W r\u00f3wnym stopniu fascynuj\u0105, co budz\u0105 pok\u00f3j. Xi, Putin i Erdo\u011fan zak\u0142\u00f3caj\u0105 drzemk\u0119 mieszka\u0144com Zachodu, ale nie s\u0105 tak silni, jak chc\u0105, \u017ceby\u015bmy s\u0105dzili – wpadaj\u0105 w po\u015blizg, a niebo nad nimi ciemnieje.<\/p>\n\n\n\n
Z inflacj\u0105 wymykaj\u0105c\u0105 si\u0119 spod kontroli (w zesz\u0142ym roku osi\u0105gn\u0119\u0142a 40 proc.), walut\u0105, kt\u00f3ra wkr\u00f3tce straci po\u0142ow\u0119 swej warto\u015bci, i si\u0142\u0105 nabywcz\u0105 w fazie gwa\u0142townego spadku – mo\u017cna si\u0119 zastanawia\u0107, w jaki spos\u00f3b turecki prezydent zdo\u0142a nie przegra\u0107 przysz\u0142orocznych wybor\u00f3w prezydenckich i parlamentarnych.<\/p>\n\n\n\n
Recep Erdo\u011fan nie przestaje imponowa\u0107, bo jest wsz\u0119dzie – prowokuje Grecj\u0119, interweniuje w Libii i Syrii, sprzedaje Ukrainie drony i zapewnia zwyci\u0119stwo Azerbejd\u017canu nad Armeni\u0105. Daesh przera\u017ca, a „Su\u0142tan”, jak nazywa si\u0119 go w Turcji, wydaje si\u0119 wskrzesza\u0107 osma\u0144sk\u0105 pot\u0119g\u0119 w imi\u0119 islamskiej zemsty na chrze\u015bcija\u0144stwie.<\/p>\n\n\n\n
Turecki prezydent budzi nieufno\u015b\u0107 ca\u0142ego \u015bwiata: Putina, kt\u00f3ry nie doceni\u0142 jego militarnego wsparcia dla Ukrainy; Sojuszu Atlantyckiego, kt\u00f3rego Turcja jest cz\u0142onkiem od 1952 r. i kt\u00f3remu wcale si\u0119 nie podoba\u0142o, \u017ce kupuje od Rosji now\u0105 bro\u0144; Unii Europejskiej, kt\u00f3ra \u017ca\u0142uje, \u017ce rozwa\u017ca\u0142a otwarcie dla niej drzwi; arabskich stolic, kt\u00f3re nie wybacz\u0105 mu, \u017ce marzy\u0142 o politycznej rekonstrukcji Imperium Osma\u0144skiego dzi\u0119ki konszachtom z Bractwem Muzu\u0142ma\u0144skim; a teraz tak\u017ce Iranu, kt\u00f3ry ma mu za z\u0142e, \u017ce pragnie pojedna\u0107 si\u0119 z Izraelem, by czu\u0107 si\u0119 mniej samotnie.<\/p>\n\n\n\n
Dop\u00f3ki nie jest fizycznie martwy, polityk nigdy nie jest martwy. Ale Erdo\u011fan nie ma ju\u017c przyjaci\u00f3\u0142, kt\u00f3rzy pomogliby mu stawi\u0107 czo\u0142a wewn\u0119trznym i zewn\u0119trznym trudno\u015bciom, kt\u00f3rych b\u0119dzie tylko wi\u0119cej.<\/p>\n\n\n\n
Putin nie jest w tak z\u0142ej kondycji. Z ponad 620 mld dol. w kasie, zakneblowan\u0105 opozycj\u0105, sparali\u017cowan\u0105 pras\u0105, pos\u0142usznym parlamentem, zmodernizowan\u0105 armi\u0105 i znacznymi rezerwami energii jest niesko\u0144czenie mniej kruchy ni\u017c turecki prezydent. Ale wydaje si\u0119, \u017ce straci\u0142 poczucie rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Jedynym mo\u017cliwym wyja\u015bnieniem \u017c\u0105da\u0144, jakie wysun\u0105\u0142 wobec USA i NATO, jest to, \u017ce chcia\u0142, by zosta\u0142y odrzucone, aby natychmiast dokona\u0107 inwazji na Ukrain\u0119. Amerykanie i Europejczycy oczywi\u015bcie nie zobowi\u0105zali si\u0119 do tego, \u017ce nie b\u0119d\u0105 rozszerza\u0107 NATO i wr\u00f3c\u0105 na pozycje z czas\u00f3w zimnej wojny. Alternatywa dla rosyjskiego prezydenta jest teraz okrutna. Albo wkroczy na Ukrain\u0119 i narazi si\u0119 na bardzo surowe sankcje, albo po prostu zaakceptuje kilka zachodnich gest\u00f3w, kt\u00f3re pozwol\u0105 mu zachowa\u0107 twarz.<\/p>\n\n\n\n
Albo wyruszy w bardzo niepewn\u0105 polityczno-wojskow\u0105 przygod\u0119, albo poka\u017ce, \u017ce pope\u0142ni\u0142 powa\u017cny b\u0142\u0105d w ocenie, polegaj\u0105c na micie zachodniej dekadencji. Niezale\u017cnie od decyzji jego w\u0142adza nie umocni si\u0119, gdy maleje si\u0142a nabywcza Rosjan, gdy spada jego popularno\u015b\u0107, gdy wszystkie kraje, kt\u00f3re wysz\u0142y z ZSRR i nadal s\u0105 zwi\u0105zane z Moskw\u0105, d\u0105\u017c\u0105 do demokracji, a imperialna nostalgia nie przemawia ju\u017c do rosyjskich pokole\u0144 dorastaj\u0105cych po rozpadzie Zwi\u0105zku Radzieckiego.<\/p>\n\n\n\n
Mo\u017ce to jeszcze nie jest jesie\u0144, ale na pewno nie jest to ju\u017c jego wiosna. To pocz\u0105tek ko\u0144ca panowania. Sformalizowanie zbli\u017cenia mi\u0119dzy Putinem a Xi nie wystarczy, by zmieni\u0107 stan rzeczy. Putin wprowadza sw\u00f3j kraj na drog\u0119, kt\u00f3rej Rosja nie chce, bo nie jest azjatycka, lecz europejska. Jego rodacy nie b\u0119d\u0105 mu przyklaskiwa\u0107 tym bardziej, \u017ce nietrudno przewidzie\u0107, kto wygra w t\u00eate-\u00e0-t\u00eate<\/em> mi\u0119dzy biednym mocarstwem a drug\u0105 co do wielko\u015bci gospodark\u0105 \u015bwiata. S\u0142owem: Putin sprawia wra\u017cenie, jakby zapomnia\u0142 o zasadzie, \u017ce m\u0119\u017cowie stanu musz\u0105 zawsze my\u015ble\u0107 o nast\u0119pnym ruchu, bo jest jaka\u015b solidniejsza strategia ni\u017c poleganie na jedynym sojuszniku, jaki mu pozosta\u0142.<\/p>\n\n\n\n Xi marzy o do\u017cywotniej prezydenturze. Uwa\u017ca sam siebie za nowego Mao, ale aby zrealizowa\u0107 te ambicje, b\u0119dzie musia\u0142 unikn\u0105\u0107 za\u0142amania sektora nieruchomo\u015bci przed jesiennym kongresem partii. Ma tylko kilka miesi\u0119cy, a narobi\u0142 sobie wrog\u00f3w w aparacie, ceny grunt\u00f3w i mieszka\u0144 gwa\u0142townie spadaj\u0105, a rodziny, kt\u00f3re kupi\u0142y nieruchomo\u015bci poza planem, ryzykuj\u0105 utrat\u0119 oszcz\u0119dno\u015bci \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n Jakkolwiek ogromna i gro\u017ana oka\u017ce si\u0119 ta ba\u0144ka na rynku, Xi mo\u017ce unikn\u0105\u0107 jej p\u0119kni\u0119cia przed kongresem. Ci\u0119\u017cko nad tym pracuje, ale rachunek do zap\u0142aty ro\u015bnie, a musi si\u0119 zmierzy\u0107 z dwoma innymi powa\u017cnymi problemami. W perspektywie kr\u00f3tkoterminowej produkcj\u0119 przemys\u0142ow\u0105 znacznie utrudnia polityka „zero covid”, tj. \u015bcis\u0142e i nag\u0142e zamykanie ca\u0142ych region\u00f3w wywo\u0142ane w\u0105tpliwo\u015bciami co do skuteczno\u015bci szczepie\u0144. Cierpi na tym wzrost gospodarczy, a w perspektywie \u015brednioterminowej gospodarka najpewniej jeszcze os\u0142abnie z powodu z\u0142ej polityki spo\u0142ecznej, skutkuj\u0105cej niebezpiecznym obni\u017ceniem wska\u017anika urodze\u0144.<\/p>\n\n\n\n Chiny si\u0119 starzej\u0105 i b\u0119d\u0105 mia\u0142y niedob\u00f3r si\u0142y roboczej. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c bardzo odizolowane z powodu swej mi\u0119dzynarodowej agresji. Rosja nie b\u0119dzie w stanie zbytnio im pom\u00f3c.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W r\u00f3wnym stopniu fascynuj\u0105, co budz\u0105 pok\u00f3j. Xi, Putin i Erdo\u011fan zak\u0142\u00f3caj\u0105 drzemk\u0119 mieszka\u0144com Zachodu, ale nie s\u0105 tak silni, jak chc\u0105, \u017ceby\u015bmy s\u0105dzili – wpadaj\u0105 w po\u015blizg, a niebo nad nimi ciemnieje. Z inflacj\u0105 wymykaj\u0105c\u0105 si\u0119 spod kontroli (w zesz\u0142ym roku osi\u0105gn\u0119\u0142a 40 proc.), walut\u0105, kt\u00f3ra wkr\u00f3tce straci po\u0142ow\u0119 swej warto\u015bci, i si\u0142\u0105 nabywcz\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":952,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[5,6,7],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1008"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1008"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1008\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1011,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1008\/revisions\/1011"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/media\/952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1008"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1008"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1008"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}