Ci\u0105gle s\u0142ysz\u0119 ostatnio \u2013 z lewa i z prawa \u2013 o cudownym wynalazku podstawowego dochodu gwarantowanego (GDP). Media liberalne bezkrytycznie piej\u0105 na jego cze\u015b\u0107, a najdziwniejsza jest koalicja, jak\u0105 w tej sprawie zawiera cz\u0119\u015b\u0107 lewicy z niekt\u00f3rymi libertarianami. Tylko patrze\u0107, a jaki\u015b rz\u0105d wprowadzi ten absurdalny wynalazek w \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Czym si\u0119 politycy i komentatorzy tak podniecaj\u0105? Ano lewica podnieca si\u0119 tym, \u017ce je\u015bli ka\u017cdy b\u0119dzie dostawa\u0142 co miesi\u0105c jak\u0105\u015b kwot\u0119, to zniknie stygmatyzacja i upokorzenie zwi\u0105zane z pobieraniem \u015bwiadcze\u0144 socjalnych. Libertarianie za\u015b podniecaj\u0105 si\u0119 wizj\u0105 likwidacji pomocy spo\u0142ecznej na zasadzie: masz tu kas\u0119 i spadaj.<\/p>\n\n\n\n
Dyskusja o GDP jest ksi\u0119\u017cycowa. Zdumiewaj\u0105ce, \u017ce prowadzi si\u0119 j\u0105 bez \u017cadnej refleksji ekonomicznej, za to z ideologicznym zapa\u0142em i publicystycznym zaci\u0119ciem. Obok jak najs\u0142uszniejszych uwag i postulat\u00f3w pojawiaj\u0105 si\u0119 tezy ba\u0142amutne, a zupa ugotowana z prawd i p\u00f3\u0142prawd oraz zupe\u0142nych nonsens\u00f3w ma nam w ko\u0144cu smakowa\u0107 Gwarantowanym Dochodem Podstawowym. Mo\u017ce by si\u0119 kole\u017ce\u0144stwo chwil\u0119 zastanowi\u0142o i nieco opanowa\u0142o swoje zapa\u0142y?<\/p>\n\n\n\n
Gdyby nam jaki\u015b przysz\u0142y Kaczy\u0144ski zacz\u0105\u0142 wyp\u0142aca\u0107 po kilkana\u015bcie st\u00f3wek na \u0142ebka miesi\u0119cznie, to by\u0142aby z tego rado\u015b\u0107 pewnie przez tydzie\u0144 albo dwa. Ju\u017c po miesi\u0105cu ceny by\u0142yby nie do poznania. A po roku? Gdyby Superkaczor wydrukowa\u0142 500 mld z\u0142 i rzuci\u0142 na rynek, ten z rado\u015bci\u0105 by go wch\u0142on\u0105\u0142 za pomoc\u0105 kilkudziesi\u0119cioprocentowej inflacji. D\u0142ug publiczny by sobie oczywi\u015bcie r\u00f3s\u0142, podobnie jak oprocentowanie obligacji rz\u0105dowych, podatki i wszystko, co si\u0119 da. Po dw\u00f3ch latach kwota GDP by\u0142aby g\u2026 warta, a po trzech wszyscy by chcieli o tym nonsensie zapomnie\u0107.<\/p>\n\n\n\n
A wszystko tylko z tego powodu, \u017ce zapomogi poni\u017caj\u0105 cz\u0142owieka\u2026 Nie, nie poni\u017caj\u0105. To po pierwsze. Trzeba nie mie\u0107 szacunku dla biednych i potrzebuj\u0105cych, chc\u0105c za nich decydowa\u0107, \u017ce bycie w ich sytuacji jest poni\u017caj\u0105ce. Ale panicze tak w\u0142a\u015bnie maj\u0105. S\u0105dz\u0105 przeto, \u017ce jak si\u0119 zamarkuje pomoc spo\u0142eczn\u0105, czyni\u0105c z niej uprawnienie i zamieni \u201eprosz\u0119 o pomoc\u201d w \u201edomagam si\u0119 wyp\u0142aty nale\u017cnego mi prawnie \u015bwiadczenia\u201d, to znikn\u0105 kompleksy i antagonizmy klasowe. Nie znikn\u0105, a poczucie uprawnienia do \u015bwiadcze\u0144 nie zale\u017cy od tego, jak wielu ludzi je otrzymuje. GDP nie zlikwiduje innych \u015bwiadcze\u0144, bo wielu ludzi potrzebuje wi\u0119cej. To po drugie.<\/p>\n\n\n\n
Ca\u0142y system redystrybucji pomocy spo\u0142ecznej musia\u0142by istnie\u0107 nadal (tym bardziej \u017ce inflacja zaraz by GDP zjad\u0142a). GDP jest niesprawiedliwy. To po trzecie. Opiera si\u0119 na prymitywnym, populistycznym poj\u0119ciu sprawiedliwo\u015bci, znaj\u0105cym jedynie zasad\u0119 \u201enale\u017cy si\u0119 wszystkim po r\u00f3wno\u201d. Ot\u00f3\u017c mi si\u0119 nie nale\u017cy. Nie ma \u017cadnego powodu, aby pa\u0144stwo czy te\u017c og\u00f3\u0142 spo\u0142ecze\u0144stwa dorzuca\u0142o zamo\u017cnym co miesi\u0105c jak\u0105\u015b kwot\u0119 tylko z powodu jakiej\u015b prostackiej idei, \u017ce s\u0105 obywatelami jak wszyscy inni, wi\u0119c skoro biednym si\u0119 nale\u017cy, to im te\u017c.<\/p>\n\n\n\n
No prosz\u0119, przecie\u017c to jaki\u015b absurd. Pomoc spo\u0142eczna nie przestaje by\u0107 pomoc\u0105 spo\u0142eczn\u0105, gdy wyp\u0142aca si\u0119 j\u0105 niew\u0142a\u015bciwym (niepotrzebuj\u0105cym jej) odbiorcom. A w\u0142a\u015bciwie przestaje by\u0107 \u2013 wypacza si\u0119, staje si\u0119 coraz bardziej marnotrawna, a\u017c w ko\u0144cu staje si\u0119 kpin\u0105. Tak\u0105 kpin\u0105 jest wa\u015bnie GDP. To samob\u00f3jstwo systemu pomocy spo\u0142ecznej w imi\u0119 utopii spo\u0142ecze\u0144stwa, w kt\u00f3rym nikt nie potrzebuje pomocy. Ale biedni nie znikn\u0105 dzi\u0119ki takiej \u201eprzemocy ekonomicznej\u201d. Nie da si\u0119 ich zasypa\u0107 pieni\u0119dzmi jak li\u015b\u0107mi. GDP to udawanie, \u017ce biedy nie ma. To odwracanie si\u0119 plecami od biednych, niejako przekupywanie ich: we\u017a to i nie b\u0105d\u017a ju\u017c biedny, bo nas to w oczy kole.<\/p>\n\n\n\n
Rz\u0105dy ca\u0142ego \u015bwiata zastanawiaj\u0105 si\u0119, jak uszczelnia\u0107 systemy pomocy spo\u0142ecznej i jak wyp\u0142aca\u0107 \u015bwiadczenia inteligentnie, aby nie trafia\u0142y do cwaniak\u00f3w i oszust\u00f3w i aby nie demotywowa\u0142y w poszukiwaniu pracy. Efekty s\u0105 ca\u0142kiem niez\u0142e. W wielu krajach zachowuje si\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 uprawnie\u0144 socjalnych, gdy znajdzie si\u0119 prac\u0119 i zaczyna si\u0119 ju\u017c zarabia\u0107. Usamodzielnienie jest procesem i dokonuje si\u0119 w taki spos\u00f3b, \u017ceby ludziom nie op\u0142aca\u0142o si\u0119 trwale by\u0107 \u201ena zasi\u0142ku\u201d. Pomoc spo\u0142eczna powi\u0105zana jest z aktywizacj\u0105 zawodow\u0105, edukacj\u0105, pomoc\u0105 psychologiczn\u0105 i medyczn\u0105. Ponadto opr\u00f3cz wyp\u0142acania got\u00f3wki rz\u0105dy funduj\u0105 infrastruktur\u0119, a zw\u0142aszcza tanie mieszkalnictwo.<\/p>\n\n\n\n
GDP w zamy\u015ble mia\u0142by to wszystko wywali\u0107 do kosza \u2013 koniec z pomaganiem! Masz tu swoje tysi\u0105c pi\u0144cet i do widzenia. I to ma by\u0107 obrona godno\u015bci cz\u0142owieka? To zatkanie ludziom g\u0105b pieni\u0119dzmi, \u017ceby przestali si\u0119 domaga\u0107 uwagi i pomocy. Z lewicow\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105 ma to tyle wsp\u00f3lnego co ogrodzone osiedla i hipsterskie knajpy.<\/p>\n\n\n\n
Po co baja\u0107 brednie o GDP? Trzeba domaga\u0107 si\u0119, aby rz\u0105dy zamiast pie\u015bci\u0107 klas\u0119 \u015bredni\u0105 p\u0142acz\u0105c\u0105 nad swoimi kredytami we frankach szwajcarskich, zaj\u0119\u0142y si\u0119 wreszcie trzystoma tysi\u0105cami bezdomnych. To oni powinni dosta\u0107 zasi\u0142ki na wynajem tanich mieszka\u0144. To ich zdrowiem trzeba si\u0119 zaj\u0105\u0107. Jak\u017ce trzeba by\u0107 niewra\u017cliwym na ludzk\u0105 n\u0119dz\u0119, ha\u0144bi\u0105c\u0105 dla nas wszystkich, kt\u00f3rzy na ni\u0105 pozwalamy, \u017ceby prowadzi\u0107 krety\u0144skie dywagacje nad wyp\u0142acaniem comiesi\u0119cznej ekstra pensyjki dla obrzydliwego Hartmana, trzepi\u0105cego kapuch\u0119 na wypisywaniu chamskich wpis\u00f3w na blogu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ci\u0105gle s\u0142ysz\u0119 ostatnio \u2013 z lewa i z prawa \u2013 o cudownym wynalazku podstawowego dochodu gwarantowanego (GDP). Media liberalne bezkrytycznie piej\u0105 na jego cze\u015b\u0107, a najdziwniejsza jest koalicja, jak\u0105 w tej sprawie zawiera cz\u0119\u015b\u0107 lewicy z niekt\u00f3rymi libertarianami. Tylko patrze\u0107, a jaki\u015b rz\u0105d wprowadzi ten absurdalny wynalazek w \u017cycie.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5025,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1040],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5022"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5022"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5022\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5026,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5022\/revisions\/5026"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5025"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5022"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5022"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5022"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}