Co dalej? Francja, Niemcy, Komisja Europejska i wiele stolic Unii zaakceptowa\u0142o zasady wsp\u00f3lnych po\u017cyczek i inwestycji. Pozostaje wynegocjowa\u0107 kompromis z krajami najbardziej zainteresowanymi r\u00f3wnowag\u0105 bud\u017cetow\u0105.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Nale\u017cy oczywi\u015bcie wskaza\u0107 obszar owych inwestycji, by o\u017cywi\u0107 gospodarki i zatrzyma\u0107 wzrost bezrobocia. Potrzeba te\u017c\u2026 Jak to uj\u0105\u0107? S\u0142owo \u201eprogram\u201d wydaje si\u0119 za mocne, bo szcz\u0119\u015bliwie nie ma w Europie jednej dominuj\u0105cej partii. Jest lewica, prawica, s\u0105 zieloni i partie centrowe. R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i bogactwo polityczne z pewno\u015bci\u0105 nie znikn\u0105. To atut. Nie ma powodu, by pr\u00f3bowa\u0107 nada\u0107 europejskim si\u0142om wsp\u00f3ln\u0105 agend\u0119. Ale czujemy – my, obywatele europejscy – \u017ce trzeba jasno okre\u015bli\u0107, co nas \u0142\u0105czy, a co dzieli w krajobrazie ukszta\u0142towanym przez pandemi\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Wojna zostawi\u0142a nam Europ\u0119 do odbudowy i obrony przed ZSRR. Z tej potrzeby wy\u0142oni\u0142 si\u0119 konsensus co do ochrony socjalnej, polityki przemys\u0142owej i wsp\u00f3lnego rynku. Sukces powojennego trzydziestolecia, wraz ze wzrostem cen surowc\u00f3w i stopniow\u0105 implozj\u0105 systemu sowieckiego, otworzy\u0142 now\u0105 epok\u0119. Przez ok. 40 lat – od pierwszych wybor\u00f3w Margaret Thatcher do pierwszej \u015bmierci w Wuhanie – \u201ekonsensus waszyngto\u0144ski\u201d okre\u015bla\u0142 polityk\u0119 pi\u0119ciu kontynent\u00f3w. W jego ramach przyj\u0119li\u015bmy, \u017ce pa\u0144stwo nie jest rozwi\u0105zaniem, lecz problemem, za wysokie podatki zmniejszaj\u0105 wp\u0142ywy do bud\u017cetu, a rozw\u00f3j wolnego handlu to gwarancja demokracji.<\/p>\n\n\n\n
Neoliberalizm, podobnie jak epoka Bre\u017cniewa w ZSRR, wykazywa\u0142 oznaki wyczerpania na d\u0142ugo przed upadkiem. Rozpad\u0142 si\u0119 faktycznie w ci\u0105gu ostatnich trzech miesi\u0119cy. Pa\u0144stwo ponownie staje si\u0119 rozwi\u0105zaniem. D\u0142ug publiczny okazuje si\u0119 nieuniknionym narz\u0119dziem do ratowania miejsc pracy. Wchodzimy w trzeci\u0105 er\u0119, a najbardziej jaskrawym tego przejawem jest rezygnacja Niemiec z \u201eSchwarze null\u201d, \u017c\u0105dania zerowego deficytu.<\/p>\n\n\n\n
Po d\u0142ugim okresie rz\u0105d\u00f3w Adama Smitha powr\u00f3ci\u0142 Keynes, ale gdzie s\u0105 nasze si\u0142y polityczne i jakie s\u0105 cele, co do kt\u00f3rych si\u0119 zgadzaj\u0105?<\/p>\n\n\n\n
To musimy dzi\u015b zrozumie\u0107 i nazwa\u0107. Bezu\u017cyteczne i daremne by\u0142oby d\u0105\u017cenie do wsp\u00f3lnego programu dla g\u0142\u00f3wnych partii europejskich, ale musimy wiedzie\u0107, czym jest powstaj\u0105cy \u201ekonsensus brukselski\u201d, kt\u00f3ry zast\u0105pi waszyngto\u0144ski i ogarnie \u015bwiat tak samo jak thatcheryzm.<\/p>\n\n\n\n
Wi\u0119c czytajmy, patrzmy, s\u0142uchajmy. Nie wszyscy chcieliby w tym samym tempie wej\u015b\u0107 w nowy model przemys\u0142owy, ale poza nielicznymi wszyscy si\u0119 zgadzaj\u0105, \u017ce trzeba walczy\u0107 z globalnym ociepleniem i przyspieszy\u0107 dzia\u0142ania ekologiczne. Jeszcze przed pandemi\u0105 wszystkie wnioski Komisji opiera\u0142y si\u0119 na zielonym \u0142adzie. Ide\u0119 t\u0119 Parlament promowa\u0142 przyt\u0142aczaj\u0105c\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 g\u0142os\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Drugim punktem konsensusu jest koncentracja na badaniach przemys\u0142owych i modernizacji, innymi s\u0142owy: wsp\u00f3lna polityka przemys\u0142owa, by nie przeoczy\u0107 punktu zwrotnego (sztuczna inteligencja). Trzeci punkt to \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce nie mo\u017cna d\u0142u\u017cej polega\u0107 na mi\u0119dzynarodowym podziale pracy w strategicznych obszarach. Unia musi d\u0105\u017cy\u0107, jak Chiny i Stany Zjednoczone, do suwerenno\u015bci przemys\u0142owej, kt\u00f3ra ochroni j\u0105 przed zewn\u0119trznymi zale\u017cno\u015bciami.<\/p>\n\n\n\n
Czwarty punkt – Unia musi, podobnie jak USA i Chiny, dysponowa\u0107 \u015brodkami w\u0142asnej suwerenno\u015bci politycznej, czyli wsp\u00f3ln\u0105 obron\u0105 i dyplomacj\u0105. Pi\u0105ty punkt wida\u0107 czarno na bia\u0142ym w propozycjach francusko-niemieckich i Komisji: pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie nie mog\u0105 zwleka\u0107 z harmonizacj\u0105 system\u00f3w podatkowych i ochrony socjalnej.<\/p>\n\n\n\n
Po sz\u00f3ste, Unia nie mo\u017ce d\u0142u\u017cej odmawia\u0107 wsp\u00f3lnego zad\u0142u\u017cenia, bo w gruncie rzeczy nie chodzi o \u0142\u0105czenie d\u0142ug\u00f3w, ale o inwestowanie w przysz\u0142o\u015b\u0107. Rozdzia\u0142 Margaret Thatcher zosta\u0142 zamkni\u0119ty, otwiera si\u0119 kolejny: konsensus brukselski.<\/p>\n\n\n\n
Widzimy to jasno. Ale s\u0105 r\u00f3\u017cnice zda\u0144 na temat tego, czym powinna by\u0107 wsp\u00f3lna obrona, zielony \u0142ad, polityka przemys\u0142owa, jak maj\u0105 wygl\u0105da\u0107 stosunki z Chinami czy Rosj\u0105. W Unii nie ma partii dominuj\u0105cej, ale powstaj\u0105cy konsensus jest istotny, innowacyjny i przysz\u0142o\u015bciowy. Trzeba pilnie powiedzie\u0107 Europejczykom, \u017ce nie gubi\u0105 si\u0119 we mgle, przeciwnie, zmierzaj\u0105 ku wsp\u00f3lnemu horyzontowi. Konsensus brukselski skupia od dw\u00f3ch trzecich do czterech pi\u0105tych ich si\u0142 politycznych. To wi\u0119cej ni\u017c kwalifikowana wi\u0119kszo\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Co dalej? Francja, Niemcy, Komisja Europejska i wiele stolic Unii zaakceptowa\u0142o zasady wsp\u00f3lnych po\u017cyczek i inwestycji. Pozostaje wynegocjowa\u0107 kompromis z krajami najbardziej zainteresowanymi r\u00f3wnowag\u0105 bud\u017cetow\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":268,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/281"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=281"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/281\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":291,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/281\/revisions\/291"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/media\/268"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=281"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=281"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/guetta\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=281"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}