianuj\u0105cy si\u0119 dziennikarzami, bezdusznie \u0142ami\u0105c zasady uprawianego przez siebie rzemios\u0142a, mocno zapracowali na brak lito\u015bci ze strony wsp\u00f3\u0142obywateli.<\/p>\n\n\n\n

\u201eCzym jest patriotyzm? Rzuci\u0107 na tac\u0119 w niedziel\u0119 par\u0119 z\u0142otych \/ zje\u015b\u0107 kie\u0142bas\u0119, w\u00f3dk\u0119 soczkiem popi\u0107 \/ za\u0142o\u017cy\u0107 Polsk\u0119 Walcz\u0105c\u0105 i si\u0119 wozi\u0107?\u201d <\/em>(z utworu \u201eCo to znaczy sztuka?\u201d<\/strong>)<\/p>\n\n\n\n

PROCEENTE<\/strong>: Sztuka i patriotyzm to dwa wa\u017cne poj\u0119cia, ka\u017cdy z nas powinien zdefiniowa\u0107 je sam osobi\u015bcie, w zgodzie z w\u0142asnym sumieniem, nabyt\u0105 wiedz\u0105 i zdobytym do\u015bwiadczeniem.<\/p>\n\n\n\n

W warstwie tekstowej p\u0142yty \u201eObywatel\u201d wielokrotnie pos\u0142uguj\u0119 si\u0119 negatywem warto\u015bci, w ten spos\u00f3b staram si\u0119 zach\u0119ci\u0107 odbiorc\u0119 do krytycznego my\u015blenia. Utw\u00f3r \u201eCo to znaczy sztuka\u201d przekornie i w spos\u00f3b przerysowany obrazuje stan \u015bwiadomo\u015bci cz\u0142owieka bezrefleksyjnego. Pewne elementy tej konstrukcji stanowi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 osobowo\u015bci ka\u017cdego z nas, r\u00f3wnie\u017c mojej. Kto jest bez winy, niech pierwszy rzuci kamie\u0144.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Mikrofon to bro\u0144, a Proceente o tym przypomina.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\u201eChc\u0105 przypiecz\u0119towa\u0107 los jak Churchill w Ja\u0142cie \/ wasze niedoczekanie, Targowiczanie\u201d <\/em>(z utworu \u201eNiedoczekanie\u201d<\/strong>)<\/p>\n\n\n\n

PROCEENTE:<\/strong> Podzieleni wewn\u0119trznie oraz sk\u0142\u00f3ceni z naszymi potencjalnymi sojusznikami, stajemy si\u0119 \u0142atwym k\u0105skiem dla naszych wrog\u00f3w. Ten dziejowy kazus \u015bwistaka w spos\u00f3b przejmuj\u0105cy opisa\u0142 Tadeusz Konwicki w ksi\u0105\u017cce \u201eKompleks Polski\u201d. Je\u015bli chodzi o Rosj\u0119, zagro\u017cenie dla Polski ze strony tego bandyckiego pa\u0144stwa dawno nie by\u0142o tak du\u017ce. Mo\u017cliwe s\u0105 r\u00f3\u017cne scenariusze, r\u00f3wnie\u017c mocno nieciekawe, i w\u0142a\u015bnie na takich czarnych scenariuszach skupi\u0142em si\u0119, pisz\u0105c p\u0142yt\u0119 \u201eObywatel\u201d.<\/p>\n\n\n\n