
{"id":2132,"date":"2023-10-16T20:22:10","date_gmt":"2023-10-16T18:22:10","guid":{"rendered":"https:\/\/flint.blog.polityka.pl\/?p=2132"},"modified":"2023-10-17T10:28:17","modified_gmt":"2023-10-17T08:28:17","slug":"ballady-o-piesciach-na-taki-rap-alternatywny-warto-bylo-czekac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/2023\/10\/16\/ballady-o-piesciach-na-taki-rap-alternatywny-warto-bylo-czekac\/","title":{"rendered":"Ballady o pi\u0119\u015bciach. Na taki rap alternatywny warto by\u0142o czeka\u0107"},"content":{"rendered":"\n<p>Nie ma co si\u0119 doszukiwa\u0107 sprawiedliwo\u015bci w rapie. Ten alternatywny z definicji zgarnia mniej uwagi, ale <strong>Cruz<\/strong>, kt\u00f3rego nagrana z producentem <strong>Zaspa\u0142em<\/strong> \u201eSztuka Naiwna\u201d (2012) i przede wszystkim \u201eDada\u201d (2013) sporo do podgatunku wnios\u0142y, ma prawo czu\u0107 si\u0119 rozczarowany. By\u0142 od\u015bwie\u017caj\u0105co cierpki, intryguj\u0105co niedos\u0142owny, za\u015b uwaga ledwie skapywa\u0142a mu po kropelce z hiphopowych blog\u00f3w i for dyskusyjnych, podczas gdy do <strong>Piernikowskiego<\/strong> (Syny) czy<strong> B\u0105kowskiego <\/strong>(Niwea) p\u0142yn\u0119\u0142a ciurkiem ze strony poszukuj\u0105cego s\u0142uchacza z r\u00f3\u017cnych muzycznych \u015bwiat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Na \u201eZ\u0142e piosenki\u201d te\u017c czekali\u015bmy d\u0142ugo, latami. S\u0105 z czas\u00f3w, gdy u\u017cywa\u0142o si\u0119 s\u0142\u00f3w takich jak \u201ehipster\u201d i <strong>Kaz Ba\u0142agane<\/strong> z tego nie szydzi\u0142. Jeszcze w 2020 r. Cruz informowa\u0142, \u017ce dopracowywany jest przedostatni kawa\u0142ek, przyznaj\u0105c przy okazji, \u017ce szuka\u0142 nowych \u015brodk\u00f3w ekspresji \u2013 slam, spoken word, wreszcie DJ\u2019ing (nie bez osi\u0105gni\u0119\u0107, patrz <strong>Wix Collina<\/strong>). Teraz, kiedy p\u0142yta wyl\u0105dowa\u0142a za spraw\u0105 net-labelu <strong>Skwer.org<\/strong>, zrobi\u0142a to co prawda po ma\u0142o reprezentatywnym dla ca\u0142o\u015bci wcze\u015bniejszym singlu (dwa tysi\u0105ce wy\u015bwietle\u0144 na YouTube), niemniej gdzie\u015b z ty\u0142u, z dala od poch\u0142oni\u0119tej akurat przez mn\u00f3stwo innych rzeczy uwagi odbiorc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<iframe loading=\"lazy\" width=\"100%\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/oeZOsOqZpRQ?si=9RoR3JVgTrbnV0AZ\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n\n\n\n<p>&#8211; <em>To ostatni taki album. Dzie\u0142o \u017cycia bez szans na repet\u0119 w tej\u017ce formie oraz album osobny. Filmowy wr\u0119cz ho\u0142d z\u0142o\u017cony opowie\u015bci w kontrze do kultu internetowej tymczasowo\u015bci, uniwersalny jak Biblia. Dobro i Z\u0142o w odwiecznych proporcjach, plus i minus w sp\u00f3jnym \u015bwiecie uniwersalnych bohater\u00f3w &#8211; nas samych. Penerski poetyk\u0105 ulic, zdobny wianuszkiem wybitych z\u0119b\u00f3w i zszarganych nerw\u00f3w, dedykowany dzikim \u015bwi\u0119tym, beatnikom i zwyk\u0142ym dresiarzom. Z licznymi nawi\u0105zaniami do ostatnich bard\u00f3w popkultury, takich jak <strong>Nick Cave<\/strong>, <strong>Tom Waits<\/strong>, <strong>Jim Jarmusch <\/strong>czy <strong>Leonard Cohen<\/strong>, czerpi\u0105cy z tradycji najlepszych wroc\u0142awskich storytelling\u00f3w <strong>Tymona<\/strong> czy <strong>Roszji<\/strong> <\/em>\u2013 napisa\u0142 sam zainteresowany w my\u015bl zasady \u201eje\u017celi nas nie dopieszczaj\u0105, to dopie\u015b\u0107my si\u0119 sami\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie kupi\u0142by mnie tym opisem. Jest pretensjonalny, brak tylko m\u00f3wienia o sobie w trzeciej osobie. Ma bibliografi\u0119 niczym praca na studia. Jednocze\u015bnie zdradza za du\u017co i obiecuje za du\u017co. O taki ton podejrzewa\u0142bym L.U.C, Miuosha, Jacka Dehnela i prezesa Kropliczanki z polskiej wersji \u201eThe Office\u201d. I tu mam niespodziank\u0119 \u2013 \u201eZ\u0142e piosenki\u201d to nic takiego. To nie jest konfekcyjna, obliczona na snobistyczne komplementy rzecz. To p\u0142yta \u017cywa, mroczna, brutalna i nieprzejednana, a przy tym w pe\u0142ni przyswajalna. P\u0142yta bardzo dobra, kt\u00f3rej czas nie pokona\u0142.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"1024\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ-1024x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2134\" srcset=\"\/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ-1024x1024.jpg 1024w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ-150x150.jpg 150w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ-300x300.jpg 300w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ-768x768.jpg 768w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/BARTOSZ.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>Ok\u0142adk\u0119 zaprojektowa\u0142 Bartosz Zask\u00f3rki. Jest z ni\u0105 tak jak z wersami Cruza, czasem bezpieczniej si\u0119 nad tym za d\u0142ugo nie zastanawia\u0107.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Po wy\u017cej cytowanej autolaudacji w\u0142a\u015bciwie nie wiadomo co napisa\u0107, wi\u0119c mo\u017ce kilka zb\u0142\u0105kanych fraz. <em>Ka\u017cdy pi\u0105tek widz\u0119 ciebie na ta\u0144cach przy komendzie<\/em>. <em>\u017bona mnie nie chce, a jak chce, to jest smutna<\/em>. <em>Ludzie lubi\u0105, jak ludziom si\u0119 nie udaje jak ludziom<\/em>. W\u0142a\u015bciwie ka\u017cdy z tych wers\u00f3w ju\u017c jest histori\u0105, ju\u017c fermentuje w my\u015blach, obraca si\u0119 w nich. Ka\u017cdy jest literatur\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Cruz rzuci\u0142 sporo nazwisk, ja te\u017c rzuc\u0119 kilka, bo odniesienie b\u0119dzie tu najplastyczniejsze i najbardziej zwi\u0119z\u0142e. No wi\u0119c jest w tym go\u015bciu srogo  dra\u015bni\u0119ta abstrakcj\u0105 socjologia <strong>Kazika Staszewskiego<\/strong>. Jest patologiczny romantyzm starego <strong>Pablopavo<\/strong>. W ko\u0144cu jest gryz\u0105ca, \u017carliwa, pompowana pod du\u017cym ci\u015bnieniem ironia <strong>Laikike1<\/strong>\u2019a. A \u201eCar Song\u201d? To mog\u0142oby by\u0107 <strong>Hioba Dylana<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201eZ\u0142e piosenki\u201d nie pytaj\u0105 o to, czy tu bij\u0105. Tak, bij\u0105, to o biciu i byciu bitym. O \u017cyciu napi\u0119tym jak struna wynikaj\u0105cym z tego, jak bardzo bywa si\u0119 niewidocznym dla innych. To s\u0105 hymny, czy mo\u017ce ballady, o pi\u0119\u015bciach, o naszych white trash, bia\u0142ych \u015bmieciach i o <em>konflikcie, kt\u00f3ry wydaje si\u0119 nieunikniony.<\/em>  To o wk&#8230;niu pomijanych, zaprasza Rzeczpospolita trzecia i p\u00f3\u0142 w wersji noir, przed wami utwory budowane na mocnych kontrastach mi\u0119dzy \u015bwiatami. To o <em>synach psiarza<\/em>, <em>dziwkach oferuj\u0105cych ciep\u0142o wzrokiem<\/em> i <em>alkoholiczkach krzycz\u0105cych \u201epo\u017car\u201d<\/em>. Cruz przygl\u0105da si\u0119 jak narrator wszechwiedz\u0105cy, bo jest tylko narratorem, ale tym, kt\u00f3ry nigdy nie zapomnia\u0142, \u017ce mia\u0142 w swoim rodzinnym Malborku okno na cukrowni\u0119 i c\u00f3\u017c, nie pachnia\u0142o sukcesem. Kiedy m\u00f3wi <em>Moje serce jest czerwone od \u015bmierci, od \u015bmierci pogl\u0105d\u00f3w<\/em>, ma si\u0119 wra\u017cenie, \u017ce m\u00f3wi jako on. I nie wiem jak z Jarmuschem, za to pro\u015bciej jest po wys\u0142uchaniu zrozumie\u0107 polskie wyniki wybor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Intensywne, wiecznie szukaj\u0105ce mocnej frazy, raczej szkicuj\u0105ce ni\u017c serwuj\u0105ce pe\u0142ny obraz rapowanie ma sw\u00f3j impet, tylko troch\u0119 przypr\u00f3szony zblazowaniem. Raper g\u0142o\u015bno oddycha, ma d\u017awi\u0119czne \u201er\u201d nawija obsesyjnie i melodyjnie zarazem. Jest w tym zaanga\u017cowanie, jest i drwina (ale nie z bohater\u00f3w, raczej z losu b\u0105d\u017a niedorzecznej rzeczywisto\u015bci). Ciekawie to gra z muzyk\u0105, kt\u00f3ra pocz\u0105tkowo wydaje si\u0119 ilustracj\u0105, dobrze przygotowanym t\u0142em, by stopniowo zyskiwa\u0107 na znaczeniu. Bity zrobi\u0142 <strong>M\u0142odzik<\/strong> \u2013 ten sam, kt\u00f3rego wyr\u00f3\u017cnia\u0142 kiedy\u015b w konkursie <strong>Noon<\/strong> (jeleniog\u00f3rski producent brzmia\u0142 jak polski RJD2), kt\u00f3rego p\u0142yta \u201eLaboratorium\u201d sta\u0142a si\u0119 kompendium polskiego alt-rapu (by\u0142 na niej m.in. B\u0105kowski jako Czykita, by\u0142 <strong>Faczy\u0144ski<\/strong> z <strong>Kiddem<\/strong>, by\u0142 <strong>Dany<\/strong> z <strong>Poemy Faktu<\/strong>) i kt\u00f3ry podku\u0142 rymy Laikike1\u2019a tak, \u017ce pozosta\u0142o im szar\u017cowa\u0107 na wiatraki.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"953\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/CRUZ.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2135\" srcset=\"\/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/CRUZ.jpg 960w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/CRUZ-150x150.jpg 150w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/CRUZ-300x298.jpg 300w, \/flint\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/CRUZ-768x762.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><figcaption>Cruz jest szerzej znany jako DJ Wix Collina.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>M\u0142odzik przepada za jazzem, szelestem, \u0142amanym b\u0119bnem, brzmieniem lo-fi. Ale potrafi by\u0107 wr\u0119cz piknikowy, jak w melodyjnym \u201eHymnie \u0142ysego\u201d z piszcza\u0142\u0105 i skankuj\u0105c\u0105 gitar\u0105, albo filmowy, a do tego przestrzenny jak w \u201eOn jest z\u0142y\u201d. Klubowe z matowym i zaszumionym idzie na ko\u0144cu p\u0142yty utw\u00f3r po utworze. Najlepszy jest jednak jej \u015brodek \u2013 w \u201eMondo Cane\u201d i \u201eKozanowskim Spleenie\u201d producent te\u017c opowiada, aran\u017cacyjnie i dramaturgicznie radzi sobie \u015bwietnie.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201eZ\u0142ych piosenek\u201d trzeba pos\u0142ucha\u0107 koniecznie. Dla nieoczywistej w formie i tre\u015bci narracji z w\u0142\u0105czon\u0105 empati\u0105 oraz z trudem (ale jednak) trzymanych w ryzach emocjami. Dla <em>po&#8230;anego zen<\/em>, kt\u00f3ry Cruz osi\u0105ga tu z M\u0142odzikiem. \u017beby samemu oceni\u0107, ile tym Polski, ile konwencji barda miejskiej degrengolady. Z racji na to, \u017ce \u2013 jak to celnie rapuje zaproszony do \u201eDziwnego weekendu\u201d <strong>Legendarny Afrojax<\/strong> \u2013 <em>nie ma gdzie spi&#8230;a\u0107 przed dystopi\u0105<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<iframe style=\"border-radius:12px\" src=\"https:\/\/open.spotify.com\/embed\/album\/5z5YfjelrJ5EoEAIOmwHaU?utm_source=generator\" width=\"100%\" height=\"352\" frameBorder=\"0\" allowfullscreen=\"\" allow=\"autoplay; clipboard-write; encrypted-media; fullscreen; picture-in-picture\" loading=\"lazy\"><\/iframe>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie ma co si\u0119 doszukiwa\u0107 sprawiedliwo\u015bci w rapie. Ten alternatywny z definicji zgarnia mniej uwagi, ale Cruz, kt\u00f3rego nagrana z producentem Zaspa\u0142em \u201eSztuka Naiwna\u201d (2012) i przede wszystkim \u201eDada\u201d (2013) sporo do podgatunku wnios\u0142y, ma prawo czu\u0107 si\u0119 rozczarowany. By\u0142 od\u015bwie\u017caj\u0105co cierpki, intryguj\u0105co niedos\u0142owny, za\u015b uwaga ledwie skapywa\u0142a mu po kropelce z hiphopowych blog\u00f3w i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":2134,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,64],"tags":[14,1267,672,402,683],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2132"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2132"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2132\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2140,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2132\/revisions\/2140"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2134"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/flint\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}