Dzi\u015b \u015awi\u0119to Pracy. Ale nar\u00f3d nie \u015bwi\u0119tuje, bo to \u015bwi\u0119to \u015bwieckie i \u201ekomunistyczne\u201d. W imi\u0119 walki z bezbo\u017cnictwem odebrano mu prawo do dumy i \u015bwi\u0119ta bez przewodnictwa i nadzoru kap\u0142an\u00f3w. Podobnie jak wcze\u015bniej podst\u0119pnie t\u0119 spontaniczno\u015b\u0107 i autonomi\u0119 kradli ludziom aparatczycy PZPR, przez co do dzi\u015b \u015awi\u0119to Pracy kojarzy si\u0119 ludziom z komun\u0105 i wydaje si\u0119 czym\u015b \u017cenuj\u0105cym. Za czerwony sztandar zn\u00f3w mo\u017cna dosta\u0107 w dzi\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Tymczasem \u017cenuj\u0105ce jest lekcewa\u017cenie pracy robotnik\u00f3w i\ndorobku ruchu robotniczego. Wolimy nawet nie pami\u0119ta\u0107, \u017ce to, co tak ch\u0119tnie\nkupujemy w galeriach handlowych, kto\u015b jednak musia\u0142 wyprodukowa\u0107. Jacy\u015b \u201ebrzydcy\nludzie\u201d. Kto\u015b haruje, \u017ceby pachnie\u0107 m\u00f3g\u0142 kto\u015b. Wci\u0105\u017c jeszcze \u015bwiat tak jest zbudowany.\nI jest to prawda, z kt\u00f3r\u0105 musimy si\u0119 zmierzy\u0107 ca\u0142kiem niezale\u017cnie od tego,\njakie mamy pogl\u0105dy na temat efektywnego i sprawiedliwego ustroju gospodarczego\nczy te\u017c roli pa\u0144stwa w gospodarce. Warunki prowadzenia przedsi\u0119biorstw, prawo o\nsp\u00f3\u0142kach, prawo handlowe, ordynacja podatkowa \u2013 mo\u017cna si\u0119 spiera\u0107 o te sprawy i\ntrzeba. Ale na eksploatacj\u0119 i traktowanie cz\u0142owieka jak \u017cywej maszyny, kt\u00f3r\u0105 trzeba\nkarmi\u0107 akurat tyle, by dalej mog\u0142a pracowa\u0107, nikt ju\u017c si\u0119 nie godzi. I ten\npowszechny brak zgody na wyzysk jest wielkim moralnym dokonaniem ca\u0142ej ludzkiej\nwsp\u00f3lnoty.<\/p>\n\n\n\n
1 maja ma ono tyle wsp\u00f3lnego z totalitaryzmem co j\u0119zyk rosyjski. Czy mam nie czyta\u0107 To\u0142stoja, bo Stalin te\u017c m\u00f3wi\u0142 po rosyjsku? Mam nie zauwa\u017ca\u0107 1 Maja, bo socjalizm ukrad\u0142a banda uzurpator\u00f3w i terroryst\u00f3w, tworz\u0105c pseudokomunistyczn\u0105 tyrani\u0119? Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi na tym \u015bwicie ci\u0119\u017cko pracuje i niewiele z tego ma. Praca jest g\u0142\u00f3wn\u0105 tre\u015bci\u0105 ich \u017cycia, a godno\u015b\u0107 tej pracy jest fundamentem ich godno\u015bci osobistej. Niestety, wci\u0105\u017c bardzo wielu ludzi, tak\u017ce w naszym kraju, pracuje w poni\u017ceniu i podlega wyzyskowi. Trzeba to zmieni\u0107.<\/p>\n\n\n\n
\u015awi\u0119to Pracy upami\u0119tnia ofiary protest\u00f3w robotniczych i zwyci\u0119stwa ruchu robotniczego, z kt\u00f3rego korzystamy wszyscy. Mo\u017ce warto przypomnie\u0107, o co walczy\u0142o i co wywalczy\u0142o \u201elewactwo\u201d (czasami sprzymierzone z libera\u0142ami i \u015bwiat\u0142ymi przedsi\u0119biorcami): o zniesienie niewolnictwa, skr\u00f3cenie dnia pracy z kilkunastu godzin do godzin o\u015bmiu, zakaz zatrudniania ma\u0142ych dzieci, o renty, emerytury oraz urlopy, opiek\u0119 zdrowotn\u0105 dla pracuj\u0105cych i ich rodzin. Nie\u017ale jak na sto lat walki. Czy kto\u015b podwa\u017ca dzi\u015b te zdobycze i te zasady?<\/p>\n\n\n\n
Jako\u015b nie widz\u0119. A wi\u0119c w pewnym fundamentalnym sensie wszyscy jeste\u015bmy socjalistami. Nikt bowiem nie \u017cyczy sobie cofni\u0119cia tych porz\u0105dk\u00f3w, jakie socjali\u015bci wywalczyli. I doprawdy trudno zale\u017a\u0107 wi\u0119kszy pow\u00f3d do dumy i \u015bwi\u0119towania ni\u017c tak ogromna zmiana na lepsze, jakiej ludzko\u015b\u0107 doczeka\u0142a si\u0119 po tysi\u0105cach lat \u017cycia \u2013 najcz\u0119\u015bciej \u2013 w n\u0119dzy i stagnacji. Emancypacja ludzi pracy \u2013 rolnik\u00f3w i robotnik\u00f3w \u2013 to obok rozwoju nauki i technologii oraz ustanowienia nowoczesnej demokracji najwi\u0119ksza zdobycz i najwi\u0119kszy sukces ludzko\u015bci od niepami\u0119tnych czas\u00f3w. Mo\u017cna go por\u00f3wna\u0107 z tak wielkimi krokami cywilizacji jak wynalezienie rolnictwa i narodziny pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
To zmiana wi\u0119cej ni\u017c epokowa. Cho\u0107 jeszcze nie dokona\u0142a si\u0119 do ko\u0144ca. A kosztowa\u0142a krew tysi\u0119cy, tysi\u0119cy strajkuj\u0105cych robotnik\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie. Dlatego jej symbolem jest krwawa czerwie\u0144 sztandaru. To smutne i straszne, \u017ce ten sam czerwony sztandar sta\u0142 si\u0119 symbolem robotniczej krzywdy, robotniczej sprawy i terroru. Ale tak to ju\u017c jest, \u017ce lud obala jednych tyran\u00f3w i wynosi do w\u0142adzy innych, wierz\u0105c w ich szczere intencje i obietnice. Jest jednak\u017ce g\u0142upstwem unika\u0107 czerwieni dlatego, \u017ce oblekali si\u0119 w ni\u0105 Lenin, Stalin, Mao czy Pol-Pot.<\/p>\n\n\n\n
Gdy by\u0142em uczniem, p\u0119ka\u0142em z dumy, \u017ce nie id\u0119 na poch\u00f3d pierwszomajowy, nara\u017caj\u0105c si\u0119 na jakie\u015b bli\u017cej nieokre\u015blone represje, kt\u00f3re nigdy nie nast\u0105pi\u0142y (p\u00f3\u017any Gierek). Zreszt\u0105 kilka razy by\u0142em. Jako ma\u0142y ch\u0142opiec by\u0142em te\u017c zuchem i przysi\u0119ga\u0142em na wierno\u015b\u0107 socjalistycznej ojczy\u017anie. Ale si\u0119 nie cieszy\u0142em i nie powtarza\u0142em za druhem tych w\u0142a\u015bnie zdradzieckich, komuszych s\u0142\u00f3w. Bo to by\u0142o wtedy tak, \u017ce opr\u00f3cz tzw. og\u00f3\u0142u, kt\u00f3ry mierzy\u0142 swoje poparcie dla w\u0142adzy miar\u0105 w\u0142asnej si\u0142y nabywczej, warunk\u00f3w pracy i \u017cycia (co jest rzecz\u0105 arcynormaln\u0105), byli liczni niezadowoleni pryncypialnie.<\/p>\n\n\n\n
Ci niezadowoleni dzielili si\u0119 na tych, kt\u00f3rzy uwa\u017cali, \u017ce w\u0142adza PZPR jest bezbo\u017cna i w swej istocie \u201eruska\u201d, oraz tych, kt\u00f3rym przeszkadza\u0142o, \u017ce jest niedemokratyczna. Do tego by\u0142a garstka zwolennik\u00f3w kapitalizmu. Jako \u017ce wszyscy mieli wsp\u00f3lnego wroga, czyli \u201ekomun\u0119\u201d albo \u201eczerwonego\u201d, r\u00f3\u017cnice dziel\u0105ce niezadowolonych wydawa\u0142y si\u0119 ma\u0142o istotne. Powstawa\u0142o przez to wra\u017cenie, \u017ce Polacy dziel\u0119 si\u0119 na \u201epartyjnych\u201d i wrog\u00f3w komuny. Jako\u015b tak po po\u0142owie.<\/p>\n\n\n\n
To bycie \u201eanty\u201d dawa\u0142o mi\u0142e, aczkolwiek p\u0142ytkie i naiwne poczucie wsp\u00f3lnoty, kt\u00f3rej potwierdzeniem by\u0142 swoisty uk\u0142ad symboliczny, \u0142\u0105cz\u0105cy elementy lewicowe i katolickie. Niezadowoleni pobo\u017cni odnosili si\u0119 z respektem do Kuronia i Michnika, a niezadowoleni lewicowi szanowali niezale\u017cnie my\u015bl\u0105cych ksi\u0119\u017cy i doceniali znaczenie Ko\u015bcio\u0142a dla opozycji. Nie licz\u0105c pewnych niesnasek mi\u0119dzy dzia\u0142aczami KOR i ROPCiO, czyli g\u0142\u00f3wnych organizacji opozycyjnych, panowa\u0142a do\u015b\u0107 sielankowa atmosfera.<\/p>\n\n\n\n
Niestety, jej ofiar\u0105 pad\u0142 1 Maja. Kod i ton pojednanych \u015brodowisk opozycyjnych (prawica m\u00f3wi\u0142a \u201eantykomunistycznych\u201d) nakazywa\u0142 nie tylko nie chodzi\u0107 na pochody, lecz r\u00f3wnie\u017c lekcewa\u017c\u0105co odnosi\u0107 si\u0119 do samego \u015bwi\u0119ta. A potem tak ju\u017c zosta\u0142o i tak jest do dzi\u015b. Czas to zmieni\u0107, bo to po prostu g\u0142upie jest.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dzi\u015b \u015awi\u0119to Pracy. Ale nar\u00f3d nie \u015bwi\u0119tuje, bo to \u015bwi\u0119to \u015bwieckie i \u201ekomunistyczne\u201d. W imi\u0119 walki z bezbo\u017cnictwem odebrano mu prawo do dumy i \u015bwi\u0119ta bez przewodnictwa i nadzoru kap\u0142an\u00f3w. Podobnie jak wcze\u015bniej podst\u0119pnie t\u0119 spontaniczno\u015b\u0107 i autonomi\u0119 kradli ludziom aparatczycy PZPR, przez co do dzi\u015b \u015awi\u0119to Pracy kojarzy si\u0119 ludziom z komun\u0105 i wydaje […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4377,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[877,878],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4374"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4374"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4374\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4376,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4374\/revisions\/4376"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4377"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4374"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4374"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4374"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}